OG 3: Hiërarchie der normen en gelding van de wet in tijd en
ruimte:
1.
Rechtsbescherming tegen Rechtsbescherming tegen
formele wetgever bestuur
PREVENTIEF
voordat de wet gemaakt wordt
Raad van state, afdeling Raad van state, afdeling
wetgeving wetgeving
1. Bevoegdheden: 1. Bevoegdheden:
- Advies orgaan, doet een - Adviesorgaan, doet een
preventieve preventieve
(grond)wetigheidcontrole (grond)wettigheidscontrole
van wetten, decreten en van alle reglementaire
ordonnanties besluiten van regeringen of
2. Procedure: ministers. Niet van
- Verplicht voor alle gemeentes of provincies (art
ontwerpen van wet, decreet 3)
of ordonnantie en dit voor 2. Procedure:
de behandeling in het - Het is verplicht voor
parlement behalve reglementaire besluiten (bv.
bijzondere reden van Vergunning) tenzij
hoogdringendheid bijzondere redenen van
(art 2, 3 RVS) hoogdringendheid. Latere
- Mag voorstellen van wet, rechterlijke controle is
decreet of ordonnantie. Dit mogelijk. (art 3)
is verplicht wanneer 1/3 van 3. Resultaat:
de leden het betreffende - Advies is niet bindend,
parlement het vraagt (art 2) parlement kan advies naast
3. Resultaat: zich neerleggen en de tekst
- Advies is niet bindend, goedkeuren (risico: latere
parlement kan advies naast vernietiging van de tekst)
zich neerleggen en de tekst
goedkeuren (risico: latere
vernietiging van de tekst)
CURATIEF
(=achteraf to cure)
Grondwettelijk hof Raad van state, afdeling
bestuursrechtspraak
1. Bevoegdheden:
- Toetsen van wet, decreet 1. Bevoegdheden:
of ordonnantie aan: - Toetsen van
a)bevoegdheidsverdelend administratieve
e regels rechtshandeling aan
b)fundamentele vrijheden hogere rechtsnormen
=GW (Administratieve
1
, rechtshandelingen zijn
2. Procedure: beslissingen van de
- Verzoekschrift tot uitvoerende macht en
vernietiging: Door wie? kunnen zowel
Art 2 Bijz. GWH reglementair of
Termijn? Binnen individueel (bv. KB, MB,
6maanden aanvechten besluit van deelstaat
Hoe? Verzoekschrift regering, beslissing
- Prejudiciële vraag: bij provincie/gemeenteraad)
concreet geschil, de )(RVS-wet)
rechter kan/moet het 2. Procedure:
GWH vragen of de wet, - Beroep tot
decreet of ordonnantie nietigheidsverklaring:
die hij/zij moet toepassen voor Door wie?
wel in overeenstemming overheden en
is met de grondwet. Door particulieren (art 19,
verwijzing? (art 26, 27 eerste lid)
p1, 28 laatste lid,30 Termijn? Binnen 60 dagen
p.216) na bekendmaking,
3. Resultaat: betekening of na
- Artikels/wetten worden kennismaking van
vernietigd en verdwijnen administratieve
retroactief uit de rechtshandeling(art 4
rechtsorde , dit geldt erga derde lid van KB
omnes (=voor iedereen). rechtspleging)
GWH kan vernietiging Hoe? Door verzoekschrift
handhaven indien zij dit (1 van KB rechtspleging))
nodig acht. (art 8,9 Toetsing RVS oordeelt
p.211) enkel over legaliteit en
- Indien ongrondwettig: de niet over opportuniteit
bepaling mag dat niet Controleert of de
meer toegepast worden administratieve
op dat concrete geschil rechtshandeling is
(ook niet in aangetast door
beroep/cassatie) maar hij a) schending van de wet
blijft wel bestaan, arrest b) niet naleven van
is gezaghebbend, oefent substantiële of straffen
druk uit op de wetgever van niet direct
om in te grijpen. voorgeschreven vormen
c) overschrijding van de
macht
d) machtsafwending (=
gebruiken voor privé
doeleinden)
(art 14, RVS-wet)
- Schorsingsberoep:
(bv.slopen van gebouw,
mag niet te lang duren
want dan is gebouw al
2
ruimte:
1.
Rechtsbescherming tegen Rechtsbescherming tegen
formele wetgever bestuur
PREVENTIEF
voordat de wet gemaakt wordt
Raad van state, afdeling Raad van state, afdeling
wetgeving wetgeving
1. Bevoegdheden: 1. Bevoegdheden:
- Advies orgaan, doet een - Adviesorgaan, doet een
preventieve preventieve
(grond)wetigheidcontrole (grond)wettigheidscontrole
van wetten, decreten en van alle reglementaire
ordonnanties besluiten van regeringen of
2. Procedure: ministers. Niet van
- Verplicht voor alle gemeentes of provincies (art
ontwerpen van wet, decreet 3)
of ordonnantie en dit voor 2. Procedure:
de behandeling in het - Het is verplicht voor
parlement behalve reglementaire besluiten (bv.
bijzondere reden van Vergunning) tenzij
hoogdringendheid bijzondere redenen van
(art 2, 3 RVS) hoogdringendheid. Latere
- Mag voorstellen van wet, rechterlijke controle is
decreet of ordonnantie. Dit mogelijk. (art 3)
is verplicht wanneer 1/3 van 3. Resultaat:
de leden het betreffende - Advies is niet bindend,
parlement het vraagt (art 2) parlement kan advies naast
3. Resultaat: zich neerleggen en de tekst
- Advies is niet bindend, goedkeuren (risico: latere
parlement kan advies naast vernietiging van de tekst)
zich neerleggen en de tekst
goedkeuren (risico: latere
vernietiging van de tekst)
CURATIEF
(=achteraf to cure)
Grondwettelijk hof Raad van state, afdeling
bestuursrechtspraak
1. Bevoegdheden:
- Toetsen van wet, decreet 1. Bevoegdheden:
of ordonnantie aan: - Toetsen van
a)bevoegdheidsverdelend administratieve
e regels rechtshandeling aan
b)fundamentele vrijheden hogere rechtsnormen
=GW (Administratieve
1
, rechtshandelingen zijn
2. Procedure: beslissingen van de
- Verzoekschrift tot uitvoerende macht en
vernietiging: Door wie? kunnen zowel
Art 2 Bijz. GWH reglementair of
Termijn? Binnen individueel (bv. KB, MB,
6maanden aanvechten besluit van deelstaat
Hoe? Verzoekschrift regering, beslissing
- Prejudiciële vraag: bij provincie/gemeenteraad)
concreet geschil, de )(RVS-wet)
rechter kan/moet het 2. Procedure:
GWH vragen of de wet, - Beroep tot
decreet of ordonnantie nietigheidsverklaring:
die hij/zij moet toepassen voor Door wie?
wel in overeenstemming overheden en
is met de grondwet. Door particulieren (art 19,
verwijzing? (art 26, 27 eerste lid)
p1, 28 laatste lid,30 Termijn? Binnen 60 dagen
p.216) na bekendmaking,
3. Resultaat: betekening of na
- Artikels/wetten worden kennismaking van
vernietigd en verdwijnen administratieve
retroactief uit de rechtshandeling(art 4
rechtsorde , dit geldt erga derde lid van KB
omnes (=voor iedereen). rechtspleging)
GWH kan vernietiging Hoe? Door verzoekschrift
handhaven indien zij dit (1 van KB rechtspleging))
nodig acht. (art 8,9 Toetsing RVS oordeelt
p.211) enkel over legaliteit en
- Indien ongrondwettig: de niet over opportuniteit
bepaling mag dat niet Controleert of de
meer toegepast worden administratieve
op dat concrete geschil rechtshandeling is
(ook niet in aangetast door
beroep/cassatie) maar hij a) schending van de wet
blijft wel bestaan, arrest b) niet naleven van
is gezaghebbend, oefent substantiële of straffen
druk uit op de wetgever van niet direct
om in te grijpen. voorgeschreven vormen
c) overschrijding van de
macht
d) machtsafwending (=
gebruiken voor privé
doeleinden)
(art 14, RVS-wet)
- Schorsingsberoep:
(bv.slopen van gebouw,
mag niet te lang duren
want dan is gebouw al
2