Samenvatting bacteriologie – SEM 2
Hoofdstuk 1: inleiding
Inleiding deel 1: pathogene micro-organismen
→ Terrein van de medische microbiologie
= micro-organismen die zich aangepast hebben aan de mens
- Microbiota (normaal onschadelijk) bv. E.coli
o Comensale flora (in en op het lichaam) = onschadelijk tenzij overgroei/op
plaatsen waar ze normaal niet voorkomen
- Transiënte omgevingsflora (regelmatig voorkomen, onschadelijk) bv. pseudomonas
o m.o. tijdelijk aanwezig via drank, eten
- Opportunistische pathogenen bv. salmonella (schadelijk)
→ Pathogenen micro-organismen (veroorzaken infectieziekten)
- Virussen (<300nm) bv. griep
- Bacteriën (2-3um) = prokaryote ééncelligen
o Bestrijden met antibiotica → antibiogram uitvoeren (gevoeligheid)
STEEDS VERSCHIL TUSSEN GRAM + en – KENNEN !!!
STEEDS VERSCHIL TUSSEN EUKARYOTEN en PROKERYOTEN KENNEN !!
- Schimmels = eukaryote meercelligen
- Gisten (10 um) = eukaryote ééncelligen
- Parasieten
o Protozoa (NK)
o Metazoa = eukaryote meercelligen (bv. heminthes & arthropoda)
, Inleiding deel 2: Morfologie en kokken
→ Kleur:
- Gram + (paars)
- Gram – (rood)
→ Microscopische vorm
- Bacil
- Kok
Hoe ziet staphilococcus aureus en dermidis eruit → beide trosjes (niet onderscheiden welke)
1. Filamenteuze bacteriën (draadvormige)
- 3 geslachten (gram +)
o Actinomyces
▪ Anaëroob
▪ In de mond + genitaal slijmvlies
o Nocardia
▪ Zuurvast
▪ Grondbacterie (wondje in voet → infectie geven)
o Streptomyces
▪ Grondbacterie
▪ Die werkt als antibiotica
• Werkzaam tegen andere
bacterie
2. Echte bacteriën
- Kokken
o Streptokokken (rijen/ketens) + = lange paarse ketens
▪ Streptococcus pyogenes
• Keelontsteking (indien bacterieel) = wit beslag
• A-antigen
▪ Streptococcus agalactiae
• Vaginaal slijmvlies = bij geboorte in mond kindje (gevaar)
• B-antigen
Behandelen met peniciline ▪ Streptococcus pneumoniae DIPLOKOK
• Per twee (geen lange keten)
• Commensaal (hogere luchtwegen)
• Meningitis veroorzaken
• Pneumonie veroorzaken (diep inademen)
▪ Enterococcus spp.
• Commensaal (kan urineweginfectie veroorzaken)
• Diplo, soms lang, soms trosjes
, o Stafylokokken (trossen) +
▪ Staphylococcus aureus
• Bestrijden met antibiotica
o Normaal/ gevoelig?
• MRSA / MSSA
▪ Epidermidis
• In wondjes problemen veroorzaken
o Tetraden (vierkanten)
▪ Niet zo belangrijk → kubussen, vierkantjes
Inleiding deel 3: morfologie en bacillen
= Bacteriën met WBC → per twee , bacillen, gram -
o Neseria meningitidis:
▪ Commensaal
▪ Bovenste luchtwegen
o Neseria Gonorrhoeae
▪ Soa veroorzaken
o Veillonella
▪ NK
o Moraxella (-)
▪ Luchtwegen infectie (pneumonie)
- Bacillen:
o Zuurvast (mycobacterium)
o Gram + (wel sporevorming)
▪ Bacillus (aëroob)
• Bacillus anthracis
▪ Clostridium (anaëroob)
• Tetanus → gevacineerd
o Gram + (geen sporevorming)
▪ Cornyebacterium
▪ Lactobacillus
• In darmen + op vaginaalslijmvlies → zure ph
• berscherming
▪ Listeria
• In voeding (dierlijk) → voor zwangere vrouwen schadelijk
o Gram – staven (heel veel)
▪ Enterobacteriaceae
▪ Pseudomonas
, - Vibrio’s (gram -)
o Vibrio
o Kommavormig
o Campilobacter
▪ Enterochitis veroorzaken (diarree)
- Spirillen (gram -)
o Tussen komma en spirocheet
- Spirocheten (via donkervelmicroscopie)
o Borrelia burgdorferi (gram -)
▪ Ziekte van lime veroorzaken
o Treponema pallidum (gram -)
▪ Soa veroorzaken
o Leptospira interrogans NK
Inleiding deel 4: Taxonomie
Biochemische classificatie:
→ Reincultuur nodig (zuivere culturen) = je wilt geen mengeling
→ Versch. begrippen
- Isolaten = kolonie verkrijgen op je voedingsbodem = bact. afkomstig uit staal
- Species = kleinste groepering van bact
- Stam = per specier verschillende stammen
o Bv. streptococcus pyogenes (andere nummering)
o Bv. ander antigen aanwezig op opp.
- Biotypen / variëteiten
➔ NIET KUNNEN CLASSIFICEREN, ENKEL IDENTIFICEREN
Numerische classificatie (niet zo belangrijk)
→ Aan elke eigendschap evenveel belang gehecht
FORMULE:
➔ NIET KENNEN
Fyologische classificatie
- GC – AT verhouding bepalen
- Bacteriën fylogenetisch dicht bij elkaar → GC-AT verhouding dicht bij elkaar liggen
- Bv. Archaea sterker verwand met eukaryoten
Celwand gram + en gram – (blijven kennen)
Hoofdstuk 1: inleiding
Inleiding deel 1: pathogene micro-organismen
→ Terrein van de medische microbiologie
= micro-organismen die zich aangepast hebben aan de mens
- Microbiota (normaal onschadelijk) bv. E.coli
o Comensale flora (in en op het lichaam) = onschadelijk tenzij overgroei/op
plaatsen waar ze normaal niet voorkomen
- Transiënte omgevingsflora (regelmatig voorkomen, onschadelijk) bv. pseudomonas
o m.o. tijdelijk aanwezig via drank, eten
- Opportunistische pathogenen bv. salmonella (schadelijk)
→ Pathogenen micro-organismen (veroorzaken infectieziekten)
- Virussen (<300nm) bv. griep
- Bacteriën (2-3um) = prokaryote ééncelligen
o Bestrijden met antibiotica → antibiogram uitvoeren (gevoeligheid)
STEEDS VERSCHIL TUSSEN GRAM + en – KENNEN !!!
STEEDS VERSCHIL TUSSEN EUKARYOTEN en PROKERYOTEN KENNEN !!
- Schimmels = eukaryote meercelligen
- Gisten (10 um) = eukaryote ééncelligen
- Parasieten
o Protozoa (NK)
o Metazoa = eukaryote meercelligen (bv. heminthes & arthropoda)
, Inleiding deel 2: Morfologie en kokken
→ Kleur:
- Gram + (paars)
- Gram – (rood)
→ Microscopische vorm
- Bacil
- Kok
Hoe ziet staphilococcus aureus en dermidis eruit → beide trosjes (niet onderscheiden welke)
1. Filamenteuze bacteriën (draadvormige)
- 3 geslachten (gram +)
o Actinomyces
▪ Anaëroob
▪ In de mond + genitaal slijmvlies
o Nocardia
▪ Zuurvast
▪ Grondbacterie (wondje in voet → infectie geven)
o Streptomyces
▪ Grondbacterie
▪ Die werkt als antibiotica
• Werkzaam tegen andere
bacterie
2. Echte bacteriën
- Kokken
o Streptokokken (rijen/ketens) + = lange paarse ketens
▪ Streptococcus pyogenes
• Keelontsteking (indien bacterieel) = wit beslag
• A-antigen
▪ Streptococcus agalactiae
• Vaginaal slijmvlies = bij geboorte in mond kindje (gevaar)
• B-antigen
Behandelen met peniciline ▪ Streptococcus pneumoniae DIPLOKOK
• Per twee (geen lange keten)
• Commensaal (hogere luchtwegen)
• Meningitis veroorzaken
• Pneumonie veroorzaken (diep inademen)
▪ Enterococcus spp.
• Commensaal (kan urineweginfectie veroorzaken)
• Diplo, soms lang, soms trosjes
, o Stafylokokken (trossen) +
▪ Staphylococcus aureus
• Bestrijden met antibiotica
o Normaal/ gevoelig?
• MRSA / MSSA
▪ Epidermidis
• In wondjes problemen veroorzaken
o Tetraden (vierkanten)
▪ Niet zo belangrijk → kubussen, vierkantjes
Inleiding deel 3: morfologie en bacillen
= Bacteriën met WBC → per twee , bacillen, gram -
o Neseria meningitidis:
▪ Commensaal
▪ Bovenste luchtwegen
o Neseria Gonorrhoeae
▪ Soa veroorzaken
o Veillonella
▪ NK
o Moraxella (-)
▪ Luchtwegen infectie (pneumonie)
- Bacillen:
o Zuurvast (mycobacterium)
o Gram + (wel sporevorming)
▪ Bacillus (aëroob)
• Bacillus anthracis
▪ Clostridium (anaëroob)
• Tetanus → gevacineerd
o Gram + (geen sporevorming)
▪ Cornyebacterium
▪ Lactobacillus
• In darmen + op vaginaalslijmvlies → zure ph
• berscherming
▪ Listeria
• In voeding (dierlijk) → voor zwangere vrouwen schadelijk
o Gram – staven (heel veel)
▪ Enterobacteriaceae
▪ Pseudomonas
, - Vibrio’s (gram -)
o Vibrio
o Kommavormig
o Campilobacter
▪ Enterochitis veroorzaken (diarree)
- Spirillen (gram -)
o Tussen komma en spirocheet
- Spirocheten (via donkervelmicroscopie)
o Borrelia burgdorferi (gram -)
▪ Ziekte van lime veroorzaken
o Treponema pallidum (gram -)
▪ Soa veroorzaken
o Leptospira interrogans NK
Inleiding deel 4: Taxonomie
Biochemische classificatie:
→ Reincultuur nodig (zuivere culturen) = je wilt geen mengeling
→ Versch. begrippen
- Isolaten = kolonie verkrijgen op je voedingsbodem = bact. afkomstig uit staal
- Species = kleinste groepering van bact
- Stam = per specier verschillende stammen
o Bv. streptococcus pyogenes (andere nummering)
o Bv. ander antigen aanwezig op opp.
- Biotypen / variëteiten
➔ NIET KUNNEN CLASSIFICEREN, ENKEL IDENTIFICEREN
Numerische classificatie (niet zo belangrijk)
→ Aan elke eigendschap evenveel belang gehecht
FORMULE:
➔ NIET KENNEN
Fyologische classificatie
- GC – AT verhouding bepalen
- Bacteriën fylogenetisch dicht bij elkaar → GC-AT verhouding dicht bij elkaar liggen
- Bv. Archaea sterker verwand met eukaryoten
Celwand gram + en gram – (blijven kennen)
