Geschreven door studenten die geslaagd zijn Direct beschikbaar na je betaling Online lezen of als PDF Verkeerd document? Gratis ruilen 4,6 TrustPilot
logo-home
Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 104 pagina's
Samenvatting

Samenvatting Ontwikkelingspsychologie

Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 104 pagina's

samenvatting inclusief lesnotities en powerpoints van Ontwikkelinspsycholgie gegeven door professor M. Van Heel, VUB. Geslaagd eerste zit

Voorbeeld van de inhoud

Ontwikkelingspsychologie
Academiejaar 2024-2025

Prof. Martijn Van Heel




1

,1. Introductie ............................................................................................................................ 9
1.1 Definitie ........................................................................................................................ 9
1.1.1 Wetenschappelijke studie ......................................................................................... 9
1.1.2 Van conceptie tot dood ........................................................................................... 10
1.2 Basisthema’s .............................................................................................................. 10
2. Theoretische kaders ............................................................................................................ 11
2.1 Psychoanalytische theorie (FREUD) ............................................................................. 11
2.1.1 Psychoseksuele ontwikkeling .................................................................................. 12
2.2 Psychosociale theorie (ERIKSON) ................................................................................ 13
2.3 Behaviorisme (WATSON) ............................................................................................ 14
2.4 Sociaal-cognitieve leertheorie (BANDURA) ................................................................... 15
2.5 Cognitieve leertheorie (PIAGET) ................................................................................... 16
2.6 Humanistische perspectief (ROGERS) ......................................................................... 16
2.7 Contextueel perspectief (BRONFENBRENNER) ............................................................ 16
2.7.1 Bio-ecologisch model ............................................................................................. 17
2.8 Socioculturele theorie (VYGOTSKY) ............................................................................. 17
2.9 Evolutionaire psychologie (LORENZ) ............................................................................ 17
1. Prenatale periode ................................................................................................................ 18
1.1 Gedragsgenetica ......................................................................................................... 18
1.2 Interactie versus correlatie – gen-omgeving correlatie .................................................. 19
1.2.1 Gen-omgeving interactie ......................................................................................... 19
1.2.2 Gen-omgeving correlatie ......................................................................................... 19
1.2.3 Epigenetica ............................................................................................................. 20
1.3 Externe risicofactoren voor ontwikkeling ...................................................................... 20
1.3.1 Risico factoren voor ontwikkeling ............................................................................. 21
2. De geboorte en fysieke ontwikkeling in de peutertijd ............................................................. 22
2.1 Geboorte .................................................................................................................... 22
2.1.1 Geboortegewicht (heel belangrijke voorspeller voor hoe een baby het gaat doen) ...... 22
2.1.2 Radicale/culturele verschillen kindersterfte ............................................................. 23
2.1.3 Aanraking................................................................................................................ 24
2.1.4 Geboorte(zorg) ........................................................................................................ 24
2.1.5 Culturele verschillen geboorte(zorg)......................................................................... 24
2.1.6 Voeding .................................................................................................................. 25
2.1.7 Eerste maanden ...................................................................................................... 25



2

, 2.2 Fysieke ontwikkeling in de peutertijd ............................................................................ 26
2.2.1 Hersenontwikkeling................................................................................................. 27
2.2.2 Motorische ontwikkeling .......................................................................................... 27
2.2.3 Motorische vaardigheden ........................................................................................ 28
2.2.4 Visuele perceptie .................................................................................................... 29
2.2.5 Auditorische perceptie ............................................................................................ 30
2.2.6 Reuk en smaak........................................................................................................ 30
2.2.7 Gevoel .................................................................................................................... 30
3. Cognitieve ontwikkeling & sociale en persoonlijkheidsontwikkeling van de peuter.................. 31
3.1 Cognitieve ontwikkeling peuter .................................................................................... 31
3.1.1 Piaget sensorimotorische fase ................................................................................. 31
3.1.1.1 Behaviorisme: capaciteit tot leren .................................................................... 31
3.1.1.2 Sensori-motorische fase (Piaget)...................................................................... 31
3.1.2 Intelligentie ............................................................................................................. 34
3.1.3 Taal......................................................................................................................... 34
I. Leertheorie ....................................................................................................................... 35
II. Nativisme ........................................................................................................................ 35
III. Interactionisme .............................................................................................................. 36
3.2 Sociale en persoonlijkheidsontwikkeling ...................................................................... 36
Sociale competenties ............................................................................................................. 36
3.2.1 Emoties .................................................................................................................. 36
Angst voor vreemden en separatie........................................................................................ 36
3.2.2 Social referencing ................................................................................................... 37
3.2.3 Ontwikkeling van het ik ............................................................................................ 37
3.2.4 Theory of Mind ........................................................................................................ 37
3.2.5 Hechting ................................................................................................................. 38
3.2.6 Persoonlijkheid ....................................................................................................... 40
3.2.7 Temperament (zit meer biologisch verankerd) ........................................................... 40
Gender rollen ...................................................................................................................... 40
4. Fysieke & cognitieve ontwikkeling in de kleutertijd ................................................................ 41
4.1 Fysieke ontwikkeling in de kleutertijd ........................................................................... 41
4.1.1 Gezondheid ............................................................................................................ 41
4.1.2 De hersenen ........................................................................................................... 41
4.1.2.1 hersengroei en cognitieve ontwikkeling ............................................................ 42



3

, 4.1.3 Motorische vaardigheden ........................................................................................ 42
4.1.4 Zindelijkheidstraining .............................................................................................. 42
Potty training around the world............................................................................................. 42
4.2 Cognitieve ontwikkeling in de kleutertijd (2,5-6) ............................................................ 43
4.2.1 Pre-operationele fase (Piaget) TUSSEN 2 EN 6/7 JAAR ............................................... 43
Bedenkingen (kritieken) ....................................................................................................... 44
4.2.2 Socio-culturele theorie VYGOTSKY .......................................................................... 44
4.2.3 Taal gaat voor een stuk zichzelf gaan ontwikkelen ..................................................... 44
4.2.4 Impact SES ............................................................................................................. 45
4.2.5 Leren door media .................................................................................................... 45
4.2.6 Kleuterschool ......................................................................................................... 46
5. Persoonlijke en sociale ontwikkeling van de kleuter .............................................................. 47
Initiatief vs. schuld ..................................................................................................................... 47
5.1 Persoonlijke ontwikkeling ............................................................................................ 47
5.1.1 Zelfbewustzijn......................................................................................................... 47
5.1.1.1 Genderbewustzijn ........................................................................................... 47
5.1.2 Gender – identiteit ................................................................................................... 47
5.1.2.1 Gender: actueel .............................................................................................. 48
5.1.2.2 Raciaal en etnisch bewustzijn .......................................................................... 48
5.2 Sociale ontwikkeling van de kleuter ............................................................................. 48
5.2.1 Vriendschappen ...................................................................................................... 48
5.2.2 Spel ........................................................................................................................ 49
5.2.2.1 Theory of Mind ................................................................................................. 49
5.2.3 Opvoeding .............................................................................................................. 49
5.2.3.1 Co-opvoeding (coparenting → niet tussen gescheiden ouders maar gewoon
tussen 2 opvoeders) ......................................................................................................... 50
5.2.3.2 Opvoeding over culturen heen.......................................................................... 51
5.2.4 Mishandeling .......................................................................................................... 51
5.2.4.1 Vormen van mishandeling ................................................................................ 51
5.2.4.2 Risicofactoren ................................................................................................. 52
5.2.4.3 Gevolgen van kindermishandeling .................................................................... 53
5.2.4.4 Intergenerationele cyclus ................................................................................. 53
5.2.5 Veerkracht .............................................................................................................. 53
5.2.6 Moraliteit ................................................................................................................ 54



4

Documentinformatie

Geüpload op
23 september 2025
Aantal pagina's
104
Geschreven in
2024/2025
Type
Samenvatting
€7,99

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kan je een ander document kiezen. Je kan het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Verkocht
0
Volgers
0
Items
2
Laatst verkocht
-



Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via Bancontact, iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo eenvoudig kan het zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen