Topics of Pathology in the UL
Sports – part 1 elbow
Introduction
Basisvoorwaarden
● Mobiliteit
● Stabiliteit
● Pijnvrij
Notities:
Elleboog moet kunnen bewegen, stabiel zijn en pijnvrij. Als een van deze 3 condities niet
vervuld kan worden dan heeft de pt mogelijks een probleem.
Mobiliteit
Drie gewrichten
● Ulna-humeraal UH
● Radio-capitellar RC
● Proximal radio-ulnar pRU
Notities:
Complex gewricht waar 3 botten samenkomen en waar ook 3 volledige gewrichten aanwezig
zijn. Ze moeten goed kunnen samenwerken. De basisfunctie is de scharnier. Gewricht
tussen radius en capitatum is ook toegevoegd aan deze functie. Radio ulnair gewricht staat
in voor rotatie en werkt samen met gewricht in pols.
Functie ROM
● Uitbreidingsverlies (Extension loss)
● Exponentieel verlies (Exponential loss)
● Ruimte bereiken (Reaching space)
ADL 30°-120° // ongeveer 80% van ADL taken als we 50% van ROM halen
Notities:
ROM van scharniergewricht is belangrijk om zelfstandigheid te behouden. Hoe meer ROM,
hoe beter. In normale omstandigheden kan je extensie en flexie doen, afhankelijk van wat de
zachte weefsels toelaten. Als we de elleboogfunctie herstellen willen we zoveel beweging
als mogelijk. Verlies van ROM dan is er een verlies van ruimte waarin je kan bewegen. We
moeten minstens 90 graden ROM hebben voor 80% van de taken van ADL te kunnen
uitvoeren. Voorkeur van 90° ROM tussen 30° en 120° aangezien we dan wel nog zelfstandig
eten naar mond kunnen brengen. Chirurgie wordt niet vaak gedaan als ze ROM 90° halen
want elke ingreep kan een risico zijn.
1
,Stabiliteit
Notities:
Elk gewricht oppervlak staat in nauw contact met elkaar. Dit zorgt al voor een groot deel van
de stabiliteit. Grootste deel van stabiliteit in de elleboog komt tot stand door de botstructuren
en gewrichten. Maar ligamenten zijn noodzakelijk om stabiliteit te garanderen. Dynamische
stabiliteit: spieren die gewricht doorkruisen zorgen ook voor stabiliteit. Als primaire
(bot/gewricht) en secundair (ligamenten) stabiliteit faalt, dan is er nog tertiaire stabiliteit
(spieren).
Elbow life cycle in sports
Introductie
→ Meest voorkomende pathologieën bij sporters, eender welke leeftijd.
● Sportletsels elleboog
● Bovenhoofdse sport - tennis - gym - contact sport
○ Chronisch
■ Kinderen: OCD
■ Volwassenen: MUCL - VEO
○ Acuut
■ Fractuur: mediale condyl kinderen
■ Luxatie: PLRI
Notities:
Sportblessures in elleboog zijn veelvoorkomend. Kan chronisch of acuut. Verschillen tussen
jonge en ouderen pt’en. Bij acute letsel gaat het vaak over fracturen, dislocaties, PLRI
(posterolaterale instabiliteit).
2
,DD-elleboogaandoeningen bij sporters
Notities:
Meest voorkomend in de elleboog. Lijst van 50 jaar geleden (Morrey). Verhaal is nooit
compleet maar hiermee hebben de meeste mensen al een antwoord op hun vragen over wat
er aan de elleboog scheelt.
Panner - Osteochondritis Dissecans OCD
Notities:
Bij kinderen en overhead sporten → veel valgus stress → kracht die door gewricht gaat gaat
door het radiale deel van het gewricht → capitalum is slachtoffer in dit verhaal → kan tot
ischemie leiden → op lange termijn kan dit leiden tot osteochondritis dissecans (OCD).
Panner ziekte
● = Osteochondrosis capitellum
● Aandoening van de ossificatiecentra
● Necrose – regeneratie – recalcificatie
● = OCD?
○ Jongere leeftijd
○ Resultaat = verschillend
Notities:
Beide ziekte zijn eigelijk hetzelde, een bij een jongere pt en een bij een oudere pt. Panner
disease = osteochondrosis capitellum. Capitellum heeft een groei ziekte: ossificatie centra
zijn verstoord en het lijkt op necrose maar tegelijkertijd probeert het bot zichzelf te herstellen
(calcificaties en onregelmatigheden). Er staat een groot vraagteken: hoe jonger je bent, hoe
groter het gebied van bot dat is aangedaan maar ze hebben ook meer kans om te
regenereren dus betere prognoses.
3
, Klinisch
● Vage chronische pijn
● Toename bij ROM
○ Werpen
○ Ondersteunen
● Verlies van extensie 5-20°
● Zwelling
● Jongens vaker
● 7-12 jaar, piek op 9 jaar
● Niet jonger dan 5 jaar
● RAI verwacht
Notities:
Jonge mensen die veel krachten op handen en ellebogen zetten op dagelijkse basis in een
competitieve vorm, zorgt voor spanning op capitellum en op een bepaald moment hebben ze
een chronische/vage pijn in elleboog. Vaak bij gooi sporten of ondersteunende sporten
(gymnaste). Pijn kan tijdens of na sporten optreden (24/7) maar pijn stijgt bij kracht zetten op
elleboog. Kan leiden tot subtiel verlies van extensie. Bij kinderen moet je hier voorzichtig
mee zijn want veel van hun hebben hyperextensie, dus valt het niet op als ze een beetje
verlies hebben van extensie. Verlies van extensie kan wijzen op synovitis of irritatie van
elleboog, is ook gezwollen. Komt vaker voor bij jongens, ze gebruiken meer kracht.
Gemiddelde leeftijd is jonger dan 10 jaar en niet jonger dan 5. Geen slechte prognoses
aangezien ze nog jong zijn. Sommige ellebogen worden wel heel stijf, niet altijd duidelijk
waarom dit gebeurt.
Evolutie
● Focale necrose
○ Subchondrale laesie
○ Bovenliggend kraakbeen
● RX-fragmentatie epifyse
○ Patches relatieve sclerose
○ Afwisselende verdunning
○ Geen losse lichaampjes
● MRI zoals bij LCP (T1 lage dichtheid)
● Zelden permanente vervorming of instorting in tegenstelling tot LCP
● R/symptomatisch, aanpassing van activiteiten
Notities:
Het wordt beschreven als een necrose, waarschijnlijk te wijten aan overstressing. MRI is
ideaal om necrose, ischemie en oedeem na te gaan. Op de afbeelding is te zien dat
capitellum een abnormale kleur heeft. Op RX zijn kleine fragmenten, ossificaties zichtbaar,
maar gewoonlijk is er geen bot of kraakbeen dat zal afsplitsen. Normaal gezien geen
loshangend weefsels in de elleboog en de catch is minder uitgesproken of niet echt
aanwezig bij panner ziekte. Capitellum blijft normaal in één geheel. MRI is noodzakelijk
wanneer we dit verwachten. We kunnen niet veel doen: stop met overstressen van elleboog,
stop met sporten op dit moment = heel moeilijk.
4
Sports – part 1 elbow
Introduction
Basisvoorwaarden
● Mobiliteit
● Stabiliteit
● Pijnvrij
Notities:
Elleboog moet kunnen bewegen, stabiel zijn en pijnvrij. Als een van deze 3 condities niet
vervuld kan worden dan heeft de pt mogelijks een probleem.
Mobiliteit
Drie gewrichten
● Ulna-humeraal UH
● Radio-capitellar RC
● Proximal radio-ulnar pRU
Notities:
Complex gewricht waar 3 botten samenkomen en waar ook 3 volledige gewrichten aanwezig
zijn. Ze moeten goed kunnen samenwerken. De basisfunctie is de scharnier. Gewricht
tussen radius en capitatum is ook toegevoegd aan deze functie. Radio ulnair gewricht staat
in voor rotatie en werkt samen met gewricht in pols.
Functie ROM
● Uitbreidingsverlies (Extension loss)
● Exponentieel verlies (Exponential loss)
● Ruimte bereiken (Reaching space)
ADL 30°-120° // ongeveer 80% van ADL taken als we 50% van ROM halen
Notities:
ROM van scharniergewricht is belangrijk om zelfstandigheid te behouden. Hoe meer ROM,
hoe beter. In normale omstandigheden kan je extensie en flexie doen, afhankelijk van wat de
zachte weefsels toelaten. Als we de elleboogfunctie herstellen willen we zoveel beweging
als mogelijk. Verlies van ROM dan is er een verlies van ruimte waarin je kan bewegen. We
moeten minstens 90 graden ROM hebben voor 80% van de taken van ADL te kunnen
uitvoeren. Voorkeur van 90° ROM tussen 30° en 120° aangezien we dan wel nog zelfstandig
eten naar mond kunnen brengen. Chirurgie wordt niet vaak gedaan als ze ROM 90° halen
want elke ingreep kan een risico zijn.
1
,Stabiliteit
Notities:
Elk gewricht oppervlak staat in nauw contact met elkaar. Dit zorgt al voor een groot deel van
de stabiliteit. Grootste deel van stabiliteit in de elleboog komt tot stand door de botstructuren
en gewrichten. Maar ligamenten zijn noodzakelijk om stabiliteit te garanderen. Dynamische
stabiliteit: spieren die gewricht doorkruisen zorgen ook voor stabiliteit. Als primaire
(bot/gewricht) en secundair (ligamenten) stabiliteit faalt, dan is er nog tertiaire stabiliteit
(spieren).
Elbow life cycle in sports
Introductie
→ Meest voorkomende pathologieën bij sporters, eender welke leeftijd.
● Sportletsels elleboog
● Bovenhoofdse sport - tennis - gym - contact sport
○ Chronisch
■ Kinderen: OCD
■ Volwassenen: MUCL - VEO
○ Acuut
■ Fractuur: mediale condyl kinderen
■ Luxatie: PLRI
Notities:
Sportblessures in elleboog zijn veelvoorkomend. Kan chronisch of acuut. Verschillen tussen
jonge en ouderen pt’en. Bij acute letsel gaat het vaak over fracturen, dislocaties, PLRI
(posterolaterale instabiliteit).
2
,DD-elleboogaandoeningen bij sporters
Notities:
Meest voorkomend in de elleboog. Lijst van 50 jaar geleden (Morrey). Verhaal is nooit
compleet maar hiermee hebben de meeste mensen al een antwoord op hun vragen over wat
er aan de elleboog scheelt.
Panner - Osteochondritis Dissecans OCD
Notities:
Bij kinderen en overhead sporten → veel valgus stress → kracht die door gewricht gaat gaat
door het radiale deel van het gewricht → capitalum is slachtoffer in dit verhaal → kan tot
ischemie leiden → op lange termijn kan dit leiden tot osteochondritis dissecans (OCD).
Panner ziekte
● = Osteochondrosis capitellum
● Aandoening van de ossificatiecentra
● Necrose – regeneratie – recalcificatie
● = OCD?
○ Jongere leeftijd
○ Resultaat = verschillend
Notities:
Beide ziekte zijn eigelijk hetzelde, een bij een jongere pt en een bij een oudere pt. Panner
disease = osteochondrosis capitellum. Capitellum heeft een groei ziekte: ossificatie centra
zijn verstoord en het lijkt op necrose maar tegelijkertijd probeert het bot zichzelf te herstellen
(calcificaties en onregelmatigheden). Er staat een groot vraagteken: hoe jonger je bent, hoe
groter het gebied van bot dat is aangedaan maar ze hebben ook meer kans om te
regenereren dus betere prognoses.
3
, Klinisch
● Vage chronische pijn
● Toename bij ROM
○ Werpen
○ Ondersteunen
● Verlies van extensie 5-20°
● Zwelling
● Jongens vaker
● 7-12 jaar, piek op 9 jaar
● Niet jonger dan 5 jaar
● RAI verwacht
Notities:
Jonge mensen die veel krachten op handen en ellebogen zetten op dagelijkse basis in een
competitieve vorm, zorgt voor spanning op capitellum en op een bepaald moment hebben ze
een chronische/vage pijn in elleboog. Vaak bij gooi sporten of ondersteunende sporten
(gymnaste). Pijn kan tijdens of na sporten optreden (24/7) maar pijn stijgt bij kracht zetten op
elleboog. Kan leiden tot subtiel verlies van extensie. Bij kinderen moet je hier voorzichtig
mee zijn want veel van hun hebben hyperextensie, dus valt het niet op als ze een beetje
verlies hebben van extensie. Verlies van extensie kan wijzen op synovitis of irritatie van
elleboog, is ook gezwollen. Komt vaker voor bij jongens, ze gebruiken meer kracht.
Gemiddelde leeftijd is jonger dan 10 jaar en niet jonger dan 5. Geen slechte prognoses
aangezien ze nog jong zijn. Sommige ellebogen worden wel heel stijf, niet altijd duidelijk
waarom dit gebeurt.
Evolutie
● Focale necrose
○ Subchondrale laesie
○ Bovenliggend kraakbeen
● RX-fragmentatie epifyse
○ Patches relatieve sclerose
○ Afwisselende verdunning
○ Geen losse lichaampjes
● MRI zoals bij LCP (T1 lage dichtheid)
● Zelden permanente vervorming of instorting in tegenstelling tot LCP
● R/symptomatisch, aanpassing van activiteiten
Notities:
Het wordt beschreven als een necrose, waarschijnlijk te wijten aan overstressing. MRI is
ideaal om necrose, ischemie en oedeem na te gaan. Op de afbeelding is te zien dat
capitellum een abnormale kleur heeft. Op RX zijn kleine fragmenten, ossificaties zichtbaar,
maar gewoonlijk is er geen bot of kraakbeen dat zal afsplitsen. Normaal gezien geen
loshangend weefsels in de elleboog en de catch is minder uitgesproken of niet echt
aanwezig bij panner ziekte. Capitellum blijft normaal in één geheel. MRI is noodzakelijk
wanneer we dit verwachten. We kunnen niet veel doen: stop met overstressen van elleboog,
stop met sporten op dit moment = heel moeilijk.
4
