MEDIARECHT
LES 1
Examenvragen (open vragen, geen meerkeuze)
1. Basisbegrippen
2. Persbericht, samenvatting van verklaring/statement ➔ kader dit in de les, kritische bedenkingen, peilen naar
inzicht
3. Een casus oplossen
INLEIDING
Definitie mediarecht = geheel van rechtsregels met betrekking tot de communicatievrijheid en communicatiemiddelen
- Mediarecht omvat;
▪ De rechtsregels die het grondrecht van de expressie- en de communicatievrijheid waarborgen;
▪ De regulering die verbodsbepalingen of beperkingen oplegt aan de expressie-en
communicatievrijheid vanwege de media-inhoud
▪ Regulering met betrekking tot de organisatie en de exploitatie van de media als
communicator/zender
▪ Regulering met betrekking tot de organisatie en de exploitatie van de middelen en de kanalen
waarmee de media-inhoud wordt verspreid
- Afbakening van het domein (3 belangrijke aspecten)
o 1. Rechtsregels ( deontologie)
▪ Deze staan ten aanzien van andere regels, deontologische regels
▪ Regels gemaakt door de grondwet aangeduide instantie (regering, lokale autoriteiten…)
▪ Maar ook gewoonte als bron van recht; ervaren we als bindend / dwingend
▪ Onderscheid rechtsregels en andere regels?
• Crimineel feit gebeurd, je kan een echte straf ontvangen
▪ Staan diametraal tegenover deontologische regels
• Worden gemaakt binnen een beroepsgroep zelf, hoe beroep uitgeoefend moet worden
• Mogen alleen niet zo ver gaan, dat ze de rechten van hun individuele leden schenden
o Enkel aanbevelingen doen, maar mogen bv niet bestraffen
o Nadelen van deontologie verweven met wettelijke plichten
o 2. Evolutie (van persrecht naar mediarecht): van overheidsinmenging naar regulering
▪ Reguleren op zich is niet problematisch, maar moet nog steeds in de gaten gehouden worden
• Maar reguleren kan een vorm van verkapte inmenging zijn
o 3. Technische evolutie, despecialisatie van netwerken, afbouw overheidsmonopolies… complexe
combinatie van diverse rechtstakken
o Onze focus: evenwicht tussen vrijheid van meningsuiting en grenzen ter bescherming van andere
legitieme rechten en belangen.
- Vrijheid van meningsuiting als mensenrecht: de rationales
o Waarom vrijheid van meningsuiting zo belangrijk? In grondrecht aanwezig?
▪ Grondrecht; voor de overheid heel moeilijk om grenzen te stellen aan die rechten, overheid moet
drempels respecteren
o “Verlichte” vrijheid bij uitstek – 3 clusters van argumenten die vrijheid van meningsuiting een grondrecht
maken
▪ Autonomie: zelfexpressie
• Uitdrukking geven, persoonlijke zelfexpressie (wel best triviaal argument)
• Wat betekent meningsuiting? Communiceren met anderen?
• Er kan geen kwaliteitscheck gebeuren van de meningsuiting
▪ Democratie:
• = kern van de zaak, vrijheid van meningsuiting is fundamenteel voor de democratie
• Agenda-setting
• Security-valve
, • Controle politici
▪ Waarheidsvinding
• VVM wordt heel belangrijk in specifieke contexten
• Als we tot kennis willen komen ➔ uitwisseling van ideeën wordt heel belangrijk
o Zijn we zeker dat we de waarheid kennen? Kunnen niet altijd zeker zijn dat we
iets verbieden omdat het niet waar is
o Beste manier om met leugens om te gaan = debat verbieden? ➔ Nee!
Tegenspraak moet mogelijk zijn!
EEN. DE (GROND)WETTELIJKE BESCHERMING
DE BELGISCHE GRONDWET (1831): 3 CENTRALE ARTIKELS
- Belgische grondwet
o Resultaat van Belgische revolutie
▪ Revolutionairen: intellectuele vrijheden waren heel belangrijk
▪ Revolutie gericht tegen een verlicht despotisch regime van Koninkrijk der Nederlanden ➔
wouden koning Willem weg
o Binnen groep van revolutionairen; monsterverbond van katholieken en liberalen
▪ Liberalen vnl uit franstalig gedeelte ➔ onder invloed van verlichtingsdenken Franse revolutie en
dus seculier
▪ Katholieken heel katholiek
▪ Inzet wordt een scheiding van kerk en staat ➔ intellectuele vrijheid (artikel 19)
- 1. Artikel 19:
o “De vrijheid van eredienst, de vrije openbare uitoefening ervan, alsmede de vrijheid om op elk gebied zijn
mening te uiten, zijn gewaarborgd, behoudens bestraffing van de misdrijven die ter gelegenheid van het
gebruikmaken van die vrijheden worden gepleegd”
o Vrijheid van eredienst (godsdienstvrijheid) wordt gekoppeld aan vrijheid van meningsuiting
▪ Katholieken willen vrijheid van godsdienst, liberalen willen kunnen spreken over alles
o “Behoudens bestraffing… worden gepleegd”
▪ Behoudens = behalve
o Er is vrijheid van meningsuiting, je hebt het recht om op alle gebied uw mening te uiten, maar dat belet
niet dat als u in de uitoefening van die vrijheid misdaden begaat, dat u nadien bestraft mag worden
o Zekerheden:
▪ Vrijheid van meningsuiting is dus niet absoluut! Er kunnen misdrijven worden begaan door de
vrijheid van meningsuiting
• Er gaan dus wetten zijn die grenzen opleggen aan de vrijheid van meningsuiting (bv rond
laster, eerroof, smaad…)
▪ Er mag wel bestraft worden, maar achteraf ➔ als u te ver gaat in het uitoefenen van uw
meningsuiting kan u bestraft worden
• Is anders dan iemand verhinderen van misdaden begaan
• Er is dus evenmin ruimte om preventief op te treden ➔ geen preventief
overheidsingrijpen
- 2. Artikel 25:
o “A. De drukpers is vrij; de censuur kan nooit worden ingevoerd; geen borgstelling kan worden geëist van
de schrijvers, uitgevers of drukkers.
B. Wanneer de schrijver bekend is en zijn woonplaats in België heeft, kan de uitgever, de drukker of de
verspreider niet worden vervolgd.”
o A; Persvrijheid specifiek
▪ De censuur kan nooit worden ingevoerd?
• Censuur?
o Klassieke betekenis: preventief ingrijpen in de vrijheid van meningsuiting door
de uitvoerende macht (overheidsdiensten)
o Wanneer pleiten voor censuur? Weet iedereen welke risico’s iemand loopt?
▪ Censor is een soort veiligheidsmechanisme
, o Meestal gebruikt om te verhinderen dat bepaalde ideeën en gedachten in de
samenleving komen
o Kunnen we zeggen dat een rechter die preventief ingrijpt een vorm van censuur
is? (in de zin van artikel 25)
▪ Rechter kan / mag niet vooraf een publicatie verhinderen
• Nooit? = eeuwigheidsdurende clausule
o Manier om aan te geven dat iets echt belangrijk is
▪ Geen borgstelling worden geëist?
• Borg = afdekken van het risico, een waarborg
• Borg heeft ook een financiële implicatie
o Kan weinig of veel zijn
o Bv; op festival borg op beker is klein, maar wat als die heel groot wordt? Dan
wordt dit een serieuze drempel
o Kan een drempel zijn die belet dat mensen hun recht gaan uitoefenen
• Als we mensen het recht geven hun mening heel vrij uit te drukken, en pas achteraf hun
kunnen straffen ➔ velen zullen beboet worden etc
o Wat ben je er dan mee als journalist om te publiceren?
o Dus: wie een publicatie wil moet een borg storten, als ze veroordeeld worden is
er een potje waar uit kan geput worden ter vergoeding
• De grondwet stelt; dit mag net niet gebeuren ➔ er mag geen borg worden geëist ➔ geen
preventieve financiële drempels
▪ Wat is drukpers nu? Ook media etc erbij rekenen?
o B; deze bepaling zorgt voor cascade aansprakelijkheid / getrapte aansprakelijkheid
▪ Gaat over een aansprakelijkheid in het algemeen
▪ Als de schrijver bekend is en in BE woont, dan is alleen de schrijver aansprakelijk ➔ enkel de
schrijver kan dan vervolgd worden
• Als deze niet bekend is, gaan ze naar de volgende in de lijn bv de uitgever (onder
dezelfde voorwaarden), en zo verder
▪ Exclusief, opeenvolgend aansprakelijkheidssysteem
▪ Men wil privécensuur vermijden ➔ vermijden dat tussenpersonen in het communicatieproces
druk kunnen uitoefenen op schrijvers, journalisten… zodat zij niets zouden willen uitbrengen / of
net wel?
▪ Hebben we bij het internet niet een beetje hetzelfde probleem?
• ! Lezers kunnen reageren op nieuwswebsites, maar je weet niet wie er spreekt (anoniem,
andere namen…)
o Wie moet er worden aangesproken wanneer zij over de schreef gaan (bv rond
discriminatie, hatespeech)?
o Onder invloed van EU recht; als jij de fora / platformen aanbiedt komen er
verantwoordelijkheden bij kijken om deze te modereren, aangeven…
o Zijn we dan geen privécensuur aan het inbouwen? Dat zij ingrijpen en datgene
doen wat de grondwet net niet wou voor de drukpers? Worden zij dan
gatekeepers van de vrije meningsuiting? Zouden de overheden bepaalde zaken
toch niet moeten censureren?
- 3. Artikel 150 Grondwet:
o “De jury wordt ingesteld voor alle criminele zaken, alsmede voor politieke misdrijven en
drukpersmisdrijven (, behoudens voor drukpersmisdrijven die door racisme of xenofobie ingegeven zijn”
▪ Rechtspraak in BE is in essentie een kwestie van professionele rechters met juridisch diploma
etc
▪ Voor de zwaarste misdrijven; niet in handen geven van een professionele rechter, maar laten
beoordelen door een jury
• Er was een wantrouwen ten aanzien van professionele rechters
• Zit dus een soort anti-establishment gedachte in
• Deze moest ook toegepast worden op politieke misdrijven (= misdrijven die zijn begaan
vanuit een bijzonder motief; de gedachte dat men wil breken met het bestaande
, politieke kader) en voor drukpersmisdrijven (= misdrijven die misbruik zijn van de
meningsuiting)
▪ Het soort zaken dat naar een jury verwezen worden, worden wel steeds beperkter ➔
correctionaliseren, eigenlijk willen ze af van de assisenjury
▪ Assisenzaken zijn vaak heel omstreden
• Er zijn bv een aantal gespecialiseerde advocaten (BV advocaten zoals vermassen)
• In welke maten kunnen leken zich met dergelijke materie bezig houden?
• Wie willen we in de jury hebben? Mensen komen vaak met veel excuses etc, is dit dan
wel een representatief staal van de bevolking?
• De procedure is essentieel mondeling ➔ is een lange en zware procedure
• Voor drukpersmisdrijven willen ze dit dus niet meer echt doen, worden maar heel erg
zelden voor assisen gebracht
• Nog nadelen?
o Als assisen een weerspiegeling moet zijn van het volk moet dat zo zijn in 2
richtingen; dus opvattingen die je goed vindt, maar ook waar je minder akkoord
mee bent
▪ Bv Vlaams Blok dominante jury en een racismecase? socialisten en
racismecase?
• Kans op vrijspraak groter bij VB
o Barbara Streisand-effect; er werd een luchtfoto van haar estate gepubliceerd en
zij begon een rechtszaak om deze foto uit de media te halen
▪ Maar niemand had deze foto gezien tot aan de trial
▪ Effect verwijst dus naar het feit dat mensen bepaalde zaken uit de
aandacht willen halen, maar de middelen die ze hiervoor gebruiken
trekken zo veel aandacht dat wat ze uit de aandacht willen halen net in
de spotlight komt te staan
▪ Er zijn dus heel veel uitzonderingen op deze regel, veel gaat niet meer naar assisen en wordt dus
gezien als uitzondering op uitzondering op uitzondering…
▪ Wat zijn drukpersmisdrijven eigenlijk? Wordt niet gedefinieerd door de grondwet
• Strafbare uitingen/ meningen/ ideeën die geuit worden via de drukpers, die voldoende
publiek toegankelijk waren en de intentie hadden om verspreid te worden (en het moet
via een geschrift gaan)
• Al deze thema’s zijn problematisch
o Wat is voldoende verspreid?
o Niet iedereen wijst even hard op de intentie
• Strafbaar is minder het probleem (haat, etc)
• Wat is drukpers? Radio en tv kunnen geen drukpersmisdrijven opleveren
o Drukpers, fotokopieën,…
o Een cartoon zou bv ook geen mening kunnen bevatten
▪ ! maar Charlie Hebdo?
o Wat gaan we doen met internet?
▪ Dit kan potentieel wel in aanmerking komen voor een drukpersmisdrijf,
op voorwaarde dat er gebruik wordt gemaakt van tekst
▪ Maar wat dan met video’s? Dat is geen drukpersmisdrijf, tenzij er toch
tekst bij staat ➔ leidt tot depenalisering
- Uiteraard ook andere (grond)wettelijke waarborgen:
o Verkorte verjaringstermijnen drukpersmisdrijven
o Geen voorlopige hechtenis
o Geen internering, geen rechtstreeksdagvaarding
o Burgerrechtelijk: 3 rechters
o Mededeelbaarheid aan O.M.
o …
o Sommige zijn intussen wel afgeschaft etc
- Samenvattend:
LES 1
Examenvragen (open vragen, geen meerkeuze)
1. Basisbegrippen
2. Persbericht, samenvatting van verklaring/statement ➔ kader dit in de les, kritische bedenkingen, peilen naar
inzicht
3. Een casus oplossen
INLEIDING
Definitie mediarecht = geheel van rechtsregels met betrekking tot de communicatievrijheid en communicatiemiddelen
- Mediarecht omvat;
▪ De rechtsregels die het grondrecht van de expressie- en de communicatievrijheid waarborgen;
▪ De regulering die verbodsbepalingen of beperkingen oplegt aan de expressie-en
communicatievrijheid vanwege de media-inhoud
▪ Regulering met betrekking tot de organisatie en de exploitatie van de media als
communicator/zender
▪ Regulering met betrekking tot de organisatie en de exploitatie van de middelen en de kanalen
waarmee de media-inhoud wordt verspreid
- Afbakening van het domein (3 belangrijke aspecten)
o 1. Rechtsregels ( deontologie)
▪ Deze staan ten aanzien van andere regels, deontologische regels
▪ Regels gemaakt door de grondwet aangeduide instantie (regering, lokale autoriteiten…)
▪ Maar ook gewoonte als bron van recht; ervaren we als bindend / dwingend
▪ Onderscheid rechtsregels en andere regels?
• Crimineel feit gebeurd, je kan een echte straf ontvangen
▪ Staan diametraal tegenover deontologische regels
• Worden gemaakt binnen een beroepsgroep zelf, hoe beroep uitgeoefend moet worden
• Mogen alleen niet zo ver gaan, dat ze de rechten van hun individuele leden schenden
o Enkel aanbevelingen doen, maar mogen bv niet bestraffen
o Nadelen van deontologie verweven met wettelijke plichten
o 2. Evolutie (van persrecht naar mediarecht): van overheidsinmenging naar regulering
▪ Reguleren op zich is niet problematisch, maar moet nog steeds in de gaten gehouden worden
• Maar reguleren kan een vorm van verkapte inmenging zijn
o 3. Technische evolutie, despecialisatie van netwerken, afbouw overheidsmonopolies… complexe
combinatie van diverse rechtstakken
o Onze focus: evenwicht tussen vrijheid van meningsuiting en grenzen ter bescherming van andere
legitieme rechten en belangen.
- Vrijheid van meningsuiting als mensenrecht: de rationales
o Waarom vrijheid van meningsuiting zo belangrijk? In grondrecht aanwezig?
▪ Grondrecht; voor de overheid heel moeilijk om grenzen te stellen aan die rechten, overheid moet
drempels respecteren
o “Verlichte” vrijheid bij uitstek – 3 clusters van argumenten die vrijheid van meningsuiting een grondrecht
maken
▪ Autonomie: zelfexpressie
• Uitdrukking geven, persoonlijke zelfexpressie (wel best triviaal argument)
• Wat betekent meningsuiting? Communiceren met anderen?
• Er kan geen kwaliteitscheck gebeuren van de meningsuiting
▪ Democratie:
• = kern van de zaak, vrijheid van meningsuiting is fundamenteel voor de democratie
• Agenda-setting
• Security-valve
, • Controle politici
▪ Waarheidsvinding
• VVM wordt heel belangrijk in specifieke contexten
• Als we tot kennis willen komen ➔ uitwisseling van ideeën wordt heel belangrijk
o Zijn we zeker dat we de waarheid kennen? Kunnen niet altijd zeker zijn dat we
iets verbieden omdat het niet waar is
o Beste manier om met leugens om te gaan = debat verbieden? ➔ Nee!
Tegenspraak moet mogelijk zijn!
EEN. DE (GROND)WETTELIJKE BESCHERMING
DE BELGISCHE GRONDWET (1831): 3 CENTRALE ARTIKELS
- Belgische grondwet
o Resultaat van Belgische revolutie
▪ Revolutionairen: intellectuele vrijheden waren heel belangrijk
▪ Revolutie gericht tegen een verlicht despotisch regime van Koninkrijk der Nederlanden ➔
wouden koning Willem weg
o Binnen groep van revolutionairen; monsterverbond van katholieken en liberalen
▪ Liberalen vnl uit franstalig gedeelte ➔ onder invloed van verlichtingsdenken Franse revolutie en
dus seculier
▪ Katholieken heel katholiek
▪ Inzet wordt een scheiding van kerk en staat ➔ intellectuele vrijheid (artikel 19)
- 1. Artikel 19:
o “De vrijheid van eredienst, de vrije openbare uitoefening ervan, alsmede de vrijheid om op elk gebied zijn
mening te uiten, zijn gewaarborgd, behoudens bestraffing van de misdrijven die ter gelegenheid van het
gebruikmaken van die vrijheden worden gepleegd”
o Vrijheid van eredienst (godsdienstvrijheid) wordt gekoppeld aan vrijheid van meningsuiting
▪ Katholieken willen vrijheid van godsdienst, liberalen willen kunnen spreken over alles
o “Behoudens bestraffing… worden gepleegd”
▪ Behoudens = behalve
o Er is vrijheid van meningsuiting, je hebt het recht om op alle gebied uw mening te uiten, maar dat belet
niet dat als u in de uitoefening van die vrijheid misdaden begaat, dat u nadien bestraft mag worden
o Zekerheden:
▪ Vrijheid van meningsuiting is dus niet absoluut! Er kunnen misdrijven worden begaan door de
vrijheid van meningsuiting
• Er gaan dus wetten zijn die grenzen opleggen aan de vrijheid van meningsuiting (bv rond
laster, eerroof, smaad…)
▪ Er mag wel bestraft worden, maar achteraf ➔ als u te ver gaat in het uitoefenen van uw
meningsuiting kan u bestraft worden
• Is anders dan iemand verhinderen van misdaden begaan
• Er is dus evenmin ruimte om preventief op te treden ➔ geen preventief
overheidsingrijpen
- 2. Artikel 25:
o “A. De drukpers is vrij; de censuur kan nooit worden ingevoerd; geen borgstelling kan worden geëist van
de schrijvers, uitgevers of drukkers.
B. Wanneer de schrijver bekend is en zijn woonplaats in België heeft, kan de uitgever, de drukker of de
verspreider niet worden vervolgd.”
o A; Persvrijheid specifiek
▪ De censuur kan nooit worden ingevoerd?
• Censuur?
o Klassieke betekenis: preventief ingrijpen in de vrijheid van meningsuiting door
de uitvoerende macht (overheidsdiensten)
o Wanneer pleiten voor censuur? Weet iedereen welke risico’s iemand loopt?
▪ Censor is een soort veiligheidsmechanisme
, o Meestal gebruikt om te verhinderen dat bepaalde ideeën en gedachten in de
samenleving komen
o Kunnen we zeggen dat een rechter die preventief ingrijpt een vorm van censuur
is? (in de zin van artikel 25)
▪ Rechter kan / mag niet vooraf een publicatie verhinderen
• Nooit? = eeuwigheidsdurende clausule
o Manier om aan te geven dat iets echt belangrijk is
▪ Geen borgstelling worden geëist?
• Borg = afdekken van het risico, een waarborg
• Borg heeft ook een financiële implicatie
o Kan weinig of veel zijn
o Bv; op festival borg op beker is klein, maar wat als die heel groot wordt? Dan
wordt dit een serieuze drempel
o Kan een drempel zijn die belet dat mensen hun recht gaan uitoefenen
• Als we mensen het recht geven hun mening heel vrij uit te drukken, en pas achteraf hun
kunnen straffen ➔ velen zullen beboet worden etc
o Wat ben je er dan mee als journalist om te publiceren?
o Dus: wie een publicatie wil moet een borg storten, als ze veroordeeld worden is
er een potje waar uit kan geput worden ter vergoeding
• De grondwet stelt; dit mag net niet gebeuren ➔ er mag geen borg worden geëist ➔ geen
preventieve financiële drempels
▪ Wat is drukpers nu? Ook media etc erbij rekenen?
o B; deze bepaling zorgt voor cascade aansprakelijkheid / getrapte aansprakelijkheid
▪ Gaat over een aansprakelijkheid in het algemeen
▪ Als de schrijver bekend is en in BE woont, dan is alleen de schrijver aansprakelijk ➔ enkel de
schrijver kan dan vervolgd worden
• Als deze niet bekend is, gaan ze naar de volgende in de lijn bv de uitgever (onder
dezelfde voorwaarden), en zo verder
▪ Exclusief, opeenvolgend aansprakelijkheidssysteem
▪ Men wil privécensuur vermijden ➔ vermijden dat tussenpersonen in het communicatieproces
druk kunnen uitoefenen op schrijvers, journalisten… zodat zij niets zouden willen uitbrengen / of
net wel?
▪ Hebben we bij het internet niet een beetje hetzelfde probleem?
• ! Lezers kunnen reageren op nieuwswebsites, maar je weet niet wie er spreekt (anoniem,
andere namen…)
o Wie moet er worden aangesproken wanneer zij over de schreef gaan (bv rond
discriminatie, hatespeech)?
o Onder invloed van EU recht; als jij de fora / platformen aanbiedt komen er
verantwoordelijkheden bij kijken om deze te modereren, aangeven…
o Zijn we dan geen privécensuur aan het inbouwen? Dat zij ingrijpen en datgene
doen wat de grondwet net niet wou voor de drukpers? Worden zij dan
gatekeepers van de vrije meningsuiting? Zouden de overheden bepaalde zaken
toch niet moeten censureren?
- 3. Artikel 150 Grondwet:
o “De jury wordt ingesteld voor alle criminele zaken, alsmede voor politieke misdrijven en
drukpersmisdrijven (, behoudens voor drukpersmisdrijven die door racisme of xenofobie ingegeven zijn”
▪ Rechtspraak in BE is in essentie een kwestie van professionele rechters met juridisch diploma
etc
▪ Voor de zwaarste misdrijven; niet in handen geven van een professionele rechter, maar laten
beoordelen door een jury
• Er was een wantrouwen ten aanzien van professionele rechters
• Zit dus een soort anti-establishment gedachte in
• Deze moest ook toegepast worden op politieke misdrijven (= misdrijven die zijn begaan
vanuit een bijzonder motief; de gedachte dat men wil breken met het bestaande
, politieke kader) en voor drukpersmisdrijven (= misdrijven die misbruik zijn van de
meningsuiting)
▪ Het soort zaken dat naar een jury verwezen worden, worden wel steeds beperkter ➔
correctionaliseren, eigenlijk willen ze af van de assisenjury
▪ Assisenzaken zijn vaak heel omstreden
• Er zijn bv een aantal gespecialiseerde advocaten (BV advocaten zoals vermassen)
• In welke maten kunnen leken zich met dergelijke materie bezig houden?
• Wie willen we in de jury hebben? Mensen komen vaak met veel excuses etc, is dit dan
wel een representatief staal van de bevolking?
• De procedure is essentieel mondeling ➔ is een lange en zware procedure
• Voor drukpersmisdrijven willen ze dit dus niet meer echt doen, worden maar heel erg
zelden voor assisen gebracht
• Nog nadelen?
o Als assisen een weerspiegeling moet zijn van het volk moet dat zo zijn in 2
richtingen; dus opvattingen die je goed vindt, maar ook waar je minder akkoord
mee bent
▪ Bv Vlaams Blok dominante jury en een racismecase? socialisten en
racismecase?
• Kans op vrijspraak groter bij VB
o Barbara Streisand-effect; er werd een luchtfoto van haar estate gepubliceerd en
zij begon een rechtszaak om deze foto uit de media te halen
▪ Maar niemand had deze foto gezien tot aan de trial
▪ Effect verwijst dus naar het feit dat mensen bepaalde zaken uit de
aandacht willen halen, maar de middelen die ze hiervoor gebruiken
trekken zo veel aandacht dat wat ze uit de aandacht willen halen net in
de spotlight komt te staan
▪ Er zijn dus heel veel uitzonderingen op deze regel, veel gaat niet meer naar assisen en wordt dus
gezien als uitzondering op uitzondering op uitzondering…
▪ Wat zijn drukpersmisdrijven eigenlijk? Wordt niet gedefinieerd door de grondwet
• Strafbare uitingen/ meningen/ ideeën die geuit worden via de drukpers, die voldoende
publiek toegankelijk waren en de intentie hadden om verspreid te worden (en het moet
via een geschrift gaan)
• Al deze thema’s zijn problematisch
o Wat is voldoende verspreid?
o Niet iedereen wijst even hard op de intentie
• Strafbaar is minder het probleem (haat, etc)
• Wat is drukpers? Radio en tv kunnen geen drukpersmisdrijven opleveren
o Drukpers, fotokopieën,…
o Een cartoon zou bv ook geen mening kunnen bevatten
▪ ! maar Charlie Hebdo?
o Wat gaan we doen met internet?
▪ Dit kan potentieel wel in aanmerking komen voor een drukpersmisdrijf,
op voorwaarde dat er gebruik wordt gemaakt van tekst
▪ Maar wat dan met video’s? Dat is geen drukpersmisdrijf, tenzij er toch
tekst bij staat ➔ leidt tot depenalisering
- Uiteraard ook andere (grond)wettelijke waarborgen:
o Verkorte verjaringstermijnen drukpersmisdrijven
o Geen voorlopige hechtenis
o Geen internering, geen rechtstreeksdagvaarding
o Burgerrechtelijk: 3 rechters
o Mededeelbaarheid aan O.M.
o …
o Sommige zijn intussen wel afgeschaft etc
- Samenvattend:
