H1
1. inleiding
1.4 hoe ontstaat ontw
- ontwfactoren = factoren ontw bepalen
- nature/nurture bepalend vr ontw?
nature
- erfelijkheid/aanleg (wrmee kind w geboren)
-> eig mens: latente (onzichtbaar) + manifest (zichtbaar) aanwezig zijn
vb. lichaamslengte, oogkleur, temperament, talenten
- erfelijkheid factoren bepalen ontw
- meemaken in opv -> brengt alleen wijzigingen
- milieu bepaalt nT richting ontw
nurture
- omgeving invloed op ontw
vb. land, cultuur, gezin, familie, …
- mensen bep dr milieu oprgroeien -> stuurt mens in otnw
zelfbepaling
- aanhangers nature + nurture (mens zelf gn inbreng)
- DEZE theo wem : mens eige keuze (ja of nee)
-> kiest zelf doelen -> zo eigen weg bepalen
1.4.4 middenweg
- 3 factoren elkaar beïnvloeden -> samenwerken ontw kind (dynamisch spel)
vb. Max 6j -> 1ste leerjaar : ster cognitieve mogelijkheden (nature)
- leeft in gezin vaardigheden nt ! zijn = boerderij (kunnen werekn met handen)
- thuisuit weinig stimuelrenn schoolse vaardigheden (nurture) -> uitstellen
- taken nt maken (zelfbepalen)
gn sterke lln meer
- bepaalde momenten factor doorslaggevende invloed hebben
1) vb. nature = 2 levensjaren verandering motorische gedrag (reflexen, kruipen) -> bepaald dr
otnw zenuwstelsel
2) vb. nurture = echtscheiding ouders -> thuis verdwijnen (trauma) -> - invloed ontw kind
(donkere gedachten, nt bezig zijn met kind,..)
3) vb. zelfbepaling = robbe is gem -zwakker ll -> school aanraden TSO -> robbe wil nt want
dokter w -> goede punten : zelf gekozen MAAR ook omgekeerde: verzuipen in het werk
2. Baby (0-1.5)
2.1 motorische ontwikkeling
2.1.1 babyreflexen + reacties
- hersenen nt volgroeid pasgeborene -> motoriek nt goed beheersen WEL al reflecen
- reflexen babyy : eenvoudig
- *reflex = onwillekeurigen autmatisch reactie op een prikkem
- vanaf geboorte
reflex prikkel reactie
zuigreflex vinger in mond van baby stoppen neiging om te zuigen aan dingen die lippen aanraken
(inname voedsel)
grijpreflex voorwerp in handpalm leggen dingen vastpakken
(bescherming)
snuffel- of wang van baby aanraken hoofd draaien van dingen die wang aanraken
zoekreflex (inname voedsel-
Babinski-reflex rand van voetzool wrijven spreiden van tenen bij aanraking buitenkant van voet
Moro -relflex Baby laten schrikken (ondersteuning armen spreiden en lijken zich nergens aan vast willen
nek verdwijnt) klampen
(bescherming tegen vallen)
, Primair lopen Optillen + voeten grond raken beweging van benen wanneer die de grond aanraakt
(tafelblad)
(onafhankelijk voortbewegen)
Assymetrische Hoofd draaien L/ R -> ander kant plooien (ook andersom) : armen benen
nekreflex (ogen verdere afstand focussen)
2.2 sociaal emotionele ontwikkeling
- baby reageren op mensen aandacht geven
vb. zuigreflex -> aandacht moeder (honger hebben)
- kind-moeder interactie = toenemen : nt alleen eten geven ook verzorgen (geleid dr moeder) ->
! basis emotionele banden
exp Ferdinand : weten welke taal kind geboren -> baby enkel eten + baden
=> baby’s stierven ondanks goede fysieke verzorging (liefde + aandacht
onontbeerlijk)
exp aapjes
1) -> aapjes moeder weggehaald -> plaatsen bij stof/ zonder kozen met stof ->
verdelen 2 groepen -> verschillen gedrag (enge geluiden -> toevlucht moeder stof)
<-> gn idee wr naartoe (mama draad) = emotioneel verwaarloosde kinderen
2) -> isoleren buitenwereld -> emotionele schade onomkeerbaar
2.2.1 hechting + gehechtheidgedrag
- vr cc baby -> hechtingsgedrag verzorgen aandacht -> hechting
vb. huilen -> dichtbij blijven = emotionele band
vb. glimlachten -> ouder voelen liefde + behoefte bij baby blijven : nabijheid doel bereikt
- aard hechting afh responsiviteit (reageren behoefte kind) = veilige hechting <-> nt doen =
onveilige hechting
-> baby verwacht patroon als nood is vertrouwen ont
- responsiviteit ≠ + aandacht ouders
-> kind oppakken om mee te spelen -> eigen behoefte bevredigen (nt ingaan behoefte kind)
-> ! sensitieve responsiviteit = warm en + reageren (knuffelen)
- leren later (cognitief vorderen) = huilen, lachten -> gebk middel iets krijgen
vb. ella snoepje -> wijs in richting kast -> mama antw : wil jij een snpje -> halen = bekrachtigen
dr glimlach mama (dichter bij kast)
vb. ella -> zien zus gekieteld -< ella ook = huilen tt papa begint kietelen -> dan pas lachen
- kan ook ella huilen gn snoepje krijgen -> mama afleiden (boekje lezen) => ELLA NT VERWEND
-> krijgt aandacht als ze erom vraagt
2.2.2 gehechtsheidtheo volgens bowbly
BOWBLY
- ! wet soc-emotioneel onw baby
- studeis vn LORENZ
- theo = hechting = evolutionair principe vr voortbestaan soort
- pasgeborene = hulpeloos -> afdwalen moderne (nt overleven)
- ! doordingen wie opvolgen = *imprinting
vb. kuikens -> hoeft nt biologisch -> eerste zien volgen
- *gehechtheid = dispositie v/h kind om nabijheid en drmee veiligheid bij opvoeder realiseren
-> uiten : kind moe, bang, ziek
- berusten op gedragregulerend systeem bij kind = signalieren gevaar/stress en
tracere vn beschikbaarheid opvoeder
vb. opv nt in buurt -> kind bang, onzeker
-> opv gewenste veiligheid bieden = afname gevoel ongemak <-> onveiligheid
aanhouden (harder huilen -> ook nt werken -> veiligheid staken)
- onts werkmodel = omvat innerlijke representaties v/h gedrag v/d opv aangaande
beschikbaarheid + responsiviteit
vB. kind behoefte troost -> nt beantw = - gevoelen eigenwaarde (afgewezen, nt
gewaardeerd)
1) veilige hechting = responsief benadering ouder
2) onveilige hechting = nt responsief reageren dr ouder op behoefte kind
1. inleiding
1.4 hoe ontstaat ontw
- ontwfactoren = factoren ontw bepalen
- nature/nurture bepalend vr ontw?
nature
- erfelijkheid/aanleg (wrmee kind w geboren)
-> eig mens: latente (onzichtbaar) + manifest (zichtbaar) aanwezig zijn
vb. lichaamslengte, oogkleur, temperament, talenten
- erfelijkheid factoren bepalen ontw
- meemaken in opv -> brengt alleen wijzigingen
- milieu bepaalt nT richting ontw
nurture
- omgeving invloed op ontw
vb. land, cultuur, gezin, familie, …
- mensen bep dr milieu oprgroeien -> stuurt mens in otnw
zelfbepaling
- aanhangers nature + nurture (mens zelf gn inbreng)
- DEZE theo wem : mens eige keuze (ja of nee)
-> kiest zelf doelen -> zo eigen weg bepalen
1.4.4 middenweg
- 3 factoren elkaar beïnvloeden -> samenwerken ontw kind (dynamisch spel)
vb. Max 6j -> 1ste leerjaar : ster cognitieve mogelijkheden (nature)
- leeft in gezin vaardigheden nt ! zijn = boerderij (kunnen werekn met handen)
- thuisuit weinig stimuelrenn schoolse vaardigheden (nurture) -> uitstellen
- taken nt maken (zelfbepalen)
gn sterke lln meer
- bepaalde momenten factor doorslaggevende invloed hebben
1) vb. nature = 2 levensjaren verandering motorische gedrag (reflexen, kruipen) -> bepaald dr
otnw zenuwstelsel
2) vb. nurture = echtscheiding ouders -> thuis verdwijnen (trauma) -> - invloed ontw kind
(donkere gedachten, nt bezig zijn met kind,..)
3) vb. zelfbepaling = robbe is gem -zwakker ll -> school aanraden TSO -> robbe wil nt want
dokter w -> goede punten : zelf gekozen MAAR ook omgekeerde: verzuipen in het werk
2. Baby (0-1.5)
2.1 motorische ontwikkeling
2.1.1 babyreflexen + reacties
- hersenen nt volgroeid pasgeborene -> motoriek nt goed beheersen WEL al reflecen
- reflexen babyy : eenvoudig
- *reflex = onwillekeurigen autmatisch reactie op een prikkem
- vanaf geboorte
reflex prikkel reactie
zuigreflex vinger in mond van baby stoppen neiging om te zuigen aan dingen die lippen aanraken
(inname voedsel)
grijpreflex voorwerp in handpalm leggen dingen vastpakken
(bescherming)
snuffel- of wang van baby aanraken hoofd draaien van dingen die wang aanraken
zoekreflex (inname voedsel-
Babinski-reflex rand van voetzool wrijven spreiden van tenen bij aanraking buitenkant van voet
Moro -relflex Baby laten schrikken (ondersteuning armen spreiden en lijken zich nergens aan vast willen
nek verdwijnt) klampen
(bescherming tegen vallen)
, Primair lopen Optillen + voeten grond raken beweging van benen wanneer die de grond aanraakt
(tafelblad)
(onafhankelijk voortbewegen)
Assymetrische Hoofd draaien L/ R -> ander kant plooien (ook andersom) : armen benen
nekreflex (ogen verdere afstand focussen)
2.2 sociaal emotionele ontwikkeling
- baby reageren op mensen aandacht geven
vb. zuigreflex -> aandacht moeder (honger hebben)
- kind-moeder interactie = toenemen : nt alleen eten geven ook verzorgen (geleid dr moeder) ->
! basis emotionele banden
exp Ferdinand : weten welke taal kind geboren -> baby enkel eten + baden
=> baby’s stierven ondanks goede fysieke verzorging (liefde + aandacht
onontbeerlijk)
exp aapjes
1) -> aapjes moeder weggehaald -> plaatsen bij stof/ zonder kozen met stof ->
verdelen 2 groepen -> verschillen gedrag (enge geluiden -> toevlucht moeder stof)
<-> gn idee wr naartoe (mama draad) = emotioneel verwaarloosde kinderen
2) -> isoleren buitenwereld -> emotionele schade onomkeerbaar
2.2.1 hechting + gehechtheidgedrag
- vr cc baby -> hechtingsgedrag verzorgen aandacht -> hechting
vb. huilen -> dichtbij blijven = emotionele band
vb. glimlachten -> ouder voelen liefde + behoefte bij baby blijven : nabijheid doel bereikt
- aard hechting afh responsiviteit (reageren behoefte kind) = veilige hechting <-> nt doen =
onveilige hechting
-> baby verwacht patroon als nood is vertrouwen ont
- responsiviteit ≠ + aandacht ouders
-> kind oppakken om mee te spelen -> eigen behoefte bevredigen (nt ingaan behoefte kind)
-> ! sensitieve responsiviteit = warm en + reageren (knuffelen)
- leren later (cognitief vorderen) = huilen, lachten -> gebk middel iets krijgen
vb. ella snoepje -> wijs in richting kast -> mama antw : wil jij een snpje -> halen = bekrachtigen
dr glimlach mama (dichter bij kast)
vb. ella -> zien zus gekieteld -< ella ook = huilen tt papa begint kietelen -> dan pas lachen
- kan ook ella huilen gn snoepje krijgen -> mama afleiden (boekje lezen) => ELLA NT VERWEND
-> krijgt aandacht als ze erom vraagt
2.2.2 gehechtsheidtheo volgens bowbly
BOWBLY
- ! wet soc-emotioneel onw baby
- studeis vn LORENZ
- theo = hechting = evolutionair principe vr voortbestaan soort
- pasgeborene = hulpeloos -> afdwalen moderne (nt overleven)
- ! doordingen wie opvolgen = *imprinting
vb. kuikens -> hoeft nt biologisch -> eerste zien volgen
- *gehechtheid = dispositie v/h kind om nabijheid en drmee veiligheid bij opvoeder realiseren
-> uiten : kind moe, bang, ziek
- berusten op gedragregulerend systeem bij kind = signalieren gevaar/stress en
tracere vn beschikbaarheid opvoeder
vb. opv nt in buurt -> kind bang, onzeker
-> opv gewenste veiligheid bieden = afname gevoel ongemak <-> onveiligheid
aanhouden (harder huilen -> ook nt werken -> veiligheid staken)
- onts werkmodel = omvat innerlijke representaties v/h gedrag v/d opv aangaande
beschikbaarheid + responsiviteit
vB. kind behoefte troost -> nt beantw = - gevoelen eigenwaarde (afgewezen, nt
gewaardeerd)
1) veilige hechting = responsief benadering ouder
2) onveilige hechting = nt responsief reageren dr ouder op behoefte kind
