Algemene systeemtheorie
1. Algemene systeemtheorie
a. Definitie
De Algemene Systeemtheorie (AST) of the General System Theory (GST) is
een interdisciplinaire benadering om systemen te bestuderen en te
begrijpen in hun geheel, ongeacht hun aard of vakgebied. Het is een
raamwerk dat universele principes van complexe systemen identificeert.
(von Bertafanffy, 1968)
- Interdisciplinair
o Niet beperkt tot 1 vakgebied
o Meer dan interdisciplinair: een metatheorie
- Geheel
o Holistische benadering
o Afzonderlijke delen versus geheel
o Interacties en relaties
- Universeel
o Algemene principes
o Breed raamwerk
- Complexiteit
o Krachtig hulpmiddel
o Analyse complexe systemen
b. Geschiedenis
Ludwig von Bertalanffy (1901–1972)
- Grondlegger Algemene Systeemtheorie
- Frustratie over wetenschappen die te veel in eigen bubbel leven
- Missie: versnippering tegengaan met één overkoepelend,
verbindend concept
Norbert Wiener (1894–1964)
- Grondlegger Cybernetica (kybernetes = stuurman)
- Gericht op besturing en communicatie van systemen
- Kernconcept: feedback tussen input, verwerking en output
- Interesse in zowel biologische als technische systemen
Gemeenschappelijk
- Fascinatie voor complexiteit
- Fundament van het moderne systeemdenken
, c. Maatschappelijke context
Industrialisering & urbanisatie
- Opkomst van fabrieken en nieuwe technologieën
- Barre werk- en leefomstandigheden als maatschappelijke trigger
Tweede Wereldoorlog
- Oorlog als motor voor technologische innovatie
- Alan Turing (1912–1954) & de Automatic Computing Engine
- Macy conferenties als intellectuele broedplaats
Koude Oorlog
- Wedloop tussen VS en Sovjet-Unie om technologische superioriteit
- Grote impact op wetenschappelijke ontwikkeling
Opkomst informatiemaatschappij
- Nieuwe communicatietechnologie voor iedereen toegankelijk
- Andere mogelijkheden om maatschappelijke invloed uit te oefenen
2. Een systeem
a. Definitie
Ludwig von Bertalanffy
- Een systeem is een open structuur, geen geïsoleerde entiteit
- Voortdurende uitwisseling van energie, materie en informatie met de
omgeving
- Focus op: onderlinge verbondenheid, interacties en openheid
Een systeem is een geheel van elementen die met elkaar in wisselwerking
staan en samen een bepaalde functie of doel vervullen