Politieke en Ekonomiese Struwelinge Ontdekking van Goud en Diamante
• Transvaal het myne swaar belas, maar Uitlanders het stemreg ontsê. • 1886: Goud op Witwatersrand → mineraal- en industriële revolusie.
• Uitlanders was kwaad oor monopolies, hoë spoorwegkoste en • Suid-Afrikaners het na dorpe getrek vir lone en goedere.
invoerbelasting. • Immigrante het van regoor die wêreld aangekom.
• Spanning tussen Kruger, Brittanje en Uitlanders. • Keerpunt in die Suid-Afrikaanse geskiedenis.
Reaksie van Afrikasamelewings Oorlog en Unie
• Goudontdekking → Anglo-Boereoorlog
• Runderpes het vee doodgemaak → mans mynwerk
(1899–1902).
gesoek.
O6: Die Suid- • Brittanje wou beheer oor goudvoorraad hê.
• Jong mans - gemigreer; vroue en bejaardes - plase gebly.
• Brittanje het gewen → Unie van Suid-Afrika
• Afrikaanse oorlog
Sample
Belasting het kontantinkomste afgedwing.
(1910).
• Mynwerk = oorlewing teen armoede en hongersnood. en unie (1899– • Unie het die wit bevolking verenig.
• •
1910) (A) • •
Migrantarbeidstelsel
Grondwet (1913)
• Begin in Kimberley, versprei na
Summaries after sample
• Beperkte swart grondbesit tot
goudmyne.
reservate.
• Wit mynwerkers: gesinne, opleiding,
• Verdeelde grond langs rasselyne.
hoër lone.
• Basis van apartheid se sosiale,
• Swart mynwerkers: verbindings, lae
ekonomiese en politieke stelsel.
lone, uitgesluit van vakbonde.
• Rasverdeelde arbeidsmag geskep.
Ontwikkeling van Mynbou
Ontstaan van Sosiale Klasse • Laegraadse erts, diep riwwe → duur
masjinerie.
• Stormloop na Rand → kapitaliste, middelklas, • Het groot kapitaal benodig →
werkers. Brittanje se Toenemende Belang mynmaatskappye het fondse op die JSE
• Kapitaliste (Randhere) het voordeel getrek uit myne. ingesamel (1887).
• Middelklas = bestuurders, winkeleienaars, • Britse kapitaal gefinansierde mynbou.
• Vaste goudprys → verlaag arbeidskoste om
professionele persone. • Londen = globale finansiële sentrum.
wins te maak.
• Werkers = ongeskoolde arbeid, geskool hoofsaaklik • Witwatersrand-goud noodsaaklik vir die
Britse ekonomie.
Brits en Australiërs.
• •
GR10 GESK K4-O6 Breinkaart Ace It Kopiereg © www.summariessa.co.za (DO NOT COPY)
, Sample
Summaries after sample
• Transvaal het myne swaar belas, maar Uitlanders het stemreg ontsê. • 1886: Goud op Witwatersrand → mineraal- en industriële revolusie.
• Uitlanders was kwaad oor monopolies, hoë spoorwegkoste en • Suid-Afrikaners het na dorpe getrek vir lone en goedere.
invoerbelasting. • Immigrante het van regoor die wêreld aangekom.
• Spanning tussen Kruger, Brittanje en Uitlanders. • Keerpunt in die Suid-Afrikaanse geskiedenis.
Reaksie van Afrikasamelewings Oorlog en Unie
• Goudontdekking → Anglo-Boereoorlog
• Runderpes het vee doodgemaak → mans mynwerk
(1899–1902).
gesoek.
O6: Die Suid- • Brittanje wou beheer oor goudvoorraad hê.
• Jong mans - gemigreer; vroue en bejaardes - plase gebly.
• Brittanje het gewen → Unie van Suid-Afrika
• Afrikaanse oorlog
Sample
Belasting het kontantinkomste afgedwing.
(1910).
• Mynwerk = oorlewing teen armoede en hongersnood. en unie (1899– • Unie het die wit bevolking verenig.
• •
1910) (A) • •
Migrantarbeidstelsel
Grondwet (1913)
• Begin in Kimberley, versprei na
Summaries after sample
• Beperkte swart grondbesit tot
goudmyne.
reservate.
• Wit mynwerkers: gesinne, opleiding,
• Verdeelde grond langs rasselyne.
hoër lone.
• Basis van apartheid se sosiale,
• Swart mynwerkers: verbindings, lae
ekonomiese en politieke stelsel.
lone, uitgesluit van vakbonde.
• Rasverdeelde arbeidsmag geskep.
Ontwikkeling van Mynbou
Ontstaan van Sosiale Klasse • Laegraadse erts, diep riwwe → duur
masjinerie.
• Stormloop na Rand → kapitaliste, middelklas, • Het groot kapitaal benodig →
werkers. Brittanje se Toenemende Belang mynmaatskappye het fondse op die JSE
• Kapitaliste (Randhere) het voordeel getrek uit myne. ingesamel (1887).
• Middelklas = bestuurders, winkeleienaars, • Britse kapitaal gefinansierde mynbou.
• Vaste goudprys → verlaag arbeidskoste om
professionele persone. • Londen = globale finansiële sentrum.
wins te maak.
• Werkers = ongeskoolde arbeid, geskool hoofsaaklik • Witwatersrand-goud noodsaaklik vir die
Britse ekonomie.
Brits en Australiërs.
• •
GR10 GESK K4-O6 Breinkaart Ace It Kopiereg © www.summariessa.co.za (DO NOT COPY)
, Sample
Summaries after sample