2.1 oxygenatie .......................................................................................................... 2
2.2 stofwisseling .................................................................................................... 16
2.3 circulatie .......................................................................................................... 35
2.3 hemostase ....................................................................................................... 46
2.4 afweer .............................................................................................................. 53
2.5 bioregulatie ...................................................................................................... 70
2.6 beweging .......................................................................................................... 81
3 genotype ............................................................................................................. 91
4.1 reactie op schade ............................................................................................107
4.2 infectie ............................................................................................................116
4.3 Kanker........................................................................................................133
4.4 Afweerstoornissen ...........................................................................................146
5. Ouder worden ................................................................................................157
1
,Ziekte en gezondheid
Leven we gezond?
→ +M van de mannen hebben overgewicht of obesitas
→ minder 20% van jongens zijn min. 60min matig actief per dag (meisjes 10%)
→ hoge opgeleiden leven gezonder
Levensverwachting
gaat omhoog MAAR leven nu niet gezonder dan vroegen→ vooruitgang gezondheidzorg
MAAR toename chronische ziekten + uitgaves gezondheidbudget
‘Pareto principe’ in de gezondheidszorg
= de minderheid van de populatie is de oorzaak van de meerderheid van de uitgaven
Gezondheid
• Biomedische omschrijving
Gezondheid (negatieve definitie) = afwezigheid van ziekte of lichaamsgebrek
°vrij van ziekte
°lichaam normaal functioneren
ziekte=objectief fenomeen = fysiologisch disfunctie → arts vastgesteld
oorzakelijk agens → typische symptomen → aanwijsbare diagnose
PROBLEEM= hartaanval (verstopte hartslagader)
multifactorieel !→ variabele presentatie ! → lang onopgemerkt
Gebeurd op langtermijn en is onopgemerkt tot je hartaanval krijgt
VOORDEEL= eenvoudig principe, monocausale verklaringen, grootbelang in pathofysiologie
NADEEL= oorzaak niet altijd aanwijsbaar, disfunctie is soms moeilijk te meten, chronische
ziekten?
• Biologische, psychologische en sociale beschrijving
Biologische=HOMEOSTASE → Continu aanpassing van fysiologische processen en
biomedische reacties in het lichaam aan externe omstandigheden
Psychologisch → in staat zijn om eigen gestelde doelen te behalen + voldoen aan
geestelijke behoefte
mensen met lichaamsgebrek kunnen door deze benadering zichzelf als gezond zien
Sociaal→ gezond als je algemeen kan functioneren + bijdrage in SL
2
, • Humane beschrijving
De definitie van WHO→Health is a state of complete physical, social and
mental well-being and not merely the absence of disease or infirmity”
gezondheid is een toestand van volledig lichamelijk, sociaal en mentaal welbevinden
en niet slechts de afwezigheid van ziekte of gebrek
KRITIEK!!! Welvaart of welzijn? En complete gezondheid
→ syndroom van down en paraplegie zijn die dan ongezond?
Hoe moet het dan wel!!
→ Vermogen zich aan te passen (en eigen regie te voeren) in het licht van de
fysische, emotionele en sociale uitdagingen in het leven
Het is een dynamisch relatief begrip
• fysieke, psychische en sociale omstandigheden
• zowel objectief als subjectief (beleving)
• veronderstelt eigen actieve inbreng (evenwicht)
• maximaal haalbare gezondheid op basis van eigen capaciteiten
• rekening houden met levensloop
ziekte
je hebt een ziekte maar je bent het niet
Ziektebeeld= het beeld die je hebt als iemand ziek is hoe die eruit ziek vb.
moe, bleek…
Ziek zijn= je hebt de ziekte
Ziektegedrag= het gedrag van iem die ziek is vb. in bed, naar de dokter gaan …
Ziekterol= wat verwacht wordt dat je doet als je ziek b ent
Medicaliseren = MS problemen worden geinduvidualiseerd + alles wat anders is wordt
als ziek verklaard
Etiologie= oorzaak van ziekte kan door
Pathogenese= proces van ingang van infectie tot ziekte
pathofysiologie=symptomen / verschijnselen
3
, Pathognomische diagnose= 1 symptoom vaar 1 ziekte vb. bulls eye→ teek
→ meestal kunnen symptomen meerdere ziektes hebben
Met behandeling gaan we natuurlijk verloop proberen beinvloeden
→
Behandeling = primum non nocere= het grootse doel is geen schade
aanbrengen
Geneesmiddel
sola dosis facet venerum= alles wat je kan
nemen van medicatie kan schadelijk zijn door
de dosis timing = belangrijk!!!
Interacties
• antagonisme: middelen verminderen elkaars effect
• agonisme: middelen versterken elkaars effect
• synergisme: middelen hebben zelfde werking en versterken elkaars effect
waarom meten we gezondheid?
Volksgezondheid is de W die gezondheid van de populatie probeert te beschermen +
verbeteren door onderzoek te doen naar ziekteprevelentie
Epidemiologie =onderzoek naar ziekte en frequentie in populaties + proberen verklaren
adhv factoren= objectieve gegevens
4
2.2 stofwisseling .................................................................................................... 16
2.3 circulatie .......................................................................................................... 35
2.3 hemostase ....................................................................................................... 46
2.4 afweer .............................................................................................................. 53
2.5 bioregulatie ...................................................................................................... 70
2.6 beweging .......................................................................................................... 81
3 genotype ............................................................................................................. 91
4.1 reactie op schade ............................................................................................107
4.2 infectie ............................................................................................................116
4.3 Kanker........................................................................................................133
4.4 Afweerstoornissen ...........................................................................................146
5. Ouder worden ................................................................................................157
1
,Ziekte en gezondheid
Leven we gezond?
→ +M van de mannen hebben overgewicht of obesitas
→ minder 20% van jongens zijn min. 60min matig actief per dag (meisjes 10%)
→ hoge opgeleiden leven gezonder
Levensverwachting
gaat omhoog MAAR leven nu niet gezonder dan vroegen→ vooruitgang gezondheidzorg
MAAR toename chronische ziekten + uitgaves gezondheidbudget
‘Pareto principe’ in de gezondheidszorg
= de minderheid van de populatie is de oorzaak van de meerderheid van de uitgaven
Gezondheid
• Biomedische omschrijving
Gezondheid (negatieve definitie) = afwezigheid van ziekte of lichaamsgebrek
°vrij van ziekte
°lichaam normaal functioneren
ziekte=objectief fenomeen = fysiologisch disfunctie → arts vastgesteld
oorzakelijk agens → typische symptomen → aanwijsbare diagnose
PROBLEEM= hartaanval (verstopte hartslagader)
multifactorieel !→ variabele presentatie ! → lang onopgemerkt
Gebeurd op langtermijn en is onopgemerkt tot je hartaanval krijgt
VOORDEEL= eenvoudig principe, monocausale verklaringen, grootbelang in pathofysiologie
NADEEL= oorzaak niet altijd aanwijsbaar, disfunctie is soms moeilijk te meten, chronische
ziekten?
• Biologische, psychologische en sociale beschrijving
Biologische=HOMEOSTASE → Continu aanpassing van fysiologische processen en
biomedische reacties in het lichaam aan externe omstandigheden
Psychologisch → in staat zijn om eigen gestelde doelen te behalen + voldoen aan
geestelijke behoefte
mensen met lichaamsgebrek kunnen door deze benadering zichzelf als gezond zien
Sociaal→ gezond als je algemeen kan functioneren + bijdrage in SL
2
, • Humane beschrijving
De definitie van WHO→Health is a state of complete physical, social and
mental well-being and not merely the absence of disease or infirmity”
gezondheid is een toestand van volledig lichamelijk, sociaal en mentaal welbevinden
en niet slechts de afwezigheid van ziekte of gebrek
KRITIEK!!! Welvaart of welzijn? En complete gezondheid
→ syndroom van down en paraplegie zijn die dan ongezond?
Hoe moet het dan wel!!
→ Vermogen zich aan te passen (en eigen regie te voeren) in het licht van de
fysische, emotionele en sociale uitdagingen in het leven
Het is een dynamisch relatief begrip
• fysieke, psychische en sociale omstandigheden
• zowel objectief als subjectief (beleving)
• veronderstelt eigen actieve inbreng (evenwicht)
• maximaal haalbare gezondheid op basis van eigen capaciteiten
• rekening houden met levensloop
ziekte
je hebt een ziekte maar je bent het niet
Ziektebeeld= het beeld die je hebt als iemand ziek is hoe die eruit ziek vb.
moe, bleek…
Ziek zijn= je hebt de ziekte
Ziektegedrag= het gedrag van iem die ziek is vb. in bed, naar de dokter gaan …
Ziekterol= wat verwacht wordt dat je doet als je ziek b ent
Medicaliseren = MS problemen worden geinduvidualiseerd + alles wat anders is wordt
als ziek verklaard
Etiologie= oorzaak van ziekte kan door
Pathogenese= proces van ingang van infectie tot ziekte
pathofysiologie=symptomen / verschijnselen
3
, Pathognomische diagnose= 1 symptoom vaar 1 ziekte vb. bulls eye→ teek
→ meestal kunnen symptomen meerdere ziektes hebben
Met behandeling gaan we natuurlijk verloop proberen beinvloeden
→
Behandeling = primum non nocere= het grootse doel is geen schade
aanbrengen
Geneesmiddel
sola dosis facet venerum= alles wat je kan
nemen van medicatie kan schadelijk zijn door
de dosis timing = belangrijk!!!
Interacties
• antagonisme: middelen verminderen elkaars effect
• agonisme: middelen versterken elkaars effect
• synergisme: middelen hebben zelfde werking en versterken elkaars effect
waarom meten we gezondheid?
Volksgezondheid is de W die gezondheid van de populatie probeert te beschermen +
verbeteren door onderzoek te doen naar ziekteprevelentie
Epidemiologie =onderzoek naar ziekte en frequentie in populaties + proberen verklaren
adhv factoren= objectieve gegevens
4