INHOUDSOPGAVE
Les 1: algemene inleiding, bronnen en beginselen .......................................................................... 5
Algemene inleiding ..................................................................................................................... 5
Het burgerlijk procesrecht is:............................................................................................................. 5
Bronnen .................................................................................................................................... 8
1. De Grondwet ................................................................................................................................. 8
2. Het Gerechtelijk Wetboek (Code Judiciaire) ................................................................................... 9
3. Bijzondere wetten .......................................................................................................................... 9
4. Rechtspraak .................................................................................................................................. 9
5. Rechtsleer ................................................................................................................................... 10
6. Algemene rechtsbeginselen en gebruiken .................................................................................... 10
7. Internationale normen ................................................................................................................. 10
Beginselen .............................................................................................................................. 11
1. Recht op toegang tot de rechter ................................................................................................... 11
2. Recht van verdediging .................................................................................................................. 11
3. Onafhankelijkheid ....................................................................................................................... 12
4. Onpartijdigheid ............................................................................................................................ 12
5. Motiveringsplicht ......................................................................................................................... 13
6. Redelijke termijn .......................................................................................................................... 14
7. Beschikkingsbeginsel (principe dispositif) – partijautonomie ....................................................... 14
Les 2: toepassingsgebied en begrippen ....................................................................................... 19
Toepassingsgebied ................................................................................................................... 19
Personeel toepassingsgebied .......................................................................................................... 19
Materieel toepassingsgebied ........................................................................................................... 20
Temporeel toepassingsgebied ......................................................................................................... 21
Ruimtelijk toepassingsgebied .......................................................................................................... 24
Basisbegrippen van het burgerlijk procesrecht ............................................................................. 24
Procesrechtsmisbruik - loyale procesvoering .................................................................................. 24
Conflict (conflit) – geschil (litige) – geding (différend, l’instance) ...................................................... 24
Rechtsvordering – action en justice – ius agendi .............................................................................. 25
Eis/vordering – la demande en justice.............................................................................................. 25
verweermiddelen............................................................................................................................. 25
Wie heeft de rechtsvordering? Wie eist/vordert?.............................................................................. 26
Les 3: bevoegdheid ..................................................................................................................... 32
Bevoegdheid ............................................................................................................................ 32
Inleidende begrippen ....................................................................................................................... 32
Territoriale bevoegdheid .................................................................................................................. 33
Materiële bevoegdheid .................................................................................................................... 34
Bevoegdheid en tussenvordering ..................................................................................................... 38
Aanhangigheid................................................................................................................................. 39
Samenhang ..................................................................................................................................... 39
Bevoegdheidsverdeling ................................................................................................................... 40
Bevoegdheidsgeschillen .................................................................................................................. 46
,Les 4: gerechtelijke organisatie ................................................................................................... 51
Inleiding .................................................................................................................................. 51
Het gerechtelijk landschap ........................................................................................................ 51
Vijf rechtsgebieden: ......................................................................................................................... 52
Twaalf gerechtelijke arrondissementen: .......................................................................................... 52
Concrete samenstelling van hoven en rechtbanken ........................................................................ 54
Reglementering van het gerechtelijk landschap ............................................................................... 57
Beslechting van geschillen over reglementering gerechtelijk landschap .......................................... 58
het ger. arr. Brussel en de interactie met de Taalwet Gerechtszaken (W. 15 juni 1935) .................... 58
De bewoners van het huis ......................................................................................................... 60
1. Het openbaar ministerie (het parket) ....................................................................................... 60
2. De griffier ................................................................................................................................. 60
3. ‘De gerechtelijke ambten’: de magistraten .............................................................................. 61
De bezoekers van het huis ......................................................................................................... 63
1. De balie ................................................................................................................................... 63
2. De cassatiebalie: advocaten bij het Hof van Cassatie .............................................................. 65
3. De gerechtsdeurwaarder ......................................................................................................... 66
Les 5 en 6: van ingereedheidbrenging tot uitspraak ...................................................................... 67
Schematisch overzicht burgerlijk geding ..................................................................................... 67
Fase 1: inleiding ....................................................................................................................... 67
De tegensprekelijke gedinginleiding door dagvaarding ..................................................................... 67
Rolstelling ....................................................................................................................................... 71
Dossier van de rechtspleging: .......................................................................................................... 71
Scharniermoment 1: Inleidingszitting .......................................................................................... 72
Minnelijke oplossing van geschillen ................................................................................................. 72
Bemiddeling .................................................................................................................................... 73
Fase 2: instaatstelling ............................................................................................................... 75
1. Meedelen van stukken ............................................................................................................. 75
2. Nemen van conclusie en rechtsdagbepaling: sleutelbepaling art. 747 ..................................... 75
Sanctie: art, 747, § 4 Ger.W. ............................................................................................................ 79
Scharniermoment 2: Pleitzitting ................................................................................................. 81
Fase 3: Advies OM, beraad en uitspraak ...................................................................................... 82
Advies OM ....................................................................................................................................... 82
Beraad............................................................................................................................................. 84
Uitspraak ......................................................................................................................................... 85
Werking van het vonnis .................................................................................................................... 89
Les 7: tussengeschillen en gerechtskosten .................................................................................. 93
Tussengeschillen (indicenten/incidents) ..................................................................................... 93
Tussengeschillen over de eis ........................................................................................................... 93
Tussengeschillen m.b.t. de eis ........................................................................................................ 95
Tussengeschillen over de eis ........................................................................................................... 97
Tussengeschillen over de partijen.................................................................................................... 99
Tussengeschillen over andere procesactoren................................................................................ 102
Tussengeschil over de loop van het geding .................................................................................... 103
Gerechtskosten/gedingkosten .................................................................................................. 103
Rechtsplegingsvergoeding ............................................................................................................. 103
Gerechtskosten ............................................................................................................................. 107
2
,Les 8: sanctieregeling en spoedprocedures ................................................................................ 109
Verweer ................................................................................................................................. 109
recapitulatie .................................................................................................................................. 109
soorten .......................................................................................................................................... 109
Rangorde van verweer ................................................................................................................... 110
De sanctieregeling bij proceshandelingen .................................................................................. 111
Nietigheidsleer .............................................................................................................................. 113
De sanctieregeling bij procestermijnen ...................................................................................... 117
procestermijnen ............................................................................................................................ 117
Kort geding ............................................................................................................................. 124
Niet onttrokken aan de rechterlijke macht ..................................................................................... 124
Spoed ............................................................................................................................................ 124
Uitspraak bij voorraad ................................................................................................................... 125
Kort geding: procedureregels ......................................................................................................... 125
Rechtspleging op eenzijdig verzoekschrift .................................................................................. 126
Volstrekte noodzakelijkheid........................................................................................................... 126
Procedure ..................................................................................................................................... 127
Rechtsmiddelen ............................................................................................................................ 127
Les 9 en 10: rechtsmiddelen ....................................................................................................... 128
Verstek .................................................................................................................................. 130
Begrip ............................................................................................................................................ 130
Gevallen waarin verstek kan gevorderd worden ............................................................................. 130
Gevolgen ....................................................................................................................................... 132
Verzet .................................................................................................................................... 134
Gevolgen: ...................................................................................................................................... 136
Hoger beroep .......................................................................................................................... 139
Toelaatbaarheidsvereisten: ........................................................................................................... 139
Rechtspleging in hoger beroep ...................................................................................................... 155
Gevolgen ....................................................................................................................................... 155
Voorziening in cassatie ............................................................................................................ 159
Buitengewoon rechtsmiddel .......................................................................................................... 159
Cassatieprocedure is accusatoir ................................................................................................... 160
Wie kan cassatieberoep aantekenen? ........................................................................................... 160
Termijn .......................................................................................................................................... 160
Derdenverzet .......................................................................................................................... 161
Pro memorie ........................................................................................................................... 162
Les 11: bewarend beslag en executie .......................................................................................... 163
Algemene begrippen ................................................................................................................ 163
§ 1. DE GEDWONGEN TENUITVOERLEGGING ............................................................................... 163
§ 2. DE UITVOERING IN NATURA/reële executie ............................................................................. 164
§ 3. TIJDSTIP VAN DE TENUITVOERLEGGING ................................................................................. 164
§ 4. EXEQUATUR ............................................................................................................................ 164
§ 5. DE DWANGSOM ...................................................................................................................... 165
§ 6. HET BESLAG ............................................................................................................................ 168
De beslagrechter ..................................................................................................................... 172
§ 1. DE BEVOEGDHEID .................................................................................................................. 172
3
, § 2. DE RECHTSPLEGING VOOR DE BESLAGRECHTER .................................................................. 173
De bewarende beslagen ........................................................................................................... 174
§ 1. BEGRIPSOMSCHRIJVING ........................................................................................................ 174
§ 2. TOEPASSINGSVOORWAARDEN .............................................................................................. 174
§ 3. GELDIGHEIDSDUUR ............................................................................................................... 174
§ 4. HET KANTONNEMENT ............................................................................................................. 174
§ 5. RECHTSMIDDELEN – WIJZIGING – INTREKKING – OPHEFFING ................................................ 175
§ 6. DE SOORTEN BEWARENDE BESLAGEN ................................................................................... 176
§ 7. OMZETTING VAN EEN BEWAREND BESLAG IN EEN UITVOEREND BESLAG ............................. 178
De uitvoerende beslagen .......................................................................................................... 178
§ 1. BEGRIPSOMSCHRIJVING ........................................................................................................ 178
§ 2. TOEPASSINGSVOORWAARDEN .............................................................................................. 178
§ 3. KANTONNEMENT .................................................................................................................... 179
§ 4. DE SOORTEN UITVOEREND BESLAG ....................................................................................... 179
De IOS-procedure ................................................................................................................... 182
§ 1. BEGRIPSOMSCHRIJVING ........................................................................................................ 182
§ 2. TOEPASSINGSVOORWAARDEN .............................................................................................. 182
§ 3. PROCEDURE: 4 fases .............................................................................................................. 182
§ 4. SCHORSING (inversion du contentieux) .................................................................................. 182
§ 5. CENTRAAL REGISTER .............................................................................................................. 183
§ 6. FACULTATIEF .......................................................................................................................... 183
§ 7. EVALUATIE .............................................................................................................................. 183
4