ETHISCH
ONDERNEMEN
Aandacht en overdaad
Over het belang van aandacht en contemplatie
1. Overdaad: Leven en leren in een overprikkelende wereld
Moeilijk 5 minuten “niets doen” – 67% van mannen geven zichzelf een shock
2. Een wereld van overdaad
Heel veel impulsen
- Entertainment: internet & elektronica
- Moeilijk onderscheid betekenisvolle info vs ruis
Verslaafd aan prikkels
- Psychologische manipulatie: belonings- en verslavingsmechanisme
Aandacht en gewoontes
- Hooked: boek
o Soci
ale
media = interacties genereren die gemonetariseerd kunnen worden
o The hook canvas
o
o Zonder een investment geen bevrediging
o 1 trigger, 2 action, 3 reward, 4 investmet
The Social Dilemma
1
ETHISCH ONDERNEMEN
, - Sociale media = voeden van verslaving en winst maximaliseren
- De problemen waren eerst “goede intenties”
3. De vermoeide samenleving
Multitasken
- Brein voortdurend in hyperaandacht door multitasking
- Is zogezegd ‘productief’, MAAR het is extreem uitputtend
o Geen rustmomenten
o Precies zoals wild dier dat op zijn hoede moet zijn
Hyperaandacht
- Byung-chul Han: Het is een versplinterende manier van aandacht
- Chatgpt : Hyperaandacht betekent dat iemand extreem sterk
gefocust is op één ding, vaak zo sterk dat alles eromheen wordt
vergeten.
Reproductie
- Constante informatiestroom; telkens ‘meer van hetzelfde’
Chatgpt : Reproductie betekent het opnieuw voortbrengen of
nadoen van iets.
- Nieuw fenomeen: De Gril
o Impulsiviteit en grilligheid = basis van hoe onze samenleving
functioneert
o Chatgpt : Een gril is een plotselinge, vaak korte wens of
ingeving die niet altijd goed is doordacht.
Ultrabewerkte prikkels en info
- Zoals ultrabewerkt voedsel
o Volproppen met voorgekauwde prikkels: Sociale media, GenAI,
streaming, …
o Onmiddellijk terug honger, geen verzadigingsgevoel
Hoe meer rommel, hoe gemakzuchtiger we zijn
- Gemakzuchtigheid: op zoek gaan naar de gemakkelijkste oplossing voor
hun leegte
- Luiheid: kan positieve betekenis hebben, op zoek naar een efficiënte
manier om iets op te lossen
Casus: Netflix & achtergrondtelevisie
- Versimpelde scripts, alles dommer maken à Minder snel stoppen met
kijken
o Scenaristen weten dat mensen toch op gsm zitten tijdens kijken
Effecten van overdaad op ons leven
2
ETHISCH ONDERNEMEN
, - Snel afgeleid
- Gemakzucht: weinig geduld voor dingen met grote inspanning
- Neiging naar het oppervlakkige
- Opvullen van leegte en verveling
4. Contemplatie: De kunst van de onverdeelde aandacht
Contemplatie = het bewust en diep nadenken over iets
Theoreia: “Iets onderscheiden”à iets overschouwen/begrijpen door erop te
focussen
- Dieper doordringen tot iets
- Door het te aanschouwen met onverdeelde aandacht
Vormen van contemplatie: beschouwen, bespiegelen, mediteren, theoretiseren
- Met leeg verstand reflecteren op werkelijkheid
- Focussen op wat er werkelijk toe doet
5. Aandacht en contemplatie als zijnskwaliteit
Chatgpt : zijnskwaliteit betekent de kwaliteit van iemands bestaan, hoe
iemand is en zich voelt, los van prestaties of bezit. Het gaat niet om wat je doet
of hebt, maar om hoe je bent.
“Als slaap het hoogtepunt van lichamelijke ontspanning vertegenwoordigt, is
diepe verveling het hoogtepunt van mentale ontspanning. Een puur
hectische rush levert niets nieuws op”
- Diepe verveling: brengt ons in beweging, drive
- Ruimte voor leegte en onderbreking: nieuwe gedachten worden geboren
- Ruimte voor het nieuwe en het ‘andere’ : zonder contemplatie produceren
we alleen maar meer van hetzelfde
Kwetsbaarheid als kracht
Over kwetsbaarheid als sleutel tot verbinding
1. Inleiding: Brené Brown over verbinding
Onderzoek Brown
- Onderzoekster sociaal maatschappelijke wetenschappen
- Onderzoek rond verbondenheid tussen mensen met een bijzondere
focus op schuld en schaamte
3
ETHISCH ONDERNEMEN
, o Stoot hierbij op kwetsbaarheid
o Ze geeft onderzoek nieuwe wending
- Schaamte: de angst voor disconnectie, de angst om niet goed
genoeg te zijn
o Er zijn 2 groepen
Mensen met gevoel van waardigheid
Mensen die zich onwaardig voelen
- “Het enige wat ons van connectie weerhoudt is de angst dat we
die connectie niet waard zijn”
2. De “Whole hearted” en de kwetsbaarheid
Eigenschappen van De Wholehearted
- = heel van hart: uit één stuk, oprechte toewijding
- De 3 C’s
o Courage: de moed om jezelf te tonen en imperfect te zijn
o Compassion: vriendelijk zijn voor zichzelf, en zo ook voor anderen
o Connection: zich verbinden met anderen vanuit hun authenticiteit
Authenticiteit betekent dat je echt jezelf bent en dat je trouw bent aan jezelf.
à durven los te laten wie ze denken dat ze moeten zijn om te zijn en te tonen wie
ze echt zijn
--> durven los te laten wie je denkt dat je moet zijn om te zijn en te tonen wie je
echt bent
Kwetsbaarheid
- Groep omarmt kwetsbaarheid, is noodzakelijk om zich te verbinden met
anderen
- Als je diepe verbinding wil voelen, moet je je kwetsbaar opstellen
- Bereid zijn om risico’s te nemen
Kwetsbaarheid als sleutel tot intimiteit
- Kwetsbaarheid = nodig om op bepaald niveau van intimiteit te verbinden
- Diepe intimiteit = grote kwetsbaarheid
Paradox van de kwetsbaarheid
2 kanten van dezelfde medaille:
1. Kwetsbaarheid is de geboorteplaats van angst en schaamte
2. Kwetsbaarheid is de geboorteplaats van liefde, verbondenheid,
creativiteit, …
4
ETHISCH ONDERNEMEN
ONDERNEMEN
Aandacht en overdaad
Over het belang van aandacht en contemplatie
1. Overdaad: Leven en leren in een overprikkelende wereld
Moeilijk 5 minuten “niets doen” – 67% van mannen geven zichzelf een shock
2. Een wereld van overdaad
Heel veel impulsen
- Entertainment: internet & elektronica
- Moeilijk onderscheid betekenisvolle info vs ruis
Verslaafd aan prikkels
- Psychologische manipulatie: belonings- en verslavingsmechanisme
Aandacht en gewoontes
- Hooked: boek
o Soci
ale
media = interacties genereren die gemonetariseerd kunnen worden
o The hook canvas
o
o Zonder een investment geen bevrediging
o 1 trigger, 2 action, 3 reward, 4 investmet
The Social Dilemma
1
ETHISCH ONDERNEMEN
, - Sociale media = voeden van verslaving en winst maximaliseren
- De problemen waren eerst “goede intenties”
3. De vermoeide samenleving
Multitasken
- Brein voortdurend in hyperaandacht door multitasking
- Is zogezegd ‘productief’, MAAR het is extreem uitputtend
o Geen rustmomenten
o Precies zoals wild dier dat op zijn hoede moet zijn
Hyperaandacht
- Byung-chul Han: Het is een versplinterende manier van aandacht
- Chatgpt : Hyperaandacht betekent dat iemand extreem sterk
gefocust is op één ding, vaak zo sterk dat alles eromheen wordt
vergeten.
Reproductie
- Constante informatiestroom; telkens ‘meer van hetzelfde’
Chatgpt : Reproductie betekent het opnieuw voortbrengen of
nadoen van iets.
- Nieuw fenomeen: De Gril
o Impulsiviteit en grilligheid = basis van hoe onze samenleving
functioneert
o Chatgpt : Een gril is een plotselinge, vaak korte wens of
ingeving die niet altijd goed is doordacht.
Ultrabewerkte prikkels en info
- Zoals ultrabewerkt voedsel
o Volproppen met voorgekauwde prikkels: Sociale media, GenAI,
streaming, …
o Onmiddellijk terug honger, geen verzadigingsgevoel
Hoe meer rommel, hoe gemakzuchtiger we zijn
- Gemakzuchtigheid: op zoek gaan naar de gemakkelijkste oplossing voor
hun leegte
- Luiheid: kan positieve betekenis hebben, op zoek naar een efficiënte
manier om iets op te lossen
Casus: Netflix & achtergrondtelevisie
- Versimpelde scripts, alles dommer maken à Minder snel stoppen met
kijken
o Scenaristen weten dat mensen toch op gsm zitten tijdens kijken
Effecten van overdaad op ons leven
2
ETHISCH ONDERNEMEN
, - Snel afgeleid
- Gemakzucht: weinig geduld voor dingen met grote inspanning
- Neiging naar het oppervlakkige
- Opvullen van leegte en verveling
4. Contemplatie: De kunst van de onverdeelde aandacht
Contemplatie = het bewust en diep nadenken over iets
Theoreia: “Iets onderscheiden”à iets overschouwen/begrijpen door erop te
focussen
- Dieper doordringen tot iets
- Door het te aanschouwen met onverdeelde aandacht
Vormen van contemplatie: beschouwen, bespiegelen, mediteren, theoretiseren
- Met leeg verstand reflecteren op werkelijkheid
- Focussen op wat er werkelijk toe doet
5. Aandacht en contemplatie als zijnskwaliteit
Chatgpt : zijnskwaliteit betekent de kwaliteit van iemands bestaan, hoe
iemand is en zich voelt, los van prestaties of bezit. Het gaat niet om wat je doet
of hebt, maar om hoe je bent.
“Als slaap het hoogtepunt van lichamelijke ontspanning vertegenwoordigt, is
diepe verveling het hoogtepunt van mentale ontspanning. Een puur
hectische rush levert niets nieuws op”
- Diepe verveling: brengt ons in beweging, drive
- Ruimte voor leegte en onderbreking: nieuwe gedachten worden geboren
- Ruimte voor het nieuwe en het ‘andere’ : zonder contemplatie produceren
we alleen maar meer van hetzelfde
Kwetsbaarheid als kracht
Over kwetsbaarheid als sleutel tot verbinding
1. Inleiding: Brené Brown over verbinding
Onderzoek Brown
- Onderzoekster sociaal maatschappelijke wetenschappen
- Onderzoek rond verbondenheid tussen mensen met een bijzondere
focus op schuld en schaamte
3
ETHISCH ONDERNEMEN
, o Stoot hierbij op kwetsbaarheid
o Ze geeft onderzoek nieuwe wending
- Schaamte: de angst voor disconnectie, de angst om niet goed
genoeg te zijn
o Er zijn 2 groepen
Mensen met gevoel van waardigheid
Mensen die zich onwaardig voelen
- “Het enige wat ons van connectie weerhoudt is de angst dat we
die connectie niet waard zijn”
2. De “Whole hearted” en de kwetsbaarheid
Eigenschappen van De Wholehearted
- = heel van hart: uit één stuk, oprechte toewijding
- De 3 C’s
o Courage: de moed om jezelf te tonen en imperfect te zijn
o Compassion: vriendelijk zijn voor zichzelf, en zo ook voor anderen
o Connection: zich verbinden met anderen vanuit hun authenticiteit
Authenticiteit betekent dat je echt jezelf bent en dat je trouw bent aan jezelf.
à durven los te laten wie ze denken dat ze moeten zijn om te zijn en te tonen wie
ze echt zijn
--> durven los te laten wie je denkt dat je moet zijn om te zijn en te tonen wie je
echt bent
Kwetsbaarheid
- Groep omarmt kwetsbaarheid, is noodzakelijk om zich te verbinden met
anderen
- Als je diepe verbinding wil voelen, moet je je kwetsbaar opstellen
- Bereid zijn om risico’s te nemen
Kwetsbaarheid als sleutel tot intimiteit
- Kwetsbaarheid = nodig om op bepaald niveau van intimiteit te verbinden
- Diepe intimiteit = grote kwetsbaarheid
Paradox van de kwetsbaarheid
2 kanten van dezelfde medaille:
1. Kwetsbaarheid is de geboorteplaats van angst en schaamte
2. Kwetsbaarheid is de geboorteplaats van liefde, verbondenheid,
creativiteit, …
4
ETHISCH ONDERNEMEN
