FARMACOLOGIE
farmacokinetiek en farmacodynamiek
FARMACODYNAMIEK
definitie:
De farmacodynamiek is de wetenschap die beschrijft wat het geneesmiddel met het
lichaam doet.
→ meeste geneesmiddelen die worden opgenomen in lichaam , grijpen zich vast
aan eiwitten die zich op celmembraan bevinden
orgaan - weefsel - cel
→ lichaam bestaat uit meer dan 20.000 eiwitten
= slechts 1 % is bruikbaar als aangrijppunt voor geneesmiddelen
→ eiwitten zijn belangrijk voor normaal functioneren van cellen bij fysiologische
processen in lichaam
zoals ademhaling , bloedsomloop , weerstand , nieren , spijsvertering , zenuwstelsel
dus geneesmiddel heeft invloed op eiwit → zal ook invloed hebben op een van die
fysiologische processen
dit kan in
positieve zin = genezing
negatieve zin = nevenwerking
→ fabrikant moet zorgen dat medicament therapeutische effect heeft zonder te veel
bijwerkingen
eiwitten / aangrijpingspunten in 4 groepen verdeeld:
→ elke soort heeft eigen werkingsmechanisme
● receptoren
receptoreiwitten
eiwitten die zich meestal bevinden op celmembraan of in cel
werken als ontvanger / antenne
,bepaalde stof / lichaamseigen stof of medicijn bindt zich aan receptor en er wordt
een signaal doorgegeven aan cel
receptor is als een slot voor het medicijn of lichaamseigen stof dat de sleutel is , dit
heet het sleutel - slot systeem
alleen juiste sleutel past in juiste slot
bij de juiste combinatie zal er een fysiologische reactie optreden
medicatie wordt zo gemaakt om op dezelfde manier als lichaamseigen stof te binden
aan receptor om zo de activiteit van cel te wijzigen of beïnvloeden
dit kan op 2 manieren :
agonist = nabootsen van natuurlijk effect
antagonist = blokkeren van receptor
● ionkanalen
ionkanaaleiwitten
speciale eiwitten of kanalen die mogelijk maken om water , ionen en andere
opgeloste stoffen het vetgedeelte van membraan te laten omzeilen/ passeren
spanningsafhankelijke ionkanalen die door middel van verandering in elektrische
lading van ionen binnen + buiten cel voor een passief transport van natuurlijke
stoffen door het celmembraan heen zorgt
ionenkanalen zijn dus passief
transport
medicatie die op deze manier
gemaakt wordt kan op 2
verschillende manieren zijn
werking doen :
ionkanaal blokkeren = afzetten
moduleren = remmen of
stimuleren
, ● transporteiwitten
eiwitten die in celmembraan energie ( ATP ) nodig hebben om actief transport te
kunnen veroorzaken
binden zich aan opgeloste stoffen + vervoeren deze door plasmamembraan
transporteiwitten in 2 grote groepen
❖ ionenpompen
eiwitten die ionen vervoeren
❖ eiwitgroep die neurotransmitters transporteert
medicatie die inwerkt op deze groepen zal voornamelijk blokkeren van deze
mechanismen
transporteiwitten zijn actief transport
● enzymen
grote complexe eiwitten
veroorzaken grote biochemische reacties in lichaam die nodig zijn om te leven
werken als katalysators ( zetten stoffen om in andere stoffen / substraten zonder zelf
te veranderen zodat ze weer dezelfde werking kunnen uitvoeren )
kunnen zowel binnen als buiten cel chemische reacties veroorzaken
medicatie werkt meestal remmend hierbij , sommige blokkeren of stimuleren ook
meeste medicatie bindt zich aan actieve plek op enzym waardoor ze geremd worden
FARMACOKINETIEK
farmacokinetiek en farmacodynamiek
FARMACODYNAMIEK
definitie:
De farmacodynamiek is de wetenschap die beschrijft wat het geneesmiddel met het
lichaam doet.
→ meeste geneesmiddelen die worden opgenomen in lichaam , grijpen zich vast
aan eiwitten die zich op celmembraan bevinden
orgaan - weefsel - cel
→ lichaam bestaat uit meer dan 20.000 eiwitten
= slechts 1 % is bruikbaar als aangrijppunt voor geneesmiddelen
→ eiwitten zijn belangrijk voor normaal functioneren van cellen bij fysiologische
processen in lichaam
zoals ademhaling , bloedsomloop , weerstand , nieren , spijsvertering , zenuwstelsel
dus geneesmiddel heeft invloed op eiwit → zal ook invloed hebben op een van die
fysiologische processen
dit kan in
positieve zin = genezing
negatieve zin = nevenwerking
→ fabrikant moet zorgen dat medicament therapeutische effect heeft zonder te veel
bijwerkingen
eiwitten / aangrijpingspunten in 4 groepen verdeeld:
→ elke soort heeft eigen werkingsmechanisme
● receptoren
receptoreiwitten
eiwitten die zich meestal bevinden op celmembraan of in cel
werken als ontvanger / antenne
,bepaalde stof / lichaamseigen stof of medicijn bindt zich aan receptor en er wordt
een signaal doorgegeven aan cel
receptor is als een slot voor het medicijn of lichaamseigen stof dat de sleutel is , dit
heet het sleutel - slot systeem
alleen juiste sleutel past in juiste slot
bij de juiste combinatie zal er een fysiologische reactie optreden
medicatie wordt zo gemaakt om op dezelfde manier als lichaamseigen stof te binden
aan receptor om zo de activiteit van cel te wijzigen of beïnvloeden
dit kan op 2 manieren :
agonist = nabootsen van natuurlijk effect
antagonist = blokkeren van receptor
● ionkanalen
ionkanaaleiwitten
speciale eiwitten of kanalen die mogelijk maken om water , ionen en andere
opgeloste stoffen het vetgedeelte van membraan te laten omzeilen/ passeren
spanningsafhankelijke ionkanalen die door middel van verandering in elektrische
lading van ionen binnen + buiten cel voor een passief transport van natuurlijke
stoffen door het celmembraan heen zorgt
ionenkanalen zijn dus passief
transport
medicatie die op deze manier
gemaakt wordt kan op 2
verschillende manieren zijn
werking doen :
ionkanaal blokkeren = afzetten
moduleren = remmen of
stimuleren
, ● transporteiwitten
eiwitten die in celmembraan energie ( ATP ) nodig hebben om actief transport te
kunnen veroorzaken
binden zich aan opgeloste stoffen + vervoeren deze door plasmamembraan
transporteiwitten in 2 grote groepen
❖ ionenpompen
eiwitten die ionen vervoeren
❖ eiwitgroep die neurotransmitters transporteert
medicatie die inwerkt op deze groepen zal voornamelijk blokkeren van deze
mechanismen
transporteiwitten zijn actief transport
● enzymen
grote complexe eiwitten
veroorzaken grote biochemische reacties in lichaam die nodig zijn om te leven
werken als katalysators ( zetten stoffen om in andere stoffen / substraten zonder zelf
te veranderen zodat ze weer dezelfde werking kunnen uitvoeren )
kunnen zowel binnen als buiten cel chemische reacties veroorzaken
medicatie werkt meestal remmend hierbij , sommige blokkeren of stimuleren ook
meeste medicatie bindt zich aan actieve plek op enzym waardoor ze geremd worden
FARMACOKINETIEK
