Geschiedenis H5
5.1 de renaissance
In de renaissance (ongeveer 1300 tot 1600) voltrok zich in Europa een mentaliteitsverandering. Er
waren veranderingen in het mensbeeld en het wereldbeeld. Erg typerend voor deze periode is dat
mensen minder gaan leven voor de hemel maar ook veel meer gaan genieten van het leven op aarde
in tegenstelling tot de middeleeuwen. Mensen gingen zichzelf centraal stellen.
Ook zochten mensen in de renaissance nieuwe inspiratie in de cultuur van de Grieken en de
Romeinen uit de oudheid. De belangstelling van geleerden voor antieke literatuur, poëzie en
geschiedenis noemen we humanisme. Het ideaalbeeld werd de algemeen ontwikkelde mens (uomo
universale). Leonardo da Vinci is een goed voorbeeld daarvan. Humanisten hadden ook een erg
kritische denkhouding. Zo waren ze kritisch naar de Latijnse bijbelvertaling en werd het opnieuw
vertaald. Er kwam nieuwe wetenschappelijke belangstelling en ze probeerden de wereld te verklaren
op een rationele manier.
De mentaliteitsverandering is op veel verschillende manieren waar te nemen.
Literatuur: tijdens de renaissance nam de literatuur toe onder de niet-geestelijken. Ook ging
veel over niet-religieuze onderwerpen.
Beeldende kunst: wilden het echte leven weerspiegelen; werken met perspectief,licht en
schaduw, en natuurgetrouwe kleuren; meer aandacht voor de anatomie van het menselijk
lichaam en menselijke emoties
Politiek: In de renaissance zeiden machthebbers te handelen in belang van de gemeenschap
terwijl in de middeleeuwen de vorst het recht had om over andere mensen te regeren omdat
God dat wilde.
In Italië, waar de renaissance begon, waren zelfstandige stadstaten ontstaan. Rijke families gaven
kunstenaars om schilderijen en gebouwen te maken en vaak gericht op de antieke oudheid. De rijke
bergers in Italië voelden zich verwant met de oude Romeinse stadscultuur. Zo ontstond er daar een
culturele bloei en vernieuwing.
De nieuwe denkbeelden konden snel verspreidden door de uitvinding van de boekdrukkunst.
Daardoor konden kunstenaars en geleerden elders in Europa eenvoudig kennisnemen van de
renaissance en kon het centrum van kunst en wetenschap zich vanaf de 16 e eeuw naar Noord-Europa
verplaatsen.
5.1 de renaissance
In de renaissance (ongeveer 1300 tot 1600) voltrok zich in Europa een mentaliteitsverandering. Er
waren veranderingen in het mensbeeld en het wereldbeeld. Erg typerend voor deze periode is dat
mensen minder gaan leven voor de hemel maar ook veel meer gaan genieten van het leven op aarde
in tegenstelling tot de middeleeuwen. Mensen gingen zichzelf centraal stellen.
Ook zochten mensen in de renaissance nieuwe inspiratie in de cultuur van de Grieken en de
Romeinen uit de oudheid. De belangstelling van geleerden voor antieke literatuur, poëzie en
geschiedenis noemen we humanisme. Het ideaalbeeld werd de algemeen ontwikkelde mens (uomo
universale). Leonardo da Vinci is een goed voorbeeld daarvan. Humanisten hadden ook een erg
kritische denkhouding. Zo waren ze kritisch naar de Latijnse bijbelvertaling en werd het opnieuw
vertaald. Er kwam nieuwe wetenschappelijke belangstelling en ze probeerden de wereld te verklaren
op een rationele manier.
De mentaliteitsverandering is op veel verschillende manieren waar te nemen.
Literatuur: tijdens de renaissance nam de literatuur toe onder de niet-geestelijken. Ook ging
veel over niet-religieuze onderwerpen.
Beeldende kunst: wilden het echte leven weerspiegelen; werken met perspectief,licht en
schaduw, en natuurgetrouwe kleuren; meer aandacht voor de anatomie van het menselijk
lichaam en menselijke emoties
Politiek: In de renaissance zeiden machthebbers te handelen in belang van de gemeenschap
terwijl in de middeleeuwen de vorst het recht had om over andere mensen te regeren omdat
God dat wilde.
In Italië, waar de renaissance begon, waren zelfstandige stadstaten ontstaan. Rijke families gaven
kunstenaars om schilderijen en gebouwen te maken en vaak gericht op de antieke oudheid. De rijke
bergers in Italië voelden zich verwant met de oude Romeinse stadscultuur. Zo ontstond er daar een
culturele bloei en vernieuwing.
De nieuwe denkbeelden konden snel verspreidden door de uitvinding van de boekdrukkunst.
Daardoor konden kunstenaars en geleerden elders in Europa eenvoudig kennisnemen van de
renaissance en kon het centrum van kunst en wetenschap zich vanaf de 16 e eeuw naar Noord-Europa
verplaatsen.
