Inhoud
1 Inleiding tot het staatsrecht................................................................................................................5
1.1 Hoofdstuk 1: Wat is recht?...........................................................................................................5
1.1.1 Definitie.................................................................................................................................5
1.1.2 Onderscheiden rechtstakken = ?...........................................................................................5
1.1.3 De bronnen van het Belgisch recht........................................................................................5
1.1.4 Draagwijdte van bronnen van het Belgisch recht..................................................................6
1.2 Hoofdstuk 2 tot 6: inrichting van de Belgische staat.....................................................................7
1.2.1 Kenmerken van onze staat.....................................................................................................7
1.2.2 Verdeling van bevoegdheden over verschillende niveaus.....................................................7
1.2.3 Verdeling bevoegdheden federaal-gewest-gemeenschap.....................................................8
1.3 Hoofdstuk 7: de Rechterlijke Macht.............................................................................................9
1.3.1 Algemene beginselen van behoorlijke rechtspraak...............................................................9
1.3.2 Vergelijking burgerlijk proces – strafproces terminologie...................................................10
1.3.3 Bevoegdheden van rechtbanken en hoven..........................................................................11
1.3.4 Bijzondere rechtscolleges....................................................................................................14
1.3.5 De procedure voor burgerlijke rechtbank............................................................................14
1.3.6 Strafrecht.............................................................................................................................15
2 Personen- en familierecht.................................................................................................................16
2.1 Hoofdstuk 1: Definities...............................................................................................................16
2.1.1 Personenrecht.....................................................................................................................16
2.1.2 Familierecht.........................................................................................................................16
2.1.3 Familiaal vermogensrecht....................................................................................................16
2.1.4 Plaats in het burgerlijk wetboek..........................................................................................16
2.2 Hoofdstuk 2: Personenrecht.......................................................................................................16
2.2.1 De persoon..........................................................................................................................16
2.2.2 De staat van de persoon......................................................................................................17
2.2.3 Bekwaamheid......................................................................................................................19
2.3 Familierecht: het huwelijk..........................................................................................................20
2.3.1 Grondvereisten....................................................................................................................20
2.3.2 Vormvereisten van huwelijkssluiting...................................................................................20
2.3.3 2 huwelijksstelsels...............................................................................................................20
2.3.4 Einde van het huwelijk.........................................................................................................23
2.3.5 Secundair huwelijksstelsel: huwelijksvermogensrecht........................................................24
2.4 Familierecht: de wettelijke samenwoning..................................................................................30
, 2.4.1 Wie kan wettelijk samenwonen?.........................................................................................30
2.4.2 Hoe officieel maken?...........................................................................................................30
2.4.3 Rechten en plichten.............................................................................................................30
2.4.4 Stelsel: verdeling van goederen?.........................................................................................30
2.4.5 Einde van het wettelijk samenwonen..................................................................................30
2.4.6 Nadelen ten opzichte van het huwelijk................................................................................31
3 Erfrecht..............................................................................................................................................31
3.1 Hoofdstuk 1: begrippen..............................................................................................................31
3.1.1 Erfrecht en successierechten...............................................................................................31
3.1.2 Begrippen............................................................................................................................31
3.1.3 De nalatenschap aanvaarden of verwerpen........................................................................32
3.2 Hoofdstuk 2: technieken van intestaat erfrecht........................................................................32
3.2.1 Zonder langstlevende echtgenoot/partner..........................................................................32
3.2.2 De langstlevende echtgenoot..............................................................................................36
3.2.3 Beperkt erfrecht voor de wettelijk samenwonenden..........................................................36
3.2.4 Waardering vruchtgebruik – naakte eigendommen............................................................37
4 Verbintenis uit overeenkomsten contractenrecht.............................................................................37
4.1 Begrippen en definities...............................................................................................................37
4.2 Soorten overeenkomsten...........................................................................................................38
4.2.1 Consensuele en plechtige overeenkomsten........................................................................38
4.2.2 Wederkerige en eenzijdige overeenkomsten (art.1102-1103 BW)......................................38
4.2.3 Overeenkomsten onder bezwarende titel en om niet (art. 1105-1106 BW)........................38
4.2.4 Vergeldend contract en kans-contract (=eenzijdig) (art. 1104 BW).....................................38
4.2.5 Benoemde en onbenoemde contracten (art. 1107 BW)......................................................39
4.2.6 Hoofdcontracten en bijkomende contracten.......................................................................39
4.2.7 Middelenverbintenis en resultaatsverbintenis....................................................................39
4.2.8 Verbintenis intuïtu personae en verbintenis intuïtu pecuniae.............................................39
4.2.9 Hoofdelijke verbintenis en niet-hoofdelijke verbintenis......................................................39
4.3 Grondbeginselen van het contractenrecht.................................................................................40
4.3.1 Contractvrijheid...................................................................................................................40
4.3.2 Het contract is wet: de bindende kracht..............................................................................40
4.3.3 Consensualisme...................................................................................................................41
4.4 Geldigheidsvoorwaarden............................................................................................................41
4.4.1 Toestemming.......................................................................................................................41
4.4.2 Bekwaamheid......................................................................................................................42
4.4.3 Bepaald, mogelijk en geoorloofd voorwerp.........................................................................42
, 4.4.4 Geoorloofde oorzaak...........................................................................................................42
4.4.5 Sancties bij ongeldig contract..............................................................................................42
4.5 Gevolgen tussen partijen bij de uitvoering van de overeenkomst..............................................42
4.5.1 Maatregelen voor de vordering wordt ingeleid: middelen voor inleiden rechtszaak..........43
4.5.2 Tijdens de rechtszaak als eiser: middelen als eiser gevraagd aan rechter...........................44
4.5.3 Tijdens de rechtszaak als verweerder..................................................................................44
4.6 Gevolgen tegenover derden = ?..................................................................................................44
4.7 Het einde van de overeenkomst (art. 1234 BW).........................................................................44
4.8 Het bewijs van de verbintenissen...............................................................................................47
4.8.1 Basisprincipes......................................................................................................................47
4.8.2 Hiërarchie van de bewijsmiddelen.......................................................................................47
4.8.3 Bewijsmiddelen voor rechtsfeiten.......................................................................................48
4.9 Het koopcontract........................................................................................................................49
4.9.1 Definitie...............................................................................................................................49
4.9.2 geldigheidsvoorwaarden.....................................................................................................49
4.9.3 Bijzonder..............................................................................................................................49
4.9.4 Formaliteiten nadat de verkoop is gesloten........................................................................51
5 Verbintenissen uit onrechtmatige daad: aansprakelijkheidsrecht.....................................................52
5.1 Vormen van aansprakelijkheid...................................................................................................52
5.1.1 Overzicht van diverse vormen van aansprakelijkheid..........................................................52
5.1.2 Contractuele vs extra contractuele aansprakelijkheid.........................................................52
5.2 Aansprakelijkheid voor eigen daden...........................................................................................52
5.3 Aansprakelijkheid van ouders voor minderjarige kinderen........................................................53
5.4 Aansprakelijkheid van onderwijs en ambachtslieden.................................................................53
5.5 Aansprakelijkheid van werkgevers..............................................................................................54
5.6 Aansprakelijkheid voor zaken.....................................................................................................54
5.6.1 Aansprakelijkheid voor gebrekkige zaken............................................................................54
5.6.2 Aansprakelijkheid voor instortende gebouwen...................................................................54
5.6.3 Aansprakelijkheid voor dieren.............................................................................................54
5.6.4 Evenwichtsleer.....................................................................................................................54
6 Zakenrecht.........................................................................................................................................54
6.1 Roerende en onroerende goederen...........................................................................................54
6.1.1 Alles is roerend of onroerend..............................................................................................54
6.1.2 Belang van het onderscheid roerend - onroerend...............................................................55
6.2 Zakelijke rechten: eigendom.......................................................................................................56
6.2.1 Begrip zakelijke rechten.......................................................................................................56
, 6.2.2 Begrip...................................................................................................................................56
6.3 Zakelijke rechten: vruchtgebruik................................................................................................56
6.3.1 Definitie...............................................................................................................................56
7 Ondernemingsrecht...........................................................................................................................57
7.1 Vestigingsformaliteiten voor zelfstandigen................................................................................57
7.2 Vennootschapsrecht...................................................................................................................57
7.2.1 Waarom?.............................................................................................................................57
7.2.2 Orgaantheorie......................................................................................................................57
1 Inleiding tot het staatsrecht................................................................................................................5
1.1 Hoofdstuk 1: Wat is recht?...........................................................................................................5
1.1.1 Definitie.................................................................................................................................5
1.1.2 Onderscheiden rechtstakken = ?...........................................................................................5
1.1.3 De bronnen van het Belgisch recht........................................................................................5
1.1.4 Draagwijdte van bronnen van het Belgisch recht..................................................................6
1.2 Hoofdstuk 2 tot 6: inrichting van de Belgische staat.....................................................................7
1.2.1 Kenmerken van onze staat.....................................................................................................7
1.2.2 Verdeling van bevoegdheden over verschillende niveaus.....................................................7
1.2.3 Verdeling bevoegdheden federaal-gewest-gemeenschap.....................................................8
1.3 Hoofdstuk 7: de Rechterlijke Macht.............................................................................................9
1.3.1 Algemene beginselen van behoorlijke rechtspraak...............................................................9
1.3.2 Vergelijking burgerlijk proces – strafproces terminologie...................................................10
1.3.3 Bevoegdheden van rechtbanken en hoven..........................................................................11
1.3.4 Bijzondere rechtscolleges....................................................................................................14
1.3.5 De procedure voor burgerlijke rechtbank............................................................................14
1.3.6 Strafrecht.............................................................................................................................15
2 Personen- en familierecht.................................................................................................................16
2.1 Hoofdstuk 1: Definities...............................................................................................................16
2.1.1 Personenrecht.....................................................................................................................16
2.1.2 Familierecht.........................................................................................................................16
2.1.3 Familiaal vermogensrecht....................................................................................................16
2.1.4 Plaats in het burgerlijk wetboek..........................................................................................16
2.2 Hoofdstuk 2: Personenrecht.......................................................................................................16
2.2.1 De persoon..........................................................................................................................16
2.2.2 De staat van de persoon......................................................................................................17
2.2.3 Bekwaamheid......................................................................................................................19
2.3 Familierecht: het huwelijk..........................................................................................................20
2.3.1 Grondvereisten....................................................................................................................20
2.3.2 Vormvereisten van huwelijkssluiting...................................................................................20
2.3.3 2 huwelijksstelsels...............................................................................................................20
2.3.4 Einde van het huwelijk.........................................................................................................23
2.3.5 Secundair huwelijksstelsel: huwelijksvermogensrecht........................................................24
2.4 Familierecht: de wettelijke samenwoning..................................................................................30
, 2.4.1 Wie kan wettelijk samenwonen?.........................................................................................30
2.4.2 Hoe officieel maken?...........................................................................................................30
2.4.3 Rechten en plichten.............................................................................................................30
2.4.4 Stelsel: verdeling van goederen?.........................................................................................30
2.4.5 Einde van het wettelijk samenwonen..................................................................................30
2.4.6 Nadelen ten opzichte van het huwelijk................................................................................31
3 Erfrecht..............................................................................................................................................31
3.1 Hoofdstuk 1: begrippen..............................................................................................................31
3.1.1 Erfrecht en successierechten...............................................................................................31
3.1.2 Begrippen............................................................................................................................31
3.1.3 De nalatenschap aanvaarden of verwerpen........................................................................32
3.2 Hoofdstuk 2: technieken van intestaat erfrecht........................................................................32
3.2.1 Zonder langstlevende echtgenoot/partner..........................................................................32
3.2.2 De langstlevende echtgenoot..............................................................................................36
3.2.3 Beperkt erfrecht voor de wettelijk samenwonenden..........................................................36
3.2.4 Waardering vruchtgebruik – naakte eigendommen............................................................37
4 Verbintenis uit overeenkomsten contractenrecht.............................................................................37
4.1 Begrippen en definities...............................................................................................................37
4.2 Soorten overeenkomsten...........................................................................................................38
4.2.1 Consensuele en plechtige overeenkomsten........................................................................38
4.2.2 Wederkerige en eenzijdige overeenkomsten (art.1102-1103 BW)......................................38
4.2.3 Overeenkomsten onder bezwarende titel en om niet (art. 1105-1106 BW)........................38
4.2.4 Vergeldend contract en kans-contract (=eenzijdig) (art. 1104 BW).....................................38
4.2.5 Benoemde en onbenoemde contracten (art. 1107 BW)......................................................39
4.2.6 Hoofdcontracten en bijkomende contracten.......................................................................39
4.2.7 Middelenverbintenis en resultaatsverbintenis....................................................................39
4.2.8 Verbintenis intuïtu personae en verbintenis intuïtu pecuniae.............................................39
4.2.9 Hoofdelijke verbintenis en niet-hoofdelijke verbintenis......................................................39
4.3 Grondbeginselen van het contractenrecht.................................................................................40
4.3.1 Contractvrijheid...................................................................................................................40
4.3.2 Het contract is wet: de bindende kracht..............................................................................40
4.3.3 Consensualisme...................................................................................................................41
4.4 Geldigheidsvoorwaarden............................................................................................................41
4.4.1 Toestemming.......................................................................................................................41
4.4.2 Bekwaamheid......................................................................................................................42
4.4.3 Bepaald, mogelijk en geoorloofd voorwerp.........................................................................42
, 4.4.4 Geoorloofde oorzaak...........................................................................................................42
4.4.5 Sancties bij ongeldig contract..............................................................................................42
4.5 Gevolgen tussen partijen bij de uitvoering van de overeenkomst..............................................42
4.5.1 Maatregelen voor de vordering wordt ingeleid: middelen voor inleiden rechtszaak..........43
4.5.2 Tijdens de rechtszaak als eiser: middelen als eiser gevraagd aan rechter...........................44
4.5.3 Tijdens de rechtszaak als verweerder..................................................................................44
4.6 Gevolgen tegenover derden = ?..................................................................................................44
4.7 Het einde van de overeenkomst (art. 1234 BW).........................................................................44
4.8 Het bewijs van de verbintenissen...............................................................................................47
4.8.1 Basisprincipes......................................................................................................................47
4.8.2 Hiërarchie van de bewijsmiddelen.......................................................................................47
4.8.3 Bewijsmiddelen voor rechtsfeiten.......................................................................................48
4.9 Het koopcontract........................................................................................................................49
4.9.1 Definitie...............................................................................................................................49
4.9.2 geldigheidsvoorwaarden.....................................................................................................49
4.9.3 Bijzonder..............................................................................................................................49
4.9.4 Formaliteiten nadat de verkoop is gesloten........................................................................51
5 Verbintenissen uit onrechtmatige daad: aansprakelijkheidsrecht.....................................................52
5.1 Vormen van aansprakelijkheid...................................................................................................52
5.1.1 Overzicht van diverse vormen van aansprakelijkheid..........................................................52
5.1.2 Contractuele vs extra contractuele aansprakelijkheid.........................................................52
5.2 Aansprakelijkheid voor eigen daden...........................................................................................52
5.3 Aansprakelijkheid van ouders voor minderjarige kinderen........................................................53
5.4 Aansprakelijkheid van onderwijs en ambachtslieden.................................................................53
5.5 Aansprakelijkheid van werkgevers..............................................................................................54
5.6 Aansprakelijkheid voor zaken.....................................................................................................54
5.6.1 Aansprakelijkheid voor gebrekkige zaken............................................................................54
5.6.2 Aansprakelijkheid voor instortende gebouwen...................................................................54
5.6.3 Aansprakelijkheid voor dieren.............................................................................................54
5.6.4 Evenwichtsleer.....................................................................................................................54
6 Zakenrecht.........................................................................................................................................54
6.1 Roerende en onroerende goederen...........................................................................................54
6.1.1 Alles is roerend of onroerend..............................................................................................54
6.1.2 Belang van het onderscheid roerend - onroerend...............................................................55
6.2 Zakelijke rechten: eigendom.......................................................................................................56
6.2.1 Begrip zakelijke rechten.......................................................................................................56
, 6.2.2 Begrip...................................................................................................................................56
6.3 Zakelijke rechten: vruchtgebruik................................................................................................56
6.3.1 Definitie...............................................................................................................................56
7 Ondernemingsrecht...........................................................................................................................57
7.1 Vestigingsformaliteiten voor zelfstandigen................................................................................57
7.2 Vennootschapsrecht...................................................................................................................57
7.2.1 Waarom?.............................................................................................................................57
7.2.2 Orgaantheorie......................................................................................................................57
