FVV1 – Psychologie: Emoties id gezondheidszorg
❖ Onderscheidt tss emoties, gevoelens, stemming, temperament en
gevoelsstoornis
• Emoties: v korte duur; precieze aanleiding; in alle culturen
• Gevoelens: mildere reacties
• Stemmingen: langere duur; oorzaak niet altijd duidelijk aanwijsbaar
• Temperament: manier om tgn dingen aan te kijken of te reageren; vooraal
biologische grondslag
• Gevoelsstoornis: afwijken/aandoening
❖ Het belang v emoties
• Waarschuwen: Doel: toenaderen of vermijden, positief of negatief
• Aanpassen: doel: juiste actie ondernemen
• Communicatie: Doel: in verbinding treden met anderen en/of invloed uitoefenen
op omgeving
❖ Emoties obv gelaatsuitdrukkingen
• 6 elementaire emoties Ekman:
o Boosheid
o Angst
o Walging
o Verbazing
o Vreugde
o Verdriet
• Experiment met robot Noa:
o Noa zegt na afwerking taken tgn helft vd vrijwilligers (43): “Nee! Schakel
me alsjeblieft niet uit! Ik ben bang dat ik daarna niet meer wakker zal w”
▪ 13 luisteren en laten Noa aan
▪ Bij de 30 anderen duurden het gem 2x zo lang om op de uit-knop te
drukken ivm met de controlegroep
❖ Classificatie v emoties
• Onderscheid tss primaire en secundaire emoties
o Primair: pure emoties (vb. vreugde, boosheid, …)
, o Secundair/Sociale: emoties in relatie tot context/omgeving (vb. schuld,
schaamte, hoop, …)
❖ De verschillende elementen v emoties
• Emoties en de fysiologische voorbereiding v gedrag: lichamelijke veranderingen
• Lichamelijke veranderingen verlopen langs het autonome zenuwstelsel
(sympathisch- en parasympatisch zenuwstelsel)
• Subjectieve gewaarwording v emoties:
o We interpreteren de omgeving (= cognitief proces), we beoordelen de
situatie, we zijn al dan niet bereid tot actie en we evalueren emotie
• Voorbeeld verkeersagressie:
o Bedreigingsfactor: fight/flight activate
o Drive-proces: woede doordat ander ons vertraagt
❖ Wr komen emoties vandaan?
Model v Le Doux (2000)
• Belang vd amygdala (“emotioneel geheugen”)
• 2 soorten emotionele banen in hersenen
o Snelle directe weg
▪ Automatisch/onbewust
▪ Snel waarschuwingssysteem
▪ Waarde-inschatting ve situatie en onze
reactie daarop (positief? Negatief?
Toenadering of vermijding gewenst?)
▪ Vb. Hand terugtrekken bij een hete
plaat, snel bedreigen bij
levensbedreigende situatie in verkeer
▪ Kan slecht vergeten
o Trage indirecte weg
▪ Strategische en bewuste afweging
▪ Bewust nadenken over ervaringen, keuzen en verwachtingen
▪ Emotionele reacties aan concepten en ervaringen koppelen
❖ Emoties id gzheidszorg
• Emoties en ziekte:
o Emoties als oorzaak v ziekte
▪ Vb. Negatieve emoties → hart en vaatziekten, …
o Te weinig uiten en onderdrukken v emoties → ziekte
o Te hevige emoties → ziekte
▪ Vb. Astma patiënten
❖ Onderscheidt tss emoties, gevoelens, stemming, temperament en
gevoelsstoornis
• Emoties: v korte duur; precieze aanleiding; in alle culturen
• Gevoelens: mildere reacties
• Stemmingen: langere duur; oorzaak niet altijd duidelijk aanwijsbaar
• Temperament: manier om tgn dingen aan te kijken of te reageren; vooraal
biologische grondslag
• Gevoelsstoornis: afwijken/aandoening
❖ Het belang v emoties
• Waarschuwen: Doel: toenaderen of vermijden, positief of negatief
• Aanpassen: doel: juiste actie ondernemen
• Communicatie: Doel: in verbinding treden met anderen en/of invloed uitoefenen
op omgeving
❖ Emoties obv gelaatsuitdrukkingen
• 6 elementaire emoties Ekman:
o Boosheid
o Angst
o Walging
o Verbazing
o Vreugde
o Verdriet
• Experiment met robot Noa:
o Noa zegt na afwerking taken tgn helft vd vrijwilligers (43): “Nee! Schakel
me alsjeblieft niet uit! Ik ben bang dat ik daarna niet meer wakker zal w”
▪ 13 luisteren en laten Noa aan
▪ Bij de 30 anderen duurden het gem 2x zo lang om op de uit-knop te
drukken ivm met de controlegroep
❖ Classificatie v emoties
• Onderscheid tss primaire en secundaire emoties
o Primair: pure emoties (vb. vreugde, boosheid, …)
, o Secundair/Sociale: emoties in relatie tot context/omgeving (vb. schuld,
schaamte, hoop, …)
❖ De verschillende elementen v emoties
• Emoties en de fysiologische voorbereiding v gedrag: lichamelijke veranderingen
• Lichamelijke veranderingen verlopen langs het autonome zenuwstelsel
(sympathisch- en parasympatisch zenuwstelsel)
• Subjectieve gewaarwording v emoties:
o We interpreteren de omgeving (= cognitief proces), we beoordelen de
situatie, we zijn al dan niet bereid tot actie en we evalueren emotie
• Voorbeeld verkeersagressie:
o Bedreigingsfactor: fight/flight activate
o Drive-proces: woede doordat ander ons vertraagt
❖ Wr komen emoties vandaan?
Model v Le Doux (2000)
• Belang vd amygdala (“emotioneel geheugen”)
• 2 soorten emotionele banen in hersenen
o Snelle directe weg
▪ Automatisch/onbewust
▪ Snel waarschuwingssysteem
▪ Waarde-inschatting ve situatie en onze
reactie daarop (positief? Negatief?
Toenadering of vermijding gewenst?)
▪ Vb. Hand terugtrekken bij een hete
plaat, snel bedreigen bij
levensbedreigende situatie in verkeer
▪ Kan slecht vergeten
o Trage indirecte weg
▪ Strategische en bewuste afweging
▪ Bewust nadenken over ervaringen, keuzen en verwachtingen
▪ Emotionele reacties aan concepten en ervaringen koppelen
❖ Emoties id gzheidszorg
• Emoties en ziekte:
o Emoties als oorzaak v ziekte
▪ Vb. Negatieve emoties → hart en vaatziekten, …
o Te weinig uiten en onderdrukken v emoties → ziekte
o Te hevige emoties → ziekte
▪ Vb. Astma patiënten
