Samenvatting respi_rookstop

– Rookstop

Rookstop

1. Inleiding
o Roken: een wereldwijd fenomeen
 1/3 in Europa rookt  28%
 1/5 vd bevolking rookt
 Meer mannen dan vrouwen
o Rokers in België
 20% rookt
 Roken begint meestal op jonge leeftijd
− 41% vanaf 18-25 jaar
− 37% vanaf 15-17 jaar
− 15% vanaf <15 jaar
− 5% vanaf > 25 jaar
 # sigaretten neemt wel toe met de jaren

2. Gevolgen van roken
o Algemeen
 > 4000 chemicals
 >150 carcinogenic  kankerverwekkend
 CO  betere affiniteit om zich te binden op Hb  hart en vaatziekten, minder O2 getransporteerd,
slechtere doorbloeding (koude vingers/tenen)
 Tar  tabak verbrand  dikke smeer diep in de longen
 Nicotine  primair niet kankerverwekkend  wel verslavend
− Immunosuppressief
− Eetlustremmend effect  inhiberend effect op insuline

o Ziektes door tabak
 Mond en keel (kanker)/ larynx trachea (kanker)/ slokdarm en maag (kanker)/ hersenen (CVA)/ bot
(osteoporose)/ testikel/ perifere slagaders/ huid/ urinaire tractus/ pancreas (kanker)/ …
 Long  kanker, COPD
 Hart  kransslagader vernauwing
‼ In circulatie terecht  elk systeem kan aangetast worden ‼

 Gevolgen op pulmonair systeem
− ESW (één seconde waarde) daalt drastisch bij rokers
− MAAR als men stopt met roken kan men terug de niet-rokers lijn benaderen  op eender welke
leeftijd

 COPD
− 1/5 kans op rokerslong
− 15-27% kans voor rokers vs 8-10% kans bij niet-rokers

 Cumulatieve incidentie chronische bronchitis
− 42% permanente rokers vs 26% ex-rokers en 22% niet-rokers

 Cardiovasculaire ziektes
− Overlijdens bij rokers hoofdzakelijk door cardiovasculaire ziektes = 1 ste doodsoorzaak
− Antihypertensieve behandeling kan minder effectief zijn bij rokers

 Coronaire hartziekte
− Roken is een sterkere factor op coronaire hartziekte
− Hoe meer factoren hoe groter de kan (obesitas/ verhoogde cholesterol/ hypertensie)


o Verband # sigaretten/dag en ischemische hartziekte


1

, – Rookstop

 Van 1 sigaret heb je al een verhoogd risico
 Passief roken heeft ook al een verhoogd risico
 5 sigaretten = verdubbeling

o Effecten van roken bij trauma
 Genezingsproces van breuken vertragen bij rokers  men ervaart meer pijn
 Postoperatieve complicaties bij rokers

o Gevolgen van roken tijdens zwangerschap
 Onderontwikkeling van de foetus  laag gewicht
 70% vd vrouwen die roken stopt tijdens zwangerschap en herbegint met roken erna  10% blijft
doorroken


‼ 6 van de 8 hoogste doodsoorzaken speel tabak een rol ‼


3. Effecten van rookstop
o Snelle effecten
− Na 20 minuten  Bloeddruk en hartslag worden normaal
− Na 8 uur  oxygene levels terug normaal + CO en nicotine concentratie gehalveerd
− Na 24 uur  CO-gehalten door roken weg + long begint mucus te klaren
− Na 48 uur  gevoel en geur verbeterd (door de nicotine verminderd)

o Lange effecten
− 2 weken  uithouding verbeterd door verbeterde circulatie in de long
− 9 maanden  hoesten en wheezing verminderd
− 1 jaar  risico op hartziekten verminderd met 50%
− 5 jaar  risico op stroke verminderd met 50%
− 10 jaar  risico op longkanker verminderd met 50%
− 15 jaar  risico op hartziekten is hetzelfde als een niet-roker

 Stoppen met roken verlaagt het risico op CV-ziekten van 36%
 Betere mondgenezing
 Verminderd postoperatieve morbiditeit
 Kostenbesparing bij COPD

4. Waarom rookstop moeilijk
Meeste rokers poging ondernemen om te stoppen met roken  zonder hulp 50% hervalt binnen de 1ste week
54% van de rokers heeft geprobeerd te stoppen op een moment in zijn leven

o The power of nicotine addiction
- Nicotine is een giftige substantie  lijkt in structuur op acetylcholine en bindt op nictinic
acetylcholine receptoren in de hersenen  stimuleert dopamine productie  activatie van het
gebied in de hersenen dat gelukzaligheid creëert
- Verlangen ontstaat als nicotine concentratie daalt  dopamine verdwijnt waardoor nicotine
receptoren in open toestand komen  ontwenningsverschijnselen ontstaan  terug willen roken
- Genotcentrum  ventraal tegmentaal gebied (VTA)

o Cyclus van nicotine verslaving
- Sigaret geeft binnen 6 seconden reactie op de hersenen  Dopamine geeft gevoel van plezier en
rust  dopamine↓  ontwenningsverschijnselen = prikkelbaarheid en stress  nicotineniveau↓
 receptoren terug open toestand  overdreven prikkelbaarheid en hunkering
- Nicotine heeft halwaardetijd van 2 uur

o Chemische substanties in de hersenen door nicotine:
- Dopamine  plezier, eetlustonderdrukking

2