Goederenrecht samenvatting
Hoorcollege 1 – Gemeenschap
Absolute rechten hebben zaaksgevolg = recht blijft op het goed rusten, waar het goed ook
gaat.
Enkel op een zaak (boek 5): eigendom, erfdienstbaarheid, opstal, appartementsrecht.
Zaak + vermogensrecht (boek 3): vruchtgebruik, pand, hypotheek.
Gemeenschap: goed of goederen behoren toe aan twee of meer personen (3:166 BW).
Ontstaat bij overeenkomst, erfrecht of wettelijke basis.
Bijzondere bepalingen bij: nalatenschap, ontbonden huwelijksgemeenschap, ontbonden
g.p./maatschap/vennootschap/rederij, gemeenschappelijk gebouw met appartementsrechten.
Verdeling: een van de deelgenoten krijgt, met medewerking deelgenoten, het hele
gemeenschappelijke goed (3:182 BW).
Vormvrij + goedgekeurde notariële akte door kantonrechter*.
Komen partijen er niet uit? > rechter.
Mandeligheid (5:60 BW): gemeenschap van een onroerende zaak die toebehoort aan
eigenaars van verschillende erven en tot gemeenschappelijk nut bestemd is van die erven
(groenstrook, parkeerplaatsen). Dit kan je tot de eenvoudige gemeenschap rekenen.
Vatbaar voor splitsing:
- Gebouw met toebehoren en daarbij behorende grond;
- Grond en een recht van erfpacht/opstal, mits toestemming;
- Appartementsrecht zelf (tenzij akte van splitsing verbiedt).
Totstandkoming splitsing: notariële akte (splitsingstekening als bijlage) + inschrijving.
Appartementsrecht kan worden vervreemd, toegedeeld, bezwaard en uitgewonnen.
Kan worden gewijzigd of opgeheven. Na opheffing is het een bijzondere gemeenschap.
Hoorcollege 2 – Overdracht
Bezit: houden voor jezelf.
Houderschap: houden voor een ander.
Middelijk: indirect het goed onder je hebben (uitgeleende laptop).
Onmiddellijk: direct het goed onder je hebben.
Overdraagbaar zijn: eigendom, beperkte rechten & vorderingsrechten. Tenzij de wet, aard van
het recht zich tegen de overdracht verzet. Pandrecht en hypotheekrecht zijn niet
overdraagbaar.
Vernietiging = terugwerkende kracht (nooit een overeenkomst geweest).
Ontbinding wegens tekortkoming = ongedaanmakingsverbintenis.
Bezitsverschaffing 3:90 BW.
- Feitelijke overgave (3:114 BW);
- C.p. (3:115 sub a BW);
1
, - Brevi manu (3:115 sub b BW);
- Longa manu (3:115 sub c BW).
Levering c.p. door houder is nietig (3:111 BW).
Toonder: schuldenaar moet betalen aan degene die papier toont. Levering door
bezitsverschaffing toonderpapier (cheque).
Order: schuldenaar moet betalen aan degene wiens naam op orderpapier staat. Levering door
bezitsverschaffing.
Vordering op naam > 3:94 BW (cessie).
Lid 1: levering door akte + mededeling aan schuldenaar (openbare cessie).
Lid 2: levering door notariële akte of geregistreerde onderhandse akte zonder mededeling
(stille cessie).
Vervreemder: cedent.
Verkrijger: cessionaris.
Schuldenaar: debitor cessus.
Levering door ander dan bezitter/houder: art. 3:95 BW.
= akte. Bijv. diefstal.
Botsende rechten op levering > oudste recht gaat voor. Uitzondering op grond van wet, aard
van recht + redelijkheid en billijkheid.
Nemo-plusregel: men kan niet meer overdragen dan hij heeft.
Kijk naar de te goeder trouw ten tijde van levering = 3:118 lid 2 BW.
Wel derdenbescherming bij diefstal als het een consumentenkoop, geld of
order/toonderpapieren betreft.
Je bent verplicht aan te geven aan de eigenaar (na diefstal) waar je het goed hebt gekocht.
Daar kan de eigenaar zich dan verhalen. Doe je dit niet > geen derdenbescherming.
Derdenbescherming onroerende zaak > 3:88 BW. Onbevoegdheid vloeit voort uit een titel- of
leveringsgebrek uit een eerdere overdracht.
Hoorcollege 3 – eigendomsvoorbehoud
Eigendomsvoorbehoud: partijen spreken af dat onvoorwaardelijke eigendom pas overgaat
wanneer de tegenprestatie is voldaan (opschortende voorwaarde).
= overdracht onder opschortende voorwaarde (van 3:84).
Dit betekent dat de nieuwe eigenaar eerst houder wordt tot de tegenprestatie is verricht. Dan is
diegene onder eigendomsvoorbehoud eigenaar/bezitter geworden. Zo lang de koopsom niet is
betaald blijft Robin voorwaardelijk eigenaar. Hij kan dan revindiceren (5:2 BW) bij
bijvoorbeeld faillissement.
Beschikkingsbevoegdheid wordt beoordeeld op moment van levering. Eigendomsvoorbehoud
gaat teniet door natrekking (nieuwe dakpannen op een huis), vermenging en zaaksvorming.
Absoluut toekomstige goederen: goed bestaat nog niet.
Relatief toekomstige goederen: goed is nog niet in vermogen van vervreemder.
2
Hoorcollege 1 – Gemeenschap
Absolute rechten hebben zaaksgevolg = recht blijft op het goed rusten, waar het goed ook
gaat.
Enkel op een zaak (boek 5): eigendom, erfdienstbaarheid, opstal, appartementsrecht.
Zaak + vermogensrecht (boek 3): vruchtgebruik, pand, hypotheek.
Gemeenschap: goed of goederen behoren toe aan twee of meer personen (3:166 BW).
Ontstaat bij overeenkomst, erfrecht of wettelijke basis.
Bijzondere bepalingen bij: nalatenschap, ontbonden huwelijksgemeenschap, ontbonden
g.p./maatschap/vennootschap/rederij, gemeenschappelijk gebouw met appartementsrechten.
Verdeling: een van de deelgenoten krijgt, met medewerking deelgenoten, het hele
gemeenschappelijke goed (3:182 BW).
Vormvrij + goedgekeurde notariële akte door kantonrechter*.
Komen partijen er niet uit? > rechter.
Mandeligheid (5:60 BW): gemeenschap van een onroerende zaak die toebehoort aan
eigenaars van verschillende erven en tot gemeenschappelijk nut bestemd is van die erven
(groenstrook, parkeerplaatsen). Dit kan je tot de eenvoudige gemeenschap rekenen.
Vatbaar voor splitsing:
- Gebouw met toebehoren en daarbij behorende grond;
- Grond en een recht van erfpacht/opstal, mits toestemming;
- Appartementsrecht zelf (tenzij akte van splitsing verbiedt).
Totstandkoming splitsing: notariële akte (splitsingstekening als bijlage) + inschrijving.
Appartementsrecht kan worden vervreemd, toegedeeld, bezwaard en uitgewonnen.
Kan worden gewijzigd of opgeheven. Na opheffing is het een bijzondere gemeenschap.
Hoorcollege 2 – Overdracht
Bezit: houden voor jezelf.
Houderschap: houden voor een ander.
Middelijk: indirect het goed onder je hebben (uitgeleende laptop).
Onmiddellijk: direct het goed onder je hebben.
Overdraagbaar zijn: eigendom, beperkte rechten & vorderingsrechten. Tenzij de wet, aard van
het recht zich tegen de overdracht verzet. Pandrecht en hypotheekrecht zijn niet
overdraagbaar.
Vernietiging = terugwerkende kracht (nooit een overeenkomst geweest).
Ontbinding wegens tekortkoming = ongedaanmakingsverbintenis.
Bezitsverschaffing 3:90 BW.
- Feitelijke overgave (3:114 BW);
- C.p. (3:115 sub a BW);
1
, - Brevi manu (3:115 sub b BW);
- Longa manu (3:115 sub c BW).
Levering c.p. door houder is nietig (3:111 BW).
Toonder: schuldenaar moet betalen aan degene die papier toont. Levering door
bezitsverschaffing toonderpapier (cheque).
Order: schuldenaar moet betalen aan degene wiens naam op orderpapier staat. Levering door
bezitsverschaffing.
Vordering op naam > 3:94 BW (cessie).
Lid 1: levering door akte + mededeling aan schuldenaar (openbare cessie).
Lid 2: levering door notariële akte of geregistreerde onderhandse akte zonder mededeling
(stille cessie).
Vervreemder: cedent.
Verkrijger: cessionaris.
Schuldenaar: debitor cessus.
Levering door ander dan bezitter/houder: art. 3:95 BW.
= akte. Bijv. diefstal.
Botsende rechten op levering > oudste recht gaat voor. Uitzondering op grond van wet, aard
van recht + redelijkheid en billijkheid.
Nemo-plusregel: men kan niet meer overdragen dan hij heeft.
Kijk naar de te goeder trouw ten tijde van levering = 3:118 lid 2 BW.
Wel derdenbescherming bij diefstal als het een consumentenkoop, geld of
order/toonderpapieren betreft.
Je bent verplicht aan te geven aan de eigenaar (na diefstal) waar je het goed hebt gekocht.
Daar kan de eigenaar zich dan verhalen. Doe je dit niet > geen derdenbescherming.
Derdenbescherming onroerende zaak > 3:88 BW. Onbevoegdheid vloeit voort uit een titel- of
leveringsgebrek uit een eerdere overdracht.
Hoorcollege 3 – eigendomsvoorbehoud
Eigendomsvoorbehoud: partijen spreken af dat onvoorwaardelijke eigendom pas overgaat
wanneer de tegenprestatie is voldaan (opschortende voorwaarde).
= overdracht onder opschortende voorwaarde (van 3:84).
Dit betekent dat de nieuwe eigenaar eerst houder wordt tot de tegenprestatie is verricht. Dan is
diegene onder eigendomsvoorbehoud eigenaar/bezitter geworden. Zo lang de koopsom niet is
betaald blijft Robin voorwaardelijk eigenaar. Hij kan dan revindiceren (5:2 BW) bij
bijvoorbeeld faillissement.
Beschikkingsbevoegdheid wordt beoordeeld op moment van levering. Eigendomsvoorbehoud
gaat teniet door natrekking (nieuwe dakpannen op een huis), vermenging en zaaksvorming.
Absoluut toekomstige goederen: goed bestaat nog niet.
Relatief toekomstige goederen: goed is nog niet in vermogen van vervreemder.
2
