HOOFDSTUK 2: ECONOMISCHE GROEI EN TEWERKSTELLING
1. Wat verstaan we onder "economische groei" en "de arbeidsmarkt"?
Economische groei – stap 1 BBP
• Economische groei
= het groter worden v/d economie
o Grootte v/d economie wordt meestal gemeten via:
▪ De waarde van geproduceerde goederen en diensten
▪ Formule: geproduceerde hoeveelheid x marktprijs
• Belangrijke begrippen
a) Bruto Nationaal Product (BNP/GNP)
o Waarde van alle finale goederen en diensten
o Geproduceerd door ingezetenen v/e land
o Maakt niet uit of productie gebeurt:
▪ In het binnenland
▪ Of in het buitenland
o Belangrijk:
▪ Finale goederen = eindproducten die niet verder verwerkt worden
▪ Ingezetenen =
• Personen die langdurig i/e land wonen
• Ondernemingen die tot de economie van dat land behorne
o Voorbeeld: productie van AB InBev i/h buitenland
▪ Telt mee in Belgisch BNP
▪ Telt NIET mee in Belgisch BBP
b) Bruto Binnenlands Product (BBP/GDP)
o Waarde van alle finale goederen en diensten
o Geproduceerd o/h grondgebied v/e land
o Maakt niet uit of producenten:
▪ Ingezetenen
▪ Of niet-ingezetenen zijn
o Belangrijk:
▪ BBP met de economische activiteit binnen een land
o Voorbeeld: productie van Philips in België
▪ Telt mee in Belgisch BBP
▪ Telt NIET mee in Belgisch BNP → Nederlands bedrijf
Economische groei
• Wat is economische groei?
o Economische groei = toename v/d economische activiteit i/e land
o Wordt gemeten via: BBP of BNP
1
, o Drukt uit hoeveel het BBP/BNP procentueel groeit t.o.v. een vorige periode
o Negatieve groei: wanner de economie krimpt → economische krimp
• Belangrijk bij interpretatie van groei
o De waarde van productie wordt berekend als:
geproduceerde hoeveelheden x marktprijzen
o Een stijging v/h BBP kan dus komen door:
▪ Meer productie
▪ OF hogere prijzen (= inflatie)
o Daarom bestaan er 2 manieren om BBP i/d tijd te vergelijken:
a) BBP in lopende prijzen → nominale groei
o Berekening:
▪ Men gebruikt:
• Geproduceerde hoeveelheden van dat jaar
• Én prijzen van datzelfde jaar
o Formule:
▪ BBP 2025 = hoeveelheden (2025) × prijzen (2025)
▪ BBP 2024 = hoeveelheden (2024) × prijzen (2024)
o Gevolg:
▪ Groei noemt men: nominale economische groei
o Belangrijk:
▪ Nominale groei kan veroorzaakt worden door:
• Meer productie
• Én/of inflatie
b) BBP in vaste prijzen → reële groei
o Berekening
▪ Men gebruikt:
• Geproduceerde hoeveelheid van dat jaar
• Maar prijzen v/e vast referentiejaar
o Formule:
▪ BBP 2025 = hoeveelheden (2025) × prijzen (referentiejaar)
▪ BBP 2024 = hoeveelheden (2024) × prijzen (referentiejaar)
o Gevolg:
▪ Groei noemt men: reële economische groei
o Belangrijk:
▪ Reële groei toont de echte stijging van productie
▪ Inflatie wordt eruit gehaald
▪ Dus reële groei komt zeker door: meer geproduceerde hoeveelheden
• Kort verschil
o Nominale groei → inclusief inflatie
o Reële groei → zonder inflatie, toont echte productiegroei
2
, De arbeidsmarkt
• Wat is de arbeidsmarkt?
o De arbeidsmarkt = de “markt” waar:
▪ Vraag naar arbeid
▪ en aanbod van arbeid elkaar ontmoeten
o Vragers van arbeid
▪ Bedrijven en overheid
o Aanbieders van arbeid
▪ Gezinnen → bieden hun arbeid aan in ruil voor: loon, wedde, winst
• Geen participatie a/d arbeidsmarkt
o Volgende activiteiten tellen niet mee als deelname a/d arbeidsmarkt
▪ Huishoudelijke arbeid
▪ Doe-het-zelfactiviteiten
▪ Vrijwilligerswerk
▪ Zwartwerk
▪ ...
• Heterogene markt
o De arbeidsmarkt is een heterogene markt:
▪ Mensen verschillen van elkaar
▪ Jobs verschillen van elkaar
o Aan de aanbodzijde (gezinnen)
▪ Verschillen in: kwalificaties, competenties, leeftijd, geslacht, attitudes,
verwachtingen
o Aan de vraagzijde (bedrijven, overheid)
▪ Verschillen in: vacatures, functies, verwachtingen, doorgroeimogelijkheden
• Onevenwicht o/d arbeidsmarkt
o Er bestaat bijna nooit een perfecte match tussen vraag en aanbod
o De arbeidsmarkt zit dus economisch altijd i/e soort onevenwicht
• Twee mogelijke onevenwichten:
a) Vraag > aanbod
o Krapte o/d arbeidsmarkt
▪ Er zijn meer vacatures dan WN’s
▪ Bedrijven vinden moeilijk personeel
▪ Vacatures blijven openstaan
3
1. Wat verstaan we onder "economische groei" en "de arbeidsmarkt"?
Economische groei – stap 1 BBP
• Economische groei
= het groter worden v/d economie
o Grootte v/d economie wordt meestal gemeten via:
▪ De waarde van geproduceerde goederen en diensten
▪ Formule: geproduceerde hoeveelheid x marktprijs
• Belangrijke begrippen
a) Bruto Nationaal Product (BNP/GNP)
o Waarde van alle finale goederen en diensten
o Geproduceerd door ingezetenen v/e land
o Maakt niet uit of productie gebeurt:
▪ In het binnenland
▪ Of in het buitenland
o Belangrijk:
▪ Finale goederen = eindproducten die niet verder verwerkt worden
▪ Ingezetenen =
• Personen die langdurig i/e land wonen
• Ondernemingen die tot de economie van dat land behorne
o Voorbeeld: productie van AB InBev i/h buitenland
▪ Telt mee in Belgisch BNP
▪ Telt NIET mee in Belgisch BBP
b) Bruto Binnenlands Product (BBP/GDP)
o Waarde van alle finale goederen en diensten
o Geproduceerd o/h grondgebied v/e land
o Maakt niet uit of producenten:
▪ Ingezetenen
▪ Of niet-ingezetenen zijn
o Belangrijk:
▪ BBP met de economische activiteit binnen een land
o Voorbeeld: productie van Philips in België
▪ Telt mee in Belgisch BBP
▪ Telt NIET mee in Belgisch BNP → Nederlands bedrijf
Economische groei
• Wat is economische groei?
o Economische groei = toename v/d economische activiteit i/e land
o Wordt gemeten via: BBP of BNP
1
, o Drukt uit hoeveel het BBP/BNP procentueel groeit t.o.v. een vorige periode
o Negatieve groei: wanner de economie krimpt → economische krimp
• Belangrijk bij interpretatie van groei
o De waarde van productie wordt berekend als:
geproduceerde hoeveelheden x marktprijzen
o Een stijging v/h BBP kan dus komen door:
▪ Meer productie
▪ OF hogere prijzen (= inflatie)
o Daarom bestaan er 2 manieren om BBP i/d tijd te vergelijken:
a) BBP in lopende prijzen → nominale groei
o Berekening:
▪ Men gebruikt:
• Geproduceerde hoeveelheden van dat jaar
• Én prijzen van datzelfde jaar
o Formule:
▪ BBP 2025 = hoeveelheden (2025) × prijzen (2025)
▪ BBP 2024 = hoeveelheden (2024) × prijzen (2024)
o Gevolg:
▪ Groei noemt men: nominale economische groei
o Belangrijk:
▪ Nominale groei kan veroorzaakt worden door:
• Meer productie
• Én/of inflatie
b) BBP in vaste prijzen → reële groei
o Berekening
▪ Men gebruikt:
• Geproduceerde hoeveelheid van dat jaar
• Maar prijzen v/e vast referentiejaar
o Formule:
▪ BBP 2025 = hoeveelheden (2025) × prijzen (referentiejaar)
▪ BBP 2024 = hoeveelheden (2024) × prijzen (referentiejaar)
o Gevolg:
▪ Groei noemt men: reële economische groei
o Belangrijk:
▪ Reële groei toont de echte stijging van productie
▪ Inflatie wordt eruit gehaald
▪ Dus reële groei komt zeker door: meer geproduceerde hoeveelheden
• Kort verschil
o Nominale groei → inclusief inflatie
o Reële groei → zonder inflatie, toont echte productiegroei
2
, De arbeidsmarkt
• Wat is de arbeidsmarkt?
o De arbeidsmarkt = de “markt” waar:
▪ Vraag naar arbeid
▪ en aanbod van arbeid elkaar ontmoeten
o Vragers van arbeid
▪ Bedrijven en overheid
o Aanbieders van arbeid
▪ Gezinnen → bieden hun arbeid aan in ruil voor: loon, wedde, winst
• Geen participatie a/d arbeidsmarkt
o Volgende activiteiten tellen niet mee als deelname a/d arbeidsmarkt
▪ Huishoudelijke arbeid
▪ Doe-het-zelfactiviteiten
▪ Vrijwilligerswerk
▪ Zwartwerk
▪ ...
• Heterogene markt
o De arbeidsmarkt is een heterogene markt:
▪ Mensen verschillen van elkaar
▪ Jobs verschillen van elkaar
o Aan de aanbodzijde (gezinnen)
▪ Verschillen in: kwalificaties, competenties, leeftijd, geslacht, attitudes,
verwachtingen
o Aan de vraagzijde (bedrijven, overheid)
▪ Verschillen in: vacatures, functies, verwachtingen, doorgroeimogelijkheden
• Onevenwicht o/d arbeidsmarkt
o Er bestaat bijna nooit een perfecte match tussen vraag en aanbod
o De arbeidsmarkt zit dus economisch altijd i/e soort onevenwicht
• Twee mogelijke onevenwichten:
a) Vraag > aanbod
o Krapte o/d arbeidsmarkt
▪ Er zijn meer vacatures dan WN’s
▪ Bedrijven vinden moeilijk personeel
▪ Vacatures blijven openstaan
3
