Psychologie
Inhoudsopgave
Wat behoort tot het vakgebied van de psychologie?.............................................................................3
Definitie..............................................................................................................................................3
Soorten psychologen..........................................................................................................................3
Hoe wordt in de psychologie wetenschappelijk kennis vergaard?.........................................................3
Wat zijn de zes belangrijkste perspectieven van de psychologie?..........................................................5
Hoe verandert stimulatie in sensatie?....................................................................................................6
Zintuigen.................................................................................................................................................8
Waarin lijken de zintuigen op elkaar? Waarin verschillen ze?............................................................8
Gezichtsvermogen..............................................................................................................................8
Het gehoor........................................................................................................................................11
Allereerst de fysische eigenschappen van geluid:.........................................................................11
Waarnemen van geluid:................................................................................................................11
Overige zintuigen..................................................................................................................................11
Lichaamspositie en beweging...........................................................................................................11
Reukvermogen.................................................................................................................................11
Smaakzin...........................................................................................................................................11
Huidzintuig.......................................................................................................................................11
WAT IS DE RELATIE TUSSEN PERCEPTIE EN SENSATIE?.........................................................................12
HOE VERKLAART KLASSIEKE CONDITIONERING LEREN?.......................................................................13
Klassiek conditionering leren:...........................................................................................................14
Generalisatie.................................................................................................................................15
Stimulusdiscriminatie...................................................................................................................15
Geconditioneerde voedselaversies...............................................................................................15
Hoe leren we nieuw gedrag door operante conditionering?................................................................16
Bekrachten.......................................................................................................................................16
Straffen.............................................................................................................................................17
Effect straffen:..............................................................................................................................17
Samengevat......................................................................................................................................17
Wat is het geheugen?...........................................................................................................................18
Functies van het geheugen...............................................................................................................18
Hoe vormen we herinneringen?...........................................................................................................19
, Het sensorische geheugen................................................................................................................20
Het werkgeheugen...........................................................................................................................21
Capaciteit......................................................................................................................................21
Coderen en opslaan in werkgeheugen.........................................................................................21
Het lange-termijn geheugen.............................................................................................................22
Procedureel geheugen..................................................................................................................22
Declaratief geheugen....................................................................................................................22
Hoe halen we herinneringen terug?.....................................................................................................23
WAT ZIJN DE BOUWSTENEN VAN HET DENKEN?..................................................................................24
Concepten........................................................................................................................................24
Beelden.............................................................................................................................................25
Schema’s en Scrips...........................................................................................................................25
over welke vaardigheden beschikken goede denkers?........................................................................26
Identificeren van het probleem........................................................................................................26
Uitzieken van een strategie..............................................................................................................26
Obstakels..........................................................................................................................................26
Hoe wordt intelligentie gemeten?........................................................................................................26
, Hoofdstuk 1 Inleiding
psychologie
Wat behoort tot het vakgebied van de psychologie?
Definitie
Psychologie is afkomstig van het Griekse word ‘psyche’ wat geest betekent. Psychologie betekent
letterlijk geestenstudie ‘studie van de geest’.
Psychologie houdt zich niet alleen bezig met geestelijke processen maar ook met gedragingen. Dus
zowel intern (denken, voelen, begeren) en ook extern (praten, glimlachen, lopen, etc..).
Psychologie is geen psychiatrie. Psychiatrie is een medisch vakgebied, die uitgaan van mensen met
een geestelijke ziekte, daarom behandelen ze die ook met medicijnen.
Soorten psychologen
Ruwweg vallen psychologen in drie grote groepen uiteen:
Experimentele psychologen: Ze voeren onderzoek uit wat het meeste psychologische kennis
creëert
Docent psychologen: ze geven bijvoorbeeld les aan hogescholen.
Toegepaste psychologen: gebruiken de kennis die experimenteel psychologen hebben opgedaan
om problemen op te lossen. Hiervan heb je verreweg het meest en die worden op vele gebieden
toegepast. Denk hierbij aan: (Arbeidspsychologen, sportpsychologen, schoolpsychologen, etc..)
Hoe wordt in de psychologie wetenschappelijk kennis
vergaard?
Een wetenschappelijke methode houdt in dat: een idee word onderworpen aan een
wetenschappelijk onderzoek, waarna ze ofwel bewezen worden of verworpen worden. Hier zit ook
het verschil met pseudowetenschappen (horoscopen, handlezen, glazenbol) dat zijn ideeën die nooit
de wetenschappelijke toetsing heeft doorstaan.
Het toetsen van een wetenschappelijk experiment geschiedt in vier stappen:
Een hypothese ontwikkelen: formuleren van een specifiek idee, een vermoeden, een
bewering over een relatie tussen twee variabelen, etc.. De hypothese moet zodanig worden
opgesteld dat bewezen kan worden of deze juist of onjuist is.
Objectieve data verzamelen: om die data te verzamelen en te kunnen verwerken moet
de data wel betrouwbaar zijn om zo bijvoorbeeld; vooroordelen, verwachtingen, etc.. niet het
onderzoek te niet te laten doen. Hiervoor hebben we een aantal onderzoeksmethoden
ontwikkeld.
De resultaten analyseren en de hypothese accepteren of verwerpen: als
de onderzoeker de data verzameld heeft kijkt hij ze, om te zien of de hypothese de test heeft
doorstaan. Hierbij is het belangrijk om te kijken of de resultaten significant zijn, hierbij word vaak
de statistiek gebruikt.
Inhoudsopgave
Wat behoort tot het vakgebied van de psychologie?.............................................................................3
Definitie..............................................................................................................................................3
Soorten psychologen..........................................................................................................................3
Hoe wordt in de psychologie wetenschappelijk kennis vergaard?.........................................................3
Wat zijn de zes belangrijkste perspectieven van de psychologie?..........................................................5
Hoe verandert stimulatie in sensatie?....................................................................................................6
Zintuigen.................................................................................................................................................8
Waarin lijken de zintuigen op elkaar? Waarin verschillen ze?............................................................8
Gezichtsvermogen..............................................................................................................................8
Het gehoor........................................................................................................................................11
Allereerst de fysische eigenschappen van geluid:.........................................................................11
Waarnemen van geluid:................................................................................................................11
Overige zintuigen..................................................................................................................................11
Lichaamspositie en beweging...........................................................................................................11
Reukvermogen.................................................................................................................................11
Smaakzin...........................................................................................................................................11
Huidzintuig.......................................................................................................................................11
WAT IS DE RELATIE TUSSEN PERCEPTIE EN SENSATIE?.........................................................................12
HOE VERKLAART KLASSIEKE CONDITIONERING LEREN?.......................................................................13
Klassiek conditionering leren:...........................................................................................................14
Generalisatie.................................................................................................................................15
Stimulusdiscriminatie...................................................................................................................15
Geconditioneerde voedselaversies...............................................................................................15
Hoe leren we nieuw gedrag door operante conditionering?................................................................16
Bekrachten.......................................................................................................................................16
Straffen.............................................................................................................................................17
Effect straffen:..............................................................................................................................17
Samengevat......................................................................................................................................17
Wat is het geheugen?...........................................................................................................................18
Functies van het geheugen...............................................................................................................18
Hoe vormen we herinneringen?...........................................................................................................19
, Het sensorische geheugen................................................................................................................20
Het werkgeheugen...........................................................................................................................21
Capaciteit......................................................................................................................................21
Coderen en opslaan in werkgeheugen.........................................................................................21
Het lange-termijn geheugen.............................................................................................................22
Procedureel geheugen..................................................................................................................22
Declaratief geheugen....................................................................................................................22
Hoe halen we herinneringen terug?.....................................................................................................23
WAT ZIJN DE BOUWSTENEN VAN HET DENKEN?..................................................................................24
Concepten........................................................................................................................................24
Beelden.............................................................................................................................................25
Schema’s en Scrips...........................................................................................................................25
over welke vaardigheden beschikken goede denkers?........................................................................26
Identificeren van het probleem........................................................................................................26
Uitzieken van een strategie..............................................................................................................26
Obstakels..........................................................................................................................................26
Hoe wordt intelligentie gemeten?........................................................................................................26
, Hoofdstuk 1 Inleiding
psychologie
Wat behoort tot het vakgebied van de psychologie?
Definitie
Psychologie is afkomstig van het Griekse word ‘psyche’ wat geest betekent. Psychologie betekent
letterlijk geestenstudie ‘studie van de geest’.
Psychologie houdt zich niet alleen bezig met geestelijke processen maar ook met gedragingen. Dus
zowel intern (denken, voelen, begeren) en ook extern (praten, glimlachen, lopen, etc..).
Psychologie is geen psychiatrie. Psychiatrie is een medisch vakgebied, die uitgaan van mensen met
een geestelijke ziekte, daarom behandelen ze die ook met medicijnen.
Soorten psychologen
Ruwweg vallen psychologen in drie grote groepen uiteen:
Experimentele psychologen: Ze voeren onderzoek uit wat het meeste psychologische kennis
creëert
Docent psychologen: ze geven bijvoorbeeld les aan hogescholen.
Toegepaste psychologen: gebruiken de kennis die experimenteel psychologen hebben opgedaan
om problemen op te lossen. Hiervan heb je verreweg het meest en die worden op vele gebieden
toegepast. Denk hierbij aan: (Arbeidspsychologen, sportpsychologen, schoolpsychologen, etc..)
Hoe wordt in de psychologie wetenschappelijk kennis
vergaard?
Een wetenschappelijke methode houdt in dat: een idee word onderworpen aan een
wetenschappelijk onderzoek, waarna ze ofwel bewezen worden of verworpen worden. Hier zit ook
het verschil met pseudowetenschappen (horoscopen, handlezen, glazenbol) dat zijn ideeën die nooit
de wetenschappelijke toetsing heeft doorstaan.
Het toetsen van een wetenschappelijk experiment geschiedt in vier stappen:
Een hypothese ontwikkelen: formuleren van een specifiek idee, een vermoeden, een
bewering over een relatie tussen twee variabelen, etc.. De hypothese moet zodanig worden
opgesteld dat bewezen kan worden of deze juist of onjuist is.
Objectieve data verzamelen: om die data te verzamelen en te kunnen verwerken moet
de data wel betrouwbaar zijn om zo bijvoorbeeld; vooroordelen, verwachtingen, etc.. niet het
onderzoek te niet te laten doen. Hiervoor hebben we een aantal onderzoeksmethoden
ontwikkeld.
De resultaten analyseren en de hypothese accepteren of verwerpen: als
de onderzoeker de data verzameld heeft kijkt hij ze, om te zien of de hypothese de test heeft
doorstaan. Hierbij is het belangrijk om te kijken of de resultaten significant zijn, hierbij word vaak
de statistiek gebruikt.
