• Verkeerd document? Gratis ruilen
  • Geschreven door studenten die geslaagd zijn
  • Direct beschikbaar na je betaling
  • Online lezen of als PDF
Verkopen
Kies je studieland
Kies je taal
Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 122 pagina's
Samenvatting

Ontwikkelingspsychologie Samenvatting | VUB | 17/20

Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 122 pagina's

Deze samenvatting omvat alle hoofdstukken adv de slides en lesnotities.

Voorbeeld van de inhoud

Ontwikkelingspsychologie
Inhoudsopgave

1. Introductie ............................................................................................................................ 5
1.1 Leerdoelstellingen................................................................................................................ 5
Def.: ................................................................................................................................................ 5
1.2 Basisthema’s ....................................................................................................................... 6
Continu vs discontinu ................................................................................................................... 6
Individueel vs universeel ............................................................................................................... 6
Nature vs nurture debat ................................................................................................................ 6

2. Theoretische kaders.............................................................................................................. 7
2.1 Psychoanalytische theorie (Sigmund Freud) .......................................................................... 7
2.2 Psychosociale theorie (Erik Erikson) ...................................................................................... 8
2.3 Behaviourisme (John Watson) ............................................................................................... 9
2.4 Sociaal-cognitieve leertheorie (Albert Bandura) ..................................................................... 9
2.5 Cognitieve leertheorie (Jean Piaget) ......................................................................................10
2.6 Humanistisch perspectief (Carl Rogers) ...............................................................................10
2.7 Contextueel perspectief (Urie Bronfenbrenner) .....................................................................11
2.8 Socioculturele theorie (Lev Vygotsky) ...................................................................................13

3. Prenatale periode ................................................................................................................ 13
3.1 Genetica .............................................................................................................................13
3.2 Gedragsgenitca ...................................................................................................................14
3.3 Interactie versus correlatie ..................................................................................................15
3.4 Gen-omgeving correlatie .....................................................................................................16
3.5 Epigenetica .........................................................................................................................16
3.6 Externe risicofactoren voor ontwikkeling...............................................................................17

4. De geboorte ......................................................................................................................... 18
4.1 Geboortegewicht ................................................................................................................19
4.2 Aanraking ...........................................................................................................................19
4.3 Geboorte(zorg) ....................................................................................................................20
4.4 Culturele verschillen bij geboorte(zorg) ................................................................................21
4.5 Eerste maanden na de geboorte ...........................................................................................21

5. Pasgeborene – Peuter ........................................................................................................... 22
5.1 Fysieke ontwikkeling............................................................................................................22
Hersenontwikkeling .................................................................................................................... 23
Motorische ontwikkeling ............................................................................................................. 24
Motorische vaardigheden ............................................................................................................ 25
Visuele perceptie ........................................................................................................................ 25
Auditorische perceptie ................................................................................................................ 26

, Geur en smaak ........................................................................................................................... 26
Gevoel ....................................................................................................................................... 27
5.2 Cognitieve ontwikkeling v Piaget – Behaviorisme: Snesori-motorische fase ............................27
Behaviorisme – capaciteit tot leren .............................................................................................. 27
Sensori-motorische fase ............................................................................................................. 27
Taal ............................................................................................................................................ 30
5.3 Sociale competenties ..........................................................................................................32
Emoties ...................................................................................................................................... 32
Angst voor vreemden en separatie ............................................................................................... 33
Social referencing ....................................................................................................................... 33
Ontwikkeling van het ‘ik’.............................................................................................................. 33
Theory of mind ............................................................................................................................ 34
Hechting .................................................................................................................................... 35
Persoonlijkheid ........................................................................................................................... 37
Temperament ............................................................................................................................. 38
Gender rollen ............................................................................................................................. 38

6. Kleuter ................................................................................................................................ 40
6.2 Fysieke ontwikkeling............................................................................................................40
Fysieke groei .............................................................................................................................. 40
Hersengroei en cognitieve ontwikkeling ....................................................................................... 41
6.3 Cognitieve ontwikkeling .......................................................................................................42
Pre-operationele fase ................................................................................................................. 42
Aangeboren ‘number sense’........................................................................................................ 45
6.4 Socioculturele theorie .........................................................................................................46
Taalontwikkeling ......................................................................................................................... 47
Leren door media........................................................................................................................ 47
Kleuterschool ............................................................................................................................. 48
6.5 Persoonlijke ontwikkeling van de kleuter ..............................................................................48
Bewustzijn.................................................................................................................................. 48
Identiteit .................................................................................................................................... 48
6.6 Sociale ontwikkeling van de kleuter ......................................................................................49
Vriendschappen ......................................................................................................................... 49
Het belang van spel .................................................................................................................... 49
Opvoeding .................................................................................................................................. 50
Mishandeling .............................................................................................................................. 53
Ontwikkeling v moraliteit ............................................................................................................. 54
Agressie ..................................................................................................................................... 55

7. Kindertijd ............................................................................................................................. 57
7.2 Fysieke ontwikkeling in de kindertijd .....................................................................................57
Groei .......................................................................................................................................... 57
Voeding ...................................................................................................................................... 58
Motorische ontwikkeling ............................................................................................................. 59
7.3 Mentaal welzijn ...................................................................................................................59
7.4 Cognitieve ontwikkeling in de kindertijd ................................................................................62
Piaget: Concreet operationeel ..................................................................................................... 62
Sociaal-cultureel ........................................................................................................................ 64
Taal ............................................................................................................................................ 64
Intelligentie ................................................................................................................................ 66
7.5 Sociale en persoonlijke ontwikkeling in de kindertijd .............................................................70



2

, Zelfbeeld .................................................................................................................................... 71
Zelfvertrouwen ........................................................................................................................... 72
Moraliteit - Kohlberg.................................................................................................................... 75
Vriendschappen ......................................................................................................................... 77
Pesten........................................................................................................................................ 78

8. Adolescentie ....................................................................................................................... 80
9.1 Fysieke ontwikkeling..................................................................................................................80
Puberteit .................................................................................................................................... 80
Period of ‘storm and stress’ ......................................................................................................... 80
Grote geslachtsverschillen .......................................................................................................... 80
8.2 Cognitieve en persoonlijkheidsontwikkeling in de adolescentie .............................................82
Cognitieve ontwikkeling in de adolescentie .................................................................................. 82
Mentaal welzijn........................................................................................................................... 85
8.3 Persoonlijkheidsontwikkeling in de adolescentie ..................................................................88
Zelfbeeld .................................................................................................................................... 88
Zelfvertrouwen ........................................................................................................................... 88
Identiteit(ontwikkeling) ............................................................................................................... 88
Acculuratie................................................................................................................................. 91
(Bi)culturele identiteitsontwikkeling............................................................................................. 91
8.4 Sociale ontwikkeling in de adolescentie ...............................................................................94
Adolescenten en ouders ............................................................................................................. 94
Peeromgeving ............................................................................................................................. 95
Romantische relaties .................................................................................................................. 95

9. Emerging adulthood ............................................................................................................. 96
9.2 Maatschappelijke visie ........................................................................................................96
9.3 Sociologische veranderingen ...............................................................................................96
9.4 5 karakteristieken ................................................................................................................98
1. Priode van identiteit exploratie............................................................................................. 98
2. Periode van instabiliteit ....................................................................................................... 98
3. Periode van zelf focus ......................................................................................................... 98
4. Periode van ‘tussenin’ voelen .............................................................................................. 98
5. Periode van mogelijkheden .................................................................................................. 98
9.5 Urban tribe..........................................................................................................................99
9.6 Subjectief anders ................................................................................................................99
9.7 Quarterlife crisis..................................................................................................................99
9.8 Risicogedrag ..................................................................................................................... 100
9.9 Cross-cultureel perspectief ............................................................................................... 100

10. Vroege volwassenheid .................................................................................................... 101
10.1 Sociale ontwikkeling in de vroege volwassenheid ................................................................ 102
Sociale klok(ken) ...................................................................................................................... 102
Romanitische liefde .................................................................................................................. 102
Familieleven ............................................................................................................................. 103
10.2 Persoonlijkheidsontwikkeling in de vroege volwassenheid ................................................... 104

11. Midden volwassenheid ................................................................................................... 105
11.1 Fysieke ontwikkeling in de midden volwassenenheid .......................................................... 105
Beweging.................................................................................................................................. 105


3

, Zintuigen .................................................................................................................................. 106
Seksuele ontwikkeling............................................................................................................... 106
11.2 Cognitieve ontwikkeling in de midden volwassenheid.......................................................... 106
Intelligentie .............................................................................................................................. 106
Ontwikkelen van expertise ........................................................................................................ 107
11.3 Persoonlijkheidsontwikkeling in de midden volwassenheid ................................................. 107
Twee visies ............................................................................................................................... 107
Midlife crisis ............................................................................................................................. 107
11.4 Sociale ontwikkeling in de midden volwassenheid .............................................................. 107
Huwelijk en scheiding ............................................................................................................... 107
Lege nesten voor sandwichgeneratie ......................................................................................... 108
Boomerangkinderen ................................................................................................................. 108

12. Late volwassenheid ........................................................................................................ 109
Theorieën van veroudering ........................................................................................................ 109
Levensverwachting ................................................................................................................... 110
12.2 Fysieke ontwikkeling in de late volwassenheid .................................................................... 110
Afname fysieke capaciteiten ..................................................................................................... 110
12.3 Cognitieve ontwikkeling in de late volwassenheid ............................................................... 111
Intelligentie .............................................................................................................................. 111
Geheugen ................................................................................................................................ 111
12.4 Persoonlijkheidsontwikkeling in de late volwassenheid ....................................................... 112
Succesvol ouder worden ........................................................................................................... 112
12.5 Sociale ontwikkeling in de late volwassenheid .................................................................... 113
Pensionering ............................................................................................................................ 113
Overlijden van partner ............................................................................................................... 113

13. Dood .............................................................................................................................. 114

14. Begrippenlijst ................................................................................................................. 115




4

Documentinformatie

Geüpload op
22 oktober 2026
Aantal pagina's
122
Geschreven in
2025/2026
Type
Samenvatting
€7,49

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kan je een ander document kiezen. Je kan het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Verkocht
0
Volgers
0
Items
1
Laatst verkocht
-



Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via Bancontact, iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo eenvoudig kan het zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen