Samenvatting - Binnenvaart

Binnenvaart
Hoofdstuk 0: Inleiding
 SWOT-analyse
o Sterkten
 Private structuur van uitbating
 Laadt en lost grote volumes in korte tijdspanne
 Moderne vloot en infrastructuur aangepast aan de vragen van de markt
 Voldoende capaciteit beschikbaar in type schepen boven de 1500T
 Betrouwbaar
 Relatief hoog veiligheidsniveau
 Ecologisch en energiebesparend
 Lage externe kosten
o Zwakten
 Meer investeren in infrastructuur en onderhoud van waterwegen
 Voor - of natransport nodig
 Tekorten aan kleine schepen
 Vergrijzing en personeelstekort
 De industrie en de markt van de verladers kent de mogelijkheden van de
binnenvaart onvoldoende
o Kansen
 Nieuwe goederenstromen / nieuwe markten staan klaar om naar de
binnenvaart over te schakelen
 Stadsdistributie
 Belangrijke speler in multimodale logistiek
 Bijdrage mobiliteitsoplossing
 Bijdragen om milieudoelstellingen te halen
 Voldoende capaciteit op de waterwegen bij toename
 Voldoende werkgelegenheid
o Bedreigingen
 Gebruik van fossiele brandstoffen wordt verder afgebouwd
 Minder industrie die gebruikt maakt van de grondstoffen die werden
aangevoerd via de binnenvaart
 Beperkte politieke steun
 Belanghebbenden denken te weinig binnenvaartgericht
 Congesties haven
 Verduurzaming van de binnenvaart moet gefinancierd worden

Hoofdstuk 1: Geografisch overzicht in de infrastructuur van de Europese
en Belgische waterwegen
1. Europees net
 Ongeveer 51.000 km lang
o 20.000 km binnen Nederland, België, Frankrijk en Duitsland
 5 belangrijke stroomgebieden
o Rijn, Maas, Schelde
o Elbe, Oder en Weichsel
o Donau
o Russische vlakte
o Zuidelijk  Rhône, Po, Saône…
 Welke binnenhavens liggen er in de driehoek Basel, Hamburg en Le
Havre?
o Straatsburg, Duisburg, Brussel, Luik, Parijs, langs de Rijn ook nog een
aantal
 Ontbrekende schakels
o Kanaalverbinding Rijn en Rhône
 Verbinding van noord naar zuid

, o Verbinding Seine-Schelde
 Mee bezig
 Voor schepen tot 4.500 ton
 4 grote pijlers voor zien door de Vlaamse Waterweg
 Binnenvaart  Verbinding tussen Seine en Schelde voor schepen
tot 4500 T of 3 lagen containers, bruggen verhogen, sluizen
vergroten (Schepen 190m L en 11,4m B) passeerstroken, vaarweg
verruimen
 Rivierherstel  Oude meanders opnieuw verbinden, vispassages,
verbeteren leven op en langs water
 Recreatie  jaagpaden, bruggen voor fietsen, hengelplaatsen,
aanlegsteigers
 Stadsvernieuwing  Stadscentrum wordt in een nieuw jasje
gestoken
 Concrete voorbeelden
 Nieuw regionaal overslagcentrum in Roeselare
 Nieuwe sluizen
 Knelpunten wegwerken
 Afsluiten van samenwerkingsakkoorden
 Ook investeren in watergebonden logistiek en bedrijvigheid
 eNES  Informatieverlening
o Publiek en privaat netwerk
 Samen met de Vlaamse Waterweg
 Werken
o Ontwikkeling van regionale overslagcentra
o Vestigingsmogelijkheden voor watergebonden
ondernemingen
o Herwaardering van bestaande bedrijventerreinen langs
waterwegen
o Optimaal benutten van bestaande watergebonden
bedrijventerreinen
o Realisatie van nieuwe watergebonden bedrijventerreinen
 3 thema’s
o Informatie over de watergebonden infrastructuur
o Ontwikkeling van watergebonden bedrijventerreinen
o Watergebonden transport, logistiek en innovatie

2. Het Belgisch en Vlaams waterwegennetwerk in de Europese binnenvaart
 Basis = Uitgebreid rivierenstelsel
 Evolutie naar genormaliseerde waterwegen (Aan bepaalde normen voldoen) en
bouw kanaalverbindingen
 Voornaamste rivieren
o Z / O  Samber en Maas
o N / Midden  Schelde, Dender en Leie
o W  IJzer
 CEMT-klasse en sluizen




o
o Klasse 4 zou in heel Europa moeten gelden
 Verbindingen waterwegennetwerken in aangrenzende gewesten en landen
o Waals Gewest  Via Leie, Spierekanaal, Bovenschelde, Dender, Kanaal
naar Charleroi, Albertkanaal, ABC-kanaal

, o Nederland  Kanaal Gent- Terneuzen, Beneden-Zeeschelde, Schelde-
Rijnverbinding, Zuid-Willemsvaart, Maas
o Frankrijk  Kanaal Nieuwpoort-Duinkerke, Grensleie
 Verbinding met Vlaamse zeehavens
o Antwerpen  Beneden-Zeeschelde, Albertkanaal
o Gent  Bovenschelde
o Zeebrugge  Kanaal Gent-Oostende onder bepaalde voorwaarden
 Estuaire vaart  Kustvaarder nemen, langs de kust varen
 Masterplan 2020 binnenvaart
o Antwoord bieden op
 De toekomstige uitdagingen inzake logistiek en transport
 Het leefmilieu
 Een zuinig ruimtegebruik
o 3 actiepijlers
 Aanbieden van bedrijfszekere en veilige waterweginfrastructuur vb.
Ris, voldoende diepgang
 Gerichte uitbouw van het waterwegennet vb. Seine Schelde, uitbouw
inlandterminals
 Stimuleren van vervoer via binnenvaart en innovatie om aandeel
binnenvaart te verhogen vb. palletvervoer, watergebonden bedrijventerreinen

3. Indeling van het Belgisch stroomgebied in bekkens
 Volgens waterwegbeheerders
o Het Vlaamse binnenvaartnetwerk werd tot eind 2017 in hoofdzake
beheerd door 2 waterwegbeheerders  ‘NV De Scheepvaart’ en
‘Waterwegen en Zeekanaal NV’
o Op 1 januari 2018 fusie “NV De Scheepvaart” en “Waterwegen en
Zeekanaal NV”  De Vlaamse Waterweg NV
o Onderhoud infrastructuur
o In Wallonië  MET (Ministère Wallon de l’équipement et des transports)
 In bekkens
o Stroomgebied indelen in verschillende bekkens




o

, 3.1.Het bekken van de Zeeschelde
 Zeeschelde I (Gentbrugge-Rupel)
 Zeeschelde II (Rupel-Nederlandse grens)
 Rupel
 Dijle
 Netekanaal
 Beneden Nete
 Durme (Stroomafwaarts van Hamme)
 Schelde-Rijnverbinding*
o Vertrekt in dokken
o Verkorting afstand Rijn en Schelde met 40 km

3.2.Kempische kanalen
 Kanaal Dessel-Turnhout-Schoten
 Kanaal Bocholt-Herentals
 Kanaal Dessel-Kwaadmechelen
 Kanaal naar Beverlo
 Kanaal Briegden-Neerharen
 Zuid-Willemsvaart
 Albertkanaal
o 40 miljoen ton
o Sluizen
  Provincies Antwerpen, Luik en Limburg





 4 hoog laden, wanneer is dit van belang?
o Meerdere volumes vervoeren  Prijs daalt
 Kan elk schip 4 lagen containers dragen?
o Nee, hangt af van zwaarte en gewicht containers
 Sluizen Albertkanaal langs Waalse zijden verhoogd, waarom?
o Voor lokale economie
o Voor verbinding tussen Haven van Antwerpen en haven van Luik