ONZERZOEKSPORJECT 1 – inleiding
Examenvragen
voorbeeld:
Eén van de kenmerken van theorievorming is dat het een “ongoing proces” is. Wat wordt hiermee
bedoeld + verklaar dit verder aan de hand van de 3 fasen in de paradigmatheorie van Kuhn.
, 1 WAT IS INTERIEUR
Interview met Mark Pimlott (2013)
“Ik denk dat de academische vraag in de eerste plaats zal zijn: wat is het interieur?
En dat is misschien nog niet echt uitgewerkt. En dan kunnen we volgens mij
aan de slag met het theoretische werk dat daarop van toepassing is.
In zekere zin denk ik dat het interieur een heel oud onderwerp is, dat we heel goed kennen.
En in de andere zin is het duidelijk dat, omdat het een academische discipline moet worden, het
plotseling een urgente kwestie is; Dus ik denk dat het een tijdje nogal rommelig zal zijn, ik denk dat
we nog niet aan het einde zijn, we zijn nog maar net begonnen. Ik denk dat er nog veel te
onderzoeken valt en dat er nog veel te definiëren valt, in termen van hoe klein en hoe uitgebreid
het zou kunnen zijn.
=
• Het begrip interieur is academisch nog niet duidelijk gedefinieerd
• Het is een oud maar tegelijk urgent onderwerp binnen de academische wereld
• De ontwikkeling van interieur als discipline is nog rommelig en in opbouw
• Er is nog veel onderzoek en afbakening nodig
• Het vakgebied staat nog maar aan het begin
Grotten of virtuele Interieur die dagelijks in Interieur op tijdelijk schaal Buiten/ publieke/ interieur die
wereld, ook als gebruik zijn waar geen IA vaak benut maar veranderen niet gebonden zijn aan een
interieurs gezien aan te pas is, ook heel vaak bv: shops, beurzen, kamer – we denken dat we
leerrijk tv achtergronden, mobiele ons in een interieur bevinden
interieurs (cruise schip) = doordat we bv tussen de 2
tijdelijk muren zitten
Begraafplaats Kunsten
- Vromgegeven dat het aanvoelt als een - Heel veel interieurs in kunst te zien
interieur, door de geslotenheid van de muur en - We zien de materialen, kleur, soort licht en
ook is er een zitje, dit geeft de aanleiding om je hoe werd het licht binnen getrokken –
even te verpozen kunnen we veel van leren
= een moment van rust kan zicht plaats nemen - Materiaal is hier bijna tastbaar
, Inside Information
Defining Concepts of Interior Design
Ed Hollis and Sally Stone (2022)
Als je je ogen sluit zit je in je eigen
‘huisje/ interieur’
het interieur < > condition of interiority
insluiting – privacy – intimiteit - beslotenheid - bescherming – geborgenheid – beschutting - nabijheid
• Interieur kan een fysieke ruimte zijn maar kan ook bedacht/ geïntercepteerd worden
als condition of interiority. = geen traditionele interieurs, een vorm van insluiting,…
• Het is een fluïde interpretatie over het interieur
2 WAT IS THEORIE
Theorie = “… een coherente beschrijving, verklaring en voorstelling van waargenomen
verschijnselen”
• De mens heeft altijd de nood gehad om te verklaren wat er gebeurt – dit met tal van
theorieën, verschijnselen. Nieuwsgierigheid analyse onderzoek theorie
• Het is een manier om de wereld om ons heen te begrijpen
• Theorie is nooit af, staat nooit stil = staat niet voor de eeuwigheid vast, er is evolutie
mogelijk) bv: theorie van de aarde die plat was – zeevaarders deden onderzoek (theorie
wordt herzien)
Jonathan Culler
• Theorie Leidt tot het bereiken van meesterschap / status
o Je hoop dat het lezen van theoretische geschriften je de concepten zal
aanreiken om de fenomenen die je interesseren te organiseren en te
begrijpen
o Maar theorie maakt meesterschap onmogelijk, niet alleen omdat er
steeds meer is om te weten maar omdat theorie op zichzelf het in vraag
stellen is van erkende resultaten en de vooronderstellingen waarop
deze gebaseerd zijn
,Terminologie
• De term “theorie” is redelijk problematisch (wordt te pas en te onpas gebruikt, voornamelijk
in spreektaal)
• Term verwijst naar:
o een vaststaande reeks stellingen (bv. de relativiteitstheorie) op basis van
wetenschappelijk onderzoek
• Term wordt gebruikt:
o ingeval van speculatie, waarbij waarheid of onwaarheid moeilijk te bewijzen valt
Bv. “… Waarom zijn Laura en Michael uit elkaar?” “Wel, mijn theorie
is dat….”
Mensen gebruiken een theorie vaak om te melden
dat ze een mening hebben, zonder dat het
daadwerkelijk is getoetst aan allerlei onderzoek
• Theorie moet meer zijn dan een hypothese kan niet vanzelfsprekend zijn, het
gaat over het verklaren van complexe systematische relaties tussen een aantal
factoren, die niet gemakkelijk te bevestigen of te ontkennen zijn
Relatie theorie – kennisontwikkeling – wetenschapsfilosofie
• Theorieontwikkeling = kennisontwikkeling body of theory / body of knowledge
• Body of knowledge is een samenhangend geheel van kennis dat elementen
voor onderzoek aanreikt en de verdere ontwikkeling van kennis binnen een
discipline
o Als we de kennis van alle deelonderzoeken samennemen heb je een body of
knowledge
• Wetenschapsfilosofie Een tak binnen de filosofie, die zich bezighoudt met het kritische
onderzoek naar de vooronderstellingen (aannamen), de methoden en de resultaten van de
wetenschappen binnen de wetenschapsfilosofie wordt er ingezoomd op:
o Ontologische kenmerken
Hoe of wat is het
Ontologie = zijnsleer = onderzoekt en beschrijft de eigenschappen
van de dingen / entiteiten
o Epistemologische kenmerken
Hoe is het te kennen?
Epistemologie = kennisleer = onderzoek de aard, de oorsprong, de
voorwaarden en reikwijdte van kennis en het weten
o Methodologische kenmerken
Hoe is het te onderzoeken?
• Op welke manier kan ik iets gaan onderzoeken? Welke
methodes zijn er nodig voor te onderzoeken
o Sociaal-filosofische kenmerken
Hoe beïnvloeden het onderzoek en de omgeving elkaar?
,2.1 THEORIE: VERSCHILLENDE VORMEN – VERSCHILLENDE BENAMINGEN
(1) een paradigma
(2) een theorie
(3) een conceptual raamwerk/theoretisch model
(4) een taxonomy
(5) een typology
(1) EEN PARADIGMA
Een paradigma (Thomas Kuhn)
Definitie
• Een samenstelling van concepten, waarden, percepties en praktijken die
gedeeld worden door een gemeenschap, die een bepaalde kijk vormt op de
realiteit en die aan de basis ligt van de manier waarop deze gemeenschap
zich organiseert
• Bril waardoor we kijken naar de maatschappij, die bril wordt
gedeeld door andere leden van de maatschappij/ discipline
o Paradigma is aanwezig binnen maatschappij, maar ook binnen discipline
o Hoe kijken we naar de werkelijkheid? Al die dingen samen vormen ons beeld.
Functie
• Ze geven een dominant denkkader aan binnen bepaalde
wetenschapsdomeinen, met andere woorden een heersend denkbeeld
Voorbeelden:
o Het dominante denkbeeld van de superioriteit van de Westerse blanke man
Blanke man was de standaard, begon andere werelddelen
te ontdekken en koloniseerde ze, andere volkeren moesten
zich onderwerpen aan de blanke man
• Wordt op dit moment bevraagd nu op correcte
manier naar geschiedenis kijken en herschrijven
o Het dominante denkbeeld dat groei steeds vooruitgang betekent
We moeten altijd vooruitgaan vooruitgang is de
norm kunnen vragen bij gesteld worden, veel
kritieken op
, Volgens Kuhns paradigmatheorie bestaat een paradigma uit:
1. Vakwetenschappelijke theorieën
• Leggen de basisbegrippen van een discipline vast
• Vormen een theoretisch kader
• Bepalen welke problemen als zinvol worden erkend
• Oplossingen moeten binnen dit kader passen om aanvaard te worden
2. Filosofische vooronderstellingen
• Algemene aannames die in veel disciplines voorkomen
• Wetenschappers zijn zich hier vaak niet bewust van
• Voorbeelden:
• Verklaren via oorzaak en gevolg
• De werkelijkheid is materieel en niet geestelijk
• Kennis ontstaat door waarneming en experiment
3. Waarden
• Garanderen de wetenschappelijkheid van onderzoek
• Logische consistentie, waardenvrijheid en eerlijkheid
• Wetenschappelijke feiten ontstaan uit nauwkeurige en herhaalde waarneming en
experiment
• Waarden kunnen verschillen per wetenschappelijke gemeenschap
4. Exemplarische voorbeelden
• Praktisch van aard, in tegenstelling tot de andere drie
• Helpen de brug te slaan tussen theorie en praktijk
• Theorie vooral in auditoria
• Exemplarische voorbeelden vooral in practica of studio’s
Kuhn onderscheidt 3 fasen in de evolutie van een discipline:
1 De pre paradigmatische periode
o Wetenschappers zonder wetenschap
o Geen consensus over fundamentele uitgangspunten
2 De paradigmatische periode
o Periode van de ‘normal science’
o Consensus over het paradigma
o Institutioneel karakter
o Wanneer het paradigma zich gesetteld heeft. In 2014 IA academische
discipline geworden
Niets staat vast en wordt in vraag gesteld
3 De periode van paradigmatische omwenteling
o Revolutionaire wetenschap
o ‘Normal science’ is reactionair, vanwege institutionele karakter
o Revolutie noodzakelijk om paradigmaverschuiving tot stand te brengen
o Heersende paradigma niet meer bestand tegen anomalieën
o Wanneer anomalie geen perifeer maar centraal vraagstuk wordt
o Bepaalde dingen worden in vraag gesteld
Bv. Binnen faculteit aparte discipline, ergens anders deel van
architectuur – zou kunnen terug paradigma verschuivinf
Examenvragen
voorbeeld:
Eén van de kenmerken van theorievorming is dat het een “ongoing proces” is. Wat wordt hiermee
bedoeld + verklaar dit verder aan de hand van de 3 fasen in de paradigmatheorie van Kuhn.
, 1 WAT IS INTERIEUR
Interview met Mark Pimlott (2013)
“Ik denk dat de academische vraag in de eerste plaats zal zijn: wat is het interieur?
En dat is misschien nog niet echt uitgewerkt. En dan kunnen we volgens mij
aan de slag met het theoretische werk dat daarop van toepassing is.
In zekere zin denk ik dat het interieur een heel oud onderwerp is, dat we heel goed kennen.
En in de andere zin is het duidelijk dat, omdat het een academische discipline moet worden, het
plotseling een urgente kwestie is; Dus ik denk dat het een tijdje nogal rommelig zal zijn, ik denk dat
we nog niet aan het einde zijn, we zijn nog maar net begonnen. Ik denk dat er nog veel te
onderzoeken valt en dat er nog veel te definiëren valt, in termen van hoe klein en hoe uitgebreid
het zou kunnen zijn.
=
• Het begrip interieur is academisch nog niet duidelijk gedefinieerd
• Het is een oud maar tegelijk urgent onderwerp binnen de academische wereld
• De ontwikkeling van interieur als discipline is nog rommelig en in opbouw
• Er is nog veel onderzoek en afbakening nodig
• Het vakgebied staat nog maar aan het begin
Grotten of virtuele Interieur die dagelijks in Interieur op tijdelijk schaal Buiten/ publieke/ interieur die
wereld, ook als gebruik zijn waar geen IA vaak benut maar veranderen niet gebonden zijn aan een
interieurs gezien aan te pas is, ook heel vaak bv: shops, beurzen, kamer – we denken dat we
leerrijk tv achtergronden, mobiele ons in een interieur bevinden
interieurs (cruise schip) = doordat we bv tussen de 2
tijdelijk muren zitten
Begraafplaats Kunsten
- Vromgegeven dat het aanvoelt als een - Heel veel interieurs in kunst te zien
interieur, door de geslotenheid van de muur en - We zien de materialen, kleur, soort licht en
ook is er een zitje, dit geeft de aanleiding om je hoe werd het licht binnen getrokken –
even te verpozen kunnen we veel van leren
= een moment van rust kan zicht plaats nemen - Materiaal is hier bijna tastbaar
, Inside Information
Defining Concepts of Interior Design
Ed Hollis and Sally Stone (2022)
Als je je ogen sluit zit je in je eigen
‘huisje/ interieur’
het interieur < > condition of interiority
insluiting – privacy – intimiteit - beslotenheid - bescherming – geborgenheid – beschutting - nabijheid
• Interieur kan een fysieke ruimte zijn maar kan ook bedacht/ geïntercepteerd worden
als condition of interiority. = geen traditionele interieurs, een vorm van insluiting,…
• Het is een fluïde interpretatie over het interieur
2 WAT IS THEORIE
Theorie = “… een coherente beschrijving, verklaring en voorstelling van waargenomen
verschijnselen”
• De mens heeft altijd de nood gehad om te verklaren wat er gebeurt – dit met tal van
theorieën, verschijnselen. Nieuwsgierigheid analyse onderzoek theorie
• Het is een manier om de wereld om ons heen te begrijpen
• Theorie is nooit af, staat nooit stil = staat niet voor de eeuwigheid vast, er is evolutie
mogelijk) bv: theorie van de aarde die plat was – zeevaarders deden onderzoek (theorie
wordt herzien)
Jonathan Culler
• Theorie Leidt tot het bereiken van meesterschap / status
o Je hoop dat het lezen van theoretische geschriften je de concepten zal
aanreiken om de fenomenen die je interesseren te organiseren en te
begrijpen
o Maar theorie maakt meesterschap onmogelijk, niet alleen omdat er
steeds meer is om te weten maar omdat theorie op zichzelf het in vraag
stellen is van erkende resultaten en de vooronderstellingen waarop
deze gebaseerd zijn
,Terminologie
• De term “theorie” is redelijk problematisch (wordt te pas en te onpas gebruikt, voornamelijk
in spreektaal)
• Term verwijst naar:
o een vaststaande reeks stellingen (bv. de relativiteitstheorie) op basis van
wetenschappelijk onderzoek
• Term wordt gebruikt:
o ingeval van speculatie, waarbij waarheid of onwaarheid moeilijk te bewijzen valt
Bv. “… Waarom zijn Laura en Michael uit elkaar?” “Wel, mijn theorie
is dat….”
Mensen gebruiken een theorie vaak om te melden
dat ze een mening hebben, zonder dat het
daadwerkelijk is getoetst aan allerlei onderzoek
• Theorie moet meer zijn dan een hypothese kan niet vanzelfsprekend zijn, het
gaat over het verklaren van complexe systematische relaties tussen een aantal
factoren, die niet gemakkelijk te bevestigen of te ontkennen zijn
Relatie theorie – kennisontwikkeling – wetenschapsfilosofie
• Theorieontwikkeling = kennisontwikkeling body of theory / body of knowledge
• Body of knowledge is een samenhangend geheel van kennis dat elementen
voor onderzoek aanreikt en de verdere ontwikkeling van kennis binnen een
discipline
o Als we de kennis van alle deelonderzoeken samennemen heb je een body of
knowledge
• Wetenschapsfilosofie Een tak binnen de filosofie, die zich bezighoudt met het kritische
onderzoek naar de vooronderstellingen (aannamen), de methoden en de resultaten van de
wetenschappen binnen de wetenschapsfilosofie wordt er ingezoomd op:
o Ontologische kenmerken
Hoe of wat is het
Ontologie = zijnsleer = onderzoekt en beschrijft de eigenschappen
van de dingen / entiteiten
o Epistemologische kenmerken
Hoe is het te kennen?
Epistemologie = kennisleer = onderzoek de aard, de oorsprong, de
voorwaarden en reikwijdte van kennis en het weten
o Methodologische kenmerken
Hoe is het te onderzoeken?
• Op welke manier kan ik iets gaan onderzoeken? Welke
methodes zijn er nodig voor te onderzoeken
o Sociaal-filosofische kenmerken
Hoe beïnvloeden het onderzoek en de omgeving elkaar?
,2.1 THEORIE: VERSCHILLENDE VORMEN – VERSCHILLENDE BENAMINGEN
(1) een paradigma
(2) een theorie
(3) een conceptual raamwerk/theoretisch model
(4) een taxonomy
(5) een typology
(1) EEN PARADIGMA
Een paradigma (Thomas Kuhn)
Definitie
• Een samenstelling van concepten, waarden, percepties en praktijken die
gedeeld worden door een gemeenschap, die een bepaalde kijk vormt op de
realiteit en die aan de basis ligt van de manier waarop deze gemeenschap
zich organiseert
• Bril waardoor we kijken naar de maatschappij, die bril wordt
gedeeld door andere leden van de maatschappij/ discipline
o Paradigma is aanwezig binnen maatschappij, maar ook binnen discipline
o Hoe kijken we naar de werkelijkheid? Al die dingen samen vormen ons beeld.
Functie
• Ze geven een dominant denkkader aan binnen bepaalde
wetenschapsdomeinen, met andere woorden een heersend denkbeeld
Voorbeelden:
o Het dominante denkbeeld van de superioriteit van de Westerse blanke man
Blanke man was de standaard, begon andere werelddelen
te ontdekken en koloniseerde ze, andere volkeren moesten
zich onderwerpen aan de blanke man
• Wordt op dit moment bevraagd nu op correcte
manier naar geschiedenis kijken en herschrijven
o Het dominante denkbeeld dat groei steeds vooruitgang betekent
We moeten altijd vooruitgaan vooruitgang is de
norm kunnen vragen bij gesteld worden, veel
kritieken op
, Volgens Kuhns paradigmatheorie bestaat een paradigma uit:
1. Vakwetenschappelijke theorieën
• Leggen de basisbegrippen van een discipline vast
• Vormen een theoretisch kader
• Bepalen welke problemen als zinvol worden erkend
• Oplossingen moeten binnen dit kader passen om aanvaard te worden
2. Filosofische vooronderstellingen
• Algemene aannames die in veel disciplines voorkomen
• Wetenschappers zijn zich hier vaak niet bewust van
• Voorbeelden:
• Verklaren via oorzaak en gevolg
• De werkelijkheid is materieel en niet geestelijk
• Kennis ontstaat door waarneming en experiment
3. Waarden
• Garanderen de wetenschappelijkheid van onderzoek
• Logische consistentie, waardenvrijheid en eerlijkheid
• Wetenschappelijke feiten ontstaan uit nauwkeurige en herhaalde waarneming en
experiment
• Waarden kunnen verschillen per wetenschappelijke gemeenschap
4. Exemplarische voorbeelden
• Praktisch van aard, in tegenstelling tot de andere drie
• Helpen de brug te slaan tussen theorie en praktijk
• Theorie vooral in auditoria
• Exemplarische voorbeelden vooral in practica of studio’s
Kuhn onderscheidt 3 fasen in de evolutie van een discipline:
1 De pre paradigmatische periode
o Wetenschappers zonder wetenschap
o Geen consensus over fundamentele uitgangspunten
2 De paradigmatische periode
o Periode van de ‘normal science’
o Consensus over het paradigma
o Institutioneel karakter
o Wanneer het paradigma zich gesetteld heeft. In 2014 IA academische
discipline geworden
Niets staat vast en wordt in vraag gesteld
3 De periode van paradigmatische omwenteling
o Revolutionaire wetenschap
o ‘Normal science’ is reactionair, vanwege institutionele karakter
o Revolutie noodzakelijk om paradigmaverschuiving tot stand te brengen
o Heersende paradigma niet meer bestand tegen anomalieën
o Wanneer anomalie geen perifeer maar centraal vraagstuk wordt
o Bepaalde dingen worden in vraag gesteld
Bv. Binnen faculteit aparte discipline, ergens anders deel van
architectuur – zou kunnen terug paradigma verschuivinf
