Inhoudsopgave
1. Financial accounting ................................................................................................................................ 5
2. Management accounting ........................................................................................................................ 5
2.1. Cost accounting .................................................................................................................................... 5
2.1.1. Doelstellingen ............................................................................................................................. 5
2.2. Cost management ................................................................................................................................ 5
3. Investeringsbeslissing ............................................................................................................................. 5
3.1. Inleiding................................................................................................................................................ 5
3.1.1. Wat is de definitie van een “goede” investering? ...................................................................... 5
3.1.2. Hoe zit een investeringscylus in elkaar? ..................................................................................... 5
3.1.3. Hoe evalueer je investeringsvoorstellen? .................................................................................. 6
3.2. Methodes ............................................................................................................................................. 6
3.2.1. Terugverdientijd (TVT) of payback period .................................................................................. 6
3.2.2. Netto actuele waarde (NAW) of net present value (NPV) .......................................................... 7
3.2.3. Methode van verdisconteeerde rendementsvoet of internal rate of return (IRR) .................... 8
4. Kostprijsterminologie .............................................................................................................................. 8
4.1. Kosten en kostprijs ............................................................................................................................... 8
4.2. Indeling................................................................................................................................................. 9
4.2.1. Soorten ....................................................................................................................................... 9
4.2.2. Directe kosten ............................................................................................................................ 9
4.2.3. Indirecte kosten (overhead) ....................................................................................................... 9
4.2.4. Vaste & variabele kosten ............................................................................................................ 9
4.2.5. Productiekosten ....................................................................................................................... 11
4.2.6. Niet-productiekost ................................................................................................................... 12
4.2.7. Periodekosten........................................................................................................................... 12
4.2.8. (pure) productiekosten............................................................................................................. 12
4.2.9. Beheerkosten ........................................................................................................................... 12
4.2.10. Specifieke verkoopskosten ....................................................................................................... 12
4.2.11. Fabricagekosten ....................................................................................................................... 12
4.2.12. Verkoopkosten ......................................................................................................................... 12
4.2.13. Verkoopkostprijs....................................................................................................................... 13
4.2.14. Fabricagekostprijs ..................................................................................................................... 13
4.2.15. Integrale kostprijs (full cost) omvat alle kostensoorten. .......................................................... 13
4.2.16. Historische kostprijs of nacalculatie ......................................................................................... 13
4.2.17. Standaardkostprijs of precalculatie .......................................................................................... 13
4.3. Opbouw fabriekskost ......................................................................................................................... 14
4.4. Bepalen van het operationeel resultaat ............................................................................................. 14
5. Kostprijsmethodes ................................................................................................................................ 14
5.1. Job order costing ................................................................................................................................ 14
5.2. Process costing ................................................................................................................................... 15
, 5.3. ABC ..................................................................................................................................................... 16
5.3.1. ABC vs traditioneel ................................................................................................................... 16
5.4. Standard – actual – normal costing ................................................................................................... 17
5.4.1. Standard costing: ...................................................................................................................... 17
5.4.2. Actual costing ........................................................................................................................... 17
5.4.3. Normal costing ......................................................................................................................... 18
5.4.4. Samenvatting ............................................................................................................................ 18
5.5. Kostenplaatsmethode ........................................................................................................................ 18
6. Prijsbeslissingen .................................................................................................................................... 19
6.1. Inleiding.............................................................................................................................................. 19
6.1.1. Belang van prijsbeleid............................................................................................................... 19
6.1.2. Beinvloedende factoren ........................................................................................................... 19
6.1.3. Externe factoren ....................................................................................................................... 19
6.1.4. Interne factoren ....................................................................................................................... 20
6.2. Rol van management accounting ...................................................................................................... 21
6.2.1. Methodieken verkoopprijsbepaling ......................................................................................... 21
6.2.2. Verkoopprijsbeslissing op KT .................................................................................................... 23
6.2.3. Verkoopprijsbeslissing op LT .................................................................................................... 23
7. Draagwijdte van het financieel beheer.................................................................................................. 24
7.1. Minder vennootschapsvormen ........................................................................................................... 24
8. Gebudgetteerde balans en resultatenrekening ..................................................................................... 25
8.1. Stappenplan opmaak financieel plan ................................................................................................. 25
8.2. Waarom financieel plan opmaken? ................................................................................................... 25
8.3. Inhoud financieel plan ........................................................................................................................ 25
8.3.1. Geprojecteerde resultatenrekening of winst/verlies rekening ................................................ 25
8.3.2. Liquiditeitsbudget/kasplan ( volgend hoofdstuk) ..................................................................... 26
8.3.3. Geprojecteerde balans ............................................................................................................. 26
8.4. SAMENGEVAT .................................................................................................................................... 27
8.4.1. Resultaatrekening of winst of verlies rekening ........................................................................ 27
8.4.2. Samenstelling balans ................................................................................................................ 28
9. Het liquiditeitsbudget (=kasplan) .......................................................................................................... 30
9.1. Voordelen ........................................................................................................................................... 30
9.2. Hoe tekorten vermijden/opvangen? .................................................................................................. 30
10. Financieringsbronnen ....................................................................................................................... 31
10.1. Early stage financing ..................................................................................................................... 31
10.1.1. FFF (Family, friends & fools) ..................................................................................................... 32
10.1.2. Microkrediet ............................................................................................................................. 33
10.1.3. Startlening ................................................................................................................................ 33
10.1.4. Crowdfunding ........................................................................................................................... 33
10.1.5. Verschil belastingkrediet en belastingvermindering ................................................................ 35
10.2. Kredietfinanciering ........................................................................................................................ 35
10.2.1. Korte termijn ............................................................................................................................ 35
10.2.2. Lange termijn ............................................................................................................................ 39
10.3. Private equity ................................................................................................................................ 41
10.3.1. Venture capital ......................................................................................................................... 42
, 10.3.2. Business angels ......................................................................................................................... 43
11. Werkkapitaalbeheer ......................................................................................................................... 43
11.1. Nettobedrijfskapitaal .................................................................................................................... 44
11.1.1. Methode 1 nettobedrijfskapitaal berekenen ........................................................................... 44
11.1.2. Methode 2 nettobedrijfskapitaal berekenen ........................................................................... 45
11.1.3. Samengevat .............................................................................................................................. 45
11.2. Behoefte aan nettobedrijfskapitaal (BNBK) .................................................................................. 46
11.2.1. Hoe berekenen? ....................................................................................................................... 46
11.2.2. Verschil NBK en BNBK ............................................................................................................... 47
11.3. Nettokaspositie (NKP) ................................................................................................................... 47
11.4. Wat als nettobedrijfskapitaalbehoefte positief is? ....................................................................... 49
12. Ratio’s liquiditeit .............................................................................................................................. 49
12.1. Current ratio (liquiditeitsratio in ruime zin) ................................................................................... 49
12.1.1. Formule .................................................................................................................................... 49
12.1.2. Voorbeeld ................................................................................................................................. 50
12.2. Quick ratio (acid test) (liquiditeitsratio in enge zin) ...................................................................... 50
12.2.1. Formule .................................................................................................................................... 50
12.2.2. Voorbeeld ................................................................................................................................. 51
12.3. Voorraadrotatie............................................................................................................................. 51
12.3.1. Formules ................................................................................................................................... 51
12.3.2. Algemene regels ....................................................................................................................... 52
12.4. Aantal dagen voorraad ................................................................................................................. 52
12.4.1. Formule: ................................................................................................................................... 52
12.4.2. Verschil met voorraadrotatie ................................................................................................... 52
12.5. Aantal dagen klantenkrediet ......................................................................................................... 52
12.5.1. Formules ................................................................................................................................... 53
12.5.2. Algemene regels ....................................................................................................................... 53
12.6. Aantal dagen leverancierskrediet .................................................................................................. 53
12.6.1. Formules ................................................................................................................................... 53
12.6.2. Algemene regel ......................................................................................................................... 54
13. Ratio’s solvabiliteit ........................................................................................................................... 54
13.1. Financiële onafhankelijkheid ......................................................................................................... 54
13.1.1. Formule .................................................................................................................................... 54
13.2. Rentedekkingsratio........................................................................................................................ 54
13.2.1. Formule .................................................................................................................................... 55
14. Ratio’s rendabiliteit .......................................................................................................................... 55
14.1. Nettorendabiliteit van totaal der activa (ROA) ............................................................................. 55
14.2. Nettorendabiliteit van eigen vermogen voor belastingen (ROE) (%) → return on equity ............. 55
15. Kapitaalstructuur .............................................................................................................................. 55
15.1. Beslissingscriteria bij financieringskeuze ....................................................................................... 56
15.1.1. Voordelen eigen vermogen ...................................................................................................... 56
15.1.2. Voordelen schuld ...................................................................................................................... 57
15.1.3. Voorbeelden ............................................................................................................................. 57
16. Cashflow ........................................................................................................................................... 58
,16.1. Stappen cashflow berekenen......................................................................................................... 59
16.1.1. Stap 1: cashflow uit operationele activiteiten .......................................................................... 59
16.1.2. Stap 2: investeringsactiviteiten ................................................................................................ 61
16.1.3. Vrije kasstroom / free cash flow ............................................................................................... 62
16.1.4. Stap 3: cashflow uit financieringsactiviteiten ........................................................................... 62
16.2. Totale cashflow ............................................................................................................................. 64
16.3. Cashflow management ................................................................................................................. 64
,1. Financial accounting
- Proces voor het maken van verslagen
- Voor externe partijen, voor personen buiten organisatie ( aandeelhouders,
crediteuren, overheidsinstanties)
2. Management accounting
- Continu verbeteringsproces voor het plannen, ontwerpen, toetsen en toepassen
- Van zowel niet financiële- als financiële informatiesystemen, dat toegevoegde
waarde creëert.
- Geeft richting aan activiteiten management, motiveert het gedrag, ..
- Die nodig zijn om de strategische, tactische en operationele doelstellingen
organisatie te bereiken
2.1. Cost accounting
= toewijzen van de kosten aan kostobjecten
- Kostprijs = de monetaire waarde van de “verbruikte” middelen
- Kostobjecten = dienst of goed waarvoor kosten gemaakt worden
2.1.1. Doelstellingen
Informatie over de kostprijs van producten/diensten bekomen voor externe
verslaggeving
Gebruik van kostprijsinformatie om beslissingen te nemen
2.2. Cost management
- Hierbij gaat men na of een product of een dienst tegen een lagere kostprijs kan
voortgebracht worden
- Kostenreductie staat centraal
- Doel → niet waarde toevoegende activiteiten elimeren
3. Investeringsbeslissing
3.1. Inleiding
3.1.1. Wat is de definitie van een “goede” investering?
- Draagt bij tot waarde creatie (verhoogt de waarde van een onderneming)
- Compatibel met het strategisch plan van een onderneming
3.1.2. Hoe zit een investeringscylus in elkaar?
1. Voorstellen → worden opgemaakt tijdens budgettering van volgend jaar of van
strategisch plan
, 2. Evaluatietechnieken → financieel manager of controller doet analyse om daarna
ranking te maken van wat de beste investeringen zijn
3. Beslissing
4. Uitvoeren
5. Follow-up (checken of deze investering wel degelijk wat bijbrengt
3.1.3. Hoe evalueer je investeringsvoorstellen?
Ideale evaluatietechnieken bevatten 3 elementen → combineren!
1. Rekening houden met risico
2. Rekening houden met toekomstige waarde
3. Tijdswaarde van het geld (euro vandaag is niet hetzelfde als die van morgen)
3.2. Methodes
Cashflow?
- De in- en uitstroom van liquide middelen.
- Geen rekening met winst of verlies!
- Meer uitgaven dan inkomsten? → negatieve cashflow!
3.2.1. Terugverdientijd (TVT) of payback period
Wat?
= over hoeveel jaar we de initiële investeringsuitgave terugwinnen
→ op basis van de door de investering gegenereerde cash flow
Hoe?
𝑛𝑒𝑡𝑡𝑜 𝑖𝑛𝑣𝑒𝑠𝑡𝑒𝑟𝑖𝑛𝑔𝑠𝑢𝑖𝑡𝑔𝑎𝑣𝑒
Terugverdientijd (jaren) = 𝑗𝑎𝑎𝑟𝑙𝑖𝑗𝑘𝑠𝑒 𝑐𝑎𝑠ℎ 𝑓𝑙𝑜𝑤 𝑢𝑖𝑡 𝑑𝑒 𝑖𝑛𝑣𝑒𝑠𝑡𝑒𝑟𝑖𝑛𝑔
!! Formule kunnen we enkel toepassen indien uw cashflow gelijkmatig gespreid is
over de jaren!!
Evaluatie?
- We gaan kiezen voor de investering met de snelste terugverdientijd
- Intern vooropgestelde terugverdientijd (Sommige bedrijven hebben een policy
waarin staat dat ze enkel investeringen doen die binnen een bepaalde periode
terugverdiend zijn.)
Voordeel?
- Eenvoudig en snel
- Houdt rekening met de diversiteit van toekomstige inkomsten