Ouderlijke beliefs ten aanzien van
(gedeeltelijke) vaccinatieweigering bij kinderen
van 0 tot 18 jaar
Faculty of Health, Medicine and Life Sciences (FHML)
Bachelor GW
Blokcode PGZ2022
Naam:
Studentnummer:
Onderwijsgroepnummer:
Beoordelaar:
Datum:
, Samenvatting
Inleiding: De vaccinatiegraad is in verschillende landen de afgelopen jaren gedaald,
waaronder in Nederland, terwijl vaccinatieprogramma’s vertrouwen op een hoge
vaccinatiegraad (95%). Een hoge vaccinatiegraad is van groot belang voor het behouden van
groepsimmuniteit. Zonder groepsimmuniteit is de kans op uitbraken van door vaccinatie te
voorkomen ziekten groter.
Het doel van deze narratieve review was meer inzicht te krijgen in de beliefs van ouders die
besluiten hun kind(eren) van 0 tot 18 jaar slechts gedeeltelijk of helemaal niet te laten
vaccineren.
Methode: PubMed is doorzocht met behulp van trefwoorden voor beliefs van ouders,
besluitvorming en vaccinatie/immunisatie bij kinderen ter identificatie van studies die
primaire gegevens hebben verzameld over de beliefs van ouders over vaccinatie bij kinderen
met een leeftijd van 0 tot 18 jaar. Een inductieve benadering is gebruikt voor het analyseren
van de kwalitatieve data. De opgenomen beliefs van de studies werden vervolgens verder
geconceptualiseerd in thema’s.
Resultaten: Uit de vijf studies kwamen vijf thema’s naar voren: onveiligheid en bijwerkingen
kwamen het vaakst voor, gevolgd door gebrek aan noodzaak, wantrouwen en gebrek aan
effectiviteit. De beliefs behorend tot de vijf thema’s komen overeen met eerder onderzoek van
Romijnders et al. (2019), Gallagher, Petit, Ménard, Clément, en Boyer (2009) en Glanz et al.
(2013).
Conclusie: Uit de resultaten van deze review blijkt dat negatieve beliefs met betrekking tot de
veiligheid en bijwerkingen van vaccins het vaakst voorkomen bij ouders. Gevolgd door
negatieve beliefs van ouders met betrekking tot de noodzaak van vaccins, het vertrouwen in
zorgverleners, de overheid en farmaceuten en de effectiviteit van vaccins. Meer onderzoek is
nodig naar de specifieke ouderlijke beliefs ten aanzien van vaccinatie bij kinderen, zodat
interventies gericht op het verhogen van de vaccinatiegraad op de (negatieve) beliefs kunnen
inspelen.
1. Inleiding
Vaccinatie wordt beschouwd als één van de grootste prestaties op het gebied van
volksgezondheid. Vaccinatieprogramma’s hebben bijgedragen aan de afname van mortaliteit
en morbiditeit van verschillende infectieziekten (Dube et al., 2013). Vóór de 21e eeuw werden
vaccinatieprogramma’s erkend als een van de meest kosteneffectieve interventies op het
1
(gedeeltelijke) vaccinatieweigering bij kinderen
van 0 tot 18 jaar
Faculty of Health, Medicine and Life Sciences (FHML)
Bachelor GW
Blokcode PGZ2022
Naam:
Studentnummer:
Onderwijsgroepnummer:
Beoordelaar:
Datum:
, Samenvatting
Inleiding: De vaccinatiegraad is in verschillende landen de afgelopen jaren gedaald,
waaronder in Nederland, terwijl vaccinatieprogramma’s vertrouwen op een hoge
vaccinatiegraad (95%). Een hoge vaccinatiegraad is van groot belang voor het behouden van
groepsimmuniteit. Zonder groepsimmuniteit is de kans op uitbraken van door vaccinatie te
voorkomen ziekten groter.
Het doel van deze narratieve review was meer inzicht te krijgen in de beliefs van ouders die
besluiten hun kind(eren) van 0 tot 18 jaar slechts gedeeltelijk of helemaal niet te laten
vaccineren.
Methode: PubMed is doorzocht met behulp van trefwoorden voor beliefs van ouders,
besluitvorming en vaccinatie/immunisatie bij kinderen ter identificatie van studies die
primaire gegevens hebben verzameld over de beliefs van ouders over vaccinatie bij kinderen
met een leeftijd van 0 tot 18 jaar. Een inductieve benadering is gebruikt voor het analyseren
van de kwalitatieve data. De opgenomen beliefs van de studies werden vervolgens verder
geconceptualiseerd in thema’s.
Resultaten: Uit de vijf studies kwamen vijf thema’s naar voren: onveiligheid en bijwerkingen
kwamen het vaakst voor, gevolgd door gebrek aan noodzaak, wantrouwen en gebrek aan
effectiviteit. De beliefs behorend tot de vijf thema’s komen overeen met eerder onderzoek van
Romijnders et al. (2019), Gallagher, Petit, Ménard, Clément, en Boyer (2009) en Glanz et al.
(2013).
Conclusie: Uit de resultaten van deze review blijkt dat negatieve beliefs met betrekking tot de
veiligheid en bijwerkingen van vaccins het vaakst voorkomen bij ouders. Gevolgd door
negatieve beliefs van ouders met betrekking tot de noodzaak van vaccins, het vertrouwen in
zorgverleners, de overheid en farmaceuten en de effectiviteit van vaccins. Meer onderzoek is
nodig naar de specifieke ouderlijke beliefs ten aanzien van vaccinatie bij kinderen, zodat
interventies gericht op het verhogen van de vaccinatiegraad op de (negatieve) beliefs kunnen
inspelen.
1. Inleiding
Vaccinatie wordt beschouwd als één van de grootste prestaties op het gebied van
volksgezondheid. Vaccinatieprogramma’s hebben bijgedragen aan de afname van mortaliteit
en morbiditeit van verschillende infectieziekten (Dube et al., 2013). Vóór de 21e eeuw werden
vaccinatieprogramma’s erkend als een van de meest kosteneffectieve interventies op het
1
