Hoofdstuk 10
Handicap
Inleiding:
Hoe verwijs je met het juiste woord naar mensen met een beperking?
‘Mensen met een handicap’ zeggen aangeraden door taaldatabank v de
VRT
- Vroeger zei men: ‘kreupel, mismaakt, zwakzinnig’
- Recenter uitspraken zoals: ‘mindervalide’ of ‘andersvalide’ volgens VRT
is dit nog steeds een verouderde versie op ‘mensen met een
handicap’ = wordt gezien als de juiste uitspraak
o Insinueren dat zijn anders of minder zijn dan mensen zonder
beperking
De term ‘handicap’:
- In het Engels controversiëler
- Dit komt doordat ze deze term etymologisch associëren met bedelaar:
‘cap in hand deze associatie trouwens is fout
- Engelsen spreken dus liever over: ‘disability’
o Maar: disability heeft ook geen eenduidige betekenis in het Engels
taalgebruik
o & ‘disability’ heeft nog geen ingang gevonden in het Nederlandse
taalgebied
1. Ziekte & haar gevolgen:
- Hoofdstuk 7: ziekte = ellendige toestand = a bad thing to have zegt
Rachel Cooper
- Gedachte: je bent met een ziekte gewoonlijk slechter af dan zonder ziekte
- Ook negatieve gevolgen v ziekten:
o Pijn
o Lijden
o Verlies
Verlies in verschillende vormen: het voorbeeld v de dakwerker:
I. Verlies v het vermogen te doen wat ze voorheen deden of
wat mensen in hun leeftijdsgroep en sociale klasse doen:
, - Dakwerker wiens beide benen verlamd zijn (bv. door amyotrofische laterale
sclerose) verliest vermogen om recht op te staan & op stellingen te
klimmen
II. Verlies v vermogen hun vroegere sociale rollen te vervullen
of de sociale rollen die de meeste mensen in hun
referentiegroep vervullen:
- Verlamde dakwerker verliest v vermogen om beroep uit te voeren
- Maar ook miss:
o Vermogen v zijn kinderen op te tillen
o Vrijen met zijn vrouw
In dit geval opgeven (op terugschroeven) v 3 sociale
rollen: werknemer, vader & minnaar
De Wereldgezondheidsorganisatie:
- Probeert die gevolgen in kaart te brengen International Classification
of Impairments, disabilities and handicaps (ICIDH)
- Tegenwoordig als: International Classification of Functioning,
Disability and Health (ICIDH-2)
= een classificatie v alle mogelijke (negatieve) gevolgen van de
ziektecategorieën die worden beschreven in andere WHO-classifcatie (namelijk
de ICD-10: International Statistical Classification of Diseases and Related Health
Problems)
In dit hoofdstuk kiezen we voor ICIDH omdat:
a. Aard v zijn begripsapparaten is veel rijker dan ICF
b. Sluit veel beter aan bij dagelijks taalgebruik
c. De ICIDH-definitie gebruikt door andere internationale organisaties zoals
de Verenigde Naties
d. ICIDH door sommige disability-activites beschouwd als representant v het
medische model
Ruggengraat v het ICIDH gevormd door 3 begrippen:
1. Disease or disorder = ziekte
2. Impairment = disfunctie
3. Disability = beperking
4. Handicap
In dit schema: