SECUNDAIR ONDERWIJS 1
1. Doelgericht werken in het secundair onderwijs
Modernisering secundair onderwijs
Redenen:
1. 1/8 haalt geen diploma SO => ongekwalificeerde uitstroom
terugdringen.
2. Te veel richtingen bieden niet wat ze beloven. Verschillen zijn te
groot.
3. Zittenblijven
4. Sociale ongelijkheid
5. Eindtermen onvoldoende bereikt
6. Minder sterke prestaties
Doelstellingen
- Jongeren laten openbloeien
o Open, brede en sterke persoonlijkheid ontwikkelen +
uitdaging
- Interesses en mogelijkheden ontdekken
o Studiekeuze weloverwegen
- Sleutelcompetenties ifv samenleving + goed voorbereid zijn op
arbeidsmarkt of verdere studies
Krachtlijnen
- Oriënterende functie 1ste graad SO versterkt
- Transparant studieaanbod 2de en 3de graad
- Ambitieuze onderwijsdoelen
1
,Finaliteiten
- Arbeidsmarktgericht (BSO/BUSO)
o A-finaliteit
o Praktijkgericht
o Voorbereiding arbeidsmarkt
o Niet domijnoverschrijdend
- Dubbele finaliteit (KSO/TSO)
o D/A-finaliteit
o Theoretisch + praktijkgericht
o Voorbereiding op verder studeren in hoger onderwijs +
arbeidsmarkt
o Niet domijnoverschrijdend
o Geen sport + taal/cultuur
- Doorstroomfinaliteit (ASO)
o D-finaliteit
o Voorbereiding op verder studeren
Studiedomeinen
- 8
- = Verzamelnaam voor een groep van studierichtingen die
inhoudelijk verwant zijn.
- Vroeger 29
- Domeinoverschrijdend
o = richtingen die elementen bevatten van alle domeinen
- STEM
o Hoe werken machines/computers?
o Hoe reageren vloeistoffen in een labo?
o Wat kan je nog meer aanvangen met wiskunde en
wetenschap?
o Kennis onmiddellijk toepassen
o Creatieve oplossingen
- Sport
o Sporten
o Coachen
o Verantwoord sporten
o Bewegingswetenschappen
- Maatschappelijk welzijn
- Taal/cultuur
2
, - Kunst/creatie
- Land- en tuinbouw
- Economie en organisatie
- Voeding/horeca
Structuur (2025-2026)
Doelgericht werken
- Macro
o Maatschappij en mensbeeld
o Eindtermen/OD
- Meso
o Onderwijsversterker
o Leerplannen
- Micro
o Leerkracht
o Lesdoelen
Eindtermen
- = wat leerlingen minimaal moeten kennen en kunnen.
- Begin 21e eeuw
- 1ste graad SO -> nieuwe sinds september 2019
3
, - 2de en 3de graad SO -> oorspronkelijk nieuwe in 2021-2022 maar
vernietigd tot 2024-2025
Sleutelcompetenties
- = cluster van inhoudelijke verwante competenties die de leerlingen
moeten verwerven om te functioneren in de maatschappij en zich
persoonlijk te ontplooien.
- Eindtermen basisvorming niet langer gekoppeld aan vakken maar
aan 16 sleutelcompetenties.
- 16 sleutelcompetenties met:
o Eindtermen basisvorming
= minimumdoelen: aan
kennis/inzicht/vaardigheden/attitudes bestemd voor de
leerlingenpopulaties
o Eindtermen basisgeletterdheid
Moeten door elke individuele leerling bereikt worden op
het einde van de eerste graad SO.
Kunnen participeren in maatschappij
o Uitbereidingsdoelen Nederlands
Extra doelen boven op de eindtermen met betrekking
tot competenties Nederlands die door een bepaalde
leerlingenpopulatie bereikt kunnen worden.
Enkel voor 1ste graad
- LO
o 1) Competenties op vlak van lichamelijk/geestelijk/emotioneel
bewustzijn en op vlak van lichamelijke/geestelijke/emotionele
gezondheid.
o Uitgangspunten
Levensreddend handelen
Alle graden
1ste graad -> EHBO
Gezondheidsvaardigheden
Ontwikkelen van gezonde levensstijl
Holistische visie op de gezondheid
Bewegingsvaardigheden
KLUSCE
Levenslang bewegen
Evolutie eigen capaciteiten
o 2) Sociaal-relationele aspecten
Respectvol en constructief
Elkaars grenzen accepteren
4
1. Doelgericht werken in het secundair onderwijs
Modernisering secundair onderwijs
Redenen:
1. 1/8 haalt geen diploma SO => ongekwalificeerde uitstroom
terugdringen.
2. Te veel richtingen bieden niet wat ze beloven. Verschillen zijn te
groot.
3. Zittenblijven
4. Sociale ongelijkheid
5. Eindtermen onvoldoende bereikt
6. Minder sterke prestaties
Doelstellingen
- Jongeren laten openbloeien
o Open, brede en sterke persoonlijkheid ontwikkelen +
uitdaging
- Interesses en mogelijkheden ontdekken
o Studiekeuze weloverwegen
- Sleutelcompetenties ifv samenleving + goed voorbereid zijn op
arbeidsmarkt of verdere studies
Krachtlijnen
- Oriënterende functie 1ste graad SO versterkt
- Transparant studieaanbod 2de en 3de graad
- Ambitieuze onderwijsdoelen
1
,Finaliteiten
- Arbeidsmarktgericht (BSO/BUSO)
o A-finaliteit
o Praktijkgericht
o Voorbereiding arbeidsmarkt
o Niet domijnoverschrijdend
- Dubbele finaliteit (KSO/TSO)
o D/A-finaliteit
o Theoretisch + praktijkgericht
o Voorbereiding op verder studeren in hoger onderwijs +
arbeidsmarkt
o Niet domijnoverschrijdend
o Geen sport + taal/cultuur
- Doorstroomfinaliteit (ASO)
o D-finaliteit
o Voorbereiding op verder studeren
Studiedomeinen
- 8
- = Verzamelnaam voor een groep van studierichtingen die
inhoudelijk verwant zijn.
- Vroeger 29
- Domeinoverschrijdend
o = richtingen die elementen bevatten van alle domeinen
- STEM
o Hoe werken machines/computers?
o Hoe reageren vloeistoffen in een labo?
o Wat kan je nog meer aanvangen met wiskunde en
wetenschap?
o Kennis onmiddellijk toepassen
o Creatieve oplossingen
- Sport
o Sporten
o Coachen
o Verantwoord sporten
o Bewegingswetenschappen
- Maatschappelijk welzijn
- Taal/cultuur
2
, - Kunst/creatie
- Land- en tuinbouw
- Economie en organisatie
- Voeding/horeca
Structuur (2025-2026)
Doelgericht werken
- Macro
o Maatschappij en mensbeeld
o Eindtermen/OD
- Meso
o Onderwijsversterker
o Leerplannen
- Micro
o Leerkracht
o Lesdoelen
Eindtermen
- = wat leerlingen minimaal moeten kennen en kunnen.
- Begin 21e eeuw
- 1ste graad SO -> nieuwe sinds september 2019
3
, - 2de en 3de graad SO -> oorspronkelijk nieuwe in 2021-2022 maar
vernietigd tot 2024-2025
Sleutelcompetenties
- = cluster van inhoudelijke verwante competenties die de leerlingen
moeten verwerven om te functioneren in de maatschappij en zich
persoonlijk te ontplooien.
- Eindtermen basisvorming niet langer gekoppeld aan vakken maar
aan 16 sleutelcompetenties.
- 16 sleutelcompetenties met:
o Eindtermen basisvorming
= minimumdoelen: aan
kennis/inzicht/vaardigheden/attitudes bestemd voor de
leerlingenpopulaties
o Eindtermen basisgeletterdheid
Moeten door elke individuele leerling bereikt worden op
het einde van de eerste graad SO.
Kunnen participeren in maatschappij
o Uitbereidingsdoelen Nederlands
Extra doelen boven op de eindtermen met betrekking
tot competenties Nederlands die door een bepaalde
leerlingenpopulatie bereikt kunnen worden.
Enkel voor 1ste graad
- LO
o 1) Competenties op vlak van lichamelijk/geestelijk/emotioneel
bewustzijn en op vlak van lichamelijke/geestelijke/emotionele
gezondheid.
o Uitgangspunten
Levensreddend handelen
Alle graden
1ste graad -> EHBO
Gezondheidsvaardigheden
Ontwikkelen van gezonde levensstijl
Holistische visie op de gezondheid
Bewegingsvaardigheden
KLUSCE
Levenslang bewegen
Evolutie eigen capaciteiten
o 2) Sociaal-relationele aspecten
Respectvol en constructief
Elkaars grenzen accepteren
4
