CARDIOVASCULAIR STELSEL
BLOED
1 INTRODUCTIE BLOED
Heel belangrijke afbeelding!
Hoofddoel bloed: intern transportmiddel
Bloedcellen en gassen worden gestuurd naar
boven en beneden. Bestaat uit cellen en die
moeten kunnen overleven!
3 onderdelen in het cardiovasculair systeem:
1. Hart (motor) (duwen naar boven en
beneden)
2. Arteriën en venen (buizen)
3. Bloed (transportmiddel)
Tussen capillairen liggen cellen en zuurstofrijk
bloed wordt erdoor gepompt en zo overleven
die cellen.
Als cellen falen, faalt weefsel en blokkeert
orgaan en sterft weefsel af.
Het systeem zit bomvol bloed! Elke
verplaatsing wordt gevoeld doorheen heel het
systeem
2 circulaties
- Lichaamcirculatie
o Start aan linkerventrikel en duwt aan heel lichaam en komt uit aan rechter
atrium
o Eerst is het verzadigd met zuurstof en cellen maken daar gebruik van.
Produceren daarna co2 en daardoor kan cel verbanding realiseren
o Zuurstof rijkbloed
o Denk aan netvlies
- Longcirculatie
o Vertrekt aan rechterventrikel. Rode bloedcellen geven co2 af aan
ademhaling, tergelijk gaan longen zuurstof opnemen dat aan linkerzijde
van hart gaat
Functies van het bloed:
o Transport van nuttige stoffen (glucose, hormoon) en afvalstoffen
o Stabilisering van de pH
, o Beperking van vloeistofverlies bij verwonding (intern of extern) (trombocyten
nodig om bloedvaten te herstellen zodat vloeistofverlies minimaal is)
o Verdediging tegen gifstoffen en ziekteverwekkers (witte bloedcellen maken
antistoffen aan)
o Stabiliseren van de lichaamstemperatuur
2 SOORTEN BLOEDAFNAME
➡ Protocol/uitslag bij bloedafname (slide 7)
Tweede kolom= eenheden
Derde kolom: onderwaarde en bovenwaarde= homeostase waarin normaalwaarde moet
blijven
Trombocyten: te laag voor de pt
Inzicht in waarde van de pt: waarom is dit belangrijk voor deze pt?
Kijk naar
- Algemene waarden
- Evolutie in de tijd
, ARTERIËLE BLOEDAFNAME
Prikt in een arterie (= komt rechtstreeks vanuit je hart)
- Zuurstofrijk bloed
- Pulserend (hart drukt samen en kan in deze arterie
bloeddruk meten)
- Helderrode kleur
Prikken in:
- A radialis
- A femoralis
Wie mag prikken?
- Op standaardafdeling: Alleen door arts of
gespecialiseerde vpk
- Op intensieve zorgen: via een continue arteriële lijn
Waarom:
- Nagaan wat de O2, Co2 en pH is
- Zuurstofconcentratie? (Voldoende gesatureerd)
VENEUZE BLOEDAFNAME
Prikt in vene
- Pulseert niet
- Rond en elastisch (als je duwt wordt duidelijk)
- Donkerrood
- Vervoer van CO2
Waar prikken:
- elleboog plooi (v. mediana cubiti)
- Onderhand, handrug (moeilijk)
Temperatuur en verdeling ionen= overal gelijk
Lage hoeveelheid O2, hoge hoeveelheid CO2
CAPPILAIRE BLOEDAFNAME
Prikt in haarvat (blind prikken)
- Onzichtbaar
- Vb. bij glycemie
Waar: Vinger, oorlel, hiel (pasgeborenen)
Wanneer: