Kennisclips Casemanagement
Week 1:
Vak Casemanagement:
- Re-integratie (voornamelijk van langdurig zieken)
- Met de belangrijkste (begeleidende) rol voor de leidinggevende
- Die hierbij ondersteund en gecoacht wordt door de casemanager
(meestal HRM)
- Deze wordt in ieder geval in de 8e ziekteweek aangesteld (liefst eerder
volgens boek Weijts en Van Duinhoven)
Leerdoelen deze les:
- Het verschil tussen kortdurend-, frequent- en langdurig ziekteverzuim
kunnen uitleggen
- Het gedragsmodel kunnen toepassen in relatie tot ziekteverzuim
- Het begrip demedicaliseren en de centrale rol van de leidinggevende
kunnen uitleggen en erover kunnen adviseren
HR en verzuimmangement:
- Hét kengetal van HR
- Zichtbare toegevoegde waarde voor de business. Je bespaart geld en
ondersteunt een productief, gezond en prettig werkklimaat.
Wat is verzuim?
= Afwezigheid van het werk als gevolg van ziekte
- Ligt in Nederland gemiddeld rond de 4%
- Is hoger dan in de rest van Europa (dat ligt op 3%)
- 50% van het verzuim heeft medische oorzaak
- 31% van de werk gerelateerde verzuimgevallen wordt veroorzaakt door
werkstress
- De totale maatschappelijke kosten van werkstress worden geschat
tussen de 5 en 5 miljard euro.
Er zijn nieuwe regels in verband met privacy
- Je mag als HRM’er niet zomaar medische gegevens opnemen in het
dossier
- Het is bijna onmogelijk om nog een gesprek te voeren met iemand die
ziek is
- Je mag letterlijk niet vragen wat een medewerker nog wel kan of mag
- Het UWV wil wel dat je dat in het dossier hebt staan, je mag het niet
vragen, maar moet het wel weten. Daarvoor moet je een bedrijfsarts
inschakelen. Hij/zij mag dat wel vragen. Die moet dat dan weer aan de
werkgever doorgeven, zonder daar medische informatie bij te verstrekken.
En op die manier weet je dan wat een medewerker nog kan.
- Je moet voorzichtig zijn als casemanager, met de gegevens die je
opneemt in een dossier. Als geeft de medewerker vrijwillig zijn medische
gegevens, dan nog mag je die niet opnemen in het dossier.
- Er is een uitzondering: bv epileptische aanvallen
,Kosten van ziekteverzuim:
- Loonkosten
- Vervangingskosten personeel en productieverlies (40%)
- Interventiekosten
- Arbokosten
- Uitstroomkosten
Kosten van ziekteverzuim
- Kosten en kostenreductie
- Ziekteverzuim kost gemiddeld tussen 150%-200% van brutosalaris
- TNO calculeert de kosten van verzuim op 170%
- Dit is ongeveer 250 euro per dag (inclusief extra kosten)
- En ongeveer 150euro zonder extra kosten (kortdurend verzuim)
Soorten verzuim:
Wit verzuim: (25%)
= Aantoonbaar ziek, lichamelijk/mentaal disfunctioneren, klachten die
uitvoeren dagelijkse werkzaamheden verminderen (bijvoorbeeld koorts)
Grijs verzuim: (70%)
= Voelt zich ziek, diverse pijntjes, vermijdbaar verzuim (verkoudheid,
hoofdpijn)
Zwart verzuim (5%)
= Frauduleus verzuim, geen sprak van ziekte, kwade opzet
Roze verzuim
= De medewerker in kwestie werkt gewoon door en is altijd aanwezig op
de werkvloer. Er wordt dus ook geen ziekte of verzuim daadwerkelijk
aangegeven of geconstateerd. Terwijl de medewerker in kwestie wel
degelijk lijdt aan bepaalde klachten
Soorten verzuim – op basis van tijd
- Kort verzuim: de medewerker is een of meerdere dagen ziek.
Bijvoorbeeld vanwege een griep, nek of rugklachten
- (Kort) frequent verzuim: indien een werknemer zich drie keer of meer
binnen twaalf maanden afmeldt op het werk vanwege ziekte
- Lang verzuim: indien medewerker 8 of meer weken ziek is. Wet
Verbetering Poortwachter treedt in werking
Belang van analyse verzuim
- Bij met name kort en kort frequent verzuim is het belangrijk de oorzaak
te achterhalen; is er sprake van wit, grijs of zwart verzuim?
- Kort frequent verzuim is vaak een voorspeller van langdurig
verzuim
,Kort (frequent) verzuim; aspecten:
- Demografische factoren; denk aan bijvoorbeeld verschil aan
man/vrouw. Vrouwen die zwanger zijn, daar heb je gewoon meer
ziekmeldingen. Of denk aan leeftijd. Jongeren zijn vaker , en ouderen zijn
langer ziek, of nationaliteit of soort beroep.
- Cultuur: wat is de cultuur, sfeer, wat zeggen ze thuis, ben jij bevlogen
en betrokken, zit je in de flow, wat is de rol van de leidinggevende, je
mentaliteit
- Verzuimbeleid: is er een helder beleid omschreven binnen het bedrijf,
zijn medewerkers op de hoogte van hoe ze zich moeten ziekmelden, zaken
die drempelverhogend zijn, kwaliteit van leidinggevende en HRM, frequent
verzuim gesprek, benutbare mogelijkheden
- Kwaliteit van arbeid: de 4A’s: arbeidsvoorwaarden,
arbeidsomstandigheden, arbeidsinhoud en arbeidsverhoudingen
Ziekteverzuimbeleid
- Preventief beleid
- Drempelverhogend beleid
- Curatief beleid
- Integraal beleid
Preventief beleid: voorkomen van verzuim
- Je kijkt als eerste naar belasting en belastbaarheid. belastbaarheid’
(belasting medewerkers verhogen en arbeidsbelasting te verminderen).
Bijvoorbeeld stresspreventie, functieverrijking, bespreken van verzuim,
personeelsbeleid
- Taakverschuiving
- RI&E (risico inventarisatie en evaluatie): onderzoeken of het werk gevaar
kan opleveren of schade kan veroorzaken aan de gezondheid van de
medewerkers
- PMO (preventief medisch onderzoek): onderzoek voor een bepaalde
groep medewerkers die aan bepaalde risico’s blootstaan
Maar ook:
- Het houden van open spreekuren bij de bedrijfsarts
- SMT (sociaal medisch team): periodiek overleg voeren met de
bedrijfsarts, (leidinggevende(n)) en HRM
- Leidinggevenden trainen in het voeren van verzuimgesprekken. HR heeft
hierin vaak een coördinerende, adviserende en ondersteunende rol
Drempelverhogend beleid:
Verzuimdrempel optimaliseren: dit omvat alle maatregelen die worden
getroffen om onnodige ziekmeldingen te voorkomen
- Repressief: de verzuimgelegenheid verkleinen
- Positief: verzuimbehoefte verminderen
, - Verzuimgelegenheid verkleinen, bijv ziekmelden bij leidinggevende, of
sancties
- Verzuimbehoefte verminderen, bijv verhogen werkplezier, zorgen voor
prettige werksfeer
Curatief beleid:
Verzuimgevallen zo kort mogelijk laten duren; verlagen van de
hervattingsdrempel
- Bijv regelmatig contact, aanpassen werk, aanpassen werktijden,
technische voorziening
Gedragsmodel
Dus de onderste:
1. Demedicaliseren: = als iemand ziek is , niet meteen het medische
circuit insturen. wil zeggen dat niet als eerste een arts zich over de
verzuimcasus buigt, maar dat de oplossingen buiten het medische circuit
worden gezocht, met de manager als belangrijkst persoon.
- Post vacational motivational deficit (PVMD) = ‘het ervaren van een
gebrek aan motivatie om het werk te hervatten na een vakantieperiode
2. Centrale rol van de leidinggevende
- Stijl: veeleisend helpen
- Oog voor preventie
- Re-integratie: geen focus op ziekte maar op inzetbaarheid
- Inzetbarheid: focus niet alleen op aanwezigheid maar ook op
daadwerkelijke productiviteit
- Zorgen voor hoge productiviteit door: vergroten aanwezigheid
(gezondheid), verhogen inzetbaarheid (match), verbeteren van de
motivatie
INFORMATIE VORIG JAAR GEDRAGSMODEL
- Focus op keuze wel/niet ziekmelden
- De sociale omgeving, arbeidswaardering en aanwezigheidsmotivatie
beïnvloeden de keuze om wel/niet ziekmelden..
- Uitgangspunt is dat het verzuim een keuzeproces is
(gedragsbeïnvloeding)
- Belangrijk zijn factoren als de sociale omgeving, arbeidswaardering en
aanwezigheidsmotivatie
- Bedrijfsarts heeft niet de belangrijkste rol
- Niet de aandoening, klacht, ellende, of andere situatie staat centraal; het
gaat om de keuze die iemand tegen deze achtergrond maakt
Week 1:
Vak Casemanagement:
- Re-integratie (voornamelijk van langdurig zieken)
- Met de belangrijkste (begeleidende) rol voor de leidinggevende
- Die hierbij ondersteund en gecoacht wordt door de casemanager
(meestal HRM)
- Deze wordt in ieder geval in de 8e ziekteweek aangesteld (liefst eerder
volgens boek Weijts en Van Duinhoven)
Leerdoelen deze les:
- Het verschil tussen kortdurend-, frequent- en langdurig ziekteverzuim
kunnen uitleggen
- Het gedragsmodel kunnen toepassen in relatie tot ziekteverzuim
- Het begrip demedicaliseren en de centrale rol van de leidinggevende
kunnen uitleggen en erover kunnen adviseren
HR en verzuimmangement:
- Hét kengetal van HR
- Zichtbare toegevoegde waarde voor de business. Je bespaart geld en
ondersteunt een productief, gezond en prettig werkklimaat.
Wat is verzuim?
= Afwezigheid van het werk als gevolg van ziekte
- Ligt in Nederland gemiddeld rond de 4%
- Is hoger dan in de rest van Europa (dat ligt op 3%)
- 50% van het verzuim heeft medische oorzaak
- 31% van de werk gerelateerde verzuimgevallen wordt veroorzaakt door
werkstress
- De totale maatschappelijke kosten van werkstress worden geschat
tussen de 5 en 5 miljard euro.
Er zijn nieuwe regels in verband met privacy
- Je mag als HRM’er niet zomaar medische gegevens opnemen in het
dossier
- Het is bijna onmogelijk om nog een gesprek te voeren met iemand die
ziek is
- Je mag letterlijk niet vragen wat een medewerker nog wel kan of mag
- Het UWV wil wel dat je dat in het dossier hebt staan, je mag het niet
vragen, maar moet het wel weten. Daarvoor moet je een bedrijfsarts
inschakelen. Hij/zij mag dat wel vragen. Die moet dat dan weer aan de
werkgever doorgeven, zonder daar medische informatie bij te verstrekken.
En op die manier weet je dan wat een medewerker nog kan.
- Je moet voorzichtig zijn als casemanager, met de gegevens die je
opneemt in een dossier. Als geeft de medewerker vrijwillig zijn medische
gegevens, dan nog mag je die niet opnemen in het dossier.
- Er is een uitzondering: bv epileptische aanvallen
,Kosten van ziekteverzuim:
- Loonkosten
- Vervangingskosten personeel en productieverlies (40%)
- Interventiekosten
- Arbokosten
- Uitstroomkosten
Kosten van ziekteverzuim
- Kosten en kostenreductie
- Ziekteverzuim kost gemiddeld tussen 150%-200% van brutosalaris
- TNO calculeert de kosten van verzuim op 170%
- Dit is ongeveer 250 euro per dag (inclusief extra kosten)
- En ongeveer 150euro zonder extra kosten (kortdurend verzuim)
Soorten verzuim:
Wit verzuim: (25%)
= Aantoonbaar ziek, lichamelijk/mentaal disfunctioneren, klachten die
uitvoeren dagelijkse werkzaamheden verminderen (bijvoorbeeld koorts)
Grijs verzuim: (70%)
= Voelt zich ziek, diverse pijntjes, vermijdbaar verzuim (verkoudheid,
hoofdpijn)
Zwart verzuim (5%)
= Frauduleus verzuim, geen sprak van ziekte, kwade opzet
Roze verzuim
= De medewerker in kwestie werkt gewoon door en is altijd aanwezig op
de werkvloer. Er wordt dus ook geen ziekte of verzuim daadwerkelijk
aangegeven of geconstateerd. Terwijl de medewerker in kwestie wel
degelijk lijdt aan bepaalde klachten
Soorten verzuim – op basis van tijd
- Kort verzuim: de medewerker is een of meerdere dagen ziek.
Bijvoorbeeld vanwege een griep, nek of rugklachten
- (Kort) frequent verzuim: indien een werknemer zich drie keer of meer
binnen twaalf maanden afmeldt op het werk vanwege ziekte
- Lang verzuim: indien medewerker 8 of meer weken ziek is. Wet
Verbetering Poortwachter treedt in werking
Belang van analyse verzuim
- Bij met name kort en kort frequent verzuim is het belangrijk de oorzaak
te achterhalen; is er sprake van wit, grijs of zwart verzuim?
- Kort frequent verzuim is vaak een voorspeller van langdurig
verzuim
,Kort (frequent) verzuim; aspecten:
- Demografische factoren; denk aan bijvoorbeeld verschil aan
man/vrouw. Vrouwen die zwanger zijn, daar heb je gewoon meer
ziekmeldingen. Of denk aan leeftijd. Jongeren zijn vaker , en ouderen zijn
langer ziek, of nationaliteit of soort beroep.
- Cultuur: wat is de cultuur, sfeer, wat zeggen ze thuis, ben jij bevlogen
en betrokken, zit je in de flow, wat is de rol van de leidinggevende, je
mentaliteit
- Verzuimbeleid: is er een helder beleid omschreven binnen het bedrijf,
zijn medewerkers op de hoogte van hoe ze zich moeten ziekmelden, zaken
die drempelverhogend zijn, kwaliteit van leidinggevende en HRM, frequent
verzuim gesprek, benutbare mogelijkheden
- Kwaliteit van arbeid: de 4A’s: arbeidsvoorwaarden,
arbeidsomstandigheden, arbeidsinhoud en arbeidsverhoudingen
Ziekteverzuimbeleid
- Preventief beleid
- Drempelverhogend beleid
- Curatief beleid
- Integraal beleid
Preventief beleid: voorkomen van verzuim
- Je kijkt als eerste naar belasting en belastbaarheid. belastbaarheid’
(belasting medewerkers verhogen en arbeidsbelasting te verminderen).
Bijvoorbeeld stresspreventie, functieverrijking, bespreken van verzuim,
personeelsbeleid
- Taakverschuiving
- RI&E (risico inventarisatie en evaluatie): onderzoeken of het werk gevaar
kan opleveren of schade kan veroorzaken aan de gezondheid van de
medewerkers
- PMO (preventief medisch onderzoek): onderzoek voor een bepaalde
groep medewerkers die aan bepaalde risico’s blootstaan
Maar ook:
- Het houden van open spreekuren bij de bedrijfsarts
- SMT (sociaal medisch team): periodiek overleg voeren met de
bedrijfsarts, (leidinggevende(n)) en HRM
- Leidinggevenden trainen in het voeren van verzuimgesprekken. HR heeft
hierin vaak een coördinerende, adviserende en ondersteunende rol
Drempelverhogend beleid:
Verzuimdrempel optimaliseren: dit omvat alle maatregelen die worden
getroffen om onnodige ziekmeldingen te voorkomen
- Repressief: de verzuimgelegenheid verkleinen
- Positief: verzuimbehoefte verminderen
, - Verzuimgelegenheid verkleinen, bijv ziekmelden bij leidinggevende, of
sancties
- Verzuimbehoefte verminderen, bijv verhogen werkplezier, zorgen voor
prettige werksfeer
Curatief beleid:
Verzuimgevallen zo kort mogelijk laten duren; verlagen van de
hervattingsdrempel
- Bijv regelmatig contact, aanpassen werk, aanpassen werktijden,
technische voorziening
Gedragsmodel
Dus de onderste:
1. Demedicaliseren: = als iemand ziek is , niet meteen het medische
circuit insturen. wil zeggen dat niet als eerste een arts zich over de
verzuimcasus buigt, maar dat de oplossingen buiten het medische circuit
worden gezocht, met de manager als belangrijkst persoon.
- Post vacational motivational deficit (PVMD) = ‘het ervaren van een
gebrek aan motivatie om het werk te hervatten na een vakantieperiode
2. Centrale rol van de leidinggevende
- Stijl: veeleisend helpen
- Oog voor preventie
- Re-integratie: geen focus op ziekte maar op inzetbaarheid
- Inzetbarheid: focus niet alleen op aanwezigheid maar ook op
daadwerkelijke productiviteit
- Zorgen voor hoge productiviteit door: vergroten aanwezigheid
(gezondheid), verhogen inzetbaarheid (match), verbeteren van de
motivatie
INFORMATIE VORIG JAAR GEDRAGSMODEL
- Focus op keuze wel/niet ziekmelden
- De sociale omgeving, arbeidswaardering en aanwezigheidsmotivatie
beïnvloeden de keuze om wel/niet ziekmelden..
- Uitgangspunt is dat het verzuim een keuzeproces is
(gedragsbeïnvloeding)
- Belangrijk zijn factoren als de sociale omgeving, arbeidswaardering en
aanwezigheidsmotivatie
- Bedrijfsarts heeft niet de belangrijkste rol
- Niet de aandoening, klacht, ellende, of andere situatie staat centraal; het
gaat om de keuze die iemand tegen deze achtergrond maakt
