Wegvervoer
Hoofdstuk 1: Wegtransport Een overzicht
SWOT
Sterktes
o Flexibiliteit Je kan bijna altijd beroep doen op het wegvervoer Last-
minutebeslissingen
o Prijs is afhankelijk van de afstand
Zwaktes
o Veel CO2 uitstoot Meest vervuilende transportmodus, er wordt hard gewerkt aan
het wagenpark te vergroenen en verduurzamen
o Beperkte capaciteit (Voordeel als je maar 1 pallet hebt)
Opportuniteiten
o Synchromodaliteit
o Zonder mental shift is er geen modal shift (Stimuleren om voor duurzamere
transportmodi te kiezen)
o Automatisering (Zelfrijdende trucks)
o Elektrificatie (Nadeel Rijbereik, MTM) of waterstof (Nadeel Veiligheid, MTM,
waterstof kan je niet overal tanken)
Bedreigingen
o Congestie
o Sociale dumping -> beroep op Oost-Europese chauffers om Belgische wetgeving te
omzeilen
1. Een portret
Belangrijke werkgever binnen de Belgische economie
Verzekert de uiteindelijke levering van vrijwel alle verbruiksgoederen
10.938 transportbedrijven met geldige vergunning
91.774 ingeschreven motorvoertuigen
Merendeel kleine bedrijven 1 tot 5 voertuigen
Wegtransport geïmpacteerd door
o Economisch herstel na corona bleef beperkt
o Chauffeurstekort
o Vluchtelingencrisis
o Brexit
o Verzwakte internationale handel en geopolitieke spanningen
o Dalend ondernemingsvertrouwen
o Aanhoudend lage vraag naar vervoer
o Recordaantal faillissementen sinds 2020
o 2024 307 faillissementen in de sector
o Kostprijzen stijgen, vrachtprijzen blijven quasi stabiel
Oorzaken stijgende kosten
o Hoge loonkosten
o Onderhoudskosten
o Tolkosten
Grootste kostenposten
o Chauffeurs
o Brandstof
o Samen goed voor meer dan de helft van de totale kostprijs
Kosten stijgen harder dan de inkomsten
2. Globaal imago
Wegvervoer kampt met een ‘kil’ imago
Minder herkenbaar dan andere sectoren
Vrachtwagen gezien als anoniem, chauffeur weinig zichtbaar
Meer dan 60% denkt dat wegvervoer kan worden vervangen door spoor of
binnenvaart
o In realiteit
, Meer dan 95% van de bedrijven niet aangesloten op spoor of binnenvaart
Verschuiving mogelijk mits voorwaarden
o Grote volumes met dezelfde oorsprong en bestemming
o Niet-dringende goederen
o Lange transportafstanden
o Betrouwbare capaciteit en prestaties
Wegvervoer blijft noodzakelijk voor
o Variabele volumes
o Deur-tot-deurleveringen
Negatieve percepties overheersen positieve
Grootste zorgen bij bevolking
o Mobiliteit
o Veiligheid
o Milieu op derde plaats
3. Nut van het wegvervoer
Groei van goederenvervoer door global sourcing Wereldwijd grondstoffen
aankopen waarvoor we transport nodig hebben
Toename van containertrafieken in Europese havens
Productie verplaatst naar lageloonlanden
Grotere transportafstanden
Stijgende levensstandaard in nieuwe EU-lidstaten
Evolutie naar just-in-time logistiek
Minder voorraden, meer transportbewegingen
Kleinere gemiddelde zendingen
Veranderende consumptiegewoonten
Groei van e-commerce en pakjesleveringen
Wegvervoer wint marktaandeel in Europa
Spoorvervoer kan vraag moeilijk opvangen
Binnenvaart beperkt tot specifieke goederenstromen
Wegvervoer biedt
o Snelheid
o Flexibiliteit
o Betrouwbaarheid
o Deur-tot-deurservice
4. Mobiliteit
Meer dan één Belg op twee ziet wegvervoer als negatief voor mobiliteit
Vrachtwagens dragen bij aan files door aantal en afmetingen
Personenwagens en infrastructuur spelen grotere rol
Geen sluitende studie over oorzakelijk verband vrachtwagens–files
Aandeel Belgische vrachtwagens daalt sinds 1990
Eén op twee vrachtwagens in België is buitenlands
Meeste files ontstaan buiten piekuren vrachtverkeer
Wegvervoer heeft belang bij rijden buiten spitsuren
Beperkingen
o Leveringsvenstertijden van klanten en gemeenten
o Europese rij- en rusttijden
Strikte regelgeving bemoeilijkt planning
Kleine vertragingen kunnen grote operationele gevolgen hebben
5. Het wegtransport en de veiligheid
Publieke perceptie focust op snelheidsovertredingen
Vrachtwagens uitgerust met snelheidsbegrenzer
Tachograaf maakt overtredingen traceerbaar
Sector is voorstander van controles
Ongevallen met vrachtwagens zijn beperkt gedocumenteerd
, ETAC-studie (2004–2006) analyseerde 624 ongevallen
o Belangrijkste oorzaken Menselijke factoren
o Slechts in 25% van de gevallen fout bij vrachtwagenchauffeur
o Technische defecten spelen beperkte rol
o Investeringen in technologie en onderhoud
Permanente opleiding sinds 2009 Nascholing Code 95
Lage ongevalfrequentie per gereden kilometer
6. Het wegtransport en het milieu
Kritiek vooral rond luchtvervuiling en geluidshinder
Sterke vooruitgang in geluidsreductie
Moderne vrachtwagens produceren aanzienlijk minder geluid
Wegvervoer verantwoordelijk voor ± 6 % van wereldwijde CO₂-uitstoot
In Europa verantwoordelijk voor ± 72 % van transport-CO₂
Oplossingen
o Schonere brandstoffen (Laag zwavelgehalte)
LNG
AdBlue
Eco-driving
Elektrische, hybride en waterstofvoertuigen
o Invoering Euro-normen
o Sterke daling NOx en fijnstof
o CO₂-uitstoot blijft gekoppeld aan brandstofverbruik
o Efficiëntere motoren en lager verbruik
o Europese regelgeving
- 15 % CO₂ tegen 2025
- 30 % CO₂ tegen 2030
o Green Deal Klimaatneutraliteit tegen 2050
o Rekeningrijden
Hoe als overheid er voor zorgen dat de CO2 uitstoot vermeden wordt? Het principe
van de gebruiker betaalt
Rekeningrijden of de kilometerheffing Vervoerders betalen voor het gebruik van
het openbare wegennetwerk
Verdeeld over Vlaanderen, Wallonië en Brussel
Verschillende wegen waarop betaald moet worden in Vlaanderen (Euro staat voor de
motor)
Effecten
Economische impact
‘Camionettisering’
o Onder MTM zodat regel niet van toepassing is
Meer verkeer in (kleine) dorpskernen
Kost (ITLB)
o Nationaal vervoer: +7,98%
o Internationaal vervoer: +2,01%
o Wie draagt de kost? De consument
Extra overheidsinkomsten
Verminderen externe kost wegvervoer Kosten die ontstaan ten gevolge
van iets, maar die iedereen voelt zoals file
Hoofdstuk 2: Historiek
Hoofdstuk 3: Materieel
1. Algemeen
Bepaling in te zetten voertuig voor een bepaald transport gebeurt door
overleg tussen opdrachtgever en vervoeronderneming
Elementen om rekening mee te houden
o Goederen
Aard en verpakking is zeer verscheiden
Medebepalend voor meest geschikte voertuig
o Tonnage
Hoeveelheid op vlak van volume en gewicht
, o Voertuigcombinatie
Nuttig laadvermogen moet bepaald worden welke combinatie het
best ingezet kan worden
o Goederenbehandeling
Sommige goederen kunnen enkel per kraan geladen en gelost
worden
o Mechanische elementen
Af te leggen afstand, reliëf, toegelaten massa
OBU On board unit (Registreert vanaf het moment dat je op de weg rijdt)
Tautliner / schuifzeil
Vrachtwagen met schuifzeil
Koelwagen
Dieplader
Platte wagen en containerchassis
Silowagen en tankwagen
2. Omschrijving
Een voertuig is elk middel van vervoer te land
Ingedeeld
o Rijwielen
o Motorvoertuigen
Bromfietsen
Motorfietsen
o Aanhangwagens
2.1.Auto’s
Elk motorvoertuig met een eigen massa boven de 400 kg
Uitgezonder bromfietsen en motorfietsen
Personenauto
o Elke auto waarvan de binnenruimte is ontworpen en gebouwd voor het
vervoer van personen en die, indien bezoldigd, max. 8 plaatsen inneemt
Auto voor dubbel gebruik
o Idem personenauto
Lichte vrachtauto
o Vervoer van goederen met MTM (Maximaal toegelaten massa) minder dan
3.500 kg
o Gunstiger fiscaal voordeel
o Laadruimte afgesloten van passagiersruimte
Vrachtauto
o Vervoer van goederen met MTM meer dan 3.500 kg
Kraanauto
o Categorie N dat als kraan gebruikt wordt
Takelauto
o Categorie N dat als ontruimen openbare weg of takelen gebruikt wordt
2.2.Aanhangwagen
Voertuig bestemd om door een ander te worden voortbewogen
2.3.Slepen
Aan elkaar gekoppelde voertuigen bestemd om door 1 en dezelfde kracht
te worden voortbewogen
2.4.Speciale uitvoeringen
Chassis
Hoofdstuk 1: Wegtransport Een overzicht
SWOT
Sterktes
o Flexibiliteit Je kan bijna altijd beroep doen op het wegvervoer Last-
minutebeslissingen
o Prijs is afhankelijk van de afstand
Zwaktes
o Veel CO2 uitstoot Meest vervuilende transportmodus, er wordt hard gewerkt aan
het wagenpark te vergroenen en verduurzamen
o Beperkte capaciteit (Voordeel als je maar 1 pallet hebt)
Opportuniteiten
o Synchromodaliteit
o Zonder mental shift is er geen modal shift (Stimuleren om voor duurzamere
transportmodi te kiezen)
o Automatisering (Zelfrijdende trucks)
o Elektrificatie (Nadeel Rijbereik, MTM) of waterstof (Nadeel Veiligheid, MTM,
waterstof kan je niet overal tanken)
Bedreigingen
o Congestie
o Sociale dumping -> beroep op Oost-Europese chauffers om Belgische wetgeving te
omzeilen
1. Een portret
Belangrijke werkgever binnen de Belgische economie
Verzekert de uiteindelijke levering van vrijwel alle verbruiksgoederen
10.938 transportbedrijven met geldige vergunning
91.774 ingeschreven motorvoertuigen
Merendeel kleine bedrijven 1 tot 5 voertuigen
Wegtransport geïmpacteerd door
o Economisch herstel na corona bleef beperkt
o Chauffeurstekort
o Vluchtelingencrisis
o Brexit
o Verzwakte internationale handel en geopolitieke spanningen
o Dalend ondernemingsvertrouwen
o Aanhoudend lage vraag naar vervoer
o Recordaantal faillissementen sinds 2020
o 2024 307 faillissementen in de sector
o Kostprijzen stijgen, vrachtprijzen blijven quasi stabiel
Oorzaken stijgende kosten
o Hoge loonkosten
o Onderhoudskosten
o Tolkosten
Grootste kostenposten
o Chauffeurs
o Brandstof
o Samen goed voor meer dan de helft van de totale kostprijs
Kosten stijgen harder dan de inkomsten
2. Globaal imago
Wegvervoer kampt met een ‘kil’ imago
Minder herkenbaar dan andere sectoren
Vrachtwagen gezien als anoniem, chauffeur weinig zichtbaar
Meer dan 60% denkt dat wegvervoer kan worden vervangen door spoor of
binnenvaart
o In realiteit
, Meer dan 95% van de bedrijven niet aangesloten op spoor of binnenvaart
Verschuiving mogelijk mits voorwaarden
o Grote volumes met dezelfde oorsprong en bestemming
o Niet-dringende goederen
o Lange transportafstanden
o Betrouwbare capaciteit en prestaties
Wegvervoer blijft noodzakelijk voor
o Variabele volumes
o Deur-tot-deurleveringen
Negatieve percepties overheersen positieve
Grootste zorgen bij bevolking
o Mobiliteit
o Veiligheid
o Milieu op derde plaats
3. Nut van het wegvervoer
Groei van goederenvervoer door global sourcing Wereldwijd grondstoffen
aankopen waarvoor we transport nodig hebben
Toename van containertrafieken in Europese havens
Productie verplaatst naar lageloonlanden
Grotere transportafstanden
Stijgende levensstandaard in nieuwe EU-lidstaten
Evolutie naar just-in-time logistiek
Minder voorraden, meer transportbewegingen
Kleinere gemiddelde zendingen
Veranderende consumptiegewoonten
Groei van e-commerce en pakjesleveringen
Wegvervoer wint marktaandeel in Europa
Spoorvervoer kan vraag moeilijk opvangen
Binnenvaart beperkt tot specifieke goederenstromen
Wegvervoer biedt
o Snelheid
o Flexibiliteit
o Betrouwbaarheid
o Deur-tot-deurservice
4. Mobiliteit
Meer dan één Belg op twee ziet wegvervoer als negatief voor mobiliteit
Vrachtwagens dragen bij aan files door aantal en afmetingen
Personenwagens en infrastructuur spelen grotere rol
Geen sluitende studie over oorzakelijk verband vrachtwagens–files
Aandeel Belgische vrachtwagens daalt sinds 1990
Eén op twee vrachtwagens in België is buitenlands
Meeste files ontstaan buiten piekuren vrachtverkeer
Wegvervoer heeft belang bij rijden buiten spitsuren
Beperkingen
o Leveringsvenstertijden van klanten en gemeenten
o Europese rij- en rusttijden
Strikte regelgeving bemoeilijkt planning
Kleine vertragingen kunnen grote operationele gevolgen hebben
5. Het wegtransport en de veiligheid
Publieke perceptie focust op snelheidsovertredingen
Vrachtwagens uitgerust met snelheidsbegrenzer
Tachograaf maakt overtredingen traceerbaar
Sector is voorstander van controles
Ongevallen met vrachtwagens zijn beperkt gedocumenteerd
, ETAC-studie (2004–2006) analyseerde 624 ongevallen
o Belangrijkste oorzaken Menselijke factoren
o Slechts in 25% van de gevallen fout bij vrachtwagenchauffeur
o Technische defecten spelen beperkte rol
o Investeringen in technologie en onderhoud
Permanente opleiding sinds 2009 Nascholing Code 95
Lage ongevalfrequentie per gereden kilometer
6. Het wegtransport en het milieu
Kritiek vooral rond luchtvervuiling en geluidshinder
Sterke vooruitgang in geluidsreductie
Moderne vrachtwagens produceren aanzienlijk minder geluid
Wegvervoer verantwoordelijk voor ± 6 % van wereldwijde CO₂-uitstoot
In Europa verantwoordelijk voor ± 72 % van transport-CO₂
Oplossingen
o Schonere brandstoffen (Laag zwavelgehalte)
LNG
AdBlue
Eco-driving
Elektrische, hybride en waterstofvoertuigen
o Invoering Euro-normen
o Sterke daling NOx en fijnstof
o CO₂-uitstoot blijft gekoppeld aan brandstofverbruik
o Efficiëntere motoren en lager verbruik
o Europese regelgeving
- 15 % CO₂ tegen 2025
- 30 % CO₂ tegen 2030
o Green Deal Klimaatneutraliteit tegen 2050
o Rekeningrijden
Hoe als overheid er voor zorgen dat de CO2 uitstoot vermeden wordt? Het principe
van de gebruiker betaalt
Rekeningrijden of de kilometerheffing Vervoerders betalen voor het gebruik van
het openbare wegennetwerk
Verdeeld over Vlaanderen, Wallonië en Brussel
Verschillende wegen waarop betaald moet worden in Vlaanderen (Euro staat voor de
motor)
Effecten
Economische impact
‘Camionettisering’
o Onder MTM zodat regel niet van toepassing is
Meer verkeer in (kleine) dorpskernen
Kost (ITLB)
o Nationaal vervoer: +7,98%
o Internationaal vervoer: +2,01%
o Wie draagt de kost? De consument
Extra overheidsinkomsten
Verminderen externe kost wegvervoer Kosten die ontstaan ten gevolge
van iets, maar die iedereen voelt zoals file
Hoofdstuk 2: Historiek
Hoofdstuk 3: Materieel
1. Algemeen
Bepaling in te zetten voertuig voor een bepaald transport gebeurt door
overleg tussen opdrachtgever en vervoeronderneming
Elementen om rekening mee te houden
o Goederen
Aard en verpakking is zeer verscheiden
Medebepalend voor meest geschikte voertuig
o Tonnage
Hoeveelheid op vlak van volume en gewicht
, o Voertuigcombinatie
Nuttig laadvermogen moet bepaald worden welke combinatie het
best ingezet kan worden
o Goederenbehandeling
Sommige goederen kunnen enkel per kraan geladen en gelost
worden
o Mechanische elementen
Af te leggen afstand, reliëf, toegelaten massa
OBU On board unit (Registreert vanaf het moment dat je op de weg rijdt)
Tautliner / schuifzeil
Vrachtwagen met schuifzeil
Koelwagen
Dieplader
Platte wagen en containerchassis
Silowagen en tankwagen
2. Omschrijving
Een voertuig is elk middel van vervoer te land
Ingedeeld
o Rijwielen
o Motorvoertuigen
Bromfietsen
Motorfietsen
o Aanhangwagens
2.1.Auto’s
Elk motorvoertuig met een eigen massa boven de 400 kg
Uitgezonder bromfietsen en motorfietsen
Personenauto
o Elke auto waarvan de binnenruimte is ontworpen en gebouwd voor het
vervoer van personen en die, indien bezoldigd, max. 8 plaatsen inneemt
Auto voor dubbel gebruik
o Idem personenauto
Lichte vrachtauto
o Vervoer van goederen met MTM (Maximaal toegelaten massa) minder dan
3.500 kg
o Gunstiger fiscaal voordeel
o Laadruimte afgesloten van passagiersruimte
Vrachtauto
o Vervoer van goederen met MTM meer dan 3.500 kg
Kraanauto
o Categorie N dat als kraan gebruikt wordt
Takelauto
o Categorie N dat als ontruimen openbare weg of takelen gebruikt wordt
2.2.Aanhangwagen
Voertuig bestemd om door een ander te worden voortbewogen
2.3.Slepen
Aan elkaar gekoppelde voertuigen bestemd om door 1 en dezelfde kracht
te worden voortbewogen
2.4.Speciale uitvoeringen
Chassis