WERKGROEPVRAGEN WEEK 5 VERHAALSBENADELING IHB FAILLISSEMENTSPAULIANA
Pauliana = je doet iets in faillissement, namelijk je vernietigt een rechtshandeling van voor het
faillissement die nadelig is.
In principe apart indien je rekening houdt met fixatiebeginsel.
Casus 1
Bosman verkoopt op 1 februari 2013 twee identieke zeiljachten aan Maree, handelaar in tweedehands
zeiljachten te Loosdrecht. De koopsom bedraagt € 24.000,- per boot; een normale prijs voor deze
jachten. De koopsom wordt contant betaald. Op 15 mei verhandelt Maree één van de schepen aan
Kienstra voor € 14.000,-. Deze betaalt de koopsom contant. Kienstra brengt het schip dezelfde dag nog
naar een jachthaven, waar hij een ligplaats heeft gehuurd. Kienstra voorziet half augustus het schip van
een bijzondere coating met extra lange levensduur, wat hem € 3.000 kost.
Het andere schip draagt Maree op 2 juli over aan zijn broer, aan wie hij nog € 24.000,- verschuldigd
was uit hoofde van een geldlening en die wel interesse heeft in de boot: de broers menen hierdoor
weer quitte te staan.
Maree gaat op 25 september failliet. Het blijkt dat hij de gehele € 14.000 heeft verbrast.
Maree = koopt 2 boten, 2x 24.000, 1 februari
Kienstra = verkoop, 14.000, 15 mei
Broer = gift, 24.000, 2 juli
Maree = failliet, 25 september
a. De curator wil de actio Pauliana instellen ten aanzien van de verkoop en levering aan Kienstra.
Heeft zijn actie kans op succes?
Actio Pauliana = art 42 Fw
Eisen =
1) A: Onverplichte rechtshandeling = in casu koopovk
B: die in rechte afdwingbaar is = vordering moet opeisbaar zijn
2) Benadeling schuldeisers in verhaalsmogelijkheden = in casu vermindering activa
Hoe stel je dit vast? = HR Diepstraat/Geelhuis = vergelijken met de situatie indien de pauliana
niet zou zijn verricht.
3) Wetenschap van benadeling bij schuldenaar en wederpartij =
HR ABN Amro/Van Dooren q.q. III = wetenschapseis is ingeperkt, de wetenschap omvat slechts
het nadeel dat in verband met/ in het zicht van het faillissement redelijkerwijs te voorzien was.
Dit arrest gaf een vernieuwde kijk, waardoor het arrest Bakker q.q./Katko, waarin wetenschap
werd aangenomen bij nadeligheid, niet meer van toepassing is.
In casu = 42 lid 2 Fw (anders dan om niet), vermoeden van wetenschap = 43 lid 1 ten 1e Fw
(binnen 1 jaar)
b. Wat zijn de gevolgen van een geslaagde actie?
De koopovereenkomst is vernietigd. Dit heeft terugwerkende kracht 3:53 BW. Dus is er nooit een
goede levering geweest, en dus geen geldige overdracht 3:84 BW. Revindiceren op basis van 5:2 BW.
(andere optie is 51 lid 1 Fw jo 6:203 BW, onverschuldigde betaling, maar revindiceren is sterker obv de
goederenrechtelijke werking)
Pauliana = je doet iets in faillissement, namelijk je vernietigt een rechtshandeling van voor het
faillissement die nadelig is.
In principe apart indien je rekening houdt met fixatiebeginsel.
Casus 1
Bosman verkoopt op 1 februari 2013 twee identieke zeiljachten aan Maree, handelaar in tweedehands
zeiljachten te Loosdrecht. De koopsom bedraagt € 24.000,- per boot; een normale prijs voor deze
jachten. De koopsom wordt contant betaald. Op 15 mei verhandelt Maree één van de schepen aan
Kienstra voor € 14.000,-. Deze betaalt de koopsom contant. Kienstra brengt het schip dezelfde dag nog
naar een jachthaven, waar hij een ligplaats heeft gehuurd. Kienstra voorziet half augustus het schip van
een bijzondere coating met extra lange levensduur, wat hem € 3.000 kost.
Het andere schip draagt Maree op 2 juli over aan zijn broer, aan wie hij nog € 24.000,- verschuldigd
was uit hoofde van een geldlening en die wel interesse heeft in de boot: de broers menen hierdoor
weer quitte te staan.
Maree gaat op 25 september failliet. Het blijkt dat hij de gehele € 14.000 heeft verbrast.
Maree = koopt 2 boten, 2x 24.000, 1 februari
Kienstra = verkoop, 14.000, 15 mei
Broer = gift, 24.000, 2 juli
Maree = failliet, 25 september
a. De curator wil de actio Pauliana instellen ten aanzien van de verkoop en levering aan Kienstra.
Heeft zijn actie kans op succes?
Actio Pauliana = art 42 Fw
Eisen =
1) A: Onverplichte rechtshandeling = in casu koopovk
B: die in rechte afdwingbaar is = vordering moet opeisbaar zijn
2) Benadeling schuldeisers in verhaalsmogelijkheden = in casu vermindering activa
Hoe stel je dit vast? = HR Diepstraat/Geelhuis = vergelijken met de situatie indien de pauliana
niet zou zijn verricht.
3) Wetenschap van benadeling bij schuldenaar en wederpartij =
HR ABN Amro/Van Dooren q.q. III = wetenschapseis is ingeperkt, de wetenschap omvat slechts
het nadeel dat in verband met/ in het zicht van het faillissement redelijkerwijs te voorzien was.
Dit arrest gaf een vernieuwde kijk, waardoor het arrest Bakker q.q./Katko, waarin wetenschap
werd aangenomen bij nadeligheid, niet meer van toepassing is.
In casu = 42 lid 2 Fw (anders dan om niet), vermoeden van wetenschap = 43 lid 1 ten 1e Fw
(binnen 1 jaar)
b. Wat zijn de gevolgen van een geslaagde actie?
De koopovereenkomst is vernietigd. Dit heeft terugwerkende kracht 3:53 BW. Dus is er nooit een
goede levering geweest, en dus geen geldige overdracht 3:84 BW. Revindiceren op basis van 5:2 BW.
(andere optie is 51 lid 1 Fw jo 6:203 BW, onverschuldigde betaling, maar revindiceren is sterker obv de
goederenrechtelijke werking)
