Samenvatting Thema 1 - mentale ontwikkeling

Gedragsverandering Thema 1



MENTALE ONTWIKKELING BIJ KINDEREN & JONGEREN

Hoorcollege
 zie Powerpoint


Tekstdocumenten
Ontwikkeling in context
- Mens is geneigd om grote gehelen in te delen
o Werkbaarder en overzichtelijker
o Ook zo bij het bekijken van de menselijke ontwikkeling
- Levensloop (van conceptie tot dood) verloopt in een continue lijn
 MAAR:
o Volksmond:
 Kindertijd
 Volwassenheid
 Ouderdom
o Wetenschappelijke psychologie:
 Levensloop gaan onderverdelen
 Benaming van perioden in levensloop:
 Eerste weken: pasgeborene / neontal period
 0-1: baby
 0-2: infancy
 1-2: peuter / toddlerhood
 3-5: kleuter / preschool period
 6-12: schoolkind /elementary school
 12-14: puber / puberty
 14-18: adolescent / adolescence
 18-21: jongvolwassene / young adulthood
 21+ : volwassene / adulthood
 65+: ouderdom / elderly
 Onderzoekers specialiseren zich op deelterreinen volgens
de leeftijd
► infancy researchers (baby’s & jonge kinderen) ><
psychogerontologen (ouderen)




- Rijping:
o Juveniele periode = periode van rijping en onvolwassenheid
o Rijpingstijd mens lang i.v.m. dier
Pagina | 1

,Gedragsverandering Thema 1
 Centraal ZS mogelijkheid om zich aan te passen aan omgeving
 Complexe vaardigheden goed verankerd worden in ZS
 Meer aangeleerd gedrag dan instinctmatig gedrag
o Fysieke periode van rijping = verlengd door maatschappij
 Kind
 Seksueel rijp: vanaf puberteit
 Lichamelijk sterk: einde van adolescentie
o Adolescenten vorige eeuw (14/16 j): verrichten hard
werk (i.p.v. school)
► Scholingsperiode verlengd (westerse maatschappij):
via hoger onderwijs tot 21/23j
 Komt overeen einde rijping frontaalkwab
 Leren bij mens gemaximaliseerd
 Meer kennis van generatie op generatie
overgedragen wordt
 Binnen 2.500 jaar: grotere evolutie naar het
benutten van artificiële intelligentie & inbouwen
van chips (geheugen- en verwerkingsprocessoren)
 Opdat hersenen in pakketjes uitgebreid
worden

- Raadgeving aan jonge moeder:
o Visie op kinderen en opvoeding was 100 jaar geleden totaal anders
 Historische context ook in rekening nemen:
 slechte luchtkwaliteit (in arbeidswoningen)
 matrassen = pluimzakken
o gevaarlijk voor een kind om te slikken
 schommelen in wieg
o kind stil en moeder huishoudelijke taken (kroostrijk
gezin)
o Vandaag: heel andere omgeving om op te groeien
 Ouders en verzorgers
 letten op verschillende ontwikkelingsaspecten
 meer tijd om met opvoeding & ontwikkelingsstimulering bezig
te zijn
o “in principe”, want veel jonge ouders kiezen ervoor om
allebei voltijds te werken



- Onderzoek gedragsontwikkeling
o Rekening houden: (naast rijping en leren) ook ontwikkelingen gebaseerd
op toevallige maatschappelijke evoluties in die periode
 Vb: introductie internet
 informatiebron
 kinderen kunnen meer kennis opdoen
Pagina | 2

, Gedragsverandering Thema 1
 Vb: gamen
 kinderen ontwikkelen sneller psychomotorische vaardigheden

o Via time-lag: controle op historische invloeden die meespelen bij het
bestuderen van kinderen in longitudinaal onderzoek
 Cohorten van verschillende leeftijdsgroepen + opvolgen in tijd
 Nu kinderen van 5j
 Binnen 5j: kinderen van 5j en van 10j
 Binnen 10j: kinderen van 5j, 10j en 15j
 Kinderen kunnen tussen 5 & 10j evolutie doormaken
o MAAR: evolutie vinden we niet op dezelfde manier als
we dit bestuderen over 15 jaar (bij een andere cohorte)
 WANT: historisch-maatschappelijke invloeden (niet
louter rijping)



- Interpreteren van gedrag / evalueren of een jong kind zich normaal ontwikkelt
o Rekening houden met correcte leeftijd
 Zeker in de eerste 2 levensjaren!!
 Baby = 2maand te vroeg geboren
 Conceptieleeftijd (cl) bij geboorte: 7maand (i.p.v. 9 maand)
 Kalenderleeftijd (kl) op 12 maand na de geboorte: 12maand
 Baby heeft 2maanden minder lang kunnen rijpen in de
baarmoeder
 Gecorrigeerde kalenderleeftijd (zeker bij diagnostische
tests): 10maand i.p.v. 12maand
 Belangrijk bij evaluatie psychomotorische ontwikkeling
► WANT fysieke rijpingsaspecten: 20% minder
rijpingstijd gehad
- Bericht weekblad
o Persberichten over mentale ontwikkeling: soms verkeerde interpretaties
van wetenschappelijk onderzoek
 Studie heeft vastgesteld dat de voetjes van de baby verbinden met
speeltje = goed vr motorische ontwikkeling => fout: ging over
 Werkelijk onderzoek: vaststellen of een jonge baby reeds een vorm
van herinnering heeft
 Voor herkenningsgeheugen
 Voetjes worden een bepaalde periode vastgebonden aan een
bewegend speelgoedmolentje boven hun wieg
 Vervolgens weer losmaken
 Enkele dagen later: speelgoedje herkennen
 Bij zien: spontaan voetjes gaan bewegen
o Bij andere molentjes doen ze dat niet
o Onderzoek bij jonge kinderen afgelopen 50 jaar
 Interessante resultaten
Pagina | 3