Europese Rechtsgeschiedenis: Romeins Recht
Hoorcollege 1
- Romeins recht
Heeft opnieuw een aantal veranderingen gekregen
- Koningstijd
Een voorafgaande periode, de vorst was aan de macht was opperbevelhebber, hoge priester,
rechter en wetgever (dictatuur).
Overgebleven van de Republiek
- Republiek
Komt na de koningstijd. De magistraten nemen elk een deel van het imperium van de vorst voor hun
rekening en hiermee willen ze dus de machtsconcentratie tegengaan, ze willen dictatuur/ alleen
heerschappij vermijden. Hiermee kunnen ze elkaar dus ook controleren.
Republiek = staatshoofd wordt gekozen en niet door erfopvolging
- Auctoritas: recht is redeneren en argumenteren
Auctoritas hangt samen met het ontstaan van de rechtswetenschap doordat er werd
geredeneerd, geargumenteerd en gedebatteerd over het recht door juristen werd er echt nagedacht
over wetten
- Feitelijk/ casuïstisch
De basis van het romeins recht was op echte problemen en er was weinig invloed van mythologie
- Ius is voor iedereen
Rechtsproblemen werden voor iedereen opgelost
- Recht = procedure
Juristen verlenen adviseren, schrijven contracten en staan bij in proces
, 2 belangrijke crisissen in het Republiek
3de eeuw v.Chr.
Rome begon zich uit te breiden in het middellandse zeegebied & had een conflict met Carthago (andere
grootmacht), deze eindigt 3de eeuw v.Chr.
Sociale gevolgen:
- Slaven, proletariaat
De sociale gevolgen van het lang conflict zorgde voor een toevloed van slaven en proletariaat (armste
klasse van de samenleving).
- Ridders
Soldaten werden permanent soldaat, ze mogen geen boer meer zijn.
1ste eeuw v.Chr.
- Legers
De legers worden erg belangrijk, dus ook de generaals. Generaals begonnen tegen elkaar oorlog te
voeren voor meer macht in de politiek
- Optimates vs populares
Optimates: traditionele elite die verwijst naar de traditie van Rome
Populares: de nieuwkomers die gebruik willen maken van de steun van het volk & vele van deze
nieuwkomers zitten in de klasse van de ridders. Dat waren populisten die zich tegen het systeem van
machtsverdeling onder de elite keerde. Ze streden voor de zaak van de plebejers
Romeinen vechten tegen romeinen in de 1ste eeuw v.Chr. & er is een algemeen gevoel dat de republiek is
aangetast. Men is er van overtuigd dat door de crisis de grondslagen van de Republiek is aangetast, men
ziet het eigenlijk niet meer zitten
Keizertijd
- 1 sterke figuur: Augustus – PRINCIPAAT
Octavianus/Augustus heeft ervoor gezorgd dat de oorlogen voorbij gingen. Hij zag in dat de
Republiek hersteld moest worden in de instellingen v/d Republiek en waarden. Hij had makkelijk het
koningschap op zich kunnen nemen, maar deed dit niet omdat de Republiek dan weer in zijn oude
problemen zou vervallen.
- Dubbele politiek
Hoorcollege 1
- Romeins recht
Heeft opnieuw een aantal veranderingen gekregen
- Koningstijd
Een voorafgaande periode, de vorst was aan de macht was opperbevelhebber, hoge priester,
rechter en wetgever (dictatuur).
Overgebleven van de Republiek
- Republiek
Komt na de koningstijd. De magistraten nemen elk een deel van het imperium van de vorst voor hun
rekening en hiermee willen ze dus de machtsconcentratie tegengaan, ze willen dictatuur/ alleen
heerschappij vermijden. Hiermee kunnen ze elkaar dus ook controleren.
Republiek = staatshoofd wordt gekozen en niet door erfopvolging
- Auctoritas: recht is redeneren en argumenteren
Auctoritas hangt samen met het ontstaan van de rechtswetenschap doordat er werd
geredeneerd, geargumenteerd en gedebatteerd over het recht door juristen werd er echt nagedacht
over wetten
- Feitelijk/ casuïstisch
De basis van het romeins recht was op echte problemen en er was weinig invloed van mythologie
- Ius is voor iedereen
Rechtsproblemen werden voor iedereen opgelost
- Recht = procedure
Juristen verlenen adviseren, schrijven contracten en staan bij in proces
, 2 belangrijke crisissen in het Republiek
3de eeuw v.Chr.
Rome begon zich uit te breiden in het middellandse zeegebied & had een conflict met Carthago (andere
grootmacht), deze eindigt 3de eeuw v.Chr.
Sociale gevolgen:
- Slaven, proletariaat
De sociale gevolgen van het lang conflict zorgde voor een toevloed van slaven en proletariaat (armste
klasse van de samenleving).
- Ridders
Soldaten werden permanent soldaat, ze mogen geen boer meer zijn.
1ste eeuw v.Chr.
- Legers
De legers worden erg belangrijk, dus ook de generaals. Generaals begonnen tegen elkaar oorlog te
voeren voor meer macht in de politiek
- Optimates vs populares
Optimates: traditionele elite die verwijst naar de traditie van Rome
Populares: de nieuwkomers die gebruik willen maken van de steun van het volk & vele van deze
nieuwkomers zitten in de klasse van de ridders. Dat waren populisten die zich tegen het systeem van
machtsverdeling onder de elite keerde. Ze streden voor de zaak van de plebejers
Romeinen vechten tegen romeinen in de 1ste eeuw v.Chr. & er is een algemeen gevoel dat de republiek is
aangetast. Men is er van overtuigd dat door de crisis de grondslagen van de Republiek is aangetast, men
ziet het eigenlijk niet meer zitten
Keizertijd
- 1 sterke figuur: Augustus – PRINCIPAAT
Octavianus/Augustus heeft ervoor gezorgd dat de oorlogen voorbij gingen. Hij zag in dat de
Republiek hersteld moest worden in de instellingen v/d Republiek en waarden. Hij had makkelijk het
koningschap op zich kunnen nemen, maar deed dit niet omdat de Republiek dan weer in zijn oude
problemen zou vervallen.
- Dubbele politiek
