Hoofdstuk 1: Mede-eigendom.
Inhoudstafel.
1. 3 soorten meervoudige eigendom…………………………………………………………………………………
1.1 Collectieve eigendom…………………………………………………………………………………..
1.2 Multi-eigendom…………………………………………………………………………………………..
1.3 Mede-eigendom…………………………………………………………………………………………..
2. Vrijwillige mede-eigendom…………………………………………………………………………………………...
3. Gewone of toevallige mede-eigendom…………………………………………………………………………...
3.1 Begrip…………………………………………………………………………………………………………
3.2 Suppletieve regels……………………………………………………………………………………….
4. Gedwongen mede-eigendom…………………………………………………………………………………………
4.1 Principes…………………………………………………………………………………………………….
4.2 2 sets spelregels………………………………………………………………………………………….
4.3 Algemene bepalingen: Rechten en plichten…………………………………………………..
5. Wetgevende bronnen (voor syndicschap)..................................................................................................
6. Termen van het appartementenrecht……………………………………………………………………………
1. 3 soorten meervoudige eigendom.
- Eigendomsrecht (art. 3.50 BW).
De eigenaar heeft:
- Het recht om de zaak te gebruiken,
- het recht om ervan genot te hebben,
- het recht om erover te beschikken,
- met volheid van bevoegdheden -> Behalve beperkingen door wet, verordeningen of
rechten van derden.
- Normaal: 1 persoon - 1 zaak - volle eigendom.
- Maar: Eén zaak kan aan meerdere personen toebehoren = Meervoudige eigendom.
Figuur 1: Schema vormen eigendom
,1.1 Collectieve eigendom.
Kenmerken:
- Meerdere personen brengen iets in een afzonderlijk patrimonium.
- Met een gemeenschappelijk doel.
- Voorbeeld: Tijdelijke maatschap (bv. aannemers bouwen samen autosnelweg).
Tijdelijke maatschap:
- Geen rechtspersoonlijkheid.
- Geen eigen zetel.
- Geen onderscheid tussen vermogen vennoten en vennootschap.
- Schuldeisers kunnen vennoten persoonlijk aanspreken.
- Rechtstreeks contact tussen vennoten en derden.
Altijd:
- Gewild.
- Tijdelijk.
- Georganiseerd.
1.2 Multi-eigendom.
Kenmerken:
- Meerdere eigenaars.
- Elk heeft tijdelijk en exclusief gebruik.
- Beperkte periode.
Voorbeeld:
- Time-sharing van een tweede verblijf.
- Elke eigenaar mag bv. 7 à 14 dagen per jaar het appartement gebruiken.
- Tijdelijk exclusief genotsrecht.
1.3 Mede-eigendom.
Definitie:
- Het eigendomsrecht op één zaak behoort toe aan meerdere personen (= mede-
eigenaars).
- Elke mede-eigenaar heeft een breukdeel/aandeel.
- Niemand heeft een exclusief materieel deel.
- De zaak blijft fysiek intact.
- Eigendomsrecht wordt abstract verdeeld.
- Voorbeeld: 3 erfgenamen -> Elk ⅓ van het hele huis (woonkamer, tuin, badkamer,...).
3 vormen van mede-eigendom:
1. Gewone of toevallige mede-eigendom.
2. Vrijwillige mede-eigendom.
3. Gedwongen mede-eigendom.
,Wettelijke regeling (Nieuw BW - Boek 3 Titel 4):
- Art. 3.69-3.75 BW -> Gewone/toevallige ME.
- Art. 3.76 -3.77 BW -> Vrijwillige ME.
- Art. 3.78 - 3.83 BW -> Gedwongen ME (algemeen).
- Art. 3.84 - 3.100 BW -> Gedwongen ME van gebouwen = Appartementenrecht (volledig
dwingend recht).
2. Vrijwillige mede-eigendom.
- Art. 3.76 - 3.77 BW.
Ontstaat door overeenkomst:
- Voorbeelden:
- Ongehuwden kopen samen appartement.
- Beleggingsfonds.
- Gemeenschappelijk brevet.
Organisatie:
- Rechten en plichten worden contractueel vastgelegd.
- Verdeling kosten.
- Werken.
- Beheer.
Einde vrijwillige mede-eigendom:
- Art. 3.75 BW (ten allen tijde verdeling vragen) -> In principe niet van toepassing.
- Contract bepaalde duur -> Termijn respecteren.
- Contract onbepaalde duur -> Verdeling mogelijk mits redelijke opzeggingstermijn (max.
5 jaar).
3. Gewone of toevallige mede-eigendom.
- Art. 3.69 - 3.75 BW.
3.1 Begrip.
- Ontstaan toevallig (niet gewild).
Voorbeeld:
- Erfenis.
- Schatvinding.
Tijdelijk karakter:
- Art. 3.75 BW:
- Iedereen kan ten allen tijde uit onverdeeldheid treden.
- Pact mogelijk om in onverdeeldheid te blijven (max. 5 jaar, hernieuwbaar).
, Suppletief recht:
- Art. 3.69 - 3.75 BW:
- Regelen verhouding tussen mede-eigenaars.
- Maar zijn grotendeels suppletief -> Overeenkomst gaat voor op wet.
3.2 Suppletieve regels.
Art. 3.69 BW - Vermoeden gelijke aandelen:
- Aandelen worden geacht gelijk te zijn.
- Tegenbewijs mogelijk.
- Aandeel bepaalt:
- Deel in rechten.
- Deel in lasten.
Art. 3.70 BW - Beschikken over aandeel:
- Elke mede-eigenaar kan:
- Zijn aandeel verkopen.
- Er zakelijke rechten op vestigen (bv. hypotheek).
- Enkel op zijn aandeel, niet op het hele goed.
Art. 3.71 - 3.72 BW - Gebruik en genot:
- Iedere ME mag:
- De zaak gebruiken.
- Ervan genieten.
- Met 2 beperkingen:
1. Bestemming respecteren.
2. Rechten van andere ME’s eerbiedigen.
- Voorbeelden:
- Geen winkel maken van woonhuis.
- Huis niet afbreken.
Daden van behoud en voorlopig beheer:
- Iedere ME mag dit alleen stellen.
- Cass. 9 juni 1978: Handelingen om zaak te beschermen tegen plots nadeel of voordeel
niet te missen.
- Voorbeelden:
- Dak herstellen na storm.
- Verzekering betalen.
- Belastingen betalen.
- Pachter in gebreke stellen.
- Oogsten bederfbare producten.
- Kort geding deskundige.
- Verhuring = Geen louter beheer -> Toestemming nodig.
Art. 3.73 BW - Andere beheers- en beschikkingsdaden:
- Unanimiteit vereist:
- Verhuren.
Inhoudstafel.
1. 3 soorten meervoudige eigendom…………………………………………………………………………………
1.1 Collectieve eigendom…………………………………………………………………………………..
1.2 Multi-eigendom…………………………………………………………………………………………..
1.3 Mede-eigendom…………………………………………………………………………………………..
2. Vrijwillige mede-eigendom…………………………………………………………………………………………...
3. Gewone of toevallige mede-eigendom…………………………………………………………………………...
3.1 Begrip…………………………………………………………………………………………………………
3.2 Suppletieve regels……………………………………………………………………………………….
4. Gedwongen mede-eigendom…………………………………………………………………………………………
4.1 Principes…………………………………………………………………………………………………….
4.2 2 sets spelregels………………………………………………………………………………………….
4.3 Algemene bepalingen: Rechten en plichten…………………………………………………..
5. Wetgevende bronnen (voor syndicschap)..................................................................................................
6. Termen van het appartementenrecht……………………………………………………………………………
1. 3 soorten meervoudige eigendom.
- Eigendomsrecht (art. 3.50 BW).
De eigenaar heeft:
- Het recht om de zaak te gebruiken,
- het recht om ervan genot te hebben,
- het recht om erover te beschikken,
- met volheid van bevoegdheden -> Behalve beperkingen door wet, verordeningen of
rechten van derden.
- Normaal: 1 persoon - 1 zaak - volle eigendom.
- Maar: Eén zaak kan aan meerdere personen toebehoren = Meervoudige eigendom.
Figuur 1: Schema vormen eigendom
,1.1 Collectieve eigendom.
Kenmerken:
- Meerdere personen brengen iets in een afzonderlijk patrimonium.
- Met een gemeenschappelijk doel.
- Voorbeeld: Tijdelijke maatschap (bv. aannemers bouwen samen autosnelweg).
Tijdelijke maatschap:
- Geen rechtspersoonlijkheid.
- Geen eigen zetel.
- Geen onderscheid tussen vermogen vennoten en vennootschap.
- Schuldeisers kunnen vennoten persoonlijk aanspreken.
- Rechtstreeks contact tussen vennoten en derden.
Altijd:
- Gewild.
- Tijdelijk.
- Georganiseerd.
1.2 Multi-eigendom.
Kenmerken:
- Meerdere eigenaars.
- Elk heeft tijdelijk en exclusief gebruik.
- Beperkte periode.
Voorbeeld:
- Time-sharing van een tweede verblijf.
- Elke eigenaar mag bv. 7 à 14 dagen per jaar het appartement gebruiken.
- Tijdelijk exclusief genotsrecht.
1.3 Mede-eigendom.
Definitie:
- Het eigendomsrecht op één zaak behoort toe aan meerdere personen (= mede-
eigenaars).
- Elke mede-eigenaar heeft een breukdeel/aandeel.
- Niemand heeft een exclusief materieel deel.
- De zaak blijft fysiek intact.
- Eigendomsrecht wordt abstract verdeeld.
- Voorbeeld: 3 erfgenamen -> Elk ⅓ van het hele huis (woonkamer, tuin, badkamer,...).
3 vormen van mede-eigendom:
1. Gewone of toevallige mede-eigendom.
2. Vrijwillige mede-eigendom.
3. Gedwongen mede-eigendom.
,Wettelijke regeling (Nieuw BW - Boek 3 Titel 4):
- Art. 3.69-3.75 BW -> Gewone/toevallige ME.
- Art. 3.76 -3.77 BW -> Vrijwillige ME.
- Art. 3.78 - 3.83 BW -> Gedwongen ME (algemeen).
- Art. 3.84 - 3.100 BW -> Gedwongen ME van gebouwen = Appartementenrecht (volledig
dwingend recht).
2. Vrijwillige mede-eigendom.
- Art. 3.76 - 3.77 BW.
Ontstaat door overeenkomst:
- Voorbeelden:
- Ongehuwden kopen samen appartement.
- Beleggingsfonds.
- Gemeenschappelijk brevet.
Organisatie:
- Rechten en plichten worden contractueel vastgelegd.
- Verdeling kosten.
- Werken.
- Beheer.
Einde vrijwillige mede-eigendom:
- Art. 3.75 BW (ten allen tijde verdeling vragen) -> In principe niet van toepassing.
- Contract bepaalde duur -> Termijn respecteren.
- Contract onbepaalde duur -> Verdeling mogelijk mits redelijke opzeggingstermijn (max.
5 jaar).
3. Gewone of toevallige mede-eigendom.
- Art. 3.69 - 3.75 BW.
3.1 Begrip.
- Ontstaan toevallig (niet gewild).
Voorbeeld:
- Erfenis.
- Schatvinding.
Tijdelijk karakter:
- Art. 3.75 BW:
- Iedereen kan ten allen tijde uit onverdeeldheid treden.
- Pact mogelijk om in onverdeeldheid te blijven (max. 5 jaar, hernieuwbaar).
, Suppletief recht:
- Art. 3.69 - 3.75 BW:
- Regelen verhouding tussen mede-eigenaars.
- Maar zijn grotendeels suppletief -> Overeenkomst gaat voor op wet.
3.2 Suppletieve regels.
Art. 3.69 BW - Vermoeden gelijke aandelen:
- Aandelen worden geacht gelijk te zijn.
- Tegenbewijs mogelijk.
- Aandeel bepaalt:
- Deel in rechten.
- Deel in lasten.
Art. 3.70 BW - Beschikken over aandeel:
- Elke mede-eigenaar kan:
- Zijn aandeel verkopen.
- Er zakelijke rechten op vestigen (bv. hypotheek).
- Enkel op zijn aandeel, niet op het hele goed.
Art. 3.71 - 3.72 BW - Gebruik en genot:
- Iedere ME mag:
- De zaak gebruiken.
- Ervan genieten.
- Met 2 beperkingen:
1. Bestemming respecteren.
2. Rechten van andere ME’s eerbiedigen.
- Voorbeelden:
- Geen winkel maken van woonhuis.
- Huis niet afbreken.
Daden van behoud en voorlopig beheer:
- Iedere ME mag dit alleen stellen.
- Cass. 9 juni 1978: Handelingen om zaak te beschermen tegen plots nadeel of voordeel
niet te missen.
- Voorbeelden:
- Dak herstellen na storm.
- Verzekering betalen.
- Belastingen betalen.
- Pachter in gebreke stellen.
- Oogsten bederfbare producten.
- Kort geding deskundige.
- Verhuring = Geen louter beheer -> Toestemming nodig.
Art. 3.73 BW - Andere beheers- en beschikkingsdaden:
- Unanimiteit vereist:
- Verhuren.
