Algemene psychologie: H3: emotie en motivatie
Componenten van emotie
A) Evaluatie stimulus: beoordeling emotieopwekkende prikkel (situatie, persoon,
voorwerp…) (wat is ons oordeel v situatie?)
B) Respons (fysiologische opwinding, gezichtsuitdrukking, ander gedrag)
C) Subjectieve ervaring (gevoel)
Emotietheorieën
1) James-Lange theorie (einde 19e eeuw)
2) Cannon-Bard theorie (begin 20e eeuw)
3) Cognitive appraisal theorie Lazarus (’60 – ’70)
1) James-Lange theorie
Stimulus -> lichamelijke reactie -> emotie
vooraleer we emotie voelen moet er eerst lich reactie zijn
- Emotionele prikkels lokken een reflexmatige lichamelijke reactie uit
- Onze hersenen interpreteren deze reflexmatige lichamelijke reactie nadien als een
emotie
- We moeten zeggen dat “we verdrietig zijn omdat we huilen, boos zijn omdat we
een klap uitdelen, bang zijn omdat we beven en niet dat we huilen, vechten of
beven omdat we verdrietig zijn, of boos of bang”.
James
-> ziet prikkel, je merkt oei ‘zweten’, oh ik zal wel bang zijn
Is lichamelijke reactie nodig?
- Patiënten met letsel aan ruggengraat: snijdt hersenroute lichamelijke reactie
grotendeel af
- Beleven nog wel emoties, maar minder intens
- Conclusie: lichamelijke reactie versterkt emotionele beleving
- Maar is NIET noodzakelijk om emoties te beleven
, 2) Cannon-Bard theorie
- Twee onafhankelijke routes
Lichamelijke reactie
Emotie
- Vertrekpunt (vanaf hier vertrekken de routes)
Thalamus
Stimulus -> lich reactie / emotie
3) Cognitive appraisal theorie (Lazarus)
- Cognitieve beoordeling prikkel komt eerst tot stand
- Vb persoon in donker
Is vader: positieve prikkel
Oude man met hond: neutrale prikkel
Man met pistool: negatieve prikkel
Stimulus -> interpretatie -> lichamelijke reactie / emotie
Wie heeft er nu gelijk? Allemaal een beetje
Emotionele brein
- Stel: je bent aan het wandelen en je ziet een ‘slang’ (eigenlijk stok)
- Eerst spontane reactie, dan meer cognitieve bewuste interpretatie die ervoor
zorgt dat we prikkel gaan herevalueren
- Onbewuste, onwillekeurige, snelle (subcorticale) route van emotionele
verwerking (eerste wat gebeurt – snelle inschatting prikkel zonder invloed v jou)
- Bewuste, gecontroleerde, trage (corticale) route (echt emotionele, rationele deel)
- Bewuste route:
Componenten van emotie
A) Evaluatie stimulus: beoordeling emotieopwekkende prikkel (situatie, persoon,
voorwerp…) (wat is ons oordeel v situatie?)
B) Respons (fysiologische opwinding, gezichtsuitdrukking, ander gedrag)
C) Subjectieve ervaring (gevoel)
Emotietheorieën
1) James-Lange theorie (einde 19e eeuw)
2) Cannon-Bard theorie (begin 20e eeuw)
3) Cognitive appraisal theorie Lazarus (’60 – ’70)
1) James-Lange theorie
Stimulus -> lichamelijke reactie -> emotie
vooraleer we emotie voelen moet er eerst lich reactie zijn
- Emotionele prikkels lokken een reflexmatige lichamelijke reactie uit
- Onze hersenen interpreteren deze reflexmatige lichamelijke reactie nadien als een
emotie
- We moeten zeggen dat “we verdrietig zijn omdat we huilen, boos zijn omdat we
een klap uitdelen, bang zijn omdat we beven en niet dat we huilen, vechten of
beven omdat we verdrietig zijn, of boos of bang”.
James
-> ziet prikkel, je merkt oei ‘zweten’, oh ik zal wel bang zijn
Is lichamelijke reactie nodig?
- Patiënten met letsel aan ruggengraat: snijdt hersenroute lichamelijke reactie
grotendeel af
- Beleven nog wel emoties, maar minder intens
- Conclusie: lichamelijke reactie versterkt emotionele beleving
- Maar is NIET noodzakelijk om emoties te beleven
, 2) Cannon-Bard theorie
- Twee onafhankelijke routes
Lichamelijke reactie
Emotie
- Vertrekpunt (vanaf hier vertrekken de routes)
Thalamus
Stimulus -> lich reactie / emotie
3) Cognitive appraisal theorie (Lazarus)
- Cognitieve beoordeling prikkel komt eerst tot stand
- Vb persoon in donker
Is vader: positieve prikkel
Oude man met hond: neutrale prikkel
Man met pistool: negatieve prikkel
Stimulus -> interpretatie -> lichamelijke reactie / emotie
Wie heeft er nu gelijk? Allemaal een beetje
Emotionele brein
- Stel: je bent aan het wandelen en je ziet een ‘slang’ (eigenlijk stok)
- Eerst spontane reactie, dan meer cognitieve bewuste interpretatie die ervoor
zorgt dat we prikkel gaan herevalueren
- Onbewuste, onwillekeurige, snelle (subcorticale) route van emotionele
verwerking (eerste wat gebeurt – snelle inschatting prikkel zonder invloed v jou)
- Bewuste, gecontroleerde, trage (corticale) route (echt emotionele, rationele deel)
- Bewuste route:
