Begrippen/definities taal: diagnostiek (bij volwassenen)
Taal: diagnostiek bij volwassenen
Afasie
Betekenis van afasie
- Afasie Taalstoornis, veroorzaakt door een focaal
hersenletsel nadat de taal verworven is
- Taalstoornis 4 taalmodaliteiten aangetast (= luisteren, spreken,
lezen en schrijven)
- Hersenletsel Zichtbaar via beeldvorming
- Focaal Letsel heeft focus, koppelt plaats van letsel aan
symptomen
- Syndroom Cluster van symptomen
Prevalentie en incidentie
- Prevalentie Totaal aantal personen met afasie op een bepaald
ogenblik
- Incidentie Aantal nieuwe gevallen in een specifieke periode
Oorzaken
- CVA Spontane stoornis in de bloedvoorziening van de
hersenen
- Hypoperfusie Bloedtoevoer naar de hersenen afgesloten waardoor
achterliggend hersenweefsel minder of niet wordt
doorbloed (ischemisch CVA 80%)
- Embolie Afsluiting van een slagader of een ader, door wat
voor materiaal dan ook, dat zich in het bloedvat kan
huisvesten en zijn holte kan afsluiten. Meest
voorkomend is een trombo-embolie
- Hyperperfusie Bloed uit bloedbaan ontsnappen door scheuring van
het bloedvat (hemorraghisch CVA 20%)
- Trauma capites Trauma aan het hoofd. Kan zowel letsels van de
schedel als van de hersenen teweeg brengen
- Tumoren Abnormale gezwellen en daardoor ruimte
innemende processen.
- Primaire tumoren Ontstaan binnen zenuwstelsel
- Secundaire tumoren Zenuwweefsel binnendringen na metastase
, - Infectie Ziekteverwekkende organismen in het weefsel
dringen en zich vermenigvuldigen. Gevolg is een
plaatselijke ontsteking van het weefsel of ziekte van
hele organisme
Symptomen van afasie
- Fonologie Leer van spraakklanken (fonemen) met hun
distinctieve kenmerken die een
betekenisonderscheidende functie hebben
- Semantiek Betekenislees, hier wordt betekenis toegekend aan
woorden, objecten, geuren, gebaren, geluiden,…
- Syntaxis Beschrijving van de wijze waarop inhouds-en
functiewoorden een grammaticale structuur vormen
- Fonologosche parafasieën, paralexieën en Problemen met selectie en ordening van fonemen
paragrafieën
- Substituties De pma vervangt 1 of meer klanken van het
doelwoord
Bv. broek wordt troek
- Deleties De pma laat 1 of meer klanken van het doelwoord
weg
Bv. broek wordt boek
- Transposities De pma verwisselt 1 of meer klanken van het
doelwoord
Bv. broek wordt kroeb
- Addities/inserties De pma voegt 1 of meer klanken toe aan het
doelwoord
Bv. broek wordt broelk
- Verbale parafasieën, paralexieën en Problemen met koppelen van het woord aan juiste
paragrafieën concept
- Semantische parafasie Vervanging vanhet doelwoord door
betekenisverwant woord
- Cohyponiem Doelwoord vervangen door betekenisverwant
woord
Bv. broek wordt hemd
- Hyperoniem Doelwoord vervangen door verzamelnaam of
woord met ruimere betekenis
Bv. broek wordt kledij
- Hyponiem Doelwoord vervangen door een woord met engere
betekenis
Bv. reu ipv hond
Taal: diagnostiek bij volwassenen
Afasie
Betekenis van afasie
- Afasie Taalstoornis, veroorzaakt door een focaal
hersenletsel nadat de taal verworven is
- Taalstoornis 4 taalmodaliteiten aangetast (= luisteren, spreken,
lezen en schrijven)
- Hersenletsel Zichtbaar via beeldvorming
- Focaal Letsel heeft focus, koppelt plaats van letsel aan
symptomen
- Syndroom Cluster van symptomen
Prevalentie en incidentie
- Prevalentie Totaal aantal personen met afasie op een bepaald
ogenblik
- Incidentie Aantal nieuwe gevallen in een specifieke periode
Oorzaken
- CVA Spontane stoornis in de bloedvoorziening van de
hersenen
- Hypoperfusie Bloedtoevoer naar de hersenen afgesloten waardoor
achterliggend hersenweefsel minder of niet wordt
doorbloed (ischemisch CVA 80%)
- Embolie Afsluiting van een slagader of een ader, door wat
voor materiaal dan ook, dat zich in het bloedvat kan
huisvesten en zijn holte kan afsluiten. Meest
voorkomend is een trombo-embolie
- Hyperperfusie Bloed uit bloedbaan ontsnappen door scheuring van
het bloedvat (hemorraghisch CVA 20%)
- Trauma capites Trauma aan het hoofd. Kan zowel letsels van de
schedel als van de hersenen teweeg brengen
- Tumoren Abnormale gezwellen en daardoor ruimte
innemende processen.
- Primaire tumoren Ontstaan binnen zenuwstelsel
- Secundaire tumoren Zenuwweefsel binnendringen na metastase
, - Infectie Ziekteverwekkende organismen in het weefsel
dringen en zich vermenigvuldigen. Gevolg is een
plaatselijke ontsteking van het weefsel of ziekte van
hele organisme
Symptomen van afasie
- Fonologie Leer van spraakklanken (fonemen) met hun
distinctieve kenmerken die een
betekenisonderscheidende functie hebben
- Semantiek Betekenislees, hier wordt betekenis toegekend aan
woorden, objecten, geuren, gebaren, geluiden,…
- Syntaxis Beschrijving van de wijze waarop inhouds-en
functiewoorden een grammaticale structuur vormen
- Fonologosche parafasieën, paralexieën en Problemen met selectie en ordening van fonemen
paragrafieën
- Substituties De pma vervangt 1 of meer klanken van het
doelwoord
Bv. broek wordt troek
- Deleties De pma laat 1 of meer klanken van het doelwoord
weg
Bv. broek wordt boek
- Transposities De pma verwisselt 1 of meer klanken van het
doelwoord
Bv. broek wordt kroeb
- Addities/inserties De pma voegt 1 of meer klanken toe aan het
doelwoord
Bv. broek wordt broelk
- Verbale parafasieën, paralexieën en Problemen met koppelen van het woord aan juiste
paragrafieën concept
- Semantische parafasie Vervanging vanhet doelwoord door
betekenisverwant woord
- Cohyponiem Doelwoord vervangen door betekenisverwant
woord
Bv. broek wordt hemd
- Hyperoniem Doelwoord vervangen door verzamelnaam of
woord met ruimere betekenis
Bv. broek wordt kledij
- Hyponiem Doelwoord vervangen door een woord met engere
betekenis
Bv. reu ipv hond