Huisvesting hond & kat
Inleiding
Dieren in gevangenschap gehuisvest = fysieke omgeving van een dier
➔ Belangrijke invloed op de mogelijkheden tot sociale interactie van een dier
Huisvesting bepaalt in welke mate ze in contact kunnen treden met soortgenoten, dieren
en mensen.
= verminderen stress en
dragen bij tot een goed
dierenwelzijn
- Betere gezondheid
- Beter fysisch welzijn door de preventie van stress-gerelateerde aandoeningen
- Betere levenskwaliteit
- Beter psychisch welzijn
Soortspecifieke gedragingen kunnen niet geuit worden → dieren kunnen niet meer
omgaan (“copen”) met hun omgeving = welzijnsprobleem
Voorbeeld
Gedragsproblemen komen vaak voor bij katten → belangrijke reden:
• Afgestaan door hun eigenaar
• Euthanasie
Katten nood aan: omgeving voor hun natuurlijk gedrag + controle over sociale interacties
➔ Eigenaars: kunnen welzijn verbeteren → thuisomgeving hier in de mate van het
mogelijke aan voldoen (op fysiek als sociaal vlak).
Katten: geen duidelijke tekenen van stress, pijn of ziekte → eigenaar herkent het niet
Gevolg: ongewenst gedrag (Plassen in huis, krabben, agressie) of gezondheidsproblemen (FUS,
diarree, enz.)
, Huisvesting kat
Praktijk
• Uitsluitend binnenshuis (soms)
• Uitsluitend buitenshuis (soms)
• Combinatie van beiden (vaak)
Uitzonderlijke situaties
• Katten gehuisvest in alternatieve omstandigheden
• Kleine ruimtes (Bv. opname in het asiel, tijdens hospitalisatie bij de dierenarts)
Buiten- als binnenshuis huisvesten hebben een aantal voor- en nadelen, die in elke
situatie moeten afgewogen worden.
Fysieke omgeving
1. Binnenkat
Voordelen Nadelen
− Predatie van lokale fauna − Kans op ongelukken en verwondingen
(ongediertebestrijding) (verkeer, andere katten, mensen)
− Sociaal contact met andere katten − Kans op vergiftiging (bestrijdingsmiddelen
(verrijking + leren omgaan met prikkels) tuin, vergiftigde prooidieren Bv. muis)
− Lichaamsbeweging (jagen → rennen) − Risico op ziekten (contact met andere
= de kans op overgewicht is kleiner katten (Bv. kattenaids, kattenleukemie,
niesziekte of kattenziekte)
− Leven buiten is dichter bij natuurlijke − Risico op parasieten (Bv. vlooien, teken en
levenspatroon (minder stress) wormen via leefomgeving/prooidieren)
− Minder snel ongewenst gedrag (Bv. in − Risico op verdwijnen (per ongeluk
huis plassen, krabben aan meubelen, opgesloten in garage, auto, vrachtwagen of
mensen/andere huisdieren lastigvallen) = door iemand anders in huis genomen)
minder snel verveeld/gefrustreerd
➔ Buitenkat van nog groter belang om:
➔ Gevaccineerd
➔ Ontvlooid
➔ Ontwormd
▪ Te worden om de kans op parasieten & ziekten in te perken
➔ Correct geïdentificeerd en geregistreerd te zijn (CatId), met een ID chip
(Verplicht in België sinds 2014)
▪ Kans groter de kat terug te vinden als ze verdwenen is
➔ Katers castreren
▪ Verkleint de kans op vechten en overdracht van ziekten
,2. Buitenkat
Voordelen Nadelen
− Minder risico op ziekten (Bv. FIV) − Beschadigingen aan het meubilair,
vloerbedekking (nagels scherpen, rennen,
klimmen, springen)
− Minder risico op parasieten − Kattenbak moet gereinigd worden
− Geen risico op aanrijding − Laag natuurlijk gedragspatroon)
− Geen risico op gevechten met − Angst (voor verandering, zeer aanhankelijk
vreemde katten naar eigenaar toe) + stressgerelateerde
gedragsproblemen (urinemarkeren) +
frustratie
− Geen predatie van lokale fauna − Gebrek aan lichaamsbeweging (kan
leiden tot obesitas & gezondheidsproblemen)
− Geen risico op verdwijnen − Risico op ongelukken in huis
(wasmachine, toilet, geneesmiddelen,
schoonmaakproducten, smalle openingen,
electriciteitssnoeren en andere bekabeling,
wankele kastjes)
➔ Aanbieden van speelgoed, krabpalen, geschikte voeding om het gewicht te
controleren, en een katveilige inrichting van het huis (Bv. geen giftige planten)
Beslissing om een kat altijd binnenshuis te houden, ongelimiteerde toegang tot het
buitenleven te geven, of een combinatie daarvan ligt bij:
➔ Eigenaar
➔ Overtuigingen in dat land
➔ Plaatselijke gebruiken en de veiligheid van de locatie
➔ Eigenheid van de kat.
Sommige rassen = zeer actief en hebben buitenruimte nodig.
Bepaalde rassen (Bv. Perzische kat en Britse korthaar) =prima binnen leven als het huis
voldoende uitdagingen biedt.
Schuwe/angstige katten = verkiezen vaak een leven binnenshuis.
Sterk af te raden om een kat te houden als binnenkat als ze gewend is om buiten te
kunnen gaan → kans is groot op gedragsproblemen
, Natuurlijke sociale structuur
Oorsprong
• Afstamming van Felis lybica
• Gedrag weinig veranderd t.o.v. wilde voorouder
Leefwijze
• Overwegend solitair
• Territoriale dieren = voelen zich bedreigd wanneer hun grondgebied wordt
verstoord door een ander dier
• Eigen territorium met:
o Rustplaats
o Voederplaats
o Drinkplaats
o Mestplaats
• Leefgebieden kunnen overlappen, maar:
o Direct contact wordt vermeden
o Gebruik van geurmarkering en time sharing
Niet-verwante katten = delen geen hulpbronnen rechtstreeks en zullen door
geursignalen en ‘time sharing’ vermijden fysiek in contact te komen met elkaar, om het
risico op conflict en fysiek letsel te beperken.
Sociale kenmerken
• Geen duidelijke hiërarchie
• Beperkte conflictvermijdende signalen of verzoeningsstrategieën
• Sociale tolerantie vooral bij:
o Verwante katten (bv. broers en zussen)
Communicatie via
• Geuren
• Lichaamstaal
• Vocalisaties
➔ Zeer gevoelig voor:
• Geluid
• Geur
= verhoogd risico op stress
Inleiding
Dieren in gevangenschap gehuisvest = fysieke omgeving van een dier
➔ Belangrijke invloed op de mogelijkheden tot sociale interactie van een dier
Huisvesting bepaalt in welke mate ze in contact kunnen treden met soortgenoten, dieren
en mensen.
= verminderen stress en
dragen bij tot een goed
dierenwelzijn
- Betere gezondheid
- Beter fysisch welzijn door de preventie van stress-gerelateerde aandoeningen
- Betere levenskwaliteit
- Beter psychisch welzijn
Soortspecifieke gedragingen kunnen niet geuit worden → dieren kunnen niet meer
omgaan (“copen”) met hun omgeving = welzijnsprobleem
Voorbeeld
Gedragsproblemen komen vaak voor bij katten → belangrijke reden:
• Afgestaan door hun eigenaar
• Euthanasie
Katten nood aan: omgeving voor hun natuurlijk gedrag + controle over sociale interacties
➔ Eigenaars: kunnen welzijn verbeteren → thuisomgeving hier in de mate van het
mogelijke aan voldoen (op fysiek als sociaal vlak).
Katten: geen duidelijke tekenen van stress, pijn of ziekte → eigenaar herkent het niet
Gevolg: ongewenst gedrag (Plassen in huis, krabben, agressie) of gezondheidsproblemen (FUS,
diarree, enz.)
, Huisvesting kat
Praktijk
• Uitsluitend binnenshuis (soms)
• Uitsluitend buitenshuis (soms)
• Combinatie van beiden (vaak)
Uitzonderlijke situaties
• Katten gehuisvest in alternatieve omstandigheden
• Kleine ruimtes (Bv. opname in het asiel, tijdens hospitalisatie bij de dierenarts)
Buiten- als binnenshuis huisvesten hebben een aantal voor- en nadelen, die in elke
situatie moeten afgewogen worden.
Fysieke omgeving
1. Binnenkat
Voordelen Nadelen
− Predatie van lokale fauna − Kans op ongelukken en verwondingen
(ongediertebestrijding) (verkeer, andere katten, mensen)
− Sociaal contact met andere katten − Kans op vergiftiging (bestrijdingsmiddelen
(verrijking + leren omgaan met prikkels) tuin, vergiftigde prooidieren Bv. muis)
− Lichaamsbeweging (jagen → rennen) − Risico op ziekten (contact met andere
= de kans op overgewicht is kleiner katten (Bv. kattenaids, kattenleukemie,
niesziekte of kattenziekte)
− Leven buiten is dichter bij natuurlijke − Risico op parasieten (Bv. vlooien, teken en
levenspatroon (minder stress) wormen via leefomgeving/prooidieren)
− Minder snel ongewenst gedrag (Bv. in − Risico op verdwijnen (per ongeluk
huis plassen, krabben aan meubelen, opgesloten in garage, auto, vrachtwagen of
mensen/andere huisdieren lastigvallen) = door iemand anders in huis genomen)
minder snel verveeld/gefrustreerd
➔ Buitenkat van nog groter belang om:
➔ Gevaccineerd
➔ Ontvlooid
➔ Ontwormd
▪ Te worden om de kans op parasieten & ziekten in te perken
➔ Correct geïdentificeerd en geregistreerd te zijn (CatId), met een ID chip
(Verplicht in België sinds 2014)
▪ Kans groter de kat terug te vinden als ze verdwenen is
➔ Katers castreren
▪ Verkleint de kans op vechten en overdracht van ziekten
,2. Buitenkat
Voordelen Nadelen
− Minder risico op ziekten (Bv. FIV) − Beschadigingen aan het meubilair,
vloerbedekking (nagels scherpen, rennen,
klimmen, springen)
− Minder risico op parasieten − Kattenbak moet gereinigd worden
− Geen risico op aanrijding − Laag natuurlijk gedragspatroon)
− Geen risico op gevechten met − Angst (voor verandering, zeer aanhankelijk
vreemde katten naar eigenaar toe) + stressgerelateerde
gedragsproblemen (urinemarkeren) +
frustratie
− Geen predatie van lokale fauna − Gebrek aan lichaamsbeweging (kan
leiden tot obesitas & gezondheidsproblemen)
− Geen risico op verdwijnen − Risico op ongelukken in huis
(wasmachine, toilet, geneesmiddelen,
schoonmaakproducten, smalle openingen,
electriciteitssnoeren en andere bekabeling,
wankele kastjes)
➔ Aanbieden van speelgoed, krabpalen, geschikte voeding om het gewicht te
controleren, en een katveilige inrichting van het huis (Bv. geen giftige planten)
Beslissing om een kat altijd binnenshuis te houden, ongelimiteerde toegang tot het
buitenleven te geven, of een combinatie daarvan ligt bij:
➔ Eigenaar
➔ Overtuigingen in dat land
➔ Plaatselijke gebruiken en de veiligheid van de locatie
➔ Eigenheid van de kat.
Sommige rassen = zeer actief en hebben buitenruimte nodig.
Bepaalde rassen (Bv. Perzische kat en Britse korthaar) =prima binnen leven als het huis
voldoende uitdagingen biedt.
Schuwe/angstige katten = verkiezen vaak een leven binnenshuis.
Sterk af te raden om een kat te houden als binnenkat als ze gewend is om buiten te
kunnen gaan → kans is groot op gedragsproblemen
, Natuurlijke sociale structuur
Oorsprong
• Afstamming van Felis lybica
• Gedrag weinig veranderd t.o.v. wilde voorouder
Leefwijze
• Overwegend solitair
• Territoriale dieren = voelen zich bedreigd wanneer hun grondgebied wordt
verstoord door een ander dier
• Eigen territorium met:
o Rustplaats
o Voederplaats
o Drinkplaats
o Mestplaats
• Leefgebieden kunnen overlappen, maar:
o Direct contact wordt vermeden
o Gebruik van geurmarkering en time sharing
Niet-verwante katten = delen geen hulpbronnen rechtstreeks en zullen door
geursignalen en ‘time sharing’ vermijden fysiek in contact te komen met elkaar, om het
risico op conflict en fysiek letsel te beperken.
Sociale kenmerken
• Geen duidelijke hiërarchie
• Beperkte conflictvermijdende signalen of verzoeningsstrategieën
• Sociale tolerantie vooral bij:
o Verwante katten (bv. broers en zussen)
Communicatie via
• Geuren
• Lichaamstaal
• Vocalisaties
➔ Zeer gevoelig voor:
• Geluid
• Geur
= verhoogd risico op stress
