Integrale Veiligheid
Belangrijk om dit te bekijken: examenvragen op
gebaseerd
Begrippen kunnen uitleggen en uitleg kunnen linken aan
begrip
Werkcolleges kunnen extra punten geven
EXAMEN Minister van veiligheid: Bernard Quintin
EXAMEN Fear of Victimisation Paradox = Het feit dat wij ons onveiliger voelen
en zijn ondanks dat het risico heel klein is.
Subjectieve veiligheid: als je je onveilig voelt terwijl de kans heel klein is in
die specifieke situatie dat er iets gaat gebeuren (bv een straat met minder
straatlampen)
Objectieve veiligheid: als je je onveilig voelt in een situatie waar er ook heel
veel gevaren zijn
Veiligheid
EXAMEN = het effectief beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen
persoonlijk leed, tegen de aantasting van de lichamelijke en geestelijke
integriteit
MASLSOW: Veiligheid als basisbehoefte
Leed = schade
Lichamelijke schade geestelijke schade
o Lichamelijk: als je fysiek wordt aangevallen en daar fysieke gevolgen van
ziet
o Geestelijk: Je wordt niet fysiek aangevallen maar je hebt wel mentale
schade/mentaal trauma
Kan veroorzaakt worden door..
Ervaringen (je ziet iemand doodgaan)
financiële situatie (je kan niet rondkomen met je geld
materiële situatie (als je huis in brand schiet)
Lichamelijke bescherming geestelijke bescherming
o Lichamelijk: bescherming tegen ongeoorloofd aantasten van het lichaam
van een persoon
, Bescherming tegen ongewenste ingrepen, verwondingen en/of
onnatuurlijke dood
o Geestelijk: bescherming tegen psychische problemen
Angst voor dreigingen van buitenaf en psychische problemen
tgv onveilige situatie waarin men zich bevindt
Verschil safety en security
Security = beveiliging Safety = bescherming
SOCIALE VEILIGHEID FYSIEKE VEILIGHEID
Kwaad opzet (menselijke oorsprong) Niet-menselijke oorsprong
Maatregelen tegen (potentiële) Maatregelen die ervoor zorgen dat
schade tgv opzettelijke en mensen niet worden bloot gesteld aan
onrechtvaardige acties van anderen situaties die hen potentieel schade
kunnen berokkenen
Focus niet beperkt tot mens: ook Voornamelijk focus op de mens
gebouwen/sities materiële
gevolgen
Bv misdaad, overvallen,.. Bv elektrisch toestel schiet in brand
Veiligheidszorg
= alles wat mensen doen om de lichamelijke en geestelijke integriteit te
beschermen
Bv een helm dragen, autogordel omdoen, niet met je gsm tijdens het
sturen, stress herkennen en op tijd rust nemen, roken vermijden
Veiligheidsbeleid
= het geheel aan maatregelen dat door de overheid/bedrijf/publieke instelling/..
wordt genomen om in de veiligheid van haar burgers, werknemers, bezoekers..
te voorzien
Bv een evacuatieplan, veiligheidsinstructies, hygiëneprotocollen
Integrale bril
= een volledige, allesomvattende kijk + problemen in een breder perspectief
plaatsen
Oorzaken? Op zoek naar samenhang met andere problemen aanpakken
met alle relevante actoren
Komen tot duurzamere antwoorden
Op zoek gaan naar achterliggende oorzaken
Kenmerken waar je mee moet rekening houden
o Tijd: hoe ontstaan? Hoe voortbestaan? Herhaling?
, Geen momentopname, maar proces
Oorzaak-gevolg keten: waar begon het?
Niet enkel kijken naar heden, ook verleden en toekomst
veiligheidsketen, preventiepiramide,
o Ruimte: hoe breder ingebed?
Niet altijd een uitsluitend lokale aangelegenheid
(overschrijdend)
Wijkniveau Buurtbewoners,
Wijkagent, buurtcomité
Gemeente Burgemeester,
gemeenteraad, lokale
politie,..
Provincie Gouverneur, provinciale
veiligheidscel
Nationaal/federaal FOD, federale politie,
Defensie,..
Internationaal EU, Europol, NAVO
(!!) verplaatsingseffect geografische verplaatsing
= Als er maatregelen worden genomen om criminaliteit te
bestrijden, kan dit er onbedoeld toe leiden dat criminelen
hun activiteiten elders of op een andere manier uitvoeren,
in plaats van te stoppen.
Bv inbraak
o Sociale netwerken: wie is erbij betrokken?
Niet 1 persoon of één enkele organisatie, maar
samenwerkingsverbanden, coalitites van (veiligheids)partners
zijn belangrijk in de aanpak
BaMV’er als brugfiguur
Informatie-uitwisseling
o Kennisgebied: welke inzichten zijn nuttig?
Multidisciplinaire benadering en aanpak (verschillende
kennisgebieden en disciplines integreren)
Oplossingen vanuit verschillende invalshoeken zoeken
Elk veiligheidsprobleem (en leefbaarheidsprobleem) kan met een integrale bril
bekeken worden
Examen Veiligheidsschema kunnen toepassen op een krantenartikel
OBJECTIEVE VEILIGHEID SUBJECTIEVE VEILIGHEID
, Feitelijke veiligheid Gevoel
Meten en tellen (on)veiligheidsgevoelens
Aantal en omvang van uiterlijk Persoonlijke zaak, eigen beleving, kan
waarneembare verschijnselen zeer veranderlijk zijn
Meerdere personen kunnen dit Bv: bang in verlaten straten,
doen onveilig gevoel in het verkeer,
Resultaten zijn onafhankelijk van bang zijn
diegene die telt/meet
Bepaald door factoren anders dan
Officiële registraties > dark criminaliteit
number/grey-number
Officiële registraties > dark number/grey-number
Dark number = alle misdrijven die wel plaatsvinden, maar niet in de officiële
statistieken van de politie voorkomen
Grey-number = het aantal misdrijven die wel aan de politie worden gemeld,
maar niet als officieel strafbaar feit worden geregistreerd
Validiteit en betrouwbaarheid van de cijfers? Slachtofferbevragingen?
Daderbevragingen?
Verband objectieve en subjectieve veiligheid
Houden verband met elkaar, maar vaak minder strikt dan dat men
zou vermoeden
Soms subjectieve onveiligheid = objectieve veiligheid
o Een buurt met hoge criminaliteitscijfers
Soms subjectieve onveiligheid < objectieve onveiligheid
o In je eigen huis, deelname druk verkeer
Soms subjectieve veiligheid > objectieve onveiligheid
o Een donkere straat
Belangrijk voor objectieve en subjectieve veiligheid: duurzame benadering
Sociale veiligheid
= het beschermd zijn en zich bescherm voelen tegen persoonlijk leed door
handelingen, misdrijven, overtredingen en overlast door anderen/door
menselijke-oorsprong
Zowel tussen individuen of tussen groepen, in de (semi)publieke of private
ruimte, ‘alledaagse veiligheid’ als terrorisme en oorlog, Los van intentie of
ernst, Zowel objectief als subjectief
Belangrijk om dit te bekijken: examenvragen op
gebaseerd
Begrippen kunnen uitleggen en uitleg kunnen linken aan
begrip
Werkcolleges kunnen extra punten geven
EXAMEN Minister van veiligheid: Bernard Quintin
EXAMEN Fear of Victimisation Paradox = Het feit dat wij ons onveiliger voelen
en zijn ondanks dat het risico heel klein is.
Subjectieve veiligheid: als je je onveilig voelt terwijl de kans heel klein is in
die specifieke situatie dat er iets gaat gebeuren (bv een straat met minder
straatlampen)
Objectieve veiligheid: als je je onveilig voelt in een situatie waar er ook heel
veel gevaren zijn
Veiligheid
EXAMEN = het effectief beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen
persoonlijk leed, tegen de aantasting van de lichamelijke en geestelijke
integriteit
MASLSOW: Veiligheid als basisbehoefte
Leed = schade
Lichamelijke schade geestelijke schade
o Lichamelijk: als je fysiek wordt aangevallen en daar fysieke gevolgen van
ziet
o Geestelijk: Je wordt niet fysiek aangevallen maar je hebt wel mentale
schade/mentaal trauma
Kan veroorzaakt worden door..
Ervaringen (je ziet iemand doodgaan)
financiële situatie (je kan niet rondkomen met je geld
materiële situatie (als je huis in brand schiet)
Lichamelijke bescherming geestelijke bescherming
o Lichamelijk: bescherming tegen ongeoorloofd aantasten van het lichaam
van een persoon
, Bescherming tegen ongewenste ingrepen, verwondingen en/of
onnatuurlijke dood
o Geestelijk: bescherming tegen psychische problemen
Angst voor dreigingen van buitenaf en psychische problemen
tgv onveilige situatie waarin men zich bevindt
Verschil safety en security
Security = beveiliging Safety = bescherming
SOCIALE VEILIGHEID FYSIEKE VEILIGHEID
Kwaad opzet (menselijke oorsprong) Niet-menselijke oorsprong
Maatregelen tegen (potentiële) Maatregelen die ervoor zorgen dat
schade tgv opzettelijke en mensen niet worden bloot gesteld aan
onrechtvaardige acties van anderen situaties die hen potentieel schade
kunnen berokkenen
Focus niet beperkt tot mens: ook Voornamelijk focus op de mens
gebouwen/sities materiële
gevolgen
Bv misdaad, overvallen,.. Bv elektrisch toestel schiet in brand
Veiligheidszorg
= alles wat mensen doen om de lichamelijke en geestelijke integriteit te
beschermen
Bv een helm dragen, autogordel omdoen, niet met je gsm tijdens het
sturen, stress herkennen en op tijd rust nemen, roken vermijden
Veiligheidsbeleid
= het geheel aan maatregelen dat door de overheid/bedrijf/publieke instelling/..
wordt genomen om in de veiligheid van haar burgers, werknemers, bezoekers..
te voorzien
Bv een evacuatieplan, veiligheidsinstructies, hygiëneprotocollen
Integrale bril
= een volledige, allesomvattende kijk + problemen in een breder perspectief
plaatsen
Oorzaken? Op zoek naar samenhang met andere problemen aanpakken
met alle relevante actoren
Komen tot duurzamere antwoorden
Op zoek gaan naar achterliggende oorzaken
Kenmerken waar je mee moet rekening houden
o Tijd: hoe ontstaan? Hoe voortbestaan? Herhaling?
, Geen momentopname, maar proces
Oorzaak-gevolg keten: waar begon het?
Niet enkel kijken naar heden, ook verleden en toekomst
veiligheidsketen, preventiepiramide,
o Ruimte: hoe breder ingebed?
Niet altijd een uitsluitend lokale aangelegenheid
(overschrijdend)
Wijkniveau Buurtbewoners,
Wijkagent, buurtcomité
Gemeente Burgemeester,
gemeenteraad, lokale
politie,..
Provincie Gouverneur, provinciale
veiligheidscel
Nationaal/federaal FOD, federale politie,
Defensie,..
Internationaal EU, Europol, NAVO
(!!) verplaatsingseffect geografische verplaatsing
= Als er maatregelen worden genomen om criminaliteit te
bestrijden, kan dit er onbedoeld toe leiden dat criminelen
hun activiteiten elders of op een andere manier uitvoeren,
in plaats van te stoppen.
Bv inbraak
o Sociale netwerken: wie is erbij betrokken?
Niet 1 persoon of één enkele organisatie, maar
samenwerkingsverbanden, coalitites van (veiligheids)partners
zijn belangrijk in de aanpak
BaMV’er als brugfiguur
Informatie-uitwisseling
o Kennisgebied: welke inzichten zijn nuttig?
Multidisciplinaire benadering en aanpak (verschillende
kennisgebieden en disciplines integreren)
Oplossingen vanuit verschillende invalshoeken zoeken
Elk veiligheidsprobleem (en leefbaarheidsprobleem) kan met een integrale bril
bekeken worden
Examen Veiligheidsschema kunnen toepassen op een krantenartikel
OBJECTIEVE VEILIGHEID SUBJECTIEVE VEILIGHEID
, Feitelijke veiligheid Gevoel
Meten en tellen (on)veiligheidsgevoelens
Aantal en omvang van uiterlijk Persoonlijke zaak, eigen beleving, kan
waarneembare verschijnselen zeer veranderlijk zijn
Meerdere personen kunnen dit Bv: bang in verlaten straten,
doen onveilig gevoel in het verkeer,
Resultaten zijn onafhankelijk van bang zijn
diegene die telt/meet
Bepaald door factoren anders dan
Officiële registraties > dark criminaliteit
number/grey-number
Officiële registraties > dark number/grey-number
Dark number = alle misdrijven die wel plaatsvinden, maar niet in de officiële
statistieken van de politie voorkomen
Grey-number = het aantal misdrijven die wel aan de politie worden gemeld,
maar niet als officieel strafbaar feit worden geregistreerd
Validiteit en betrouwbaarheid van de cijfers? Slachtofferbevragingen?
Daderbevragingen?
Verband objectieve en subjectieve veiligheid
Houden verband met elkaar, maar vaak minder strikt dan dat men
zou vermoeden
Soms subjectieve onveiligheid = objectieve veiligheid
o Een buurt met hoge criminaliteitscijfers
Soms subjectieve onveiligheid < objectieve onveiligheid
o In je eigen huis, deelname druk verkeer
Soms subjectieve veiligheid > objectieve onveiligheid
o Een donkere straat
Belangrijk voor objectieve en subjectieve veiligheid: duurzame benadering
Sociale veiligheid
= het beschermd zijn en zich bescherm voelen tegen persoonlijk leed door
handelingen, misdrijven, overtredingen en overlast door anderen/door
menselijke-oorsprong
Zowel tussen individuen of tussen groepen, in de (semi)publieke of private
ruimte, ‘alledaagse veiligheid’ als terrorisme en oorlog, Los van intentie of
ernst, Zowel objectief als subjectief
