Samenvatting examen burgerlijk procesrecht

1.1
Het procesrecht beschrijft:
- hoe een gerechtelijke procedure in gang moet worden gezet;
- het verloop van een gerechtelijke procedure;
- de rechterlijke uitspraken na een procedure;
- de tenuitvoerlegging van rechterlijke uitspraken;
- de rechtsmiddelen die tegen rechterlijke uitspraken mogelijk zijn;
- arbitrage, bindende geschillenbeslechting door niet-rechters.

Kenmerken van het burgerlijk procesrecht:
● Lijdelijkheid van de rechter:
○ De passieve rol van de rechter als het gaat om de inhoud van de rechtszaak.
■ De rechter moet feiten waarnemen als ze door de wederpartij niet
worden weersproken. Ook mag hij in zijn uitspraak niet meer
toewijzen dan door de wederpartij is geëist.
● Verplichte procesvertegenwoordiging:
○ Beide procespartijen zijn verplicht om zich tijdens het proces door een
advocaat te laten vertegenwoordigen.

Grondregels van het procesrecht:
● Hoor en wederhoor → art. 19 Rv.
○ Rechter doet geen uitspraak tot hij beide partijen heeft gehoord.
● Openbaarheid → art. 6 EVRM, art. 121 Grondwet, art. 27 Rv en art. 4 en 5 Wet RO.
○ Iedereen heeft toegang tot de rechtszaak en iedereen mag aanwezig zijn.
● Motivering → art. 121 Grondwet, art. 5 Wet RO en art. 30 Rv.
○ Rechter moet uitleggen hoe hij tot zijn beslissing is gekomen.
● Hoger beroep en cassatie.
○ Controle op rechterlijke uitspraken.
● Onafhankelijke en onpartijdige rechter → art. 117 Grondwet, art. 36 Rv en art. 40 Rv.
○ Ontslag vanwege uitspraken die de regering of het parlement niet zinnen, is
niet mogelijk.
○ Procespartij mag om een andere rechter verzoeken als deze van mening is
dat de rechter niet onpartijdig is (wraken).
○ Rechter mag zelf de rechtbank verzoeken om een andere rechter het proces
verder over te nemen als hij vindt dat hij niet onpartijdig kan zijn
(verschonen).
● Uitspraak binnen een redelijke termijn → art. 6 EVRM.
○ Standaard termijn van 6 weken wordt gezien als redelijke termijn.


1.2
Verschil verzoekschriftprocedure en dagvaardingsprocedure:
De verzoekschriftprocedure kent geen rol, geen rolrechter, geen conclussiewisselingen en
geen pleidooien zoals bij een dagvaardingsprocedure.


1.3
Verzoekschriftprocedure of dagvaardingsprocedure:

, Verzoekschriftprocedure:
Verzoekschrift → verweerschrift → mondelinge behandeling → beschikking
● Een procedure begint met een verzoekschrift als dit in de wet beschreven staat met
de woorden ‘verzoek, verzoekschrift of beschikking’.

Dagvaardingsprocedure:
Dagvaarding → conclusie van antwoord → comparitie na antwoord → vonnis
● Een procedure begint met een dagvaarding als dit in de wet beschreven staat met de
woorden ‘vorderen, dagvaarden of vonnis’.



Dagvaardingsprocedure Verzoekschriftprocedure

Namen procespartijen Eiser/gedaagde Verzoeker/verweerder

Inleidend stuk Dagvaarding Verzoekschrift (of rekest)

Verschijning ter zitting: In persoon of bij In persoon of bij
kantonrechter gemachtigde gemachtigde

Rechtbank Bij advocaat In persoon of bij advocaat

Rechterlijke uitspraak Vonnis Beschikking

Hoofdregel relatieve Woonplaats gedaagde Woonplaats verzoeker
competentie




1.4
Benamingen van de verschillende betrokkenen bij een civiele procedure:
- Rechter → doet de uitspraak aan het einde van een proces.
- Advocaat → juridisch adviseur die bevoegd is zijn cliënt te
vertegenwoordigen.
- Gemachtigde → de procesvertegenwoordiger in kantonzaken.
- Eiser → de partij die het initiatief tot de rechtszaak neemt.
- Gedaagde → wederpartij die door de eiser wordt opgeroepen.
- Verzoeker → de initiatiefnemer tot de verzoekschriftprocedure.
- Verweerder → wederpartij in een verzoekschriftprocedure.
- Appellant → de procespartij die het hoger beroep instelt.
- Geïntimeerde → wederpartij van de appellant in hoger beroep.




1.5
Ambtelijke taken van de gerechtsdeurwaarder: