10. Juridische beroepen
Het juridisch beroep
= een beroep waarbij juridische activiteiten worden uitgeoefend door een houder van een Juridisch
diploma (Aubert).
Traditioneel: advocaten, notarissen, gerechtsdeurwaarders, magistraten
Niet-traditioneel: overheidsambtenaren, bedrijfsjuristen
Sommige traditionele beroepen zijn professies (notaris, advocaat)
Berusten op bepaalde waarden en tradities,
Zelfregulerend,
Eigen opleiding,
Toelatingsvoorwaarden
Hoogstaande dienstverlening in vrije markt juridische diensten
Rechters niet, want zij worden niet bepaald door de markt.
Er zijn diverse stadia om een juridische professional te worden:
1. Universitaire instroom en uitstroom
a. Universitaire bachelor en master (toegang tot zowel traditionele als niet-traditionele
beroepen)
b. Hogeschool (paralegals, niet-traditionele)
2. Werkkringen van juristen
3. Advocaat stagiair
4. Advocaat an sich
Historisch: stijging van het aantal afgestudeerden
, Opgesplitst in 3 periodes
1850-1945: Weinig verandering in functie recht1880. Knik omhoog: veel sociale onrust, arbeiders
revoltes, repressie stakers (advocaten, rechters nodig)
1945-1965: Geleidelijke stijging & daling
Vanaf 1965: Explosieve stijging (denk aan stakingen sociale problemen), 2002-2007 daling
Spectaculaire toename ’70
Meer jongeren hoger onderwijs
Babyboom na WOII
Beurzenstelsel
Toegangsvereisten ↓ (Omnivalentie van humanioradiploma’s)
Emancipatiebewegingen: meer vrouwen gaan studeren
Verklaringen voor toename
De eerste verklarende factor voor het toenemen van het aantal rechtenstudenten dat Nederlands
spreekt: In 1960: 40% Nederlandstaling, vanaf 1970 60% Nederlandstalig. Tot op vandaag studeren er
meer Nederlandstaligen af dan Franstaligen in de richting rechten. De taalemancipatie speelt hier dus
een grote rol.
Een tweede verklaring is meer vrijheid voor de vrouw: in 1960: 3%, in 1970: 53%, in 2010: 63%
Ook de democratisering speelt een grote rol. Sinds 1965 was het onderwijs meer toegankelijk voor
iedereen., maar toch zien we heel duidelijke dat mensen waarvan hun ouders een universitair diploma
hebben, veel meer kans hebben om aan hogere studies te beginnen. Sociale ongelijkheid blijft aanwezig.
De toename rechtenstudenten wijst dus niet op een democratisering van de samenleving, maar op het
stijgen van het aantal vermogenden in de samenleving.
Globalisering en internationalisering: hebben weinig tot geen effect op de groei.
Het juridisch beroep
= een beroep waarbij juridische activiteiten worden uitgeoefend door een houder van een Juridisch
diploma (Aubert).
Traditioneel: advocaten, notarissen, gerechtsdeurwaarders, magistraten
Niet-traditioneel: overheidsambtenaren, bedrijfsjuristen
Sommige traditionele beroepen zijn professies (notaris, advocaat)
Berusten op bepaalde waarden en tradities,
Zelfregulerend,
Eigen opleiding,
Toelatingsvoorwaarden
Hoogstaande dienstverlening in vrije markt juridische diensten
Rechters niet, want zij worden niet bepaald door de markt.
Er zijn diverse stadia om een juridische professional te worden:
1. Universitaire instroom en uitstroom
a. Universitaire bachelor en master (toegang tot zowel traditionele als niet-traditionele
beroepen)
b. Hogeschool (paralegals, niet-traditionele)
2. Werkkringen van juristen
3. Advocaat stagiair
4. Advocaat an sich
Historisch: stijging van het aantal afgestudeerden
, Opgesplitst in 3 periodes
1850-1945: Weinig verandering in functie recht1880. Knik omhoog: veel sociale onrust, arbeiders
revoltes, repressie stakers (advocaten, rechters nodig)
1945-1965: Geleidelijke stijging & daling
Vanaf 1965: Explosieve stijging (denk aan stakingen sociale problemen), 2002-2007 daling
Spectaculaire toename ’70
Meer jongeren hoger onderwijs
Babyboom na WOII
Beurzenstelsel
Toegangsvereisten ↓ (Omnivalentie van humanioradiploma’s)
Emancipatiebewegingen: meer vrouwen gaan studeren
Verklaringen voor toename
De eerste verklarende factor voor het toenemen van het aantal rechtenstudenten dat Nederlands
spreekt: In 1960: 40% Nederlandstaling, vanaf 1970 60% Nederlandstalig. Tot op vandaag studeren er
meer Nederlandstaligen af dan Franstaligen in de richting rechten. De taalemancipatie speelt hier dus
een grote rol.
Een tweede verklaring is meer vrijheid voor de vrouw: in 1960: 3%, in 1970: 53%, in 2010: 63%
Ook de democratisering speelt een grote rol. Sinds 1965 was het onderwijs meer toegankelijk voor
iedereen., maar toch zien we heel duidelijke dat mensen waarvan hun ouders een universitair diploma
hebben, veel meer kans hebben om aan hogere studies te beginnen. Sociale ongelijkheid blijft aanwezig.
De toename rechtenstudenten wijst dus niet op een democratisering van de samenleving, maar op het
stijgen van het aantal vermogenden in de samenleving.
Globalisering en internationalisering: hebben weinig tot geen effect op de groei.
