Houding Aanpak
Gedragstherapie Modelleert zijn aanpak volgens de empirische cyclus Aanmelding en informatie verzamelen
(Coachend) De gedragstherapeut is een wetenschapper. - Welke probleemgebieden zijn er? Anamnestische gegevens (achtergronden, verklaringen)
Ontwikkelt voor Gedragstherapie is een praktijkexperiment. - Uitdiepen (het is kenmerkend voor de gedragstherapeut dat hij een probleem als een probleem gaat zien)
gedragsstoornisse Gedragstherapeut is de expert en die bepaald de Voorlopige probleemsamenhang en holistische theorie
richting van de therapie - Een hypothese over hoe verschillende probleemgebieden zijn ontstaan en onderling samenhangen
n
- Werkinstrument waarmee de behandelaar overeenstemming zoekt met de cliënt over welk probleemgebied
1e golf: Klassieke gedragstherapie eerst aan te pakken
Focussen op Principes van de leertheorie vormen de basis: Probleemkeuze
specifieke doelen klassiek en operante conditionering - Samen een probleemgebied selecteren als gedragstherapie, dat is het aanmeldprobleem. Je wil starten met
wat voor de cliënt ook een beetje vertrouwd aan voelt
2e golf: Cognitieve therapie Functieanalyse
- Gedrag als Basisaanname is dat dysfunctionele, onjuiste - Je gaat heel erg inzoomen op een concreet probleemgebied. Een FA is het microniveau van de
aangrijpingspunt overtuigingen aan de basis liggen van de problemen. probleemanalyse; je zoomt in detail in op het probleem en spoort de antecedenten en consequente op in de
- Gedrag is Focus: verandering van de cognities om hierdoor betekeniscontext.
aangeleerd storende emoties of gedragingen te veranderen. Maak je door:
- Verankering in What matters is our attitude to the facts (niet de 1. De nodige informatie te verzamelen m.b.t. gedrag in kwestie
wetenschappelijk feiten zelf)
2. Alle informatie te ordenen en te filteren tot je de essentie overhoudt
onderzoek
3. De essentiële informatie te formaliseren binnen een leer theoretisch kader
- Empirische cyclus 3e golf: Mindfullness behandelingen Topografische analyse: we kiezen depressie als kernprobleem, veel vragen daarover stellen. Dit doe je voor
als basis voor de Focus ligt minder op actief veranderen van verschillende incidenten, hierin ga je een patroon ontdekken.
praktijk overtuigingen maar op accepteren van cognities en
Behandeldoelen/behandelplan
emoties
Verder kenmerkend:
Behandeling is Therapeutische methoden/technieken
Klassiek: situaties/personen/gebeurtenissen krijgen - Gedragsmatige interventies (klassiek): waarin de cliënt gestimuleerd wordt om ander gedrag te stellen
actief, coach, betekenis - Cognitieve interventies: bedoeld om de dysfunctionele overtuigingen te veranderen
directief Operant: wat gaat er aan het gedrag vooraf, wat is (Socratisch dialoog: stellen van open vragen waardoor de cliënt tot nieuwe inzichten komt of gedragsexperimenten:
Gericht op specifieke het gedrag en wat is het gevolg (binnen de gedragsoefeningen die bedoeld zijn om specifieke dysfunctionele overtuigingen uit te dagen). Dysfunctionele overtuiging ligt aan
concrete doelen betekenisvolle context leren we dat een bepaald de basis van die problemen.
Gericht op actuele gedrag functioneel is) leren handelen in een - Mindfulness interventies: accepteren van emoties en cognities, beter hanteren van piekergedachten (Acceptance en
problemen en op betekenisvolle context Commitment, dialectische gedragstherapie, mindfulness based cognitieve therapy)
verandering
Time-limited (gericht Evaluatie
op heden) Regelmatige evaluatie van het behandelverloop is een noodzakelijk onderdeel. Je evalueert de voortgang en de noodzaak om bij
te sturen. Systematisch feedback verhoogt de effectiviteit van de behandeling. Vaker meten is beter. Meer kansen om bij te
sturen.
1
, Psychodynamische Analytische houding: minder uitgesproken meer Aanpak = persoonsgericht: MBT als illustratie van een
psychotherapie neutraal (anders is overdracht en Klachten staan niet los van de persoon die de klachten ontwikkelt (een klacht is psychodynamische psychotherapie:
een symptoom van wat daaronder ligt)
tegenoverdracht gelijk te groot) bij GT meer Mind: focus op de belevingswereld en de betekenissen van de symptomen met de cliënt samen uitzoeken wat
Doel: Eerlijkheid een coach rol, opdrachten geeft en is actief Continuïteit: de pathologie vergroot de normale kwetsbaarheden (Freud er misgaat, waar gaat het contact
creëren kristalprincipe) mis.
Vanuit onze In de klassieke analytische behandeling zal de Klacht kan NIET los van persoon gezien worden Wat de holistische theorie is voor de
geschiedenis behandelaar een zo weinig mogelijk gedragstherapie, is de dynamische
1. Ontwikkelingsperspectief (kijken naar hoe vroege ontwikkeling zich uit casusformulering voor de
hebben we uitgesproken, maar net meer neutrale en niet- op hoe iemand zich ontwikkelt; relatiepatronen: iets zien in casus over
sommige dingen tegemoetkomende houding aannemen. Zal niet dat Sophie ervaren heeft dat het slecht voelen bij zorgfiguren eigenlijk psychodynamische psychotherapie.
ervaren als zo snel geruststellen, advies geven of niet kan en zich later ook meer terug gaat trekken) Je probeert een samenhangend
conflictueus persoonlijke vragen beantwoorden. Hij/zij is niet 2. Het onbewuste: gedrag v mensen wordt gestuurd door geheel te maken van de
weghalen uit het persoonlijk zichtbaar, wat maakt dat cliënten in emoties/behoeftes waar ze zich niet bewust van zijn (ook niet bekend ontwikkelingsgeschiedenis, de
voor cliënt zelf, komt terug in nachtmerries, daar krijg je iets te
bewuste hun manier van omgaan vaak iets laten zien van pakken wat ze in haar bewuste leven niet kan toelaten)
belangrijkste dynamische thema’s
moeten we de eigen binnenwereld: de overdracht 3. Overdracht; wat er in de relatie met de therapeut gebeurt, dat geeft die betekenis geven aan symptomen
accepteren Het exploreren van de reactie van de cliënt op een inzage op hoe je basisrelaties in je leven hebt meegemaakt. en hoe die samenhangen met
die neutrale analytische houding, is dan de focus Toepassing: in de relatie met therapeut heeft ze dezelfde defensies om uiteindelijk te
verwachtingen en belevingen (jij gaat mij niet aankunnen en gek
van de interventie resulteren in specifieke klachten.
vinden)
4. Persoonsgerichte benadering: PT gaat ervan uit dat klachten uiten in
hoe je omgaat met het leven, hoe beleef en ervaar je dingen: Sophie
Psychoanalytische theorieën zijn ontwikkelingstheorieën voelt zich heel eenzaam, dat is haar klacht, komt voort uit haar angst
LPT: persoonlijkheidsverandering om in contact te gaan omdat die dan overweldigt wordt. Hoe sta ik in
Kortdurend: verandering in symptomen en adaptieve persoon in het leven en hoe is die klacht daar een logisch uitvloeisel
capaciteiten van
5. Mind: focus op de innerlijke wereld en psychische causaliteit,
toepassing: niet de gebeurtenis an sich zorgt tot problemen maar de
manier waarop Sophie betekenis geeft aan een gebeurtenis. Dat is de
mind die daartussen zit. Dat je de burnout van je moeder meemaakt is
niet erg maar wel dat jij denkt dat je daar een rol in hebt gespeeld.
6. Continuïteit tussen normale en abnormale ontwikkeling/defensies:
deze processen liggen op continuüm. Therapeut zegt: we hebben
allemaal wel intrinsieve gedachten maar bij jou ontregelt dat. Ze gaat
spiegelen wat sophie ervaart of beleeft in vergelijking met mensen die
‘gezond’
7. Erkenning van complexiteit: ontwikkeling heeft geen rechte lijn maar
gaat altijd met vooruitgang en terugval en dingen die je als kind hebt
meegemaakt waar je anders naar gaat kijken: huidskleur voorbeeld
2
Gedragstherapie Modelleert zijn aanpak volgens de empirische cyclus Aanmelding en informatie verzamelen
(Coachend) De gedragstherapeut is een wetenschapper. - Welke probleemgebieden zijn er? Anamnestische gegevens (achtergronden, verklaringen)
Ontwikkelt voor Gedragstherapie is een praktijkexperiment. - Uitdiepen (het is kenmerkend voor de gedragstherapeut dat hij een probleem als een probleem gaat zien)
gedragsstoornisse Gedragstherapeut is de expert en die bepaald de Voorlopige probleemsamenhang en holistische theorie
richting van de therapie - Een hypothese over hoe verschillende probleemgebieden zijn ontstaan en onderling samenhangen
n
- Werkinstrument waarmee de behandelaar overeenstemming zoekt met de cliënt over welk probleemgebied
1e golf: Klassieke gedragstherapie eerst aan te pakken
Focussen op Principes van de leertheorie vormen de basis: Probleemkeuze
specifieke doelen klassiek en operante conditionering - Samen een probleemgebied selecteren als gedragstherapie, dat is het aanmeldprobleem. Je wil starten met
wat voor de cliënt ook een beetje vertrouwd aan voelt
2e golf: Cognitieve therapie Functieanalyse
- Gedrag als Basisaanname is dat dysfunctionele, onjuiste - Je gaat heel erg inzoomen op een concreet probleemgebied. Een FA is het microniveau van de
aangrijpingspunt overtuigingen aan de basis liggen van de problemen. probleemanalyse; je zoomt in detail in op het probleem en spoort de antecedenten en consequente op in de
- Gedrag is Focus: verandering van de cognities om hierdoor betekeniscontext.
aangeleerd storende emoties of gedragingen te veranderen. Maak je door:
- Verankering in What matters is our attitude to the facts (niet de 1. De nodige informatie te verzamelen m.b.t. gedrag in kwestie
wetenschappelijk feiten zelf)
2. Alle informatie te ordenen en te filteren tot je de essentie overhoudt
onderzoek
3. De essentiële informatie te formaliseren binnen een leer theoretisch kader
- Empirische cyclus 3e golf: Mindfullness behandelingen Topografische analyse: we kiezen depressie als kernprobleem, veel vragen daarover stellen. Dit doe je voor
als basis voor de Focus ligt minder op actief veranderen van verschillende incidenten, hierin ga je een patroon ontdekken.
praktijk overtuigingen maar op accepteren van cognities en
Behandeldoelen/behandelplan
emoties
Verder kenmerkend:
Behandeling is Therapeutische methoden/technieken
Klassiek: situaties/personen/gebeurtenissen krijgen - Gedragsmatige interventies (klassiek): waarin de cliënt gestimuleerd wordt om ander gedrag te stellen
actief, coach, betekenis - Cognitieve interventies: bedoeld om de dysfunctionele overtuigingen te veranderen
directief Operant: wat gaat er aan het gedrag vooraf, wat is (Socratisch dialoog: stellen van open vragen waardoor de cliënt tot nieuwe inzichten komt of gedragsexperimenten:
Gericht op specifieke het gedrag en wat is het gevolg (binnen de gedragsoefeningen die bedoeld zijn om specifieke dysfunctionele overtuigingen uit te dagen). Dysfunctionele overtuiging ligt aan
concrete doelen betekenisvolle context leren we dat een bepaald de basis van die problemen.
Gericht op actuele gedrag functioneel is) leren handelen in een - Mindfulness interventies: accepteren van emoties en cognities, beter hanteren van piekergedachten (Acceptance en
problemen en op betekenisvolle context Commitment, dialectische gedragstherapie, mindfulness based cognitieve therapy)
verandering
Time-limited (gericht Evaluatie
op heden) Regelmatige evaluatie van het behandelverloop is een noodzakelijk onderdeel. Je evalueert de voortgang en de noodzaak om bij
te sturen. Systematisch feedback verhoogt de effectiviteit van de behandeling. Vaker meten is beter. Meer kansen om bij te
sturen.
1
, Psychodynamische Analytische houding: minder uitgesproken meer Aanpak = persoonsgericht: MBT als illustratie van een
psychotherapie neutraal (anders is overdracht en Klachten staan niet los van de persoon die de klachten ontwikkelt (een klacht is psychodynamische psychotherapie:
een symptoom van wat daaronder ligt)
tegenoverdracht gelijk te groot) bij GT meer Mind: focus op de belevingswereld en de betekenissen van de symptomen met de cliënt samen uitzoeken wat
Doel: Eerlijkheid een coach rol, opdrachten geeft en is actief Continuïteit: de pathologie vergroot de normale kwetsbaarheden (Freud er misgaat, waar gaat het contact
creëren kristalprincipe) mis.
Vanuit onze In de klassieke analytische behandeling zal de Klacht kan NIET los van persoon gezien worden Wat de holistische theorie is voor de
geschiedenis behandelaar een zo weinig mogelijk gedragstherapie, is de dynamische
1. Ontwikkelingsperspectief (kijken naar hoe vroege ontwikkeling zich uit casusformulering voor de
hebben we uitgesproken, maar net meer neutrale en niet- op hoe iemand zich ontwikkelt; relatiepatronen: iets zien in casus over
sommige dingen tegemoetkomende houding aannemen. Zal niet dat Sophie ervaren heeft dat het slecht voelen bij zorgfiguren eigenlijk psychodynamische psychotherapie.
ervaren als zo snel geruststellen, advies geven of niet kan en zich later ook meer terug gaat trekken) Je probeert een samenhangend
conflictueus persoonlijke vragen beantwoorden. Hij/zij is niet 2. Het onbewuste: gedrag v mensen wordt gestuurd door geheel te maken van de
weghalen uit het persoonlijk zichtbaar, wat maakt dat cliënten in emoties/behoeftes waar ze zich niet bewust van zijn (ook niet bekend ontwikkelingsgeschiedenis, de
voor cliënt zelf, komt terug in nachtmerries, daar krijg je iets te
bewuste hun manier van omgaan vaak iets laten zien van pakken wat ze in haar bewuste leven niet kan toelaten)
belangrijkste dynamische thema’s
moeten we de eigen binnenwereld: de overdracht 3. Overdracht; wat er in de relatie met de therapeut gebeurt, dat geeft die betekenis geven aan symptomen
accepteren Het exploreren van de reactie van de cliënt op een inzage op hoe je basisrelaties in je leven hebt meegemaakt. en hoe die samenhangen met
die neutrale analytische houding, is dan de focus Toepassing: in de relatie met therapeut heeft ze dezelfde defensies om uiteindelijk te
verwachtingen en belevingen (jij gaat mij niet aankunnen en gek
van de interventie resulteren in specifieke klachten.
vinden)
4. Persoonsgerichte benadering: PT gaat ervan uit dat klachten uiten in
hoe je omgaat met het leven, hoe beleef en ervaar je dingen: Sophie
Psychoanalytische theorieën zijn ontwikkelingstheorieën voelt zich heel eenzaam, dat is haar klacht, komt voort uit haar angst
LPT: persoonlijkheidsverandering om in contact te gaan omdat die dan overweldigt wordt. Hoe sta ik in
Kortdurend: verandering in symptomen en adaptieve persoon in het leven en hoe is die klacht daar een logisch uitvloeisel
capaciteiten van
5. Mind: focus op de innerlijke wereld en psychische causaliteit,
toepassing: niet de gebeurtenis an sich zorgt tot problemen maar de
manier waarop Sophie betekenis geeft aan een gebeurtenis. Dat is de
mind die daartussen zit. Dat je de burnout van je moeder meemaakt is
niet erg maar wel dat jij denkt dat je daar een rol in hebt gespeeld.
6. Continuïteit tussen normale en abnormale ontwikkeling/defensies:
deze processen liggen op continuüm. Therapeut zegt: we hebben
allemaal wel intrinsieve gedachten maar bij jou ontregelt dat. Ze gaat
spiegelen wat sophie ervaart of beleeft in vergelijking met mensen die
‘gezond’
7. Erkenning van complexiteit: ontwikkeling heeft geen rechte lijn maar
gaat altijd met vooruitgang en terugval en dingen die je als kind hebt
meegemaakt waar je anders naar gaat kijken: huidskleur voorbeeld
2
