Opgave 1
Midas de Wolf (18 jaar) is bevriend met Rein Vos, de eigenaar van pizzeria Club Calzone. Begin
september 2023 heeft Midas zijn rijbewijs behaald. Sindsdien bezorgt hij in de weekenden geregeld
pizza’s aan klanten van Club Calzone. Club Calzone heeft twee bezorgers in vaste dienst. De afspraak
is dat Rein Midas belt als het te druk is. In de praktijk werkt Midas gemiddeld 6 uur per weekend voor
Club Calzone. Hij hoort van Rein bij wie hij pizza’s moest bezorgen en wanneer. Midas ontvangt € 6,-
à € 7,- per uur en wordt iedere dag na zijn werk contant uitbetaald. Soms krijgt hij wat meer. Bij de
bezorging maakt Midas gebruik van de twintig jaar oude Renault Clio van Rein, die ook door de
andere bezorgers wordt gebruikt wordt voor de bezorging van pizza’s.
Op zondagavond 17 maart 2024 heeft Midas op de terugweg na het bezorgen van een pizza een
eenzijdig auto-ongeluk gehad. Op een provinciale weg is hij met de Renault Clio frontaal tegen een
boom gebotst. Midas is daarbij ernstig gewond geraakt en is tot en met 23 april 2024 opgenomen
geweest in het ziekenhuis. De toedracht van het ongeval is onbekend.
De auto is alleen verzekerd voor wettelijke aansprakelijkheid. Midas stelt Club Calzone aansprakelijk
voor de door hem geleden en nog te lijden schade. Rein verweert zich met de stelling dat er helemaal
geen arbeidsovereenkomst heeft bestaan tussen Midas en Club Calzone. Volgens Rein was slechts
sprake van een vriendendienst. Ook stelt Rein dat Midas het ongeval aan zichzelf heeft te danken door
zijn roekeloze rijstijl (bijvoorbeeld betreffende de maximumsnelheid en het niet gebruiken van de
mobiele telefoon achter het stuur), die hem al eerder was opgevallen.
Kan Midas Club Calzone, ook indien geen sprake is van een arbeidsovereenkomst, met succes
aansprakelijk stellen?
Op grond van artikel 7:658 lid 2 BW is de werkgever aansprakelijk voor de schade die de werkenener
in de uitoefening van zijn werkzaamheden lijdt zij hij aantoont dat hij heeft voldaan aan zijn zorgplicht
of het gevolg is van opzet of bewuste roekeloosheid van de werknemer.
Artikel 7:658 lid 2 BW is dus in beginsel van toepassing bij werknemers met een arbeidsovereenkomst
in de zin van artikel 7:610 BW. In geval van Midas is echter geen arbeidsovereenkomst met Club
Calzone gesloten. Toch bepaald artikel 7:658 lid 4 BW dat de werkgever ook aansprakelijk is voor de
schade die iemand lijdt zonder arbeidsovereenkomst die hij in de uitoefening van zijn beroep of bedrijf
arbeid laat verrichten en diegene in de uitoefening van die werkzaamheden schade lijdt.
Er moet echter nog wel beoordeeld worden of Midas een beroep kan doen op artikel 7:653 lid 4 BW.
Om dit te beoordelen is allereerst van belang dat uit de Kamerstukken blijkt dat de achtergrond van dit
artikel is dat een werkgever die zijn zorgplicht niet nakomt op gelijke voet aansprakelijk dient te zijn
voor de schade van werknemers en anderen die bij hem werkzaam zijn. Voor deze beoordeling moeten
volgens HR Davelaar r.o. 3.6.3. alle omstandigheden van het geval in aanmerking genomen worden.
Allereerst is van belang dat Midas afhankelijk is van Club Calzone voor de zorg van zijn veiligheid.
Bij deze beoordeling is onder meer van belang wat de feitelijke verhouding is tussen betrokkenen, de
aard van de verrichte werkzaamheden, de mate waarin de ‘’werkgever’’ al dan niet door middel van
hulppersonen invloed heeft op de werkomstandigheden van degene die de werkzaamheden verricht en
pp de daarmee verband houdende veiligheidsrisico’s.
, Ten aanzien van de aard van de betrokken partijen is van belang om op te merken dat Midas en de
eigenaar van Club Calzone bevriend met elkaar zijn. Club Calzone is een pizzarestaurant dat ook
pizza’s aan huis bezorgt. Als het druk is in het weekend helpt Midas vast om de pizza’s te bezorgen.
Daarbij is ook van belang dat Midas bezorgde in de twintig jaar oude auto. Hoewel Club Calzone geen
invloed heeft op het werkverkeer, heeft hij wel invloed op het voertuig waar de bezorgers gebruik van
maken. Dit is een twintig jaar oude auto. Midas is dus afhandelijk van Club Calzone.
Vervolgens moeten de werkzaamheden hebben plaatsgevonden in de uitoefening van het beroep of
bedrijf. Volgens HR Davelaar r.o. 3.6.3. kunnen gelet op het beschermingskarakter van artikel 7:653
lid 4 BW hier ook andere werkzaamheden onder vallen. Daarbij wordt meegewogen of de
werkzaamheden ook door eigen werknemers had kunnen laten verrichten. Dit is het geval,
aangezien.het ongeval gebeurd tijdens het bezorgen van pizza’s. Dit zijn werkzaamheden die de
normale werknemers ook doen. Dit valt onder de uitoefening van de werkzaamheden van Club
Calzone.
Hiermee moet dus geconcludeerd worden dat Midas een beroep kan doen op artikel 7:658 lid 4 BW.
Hierdoor is lid 1 tot en met 3 van dit artikel op hem van toepassing.
Op grond van artikel 7:658 lid 2 BW is de werkgever aansprakelijk voor de schade die de werknemer
lijdt in de uitoefening van zijn werkzaamheden. Uitzondering hierop is als er sprake is van opzet of
bewuste roekeloosheid.
Allereerst is daarmee van belang om te constateren dat Midas schade heeft geleden. Het gaat dan
vooral om fysiek letsel. Daarbij zal hij ook zorgkosten hebben gemaakt. Het gaat dus vooral om
immateriële schade.
Vervolgens moet er een causaal verband zijn tussen de schade en de werkzaamheden. Volgens HR
gemeente Rheden r.o. 3.3.2. is het dan ook aan de werknemer om te stellen en zo nodig de bewijzen
dat hij de schade heeft geleden in uitoefening van zijn werkzaamheden. Dit moet in beginsel worden
aangenomen als de werkgever heeft nagelaten de maatregelen te treffen die redelijkerwijs nodig zijn
om te voorkomen dat de werknemer in de uitoefening van zijn werkzaamheden schade lijdt. Dit duidt
op de zorgplicht van artikel 7:658 lid 1 BW. Daarnaast zal de werknemer moeten stellen en zo nodig
bewijzen dat hij zijn werkzaamheden heeft moeten verrichten onder omstandigheden die schadelijk
kunnen zijn voor hem. Dat vermoeden wordt gerechtvaardigd als algemeen bekend is dat door dit
risico de schade kan intreden, alsook de schending door de werkgever van de veiligheidsnorm die
beoogt het een en ander te voorkomen. Daarbij is van belang dat Midas werkzaam was als bezorger
van pizza’s en daarmee zich bevond in het verkeer als bestuurder van een motorvoertuig. Tijdens het
rijden van een rit is hij in een verkeersongeval terecht gekomen, waardoor hij ernstig letsel heeft
opgelopen. Hiermee heeft hij in de uitvoering van zijn werkzaamheden schade opgelopen.
Vervolgens moet beoordeeld worden of Club Calzone aan zijn zorplicht heeft voldaan op grond van
artikel 7:658 lid 1 BW. Als werkgever is hij namelijk verplicht de lokalen, werktuigen en
gereedschappen waarin of waarmee hij de arbeid doet verrichten, op zodanige wijze in te richten en te
onderhouden alsmede voor het verrichten van de arbeid, zodanige maatregelen te treffen en
aanwijzingen te verstrekken als redelijkerwijs nodig is om te voorkomen dat de werknemer in de
uitoefening van zijn werkzaamheden schade lijdt.
Volgens HR Rooyse Wissel r.o. 4.3. dat de zorgplicht niet beoogd een absolute waarborg te scheppen.
Ook niet als de werkzaamheden een bijzonder risico van ongevallen meebrengen. Maar de zorgplicht
van de werkgever heeft wel een ruime strekking. Als de werknemer voldoende concrete feitelijke
gegevens kan aanvoert zal van de werkgever mogen worden verlangd dat hij zijn betwisting van dat
verweer voldoende en concreet motiveert.