BOEKHOUDEN EN
KOSTPRIJSBEREKENING
Semester 1
JANE DOE
AC 2021 - 2022
Vrije Universiteit Brussel
,H7: De boekhoudkundige verwerking van vaste activa
Over investeringen en afschrijvingen
Materiële vaste activa
Omschrijving materiële vaste activa
Vaste activa: bezittingen die de vennootschap duurzaam aanwendt voor bedrijfsuitvoering
• Financiële vaste activa: duurzame beleggingen in aandelen of in vastrentende effecten zoals
obligaties van ander ondernemingen
• Materiële vaste activa: fysieke / Tastbare zaken die je duurzaam aanwendt voor de bedrijfsvoering
financiële en immateriële activa zijn niet tastbaar
• Kenmerken van materiële vaste activa Classificatie Materiële vaste activa
▪ Bezig voor lange periode (22→27)
▪ Ter ondersteuning productie en verkoop goederen en
22 Terreinen en gebouwen
diensten
23 Installaties, machines en uitrusting
▪ Niet bestemd voor verkoop in kader normale
24 Meubilair en rollend materieel
bedrijfsactiviteit
25 Leasing en soortgelijke rechten
▪ Bestemming beïnvloed de classificatie
26 Overige materiële vaste activa
→ vrachtwagen in transportbedrijf = vaste activa
27 Activa in aanbouw en
→ vrachtwagen in vrachtwagenproducent = voorraad
vooruitbetalingen
Waardering materiële vaste activa
Op het moment van aanwerving ga je iets moeten inboeken op de balans. Dit kan op 3 manieren:
• Aanschaffingsprijs = aankoopprijs + bijkomende kosten om het goed bedrijfsklaar te maken
(transport, installatie, import belastingen,…)
• Vervaardigingsprijs: boeking in 2 stappen
→ weten hoeveel dit je kost (directe kosten, personeelskosten, indirecte kosten)
Integrale vervaardigingsprijs Directe of variabele vervaardigingsprijs
Rekening houden met directe en indirecte Allee rekening houden met de directe
kosten productiekosten
→ alle kosten opnemen → geen onrechtstreekse kosten opnemen
• Inbrengwaarde: waarde inbreng in natura door aandeelhouder
Na verwerving gaat de waarde van de vaste activa niet constant blijven. Dit verandert doorheen de tijd
door afschrijvingen
2
,Afschrijvingen materiële vaste activa
Kasaanpak / cash basis
Onder de kasaanpak worden kosten van een actief geboekt als het actief wordt betaald
→ voldoet niet aan het principe van overeenstemming = matching
→ alles wordt hier onmiddellijk ingebracht
Toerekeningsaanpak / accrual basis
Onder de toerekeningsaanpak worden kosten van een actief omgeboekt als het actief wordt gebruikt/
verbruikt om opbrengsten te genereren volgens het matching principe
→ kosten spreiden over de gebruiksduur = periode waarin opbrengsten gerealiseerd
Dit geeft de economische activiteit weer: kost mag dus over 5 jaar gespreid worden. We moeten dus
een manier vinden om kost te spreiden over de gebruiksduur van actief = boekhoudkundig spreiden
Om te beginnen boeken we de aankoop van de vrachtwagen op rekening 2400 rollend materieel. Deze
wachten wordt gedurende 5 jaar gebruikt in de onderneming en moet over deze periode dus ook
afgeschreven worden. Hiervoor gebruiken we rekening 6302 om de afschrijving te doen. Hier zo er
direct met de rekening RM gewerkt kunnen worden maar dit is niet overzichtelijk. Daarom gebruiken
we een contrarekening van RM (altijd eindigend op 9). Op deze manier is er duidelijk wat er reeds is
afgeschreven en blijft ook de initiële aankoopwaarde van de wagen behouden.
Contrarekening: dezelfde rekening maar met een 9 achter. Gedragen zich op omgekeerde manier.
Nettowaarde: Aanschaffingswaarde – gecumuleerde afschrijvingen
afschrijvingen altijd op het einde van boekjaar gedaan = badvolk
3
, Einde boekjaar verrichtingen
B = Btw-saldering (hfst. 4)
A = Afschrijvingen (hfst. 7)
D = Dubieuze debiteuren (hfst. 4)
V = Voorraden (hfst. 5)
V = Voorzieningen voor risico’s en kosten (h.10), vakantiegeld en geraamde belastingen (h.8)
O = Overlopende rekeningen (hfst. 6)
L = Leningen (LT « KT) (hfst. 8)
K = Koersen (/)
Enkel materiële vaste activa met beperkte gebruiksduur worden afgeschreven
→ vb. gebouwen, machines (onderhevig aan slijtage of technische veroudering
→ niet: Terreinen → veranderen niet echt in waarde over de jaren heen
Bepalen van de afschrijvingskost
• Afschrijfbare bedrag: gedeelte van de aanschaffingswaarde dat gedurende de gebruiksduur van
het goed als kost wordt geboekt in de resultaten rekening → AW – restwaarde
▪ Restwaarde (RW): bedrag dat de vennootschap kan verkrijgen uit de verkoop van het goed
aan het einde van de gebruiksduur
▪ Vb: 30.000 (AW) – 5.000 (RW) = 25.000 (AB)
• Waarschijnlijke gebruiksduur: aantal periodes waarover we het goed afschrijven (n)
▪ Fiscus bepaald de termijnen voor wagens, gebouwen
Afschrijvingsmethodes → Afschrijvingen dienen op systematische wijze te gebeuren
ieder jaar even veel afschrijven (verplicht in BE) in begin meer en later minder
Lineaire afschrijving: afschrijvingen gelijk in iedere periode
→ Vaste activa genereren in elke periode dezelfde opbrengsten
4
KOSTPRIJSBEREKENING
Semester 1
JANE DOE
AC 2021 - 2022
Vrije Universiteit Brussel
,H7: De boekhoudkundige verwerking van vaste activa
Over investeringen en afschrijvingen
Materiële vaste activa
Omschrijving materiële vaste activa
Vaste activa: bezittingen die de vennootschap duurzaam aanwendt voor bedrijfsuitvoering
• Financiële vaste activa: duurzame beleggingen in aandelen of in vastrentende effecten zoals
obligaties van ander ondernemingen
• Materiële vaste activa: fysieke / Tastbare zaken die je duurzaam aanwendt voor de bedrijfsvoering
financiële en immateriële activa zijn niet tastbaar
• Kenmerken van materiële vaste activa Classificatie Materiële vaste activa
▪ Bezig voor lange periode (22→27)
▪ Ter ondersteuning productie en verkoop goederen en
22 Terreinen en gebouwen
diensten
23 Installaties, machines en uitrusting
▪ Niet bestemd voor verkoop in kader normale
24 Meubilair en rollend materieel
bedrijfsactiviteit
25 Leasing en soortgelijke rechten
▪ Bestemming beïnvloed de classificatie
26 Overige materiële vaste activa
→ vrachtwagen in transportbedrijf = vaste activa
27 Activa in aanbouw en
→ vrachtwagen in vrachtwagenproducent = voorraad
vooruitbetalingen
Waardering materiële vaste activa
Op het moment van aanwerving ga je iets moeten inboeken op de balans. Dit kan op 3 manieren:
• Aanschaffingsprijs = aankoopprijs + bijkomende kosten om het goed bedrijfsklaar te maken
(transport, installatie, import belastingen,…)
• Vervaardigingsprijs: boeking in 2 stappen
→ weten hoeveel dit je kost (directe kosten, personeelskosten, indirecte kosten)
Integrale vervaardigingsprijs Directe of variabele vervaardigingsprijs
Rekening houden met directe en indirecte Allee rekening houden met de directe
kosten productiekosten
→ alle kosten opnemen → geen onrechtstreekse kosten opnemen
• Inbrengwaarde: waarde inbreng in natura door aandeelhouder
Na verwerving gaat de waarde van de vaste activa niet constant blijven. Dit verandert doorheen de tijd
door afschrijvingen
2
,Afschrijvingen materiële vaste activa
Kasaanpak / cash basis
Onder de kasaanpak worden kosten van een actief geboekt als het actief wordt betaald
→ voldoet niet aan het principe van overeenstemming = matching
→ alles wordt hier onmiddellijk ingebracht
Toerekeningsaanpak / accrual basis
Onder de toerekeningsaanpak worden kosten van een actief omgeboekt als het actief wordt gebruikt/
verbruikt om opbrengsten te genereren volgens het matching principe
→ kosten spreiden over de gebruiksduur = periode waarin opbrengsten gerealiseerd
Dit geeft de economische activiteit weer: kost mag dus over 5 jaar gespreid worden. We moeten dus
een manier vinden om kost te spreiden over de gebruiksduur van actief = boekhoudkundig spreiden
Om te beginnen boeken we de aankoop van de vrachtwagen op rekening 2400 rollend materieel. Deze
wachten wordt gedurende 5 jaar gebruikt in de onderneming en moet over deze periode dus ook
afgeschreven worden. Hiervoor gebruiken we rekening 6302 om de afschrijving te doen. Hier zo er
direct met de rekening RM gewerkt kunnen worden maar dit is niet overzichtelijk. Daarom gebruiken
we een contrarekening van RM (altijd eindigend op 9). Op deze manier is er duidelijk wat er reeds is
afgeschreven en blijft ook de initiële aankoopwaarde van de wagen behouden.
Contrarekening: dezelfde rekening maar met een 9 achter. Gedragen zich op omgekeerde manier.
Nettowaarde: Aanschaffingswaarde – gecumuleerde afschrijvingen
afschrijvingen altijd op het einde van boekjaar gedaan = badvolk
3
, Einde boekjaar verrichtingen
B = Btw-saldering (hfst. 4)
A = Afschrijvingen (hfst. 7)
D = Dubieuze debiteuren (hfst. 4)
V = Voorraden (hfst. 5)
V = Voorzieningen voor risico’s en kosten (h.10), vakantiegeld en geraamde belastingen (h.8)
O = Overlopende rekeningen (hfst. 6)
L = Leningen (LT « KT) (hfst. 8)
K = Koersen (/)
Enkel materiële vaste activa met beperkte gebruiksduur worden afgeschreven
→ vb. gebouwen, machines (onderhevig aan slijtage of technische veroudering
→ niet: Terreinen → veranderen niet echt in waarde over de jaren heen
Bepalen van de afschrijvingskost
• Afschrijfbare bedrag: gedeelte van de aanschaffingswaarde dat gedurende de gebruiksduur van
het goed als kost wordt geboekt in de resultaten rekening → AW – restwaarde
▪ Restwaarde (RW): bedrag dat de vennootschap kan verkrijgen uit de verkoop van het goed
aan het einde van de gebruiksduur
▪ Vb: 30.000 (AW) – 5.000 (RW) = 25.000 (AB)
• Waarschijnlijke gebruiksduur: aantal periodes waarover we het goed afschrijven (n)
▪ Fiscus bepaald de termijnen voor wagens, gebouwen
Afschrijvingsmethodes → Afschrijvingen dienen op systematische wijze te gebeuren
ieder jaar even veel afschrijven (verplicht in BE) in begin meer en later minder
Lineaire afschrijving: afschrijvingen gelijk in iedere periode
→ Vaste activa genereren in elke periode dezelfde opbrengsten
4
