PEDIATRIE 2 – COMMUNICATIE
IN GESPREK MET OUDERS
INLEIDING
- Heel gedetailleerd beeld van problemen en zorgen → probleem-georiënteerd gesprek
- Hulp = uitspitten van oorzaken en gedragingen van 1 of meerdere gezindsleden
- Uitkomst = opsomming van wat beter niet meer zou moeten gebeuren of wat er allemaal zou moeten
veranderen
o Leidt tot een communicatief gevecht
o Conclusie: ouders bieden weerstand of zijn niet geomtiveerd om te veranderen
PARADIGMASHIFT
- Nieuwe paradigma: iedereen beeldt zich een toekomst in, waarbij dat iedereen over krachten en hulpbronnen
beschikt
- Uitdaging als hulpverlener = om deze krachten en hulpbronnen naar boven te brengen in een gesprek
o Werken aan: autonomie, competentie, verbinding (ifv cliëntenperspectief)
- Vragen zoals:
o welke manier vormt het probleem een belemmering?
o Wat zou je wel willen?
o Op welk moment is het obstakel in mindere mate aanwezig?
o Waaraan merk je dat de zorg of het probleem minder is?
o Wat heb je al ingezet dat hulp bood?
o Hoe is je dit gelukt?
o Wat zou voor jou eerste tekenen zijn dat bepaalde zaken verbeteren/veranderen?
o Hoe ga je een eerste stap zetten?
RELATIEASPECT
- De relatie tss de gesprekspartner bepaald de inhoud
o Eigen referentiekader
o het definiëren van onze
- referentiekader = alle info, zowel verbaal als non-verbaal, wordt door dit kanaal gefilterd en ingekleurd op basis
van eigen waarden en normen, ervaringen, gevoelens, persoonlijkheid en verwactingen. Zo krijgen signalen een
betekenis
- in gesprekken zijn we dus niet alleen bezig met de inhoud
o maar ook onbewust om de relatie tot elkaar te definiëren
o er bestaan geen neutrale boodschappen
▪ het gaat nooit alleen maar over objectieve dingen, feiten, gebeurtenissen
▪ voortdurend bezig om onze relatie tot elkaar in te schatten
▪ in zekere zin in de relatieboodschap een vorm van metacommunicatie
- de relatie tss hulpverleners en ouders vn ptn is minder afgebakend dan bvb. Arts-pt relatie
o dit leidt vaak tot misverstanden:
▪ een bezorgdheid van een vpk wordt ervaren als bemoeizucht
1
, ▪ een informatieve vraag/reactie van een ouder kan door de vpk worden geïnterpreteerd als een
vraag naar expliciete hulp
o op welke manier goedbedoelde raad/eenvoudige vraag wordt geïnterpreteerd
▪ heeft dus alles te maken met wijze waarop gesprekspartners met elkaar in verhouding staan
LEVEND VERLIES
HET CONCEPT (EXAMENVRAAG)
- levend verlies = levenslange rouw, waarbij een familielid of naaste wordt getroffen door een chronische
ziekte of beperking
o terugkerend verdriet dat altijd kan oplaaien
▪ verwacht of onverwacht
▪ kan soms verergeren door de jaren heen
o blijvende rouw bij levend verlies: het verdriet om een verlies dat nooit eindigt
o kan worden ervaren op allerlei gebieden
- proces van levend verlies
o is pittig en intensief
o vorm van rouw
o vraagt permanente moed en energie
▪ verliesgericht
▪ vooral bij mijlpalen wanneer er een confrontatie is met wat het kind nog niet kan of nooit zal
kunnen
o geeft ook kracht
o creatiever in oplossingen
o doorzettingsvermogen
o assertiviteit neemt toe
▪ herstelgericht
- verliesgerichte en herstelgerichte gedachten
o de ouders schipperen tussen verliesgerichte en herstelgerichte gedachten
o (EXAMENVRAAG: verschil tss deze 2 kunnen uitleggen)
- Kenmerken
o Geen afgerond rouwproces
o Geen eindpunt
o Confrontaties bij mijlpalen
o Steeds opnieuw verlieservaring
- Dubbele realiteit
o Intens verdriet
o Tegelijk groei in:
▪ Creativiteit
▪ Doorzettingsvermogen
▪ Assertiviteit
▪ veerkracht
OMGAAN MET LEVEND VERLIES
- Maatschappelijke context
o Onvoldoende erkend
o Geen rituelen
2
IN GESPREK MET OUDERS
INLEIDING
- Heel gedetailleerd beeld van problemen en zorgen → probleem-georiënteerd gesprek
- Hulp = uitspitten van oorzaken en gedragingen van 1 of meerdere gezindsleden
- Uitkomst = opsomming van wat beter niet meer zou moeten gebeuren of wat er allemaal zou moeten
veranderen
o Leidt tot een communicatief gevecht
o Conclusie: ouders bieden weerstand of zijn niet geomtiveerd om te veranderen
PARADIGMASHIFT
- Nieuwe paradigma: iedereen beeldt zich een toekomst in, waarbij dat iedereen over krachten en hulpbronnen
beschikt
- Uitdaging als hulpverlener = om deze krachten en hulpbronnen naar boven te brengen in een gesprek
o Werken aan: autonomie, competentie, verbinding (ifv cliëntenperspectief)
- Vragen zoals:
o welke manier vormt het probleem een belemmering?
o Wat zou je wel willen?
o Op welk moment is het obstakel in mindere mate aanwezig?
o Waaraan merk je dat de zorg of het probleem minder is?
o Wat heb je al ingezet dat hulp bood?
o Hoe is je dit gelukt?
o Wat zou voor jou eerste tekenen zijn dat bepaalde zaken verbeteren/veranderen?
o Hoe ga je een eerste stap zetten?
RELATIEASPECT
- De relatie tss de gesprekspartner bepaald de inhoud
o Eigen referentiekader
o het definiëren van onze
- referentiekader = alle info, zowel verbaal als non-verbaal, wordt door dit kanaal gefilterd en ingekleurd op basis
van eigen waarden en normen, ervaringen, gevoelens, persoonlijkheid en verwactingen. Zo krijgen signalen een
betekenis
- in gesprekken zijn we dus niet alleen bezig met de inhoud
o maar ook onbewust om de relatie tot elkaar te definiëren
o er bestaan geen neutrale boodschappen
▪ het gaat nooit alleen maar over objectieve dingen, feiten, gebeurtenissen
▪ voortdurend bezig om onze relatie tot elkaar in te schatten
▪ in zekere zin in de relatieboodschap een vorm van metacommunicatie
- de relatie tss hulpverleners en ouders vn ptn is minder afgebakend dan bvb. Arts-pt relatie
o dit leidt vaak tot misverstanden:
▪ een bezorgdheid van een vpk wordt ervaren als bemoeizucht
1
, ▪ een informatieve vraag/reactie van een ouder kan door de vpk worden geïnterpreteerd als een
vraag naar expliciete hulp
o op welke manier goedbedoelde raad/eenvoudige vraag wordt geïnterpreteerd
▪ heeft dus alles te maken met wijze waarop gesprekspartners met elkaar in verhouding staan
LEVEND VERLIES
HET CONCEPT (EXAMENVRAAG)
- levend verlies = levenslange rouw, waarbij een familielid of naaste wordt getroffen door een chronische
ziekte of beperking
o terugkerend verdriet dat altijd kan oplaaien
▪ verwacht of onverwacht
▪ kan soms verergeren door de jaren heen
o blijvende rouw bij levend verlies: het verdriet om een verlies dat nooit eindigt
o kan worden ervaren op allerlei gebieden
- proces van levend verlies
o is pittig en intensief
o vorm van rouw
o vraagt permanente moed en energie
▪ verliesgericht
▪ vooral bij mijlpalen wanneer er een confrontatie is met wat het kind nog niet kan of nooit zal
kunnen
o geeft ook kracht
o creatiever in oplossingen
o doorzettingsvermogen
o assertiviteit neemt toe
▪ herstelgericht
- verliesgerichte en herstelgerichte gedachten
o de ouders schipperen tussen verliesgerichte en herstelgerichte gedachten
o (EXAMENVRAAG: verschil tss deze 2 kunnen uitleggen)
- Kenmerken
o Geen afgerond rouwproces
o Geen eindpunt
o Confrontaties bij mijlpalen
o Steeds opnieuw verlieservaring
- Dubbele realiteit
o Intens verdriet
o Tegelijk groei in:
▪ Creativiteit
▪ Doorzettingsvermogen
▪ Assertiviteit
▪ veerkracht
OMGAAN MET LEVEND VERLIES
- Maatschappelijke context
o Onvoldoende erkend
o Geen rituelen
2
