Econometrie
Inleiding
Wat is econometrie?
Def. Econometrie: een discipline binnen de economische wetenschap die als doel heeft de
kwantitatieve beschrijving te geven van de relaties tussen economische variabelen, en overstijgt dus
het descriptieve karakter van de samenvattende statistieken.
A. Kwantificeren van verbanden tussen economische variabelen.
• Aan de hand van econometrie kunnen we theoretische hypotheses gaan toetsen, en
voorspellingen maken
• Het is een samenvoegsel van economische theorie, wiskunde en statistiek
• Taak econometrist is kwantificering aan de hand van data
Waarom econometrie?
Veel beslissingen in de economie, het bedrijfsleven en de overheid zijn gebaseerd op het begrijpen van
relaties tussen variabelen in de wereld om ons heen. Deze beslissingen vereisen kwantitatieve
antwoorden op kwantitatieve vragen’
• Marketing: Wat is de impact van een reclamecampagne op de verkoop van smartphones?
• Overheidsbeleid: Hoeveel mensen stoppen met roken als de accijnzen op sigaretten
toeneemt?
• Macro-economie: Wat is de impact van een toename van de investeringen in R&D op
economische groei?
• Monetair beleid: Wat is de impact van een renteverlaging door de ECB op inflatie?
• …
Causale effecten en ceteris paribus
De meeste relaties die een econometrist moet kwantificeren zijn causale of oorzakelijk relaties.
Bij econometrie:
• Een actie veroorzaakt een resultaat als het resultaat een direct gevolg is van de actie
o bemesting zorgt voor grotere oogst.
Bij statistiek:
• Correlatieanalyse meet de mate van lineaire associatie maar veronderstelt geen causaal
verband
o correlatie tussen bemesting en oogst
o correlatie tussen roken en longkanker
• Regressieanalyse veronderstelt een causaal verband
o bemesting verhoogt de oogst
o roken verhoogt de kans op longkanker
1
,Hoe kunnen we causale effecten meten? Ideaal is het uitvoeren van een gecontroleerd experiment
• Treatment group: wordt gevraagd te roken
• Control group: wordt gevraagd niet te roken
• Causaal effect wordt gemeten door de incidentie van longkanker in beide groepen te
vergelijken.
In de praktijk zijn dergelijke experimenten vaak niet haalbaar: Niet ethisch, Te duur, te tijdrovend, ...
Omstandigheden kunnen niet gecontroleerd worden (treatment en control group zijn verschillend) . .
In de praktijk dient in plaats van experimentele data dus vaak/meestal geobserveerde data te worden
gebruikt.
• Dit zorgt ervoor dat de richting van de causaliteit niet ontegensprekelijk vaststaat
• Een statistisch verband betekent niet noodzakelijk ook een oorzakelijk verband!!!
• Een van de grote uitdaging is het inschatten van causale effecten op basis van niet-
experimentele data
• Rol ceteris paribus (je wil alle andere variabele constant houden om één var te bekijken):
controleren voor ‘derde variabelen’
• Stappenplan voor betrouwbare analyse.
Stappen in het kwantificeringsproces
2
, Bepaald hoe goed je in staat bent om 𝛽2 te bepalen.
µ
Je kan Y bepalen maar nt exact
tegenovergestelde
Vb datat plot: grafische weergave met µ als storingsterm
Y = 𝛽1 + 𝛽2 X
Examenvraag: wat betekent µ?:
Verzameling van data
b.v. data voor de V.S. aangaande geaggregeerde reële consumptie en reëel BBP in USD over de
periode 1982-1996.
Schatting van de onbekende parameters in het model
• Regressieanalyse
3
, Analyse van het model en eventueel remediëring
• Is de specificatie van het model adequaat?
• Wat zijn de statistische eigenschappen van de schatter?
Testen van hypothesen
• Zijn de resultaten in lijn met wat de theorie voorspelt?
Gebruik resultaten
• Maatregelen beleid
• Maken van voorspellingen
Datatypes
Doelstellingen van het vak econometrie
4
Inleiding
Wat is econometrie?
Def. Econometrie: een discipline binnen de economische wetenschap die als doel heeft de
kwantitatieve beschrijving te geven van de relaties tussen economische variabelen, en overstijgt dus
het descriptieve karakter van de samenvattende statistieken.
A. Kwantificeren van verbanden tussen economische variabelen.
• Aan de hand van econometrie kunnen we theoretische hypotheses gaan toetsen, en
voorspellingen maken
• Het is een samenvoegsel van economische theorie, wiskunde en statistiek
• Taak econometrist is kwantificering aan de hand van data
Waarom econometrie?
Veel beslissingen in de economie, het bedrijfsleven en de overheid zijn gebaseerd op het begrijpen van
relaties tussen variabelen in de wereld om ons heen. Deze beslissingen vereisen kwantitatieve
antwoorden op kwantitatieve vragen’
• Marketing: Wat is de impact van een reclamecampagne op de verkoop van smartphones?
• Overheidsbeleid: Hoeveel mensen stoppen met roken als de accijnzen op sigaretten
toeneemt?
• Macro-economie: Wat is de impact van een toename van de investeringen in R&D op
economische groei?
• Monetair beleid: Wat is de impact van een renteverlaging door de ECB op inflatie?
• …
Causale effecten en ceteris paribus
De meeste relaties die een econometrist moet kwantificeren zijn causale of oorzakelijk relaties.
Bij econometrie:
• Een actie veroorzaakt een resultaat als het resultaat een direct gevolg is van de actie
o bemesting zorgt voor grotere oogst.
Bij statistiek:
• Correlatieanalyse meet de mate van lineaire associatie maar veronderstelt geen causaal
verband
o correlatie tussen bemesting en oogst
o correlatie tussen roken en longkanker
• Regressieanalyse veronderstelt een causaal verband
o bemesting verhoogt de oogst
o roken verhoogt de kans op longkanker
1
,Hoe kunnen we causale effecten meten? Ideaal is het uitvoeren van een gecontroleerd experiment
• Treatment group: wordt gevraagd te roken
• Control group: wordt gevraagd niet te roken
• Causaal effect wordt gemeten door de incidentie van longkanker in beide groepen te
vergelijken.
In de praktijk zijn dergelijke experimenten vaak niet haalbaar: Niet ethisch, Te duur, te tijdrovend, ...
Omstandigheden kunnen niet gecontroleerd worden (treatment en control group zijn verschillend) . .
In de praktijk dient in plaats van experimentele data dus vaak/meestal geobserveerde data te worden
gebruikt.
• Dit zorgt ervoor dat de richting van de causaliteit niet ontegensprekelijk vaststaat
• Een statistisch verband betekent niet noodzakelijk ook een oorzakelijk verband!!!
• Een van de grote uitdaging is het inschatten van causale effecten op basis van niet-
experimentele data
• Rol ceteris paribus (je wil alle andere variabele constant houden om één var te bekijken):
controleren voor ‘derde variabelen’
• Stappenplan voor betrouwbare analyse.
Stappen in het kwantificeringsproces
2
, Bepaald hoe goed je in staat bent om 𝛽2 te bepalen.
µ
Je kan Y bepalen maar nt exact
tegenovergestelde
Vb datat plot: grafische weergave met µ als storingsterm
Y = 𝛽1 + 𝛽2 X
Examenvraag: wat betekent µ?:
Verzameling van data
b.v. data voor de V.S. aangaande geaggregeerde reële consumptie en reëel BBP in USD over de
periode 1982-1996.
Schatting van de onbekende parameters in het model
• Regressieanalyse
3
, Analyse van het model en eventueel remediëring
• Is de specificatie van het model adequaat?
• Wat zijn de statistische eigenschappen van de schatter?
Testen van hypothesen
• Zijn de resultaten in lijn met wat de theorie voorspelt?
Gebruik resultaten
• Maatregelen beleid
• Maken van voorspellingen
Datatypes
Doelstellingen van het vak econometrie
4
