INSPANNINGSFYSIOLOGIE
HOC 18: OUDEREN IN SPORT EN INSPANNING
Aantal mensen die op hogere leeftijd nog aan sport doen: neemt toe
Inleiding tot veroudering in sport en beweging
- Aantal personen ouder dan 50 dat aan sport en lichaamsbeweging doet, is
toegenomen in vergelijking met 30 jaar geleden
- Recreatie
- Competitie
- Meer fit in vergelijking met oudere zittende tegenhangers
- Maar de prestaties nemen af met de leeftijd, onafhankelijk van het fitnessniveau.
Ouder worden een ongewoon patroon:
- Natuurlijke neiging om zittend te zijn
- Motiverende factoren?
Primaire veroudering versus comorbiditeit van leeftijd
- Cross-sectionele versus longitudinale studies
- Medische zorg, voeding, leefstijlfactoren
- Selectieve mortaliteit
- Toepasbaarheid van bevindingen op oudere bevolking?
Fysieke veroudering versus verminderde activiteit
"Aangezien lichamelijke activiteit de neiging heeft aanzienlijk af te nemen naarmate we ouder
worden, is het moeilijk om onderscheid te maken tussen de effecten van veroudering en die
van verminderde fysieke activiteit bij het bestuderen van levenslange veranderingen in de
fysiologische functie."
Uithoudingsvermogen versus weerstandstraining
Hoewel duurtraining het verouderingsverlies in spiermassa niet voorkomt, kunnen kracht- of
weerstandstraining de dwarsdoorsnede van de spiervezel bij oudere mannen en vrouwen
behouden of vergroten.
Lichaamssamenstelling en verouderen
Lengte
Heren: tot ± 20j; daalt met ± 4% bij de leeftijd van 70 jaar
Dames: tot ± 16-18y; daalt ± 3% naar leeftijd van 70 jaar
1
, Geslachtsverschillen:
- Hormonaal
- Dieet
- Gewicht
- lichamelijke activiteit
- osteoporose, osteopenie
Lengteverlies toe te schrijven aan:
- wervelcompressie
- kraakbeenachtige schijven
- gedaalde spiertonus
- posturale inzinking
Waarom is lichaamslengte belangrijk?
à belangrijk voor BMI en BMI is goede voorspeller van gezondheid.
Gewicht
Heren: tot 40 jaar; plateau tot 55 jaar; langzaam ¯
- lichaamsgewicht ¯ na 50 jaar: ¯ spiermassa
- lichaamsgewicht ¯¯ na 80-90y: ¯ spiermassa + ¯ vetmassa
Vrouwen: tot 45-50y; plateau tot 70 jaar
- plateau: ¯ vetmassa + ¯ spiermassa
Gewichtsverlies op oudere leeftijd:
- ‘selectieve overleving’
- ‘cohort effect’
- verouderingsproces: verlies van lichaamsmassa en ¯ eetlust
Onvrijwillig gewichtsverlies: beste voorspeller voor overlijdensrisico bij
oudere volwassenen.
Groot gewichtsverlies: vaak gelinkt aan een aandoening (kanker..)
BMI
Blijft ± 30 jaar na 25 jaar hetzelfde: ¯ spiermassa + ¯ vetmassa
Invloed op lengteverlies bij veroudering op BMI à artefactueel BMI veroorzaakt door
lengteverlies bij veroudering
2
HOC 18: OUDEREN IN SPORT EN INSPANNING
Aantal mensen die op hogere leeftijd nog aan sport doen: neemt toe
Inleiding tot veroudering in sport en beweging
- Aantal personen ouder dan 50 dat aan sport en lichaamsbeweging doet, is
toegenomen in vergelijking met 30 jaar geleden
- Recreatie
- Competitie
- Meer fit in vergelijking met oudere zittende tegenhangers
- Maar de prestaties nemen af met de leeftijd, onafhankelijk van het fitnessniveau.
Ouder worden een ongewoon patroon:
- Natuurlijke neiging om zittend te zijn
- Motiverende factoren?
Primaire veroudering versus comorbiditeit van leeftijd
- Cross-sectionele versus longitudinale studies
- Medische zorg, voeding, leefstijlfactoren
- Selectieve mortaliteit
- Toepasbaarheid van bevindingen op oudere bevolking?
Fysieke veroudering versus verminderde activiteit
"Aangezien lichamelijke activiteit de neiging heeft aanzienlijk af te nemen naarmate we ouder
worden, is het moeilijk om onderscheid te maken tussen de effecten van veroudering en die
van verminderde fysieke activiteit bij het bestuderen van levenslange veranderingen in de
fysiologische functie."
Uithoudingsvermogen versus weerstandstraining
Hoewel duurtraining het verouderingsverlies in spiermassa niet voorkomt, kunnen kracht- of
weerstandstraining de dwarsdoorsnede van de spiervezel bij oudere mannen en vrouwen
behouden of vergroten.
Lichaamssamenstelling en verouderen
Lengte
Heren: tot ± 20j; daalt met ± 4% bij de leeftijd van 70 jaar
Dames: tot ± 16-18y; daalt ± 3% naar leeftijd van 70 jaar
1
, Geslachtsverschillen:
- Hormonaal
- Dieet
- Gewicht
- lichamelijke activiteit
- osteoporose, osteopenie
Lengteverlies toe te schrijven aan:
- wervelcompressie
- kraakbeenachtige schijven
- gedaalde spiertonus
- posturale inzinking
Waarom is lichaamslengte belangrijk?
à belangrijk voor BMI en BMI is goede voorspeller van gezondheid.
Gewicht
Heren: tot 40 jaar; plateau tot 55 jaar; langzaam ¯
- lichaamsgewicht ¯ na 50 jaar: ¯ spiermassa
- lichaamsgewicht ¯¯ na 80-90y: ¯ spiermassa + ¯ vetmassa
Vrouwen: tot 45-50y; plateau tot 70 jaar
- plateau: ¯ vetmassa + ¯ spiermassa
Gewichtsverlies op oudere leeftijd:
- ‘selectieve overleving’
- ‘cohort effect’
- verouderingsproces: verlies van lichaamsmassa en ¯ eetlust
Onvrijwillig gewichtsverlies: beste voorspeller voor overlijdensrisico bij
oudere volwassenen.
Groot gewichtsverlies: vaak gelinkt aan een aandoening (kanker..)
BMI
Blijft ± 30 jaar na 25 jaar hetzelfde: ¯ spiermassa + ¯ vetmassa
Invloed op lengteverlies bij veroudering op BMI à artefactueel BMI veroorzaakt door
lengteverlies bij veroudering
2