VEILIGHEID
K. Herrregodts
, P&W: DEEL VEILIGHEID
Inhoud
H1: welzijnswet................................................................................................................... 2
1.1 algemene regelgeving............................................................................................... 2
1.2 bepalingen................................................................................................................. 4
doelstellingen van welzijnswet.....................................................................................4
welzijnswet uitgewerkt in diverse KB’s.........................................................................4
welzijnswet omvat 7 welzijnsdomeinen........................................................................5
1.3 rollen en verantwoordelijkheden................................................................................5
werkgever.................................................................................................................... 6
hiërarchische lijn.......................................................................................................... 7
werknemer................................................................................................................... 8
interne organen............................................................................................................ 8
externe organen........................................................................................................... 9
H2: kb tijdelijke of mobiele bouwplaatsen.........................................................................11
2.1 veiligheidscoördinatie.............................................................................................. 11
enkele vaststellingen ivm veiligheid...........................................................................11
algemene situering..................................................................................................... 12
uitgangspunten.......................................................................................................... 12
vco en vcv.................................................................................................................. 12
toepassingsgebied...................................................................................................... 13
2.2 actoren en verantwoordelijkheden..........................................................................16
algemeen................................................................................................................... 16
opdrachten................................................................................................................. 18
preventieadviseur vs veiligheidscoördinator..............................................................20
2.3 instrumenten........................................................................................................... 22
veiligheids- en gezondheidsplan (vgp).......................................................................22
coÖrdinatiedagboek (cd)............................................................................................ 24
postinterventiedossier (pid)........................................................................................24
coÖrdinatiestructuur (cs)............................................................................................ 25
samenvatting............................................................................................................. 25
H3: veiligheid, de praktijk................................................................................................. 26
3.1 gevaren, risico’s en ongevallen...............................................................................26
ijsbergtheorie (!)......................................................................................................... 26
soorten ongevallen..................................................................................................... 27
oorzaken van ongevallen............................................................................................ 29
bronnen van ongevallen............................................................................................. 30
preventiehiërarchie.................................................................................................... 30
1
, P&W: DEEL VEILIGHEID
3.2 werfsituaties............................................................................................................ 32
slopen......................................................................................................................... 32
openingen................................................................................................................... 33
uitgravingen............................................................................................................... 33
werken op hoogte....................................................................................................... 33
3.3 asbest...................................................................................................................... 34
algemeen................................................................................................................... 34
geschiedenis............................................................................................................... 34
definities..................................................................................................................... 35
graad van gebonden................................................................................................... 35
waar en hoe................................................................................................................ 35
preventiemaatregelen................................................................................................ 37
H1: WELZIJNSWET
1.1 ALGEMENE REGELGEVING
2
, P&W: DEEL VEILIGHEID
‐ Europese richtlijnen uitgevaardigd door Europese Raad en Europees Parlement
o omgezet in nationale richtlijnen door lidstaten (wetgeving minimumeisen)
‐ 2 belangrijke richtlijnen in veiligheidsgebeuren:
o economische richtlijnen
bevatten fundamentele constructie-eisen, vermelden minimumeisen
ivm veiligheid mbt apparaten, producten en machines die gelden in
alle lidstaten
CE-markering
product voldoet aan veiligheids- en
gezondheidsvoorschriften zoals bepaald in Europese richtlijn
+ verhandeld mag worden EU
markering gebeurt door fabrikant (obv technisch dossier +
verklaring van overeenstemming) en bevestigt hierbij dat
product overeenstemt met eisen uit Economische richtlijn
bevat ook houdbaarheidsdatum
o sociale richtlijnen
minimale voorschriften inzake veiligheid en gezondheid van wn’s en
wg’s op werk
verbetering veiligheid op werk, ergonomie, voorlichting en
opleiding wn’s, preventieve maatregelen vanuit
risicoanalyse…
arbeidstijdenwetgeving
max. arbeidstijden en min. rusttijden
‐ seveso-richtlijn
o voor bedrijven met grote risico’s, bv. brand, ongevallen, explosie…
‐ VCA
o = Veiligheid (Gezondheid Milieu) Checklist Aannemers
o eind jaren ’80 gestart vanuit chemie
o veiligheidsregels opleggen aan subcontractors/onderaannemers
o VCA-certificaat:
opgelegd door opdrachtgever
uitgebracht wanneer voldaan aan veiligheidseisen → VCA-
checklijsten
doel → beheersing van activiteiten + voorkomen van incidenten
≠ VCA-diploma (diploma is vereiste om certificaat te krijgen)
arbeiders beschikken over B-VCA (= Basisveiligheid),
leidinggevenden beschikken over VOL-VCA (= Veiligheid voor
Operationeel Leidinggevenden)
‐ Nationale wetgeving
o Codex (opvolger ARAB)
o ARAB (Algemeen Reglement voor de Arbeidsbescherming)
o AREI (Algemeen Reglement op Elektrische Installaties)
o FOD WASO (Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg)
‐ milieuwetgeving per gewest
o VLAREM
3
K. Herrregodts
, P&W: DEEL VEILIGHEID
Inhoud
H1: welzijnswet................................................................................................................... 2
1.1 algemene regelgeving............................................................................................... 2
1.2 bepalingen................................................................................................................. 4
doelstellingen van welzijnswet.....................................................................................4
welzijnswet uitgewerkt in diverse KB’s.........................................................................4
welzijnswet omvat 7 welzijnsdomeinen........................................................................5
1.3 rollen en verantwoordelijkheden................................................................................5
werkgever.................................................................................................................... 6
hiërarchische lijn.......................................................................................................... 7
werknemer................................................................................................................... 8
interne organen............................................................................................................ 8
externe organen........................................................................................................... 9
H2: kb tijdelijke of mobiele bouwplaatsen.........................................................................11
2.1 veiligheidscoördinatie.............................................................................................. 11
enkele vaststellingen ivm veiligheid...........................................................................11
algemene situering..................................................................................................... 12
uitgangspunten.......................................................................................................... 12
vco en vcv.................................................................................................................. 12
toepassingsgebied...................................................................................................... 13
2.2 actoren en verantwoordelijkheden..........................................................................16
algemeen................................................................................................................... 16
opdrachten................................................................................................................. 18
preventieadviseur vs veiligheidscoördinator..............................................................20
2.3 instrumenten........................................................................................................... 22
veiligheids- en gezondheidsplan (vgp).......................................................................22
coÖrdinatiedagboek (cd)............................................................................................ 24
postinterventiedossier (pid)........................................................................................24
coÖrdinatiestructuur (cs)............................................................................................ 25
samenvatting............................................................................................................. 25
H3: veiligheid, de praktijk................................................................................................. 26
3.1 gevaren, risico’s en ongevallen...............................................................................26
ijsbergtheorie (!)......................................................................................................... 26
soorten ongevallen..................................................................................................... 27
oorzaken van ongevallen............................................................................................ 29
bronnen van ongevallen............................................................................................. 30
preventiehiërarchie.................................................................................................... 30
1
, P&W: DEEL VEILIGHEID
3.2 werfsituaties............................................................................................................ 32
slopen......................................................................................................................... 32
openingen................................................................................................................... 33
uitgravingen............................................................................................................... 33
werken op hoogte....................................................................................................... 33
3.3 asbest...................................................................................................................... 34
algemeen................................................................................................................... 34
geschiedenis............................................................................................................... 34
definities..................................................................................................................... 35
graad van gebonden................................................................................................... 35
waar en hoe................................................................................................................ 35
preventiemaatregelen................................................................................................ 37
H1: WELZIJNSWET
1.1 ALGEMENE REGELGEVING
2
, P&W: DEEL VEILIGHEID
‐ Europese richtlijnen uitgevaardigd door Europese Raad en Europees Parlement
o omgezet in nationale richtlijnen door lidstaten (wetgeving minimumeisen)
‐ 2 belangrijke richtlijnen in veiligheidsgebeuren:
o economische richtlijnen
bevatten fundamentele constructie-eisen, vermelden minimumeisen
ivm veiligheid mbt apparaten, producten en machines die gelden in
alle lidstaten
CE-markering
product voldoet aan veiligheids- en
gezondheidsvoorschriften zoals bepaald in Europese richtlijn
+ verhandeld mag worden EU
markering gebeurt door fabrikant (obv technisch dossier +
verklaring van overeenstemming) en bevestigt hierbij dat
product overeenstemt met eisen uit Economische richtlijn
bevat ook houdbaarheidsdatum
o sociale richtlijnen
minimale voorschriften inzake veiligheid en gezondheid van wn’s en
wg’s op werk
verbetering veiligheid op werk, ergonomie, voorlichting en
opleiding wn’s, preventieve maatregelen vanuit
risicoanalyse…
arbeidstijdenwetgeving
max. arbeidstijden en min. rusttijden
‐ seveso-richtlijn
o voor bedrijven met grote risico’s, bv. brand, ongevallen, explosie…
‐ VCA
o = Veiligheid (Gezondheid Milieu) Checklist Aannemers
o eind jaren ’80 gestart vanuit chemie
o veiligheidsregels opleggen aan subcontractors/onderaannemers
o VCA-certificaat:
opgelegd door opdrachtgever
uitgebracht wanneer voldaan aan veiligheidseisen → VCA-
checklijsten
doel → beheersing van activiteiten + voorkomen van incidenten
≠ VCA-diploma (diploma is vereiste om certificaat te krijgen)
arbeiders beschikken over B-VCA (= Basisveiligheid),
leidinggevenden beschikken over VOL-VCA (= Veiligheid voor
Operationeel Leidinggevenden)
‐ Nationale wetgeving
o Codex (opvolger ARAB)
o ARAB (Algemeen Reglement voor de Arbeidsbescherming)
o AREI (Algemeen Reglement op Elektrische Installaties)
o FOD WASO (Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg)
‐ milieuwetgeving per gewest
o VLAREM
3
