Samenvatting literatuur youth culture in a digital world
Hoorcollege 1: introduction to digital media in youth
Developmental Approaches to Understanding Media Effects on Individuals (Douglas A.)
In dit artikel worden twee benaderingen besproken voor het begrijpen van kinderontwikkeling en de
invloed van media: de normatieve ontwikkelingsbenadering en de risico- en veerkrachtbenadering.
De normatieve benadering, gebaseerd op ontwikkelingstheorieën, kijkt naar de ontwikkelingstaken
die kinderen op verschillende leeftijden moeten voltooien. De risico- en veerkrachtbenadering kijkt
naar individuele verschillen, waarbij sommige kinderen kwetsbaarder zijn voor negatieve invloeden,
zoals geweld in media, terwijl anderen veerkrachtig blijken.
Zeven Mythen over Media-effecten
1. Eenvoudige en directe media-effecten: Media-effecten lijken vaak eenvoudig, zoals kinderen
die geweld in films nadoen, maar zijn meestal subtiel en cumulatief. Reclame, bijvoorbeeld,
beïnvloedt ons merkbewustzijn en merkvoorkeur zonder dat we het bewust opmerken.
2. Ernstige gevolgen van mediageweld: Mediageweld leidt zelden direct tot ernstige misdrijven,
maar kan wel bijdragen aan een cultuur van disrespect en agressie, wat resulteert in meer
verbale en fysieke agressie op scholen. Extreme gewelddadige handelingen zijn slechts het
‘topje van de ijsberg’.
3. Media-effecten zijn duidelijk: Media-effecten zijn vaak subtiel en cumuleren langzaam.
Mensen merken bijvoorbeeld niet altijd dat gewelddadige media geleidelijk invloed hebben
op de agressieve houding van iemand.
4. Iedereen wordt op dezelfde manier beïnvloed door gewelddadige media: De effecten
variëren per persoon. Er zijn verschillende effecten van mediageweld, zoals:
o Agressoreffect (the agressor effect): kijkers worden zelf agressiever.
o Slachtoffereffect (the victim effect) : kijkers zien de wereld als gevaarlijker.
o Toeschouwerseffect (the bystander effect) : kijkers worden ongevoelig voor geweld.
o Hongereffect (the appitite effect) : kijkers willen meer geweld zien.
Vrouwen worden vaak sterker beïnvloed door het slachtoffereffect, terwijl mannen meer last hebben
van de andere effecten.
5. Causaliteit betekent ‘noodzakelijk en voldoende’: Gewelddadige media zijn geen directe
oorzaak van geweld, maar kunnen wel bijdragen aan agressief gedrag als een van de vele
factoren. Net als bij het duwen van een steen op een helling zijn er meerdere oorzaken die
gedrag beïnvloeden.
6. Causaliteit betekent onmiddellijke gevolgen: Media-effecten kunnen ook op de lange
termijn zichtbaar worden. Zo kan het 15 jaar duren voordat de volledige impact van
gewelddadige media op een generatie zichtbaar wordt, omdat het tijd kost voordat mensen
de “leeftijd van misdaad” bereiken.
7. Effecten moeten groot zijn om belangrijk te zijn: Kleine effecten kunnen op bevolkingsniveau
belangrijk zijn. Zelfs als slechts 1% van de kijkers gewelddadiger wordt door gewelddadige
media, kan dit toch een aanzienlijke invloed hebben.
,Ontwikkelingstaken Benadering (Developmental tasks approach)
Deze benadering ziet ontwikkeling als een reeks taken die kinderen moeten voltooien om zich gezond
te kunnen ontwikkelen. Belangrijke taken variëren per leeftijd:
Baby’s (0-12 maanden): Vertrouwensrelatie met een verzorger.
Peuters (1-2,5 jaar): Symbolische representatie (zoals taal) en zelfregulatie.
Vroege kindertijd (2,5-5 jaar): Zelfcontrole en basisbegrip van emoties.
Midden kindertijd (6-12 jaar): Ontwikkeling van vriendschappen en sociale normen.
Adolescentie (13-18 jaar): Diepgaande relaties met leeftijdsgenoten.
Media-invloed verschilt per leeftijd, afhankelijk van de ontwikkelingstaken. Bijvoorbeeld, bij kleuters
kan mediageweld de ontwikkeling van zelfcontrole verstoren. Bij adolescenten kan het invloed
hebben op de ontwikkeling van intieme relaties door stereotypen over man-vrouwrelaties te
promoten.
Risico- en Veerkrachtbenadering ( Risk and resilience approach to development)
Deze benadering stelt dat sommige kinderen kwetsbaarder zijn voor negatieve invloeden vanwege
specifieke risicofactoren, zoals een laag sociaal-economische status of blootstelling aan huiselijk
geweld. Veerkrachtige kinderen hebben beschermende factoren zoals een stabiele gezinssituatie of
goede schoolprestaties. Kinderen die meerdere risicofactoren ervaren, lopen een groter risico op
negatief gedrag zoals agressie, terwijl beschermende factoren dit risico kunnen verminderen.
Gewelddadige media zijn een risicofactor, maar de invloed hiervan varieert afhankelijk van de andere
omstandigheden in het leven van een kind.
Bijvoorbeeld, een kind dat al verschillende risicofactoren heeft, kan door mediageweld sneller
agressief gedrag ontwikkelen, terwijl een kind met beschermende factoren minder snel beïnvloed
wordt.
,Constructing Identity Online: Identity Exploration and Self-Presentation
Het vormen van een samenhangend en stabiel zelfbeeld, oftewel het construeren van een identiteit,
is een belangrijke ontwikkelingstaak in de adolescentie. In deze tekst wordt verkend hoe
adolescenten hun identiteit ontwikkelen, zowel in de fysieke als in de online wereld. Er zijn
verschillende visies op identiteit, afhankelijk van het vakgebied, zoals psychologie, sociologie en
filosofie.
Identiteit tijdens de adolescentie
De psycholoog Erik Erikson introduceerde het concept van identiteit als een belangrijke taak in de
adolescentie, waarbij het ego, oftewel het zelfbeeld, gevormd wordt door ervaringen, vaardigheden
en sociale rollen. Marcia bouwde voort op Eriksons ideeën door vier “identiteitsstatussen” te
onderscheiden, afhankelijk van de mate van exploratie (onderzoek) en commitment (toewijding):
1. Foreclosed Identity: De jongere heeft een sterke toewijding zonder exploratie, vaak
gebaseerd op normen van gezagsfiguren. Dit kan leiden tot starre en conformistische
houdingen.
2. Identity Diffusion: Er is geen toewijding of exploratie, en de jongere is vatbaar voor invloeden
van leeftijdsgenoten en verandert gemakkelijk van mening.
3. Moratorium: De jongere zit in een identiteitscrisis en experimenteert met verschillende rollen
en waarden zonder definitieve keuze.
4. Identity Achievement: Na een periode van crisis heeft de jongere zich aan een zelfbeeld
toegewijd, wat leidt tot een positieve zelfbeeld, flexibiliteit en onafhankelijkheid.
Volgens Erikson en Marcia is exploratie essentieel voor een gezonde identiteitsontwikkeling, vooral in
de oudere adolescentie. Vrienden en leeftijdsgenoten spelen hierbij een belangrijke rol door
ondersteuning en feedback te bieden tijdens deze identiteitszoektocht. Identiteit blijft een dynamisch
proces dat zich aanpast aan ervaringen en relaties.
Online zelfpresentatie en virtuele identiteit
In de digitale wereld krijgt de term virtuele identiteit twee betekenissen: ten eerste als
zelfrepresentatie (bijvoorbeeld een avatar of gebruikersnaam) en ten tweede als een psychologische
online persoonlijkheid of "persona." Een virtuele identiteit is in feite een digitale weergave van
iemands zelfbeeld, waarbij gedachten, emoties en wensen online gereflecteerd worden.
Identiteitsvorming bij adolescenten online
Adolescenten gebruiken online platforms voor zelfpresentatie en kunnen kiezen welke aspecten van
zichzelf ze tonen. Online kan men met weinig risico experimenteren met verschillende identiteiten. In
MMORPG’s (massale online rollenspellen) identificeren jongeren zich vaak sterker met hun avatars
dan met enkel hun gebruikersnaam. Avatars geven een bredere mogelijkheid tot identificatie door
grafische representaties zoals kleding, uitrusting en uiterlijk. Ook foto’s en video’s dragen bij aan
online zelfpresentatie, vooral onder jongere adolescenten.
Identiteitsuitdrukking in blogs en sociale media
Adolescenten gebruiken blogs en persoonlijke websites vaak om interesses en relaties te delen.
Jongeren gebruiken technologie niet zozeer om actief nieuwe identiteiten te verkennen, maar vooral
om zichzelf te uiten en deze expressies met anderen te delen. Jongere adolescenten hebben de
neiging om meer te experimenteren met het uiterlijk van hun sociale mediaprofielen dan oudere
adolescenten, die zich meer richten op het tonen van hun netwerken.
, Verschillen in identiteitsstatussen en hun uitwerking online
1. Foreclosed Identity: Jongeren met een foreclosed identiteit presenteren zich vaak conform
aan de verwachtingen van gezagsfiguren. In een online context kunnen zij experimenteren
met identiteitsverandering op een manier die offline moeilijker zou zijn.
2. Diffused Identity: Deze jongeren zoeken vaak steun en bevestiging online en kunnen online
vrijer hun mening uiten zonder de druk van groepsnormen.
3. Moratorium: Jongeren in moratorium zoeken online actief naar verschillende waarden en
identiteiten. Zij breken vaker met offline normen en gebruiken de digitale omgeving om hun
waarden en overtuigingen te verkennen.
4. Identity Achievement: Jongeren die een crisis hebben doorgemaakt en zich hebben
toegewijd, kunnen in online contexten verder reflecteren op hun identiteit.
Online etnische identiteit
Technologie speelt een rol in de ontwikkeling van etnische identiteit. Adolescenten bespreken online
vaak hun etnische achtergrond, cultuur en raciale onderdrukking, wat leidt tot meer begrip voor
verschillende culturele ervaringen en identiteiten. Dit kan een positief effect hebben, omdat jongeren
elkaar beter begrijpen en informatie over elkaars achtergrond delen.
Identiteitsexperimenten en het fenomeen van "doen alsof"
Adolescenten experimenteren online met identiteit om zichzelf te ontdekken of om sociale barrières
zoals verlegenheid te overwinnen. Hoewel het idee bestaat dat jongeren zich vaak anders voordoen,
blijkt dit online experimenteren meestal beperkt te zijn tot kleine aanpassingen om aantrekkelijker
over te komen.
Conclusie
Identiteitsvorming in de adolescentie is een complex en multidimensionaal proces. Jongeren
gebruiken online omgevingen om aspecten van hun identiteit te testen en te uiten, en construeren
hun persoonlijke, sociale, gender- en etnische identiteiten met behulp van digitale media. De invloed
van online zelfpresentatie op hun offline identiteit en ontwikkeling is nog niet volledig begrepen, en
er is meer onderzoek nodig naar hoe virtuele identiteiten bijdragen aan identiteitsontwikkeling.
Hoorcollege 1: introduction to digital media in youth
Developmental Approaches to Understanding Media Effects on Individuals (Douglas A.)
In dit artikel worden twee benaderingen besproken voor het begrijpen van kinderontwikkeling en de
invloed van media: de normatieve ontwikkelingsbenadering en de risico- en veerkrachtbenadering.
De normatieve benadering, gebaseerd op ontwikkelingstheorieën, kijkt naar de ontwikkelingstaken
die kinderen op verschillende leeftijden moeten voltooien. De risico- en veerkrachtbenadering kijkt
naar individuele verschillen, waarbij sommige kinderen kwetsbaarder zijn voor negatieve invloeden,
zoals geweld in media, terwijl anderen veerkrachtig blijken.
Zeven Mythen over Media-effecten
1. Eenvoudige en directe media-effecten: Media-effecten lijken vaak eenvoudig, zoals kinderen
die geweld in films nadoen, maar zijn meestal subtiel en cumulatief. Reclame, bijvoorbeeld,
beïnvloedt ons merkbewustzijn en merkvoorkeur zonder dat we het bewust opmerken.
2. Ernstige gevolgen van mediageweld: Mediageweld leidt zelden direct tot ernstige misdrijven,
maar kan wel bijdragen aan een cultuur van disrespect en agressie, wat resulteert in meer
verbale en fysieke agressie op scholen. Extreme gewelddadige handelingen zijn slechts het
‘topje van de ijsberg’.
3. Media-effecten zijn duidelijk: Media-effecten zijn vaak subtiel en cumuleren langzaam.
Mensen merken bijvoorbeeld niet altijd dat gewelddadige media geleidelijk invloed hebben
op de agressieve houding van iemand.
4. Iedereen wordt op dezelfde manier beïnvloed door gewelddadige media: De effecten
variëren per persoon. Er zijn verschillende effecten van mediageweld, zoals:
o Agressoreffect (the agressor effect): kijkers worden zelf agressiever.
o Slachtoffereffect (the victim effect) : kijkers zien de wereld als gevaarlijker.
o Toeschouwerseffect (the bystander effect) : kijkers worden ongevoelig voor geweld.
o Hongereffect (the appitite effect) : kijkers willen meer geweld zien.
Vrouwen worden vaak sterker beïnvloed door het slachtoffereffect, terwijl mannen meer last hebben
van de andere effecten.
5. Causaliteit betekent ‘noodzakelijk en voldoende’: Gewelddadige media zijn geen directe
oorzaak van geweld, maar kunnen wel bijdragen aan agressief gedrag als een van de vele
factoren. Net als bij het duwen van een steen op een helling zijn er meerdere oorzaken die
gedrag beïnvloeden.
6. Causaliteit betekent onmiddellijke gevolgen: Media-effecten kunnen ook op de lange
termijn zichtbaar worden. Zo kan het 15 jaar duren voordat de volledige impact van
gewelddadige media op een generatie zichtbaar wordt, omdat het tijd kost voordat mensen
de “leeftijd van misdaad” bereiken.
7. Effecten moeten groot zijn om belangrijk te zijn: Kleine effecten kunnen op bevolkingsniveau
belangrijk zijn. Zelfs als slechts 1% van de kijkers gewelddadiger wordt door gewelddadige
media, kan dit toch een aanzienlijke invloed hebben.
,Ontwikkelingstaken Benadering (Developmental tasks approach)
Deze benadering ziet ontwikkeling als een reeks taken die kinderen moeten voltooien om zich gezond
te kunnen ontwikkelen. Belangrijke taken variëren per leeftijd:
Baby’s (0-12 maanden): Vertrouwensrelatie met een verzorger.
Peuters (1-2,5 jaar): Symbolische representatie (zoals taal) en zelfregulatie.
Vroege kindertijd (2,5-5 jaar): Zelfcontrole en basisbegrip van emoties.
Midden kindertijd (6-12 jaar): Ontwikkeling van vriendschappen en sociale normen.
Adolescentie (13-18 jaar): Diepgaande relaties met leeftijdsgenoten.
Media-invloed verschilt per leeftijd, afhankelijk van de ontwikkelingstaken. Bijvoorbeeld, bij kleuters
kan mediageweld de ontwikkeling van zelfcontrole verstoren. Bij adolescenten kan het invloed
hebben op de ontwikkeling van intieme relaties door stereotypen over man-vrouwrelaties te
promoten.
Risico- en Veerkrachtbenadering ( Risk and resilience approach to development)
Deze benadering stelt dat sommige kinderen kwetsbaarder zijn voor negatieve invloeden vanwege
specifieke risicofactoren, zoals een laag sociaal-economische status of blootstelling aan huiselijk
geweld. Veerkrachtige kinderen hebben beschermende factoren zoals een stabiele gezinssituatie of
goede schoolprestaties. Kinderen die meerdere risicofactoren ervaren, lopen een groter risico op
negatief gedrag zoals agressie, terwijl beschermende factoren dit risico kunnen verminderen.
Gewelddadige media zijn een risicofactor, maar de invloed hiervan varieert afhankelijk van de andere
omstandigheden in het leven van een kind.
Bijvoorbeeld, een kind dat al verschillende risicofactoren heeft, kan door mediageweld sneller
agressief gedrag ontwikkelen, terwijl een kind met beschermende factoren minder snel beïnvloed
wordt.
,Constructing Identity Online: Identity Exploration and Self-Presentation
Het vormen van een samenhangend en stabiel zelfbeeld, oftewel het construeren van een identiteit,
is een belangrijke ontwikkelingstaak in de adolescentie. In deze tekst wordt verkend hoe
adolescenten hun identiteit ontwikkelen, zowel in de fysieke als in de online wereld. Er zijn
verschillende visies op identiteit, afhankelijk van het vakgebied, zoals psychologie, sociologie en
filosofie.
Identiteit tijdens de adolescentie
De psycholoog Erik Erikson introduceerde het concept van identiteit als een belangrijke taak in de
adolescentie, waarbij het ego, oftewel het zelfbeeld, gevormd wordt door ervaringen, vaardigheden
en sociale rollen. Marcia bouwde voort op Eriksons ideeën door vier “identiteitsstatussen” te
onderscheiden, afhankelijk van de mate van exploratie (onderzoek) en commitment (toewijding):
1. Foreclosed Identity: De jongere heeft een sterke toewijding zonder exploratie, vaak
gebaseerd op normen van gezagsfiguren. Dit kan leiden tot starre en conformistische
houdingen.
2. Identity Diffusion: Er is geen toewijding of exploratie, en de jongere is vatbaar voor invloeden
van leeftijdsgenoten en verandert gemakkelijk van mening.
3. Moratorium: De jongere zit in een identiteitscrisis en experimenteert met verschillende rollen
en waarden zonder definitieve keuze.
4. Identity Achievement: Na een periode van crisis heeft de jongere zich aan een zelfbeeld
toegewijd, wat leidt tot een positieve zelfbeeld, flexibiliteit en onafhankelijkheid.
Volgens Erikson en Marcia is exploratie essentieel voor een gezonde identiteitsontwikkeling, vooral in
de oudere adolescentie. Vrienden en leeftijdsgenoten spelen hierbij een belangrijke rol door
ondersteuning en feedback te bieden tijdens deze identiteitszoektocht. Identiteit blijft een dynamisch
proces dat zich aanpast aan ervaringen en relaties.
Online zelfpresentatie en virtuele identiteit
In de digitale wereld krijgt de term virtuele identiteit twee betekenissen: ten eerste als
zelfrepresentatie (bijvoorbeeld een avatar of gebruikersnaam) en ten tweede als een psychologische
online persoonlijkheid of "persona." Een virtuele identiteit is in feite een digitale weergave van
iemands zelfbeeld, waarbij gedachten, emoties en wensen online gereflecteerd worden.
Identiteitsvorming bij adolescenten online
Adolescenten gebruiken online platforms voor zelfpresentatie en kunnen kiezen welke aspecten van
zichzelf ze tonen. Online kan men met weinig risico experimenteren met verschillende identiteiten. In
MMORPG’s (massale online rollenspellen) identificeren jongeren zich vaak sterker met hun avatars
dan met enkel hun gebruikersnaam. Avatars geven een bredere mogelijkheid tot identificatie door
grafische representaties zoals kleding, uitrusting en uiterlijk. Ook foto’s en video’s dragen bij aan
online zelfpresentatie, vooral onder jongere adolescenten.
Identiteitsuitdrukking in blogs en sociale media
Adolescenten gebruiken blogs en persoonlijke websites vaak om interesses en relaties te delen.
Jongeren gebruiken technologie niet zozeer om actief nieuwe identiteiten te verkennen, maar vooral
om zichzelf te uiten en deze expressies met anderen te delen. Jongere adolescenten hebben de
neiging om meer te experimenteren met het uiterlijk van hun sociale mediaprofielen dan oudere
adolescenten, die zich meer richten op het tonen van hun netwerken.
, Verschillen in identiteitsstatussen en hun uitwerking online
1. Foreclosed Identity: Jongeren met een foreclosed identiteit presenteren zich vaak conform
aan de verwachtingen van gezagsfiguren. In een online context kunnen zij experimenteren
met identiteitsverandering op een manier die offline moeilijker zou zijn.
2. Diffused Identity: Deze jongeren zoeken vaak steun en bevestiging online en kunnen online
vrijer hun mening uiten zonder de druk van groepsnormen.
3. Moratorium: Jongeren in moratorium zoeken online actief naar verschillende waarden en
identiteiten. Zij breken vaker met offline normen en gebruiken de digitale omgeving om hun
waarden en overtuigingen te verkennen.
4. Identity Achievement: Jongeren die een crisis hebben doorgemaakt en zich hebben
toegewijd, kunnen in online contexten verder reflecteren op hun identiteit.
Online etnische identiteit
Technologie speelt een rol in de ontwikkeling van etnische identiteit. Adolescenten bespreken online
vaak hun etnische achtergrond, cultuur en raciale onderdrukking, wat leidt tot meer begrip voor
verschillende culturele ervaringen en identiteiten. Dit kan een positief effect hebben, omdat jongeren
elkaar beter begrijpen en informatie over elkaars achtergrond delen.
Identiteitsexperimenten en het fenomeen van "doen alsof"
Adolescenten experimenteren online met identiteit om zichzelf te ontdekken of om sociale barrières
zoals verlegenheid te overwinnen. Hoewel het idee bestaat dat jongeren zich vaak anders voordoen,
blijkt dit online experimenteren meestal beperkt te zijn tot kleine aanpassingen om aantrekkelijker
over te komen.
Conclusie
Identiteitsvorming in de adolescentie is een complex en multidimensionaal proces. Jongeren
gebruiken online omgevingen om aspecten van hun identiteit te testen en te uiten, en construeren
hun persoonlijke, sociale, gender- en etnische identiteiten met behulp van digitale media. De invloed
van online zelfpresentatie op hun offline identiteit en ontwikkeling is nog niet volledig begrepen, en
er is meer onderzoek nodig naar hoe virtuele identiteiten bijdragen aan identiteitsontwikkeling.
