Samenvatting Filosofie | Leven in verandering | VIVES | 2025/26

Leven in de verandering van een tijdperk
Leven (= het bestaan, to exist)
 Fysiek leven
o Jonge mensen kunnen ook sterven als ze fysiek niet OK zijn
o Vroeger: “alleen oude mensen kunnen sterven” (niet meer mee en
bleven achter)
 Ik heb een lichaam => inzicht mensen
 Ik ben een lichaam => beseffen mensen pas later (bij ziekte)
 Mentaal leven
o Psychologisch: invulling v/d bestaansreden: Waarom leef je
o Regels volgen (bv. religieus: als je zo leeft, leef je goed)
o Mensen worden rustiger
o Niet volgens regels? => zelf invullen
o Meer zelfmoord in Vlaanderen dan Europa => psychosociale
factoren
 Sociaal leven
o omringd zijn, aanvaard / gewaardeerd worden door mensen
o wie je bent, niet wat je hebt of welk beroep je doet
o je leeft om te werken, of je werkt om te leven
o wat je hebt is niet altijd wie je bent

Verandering
Tijdsperk
 = periode
 We zijn op punt (x) gekomen dat iets voorbij zal zijn en dat iets zich een
nieuw tijdperk inbrengt
 1 v/d verschijnselen = ecologisch principe = op 100 jaar hebben we zo’n
impact gehad op natuur dat het in 100 jaar tijd verprutst is
o Onze eigen gezondheid valt hier onder
 nu veel meer allergieën dan vroeger
 meer co² => meer luchtvervuiling => verband borstkanker


Hfdstk 1: Het fenomeen “tijd”
 je kan gevolgen van tijd waarnemen MAAR tijd opzich is niet meetbaar
tenzij je met instrument meet
 verschil dag en nacht => wel meten (tijdsdimensie, cyclus)
o Dichotoom: ofwel het een ofwel het ander (dag of nacht)
 “in het begin schiep God de wereld, hemel en aarde”
Tijd = relatief
 Relativiteitstheorie van Einstein
 = iedereen heeft andere mening, mening hebben is relatief
o Bv. mensen kiezen zelf hoe hun rijgedrag is, rij je meer of minder
dan 120 dat is jouw keuze

,Tijd = absoluut
 = dat is geen mening, we moeten daar allemaal achter staan, telt voor
iedereen, daar valt niet aan te twijfelen
o Bv. je mag in België 120 rijden => en dat is de Wet
 100% absoluut = als je geboren wordt, weet je 1 ding zeker => je zal
sterven
Tijd = geld
 Uurloon: je werkt per uur => verband met tijd
 Pareto: 80% besteden van uw tijd aan 20% van uw klanten


2 vormen van tijd:
1. Chronos tijd
o = gemeten tijd
 Bv. sporten met exacte tijdsmeting, geneeskunde, arbeid
o Objectieve tijd
o Dissociatie (leert afstand inbouwen)

2. Kairos tijd
o = tijd waarin we iets beleven, hoe iemand iets beleefd
o Subjectief (dus ook stukje relatief)
o Associatie
o Als je nu in klas zit, beleef je de tijd, ookal is er ook chronos (want
het duurt 90 min. voorbeeld)
o Als je in de tijd zit, verlies je chronos tijd => je zit er niet meer in

Bv. film kijken:
- Chronos: 1u30 min.
- Kairos: vind je het leuk of niet
-  de 2 bestaan omdat wij een brein hebben
- zoals de tijd verloopt, beleef je ook die tijd

De tijdmatrix van Stephen Covey
 = matrix die zorgt voor goede tijdsbesteding
 Taken opdelen in 4 kwadranten => hierna planning maken
 4 vlakken

o Belangrijk en dringend = CRISISKWADRANT
 = taken die je vaak uit jezelf als 1ste doet
 Belangrijke taken => dringend
 Dringende problemen, last minute vragen, deadlines
 Max. 5-10% van je taken mogen hierin vallen
 Teveel? => leiden tot stress

o Niet belangrijk en dringend = DELEGEERKWADRANT

,  Taken die gevoelsmatig zo snel mogelijk gedaan moeten
worden => maar niet zo belangrijk
 Bijwerken mailbox, onbelangrijke meetings,
onderbrekingen en problemen van anderen
 Zouden moeten uitgevoerd worden door iemand anders
 Je moet assertief genoeg zijn en durven nee zeggen

o Belangrijk en niet dringend = KWALITEITSKWADRANT
 Taken belangrijk voor je werk => maar geen haast
 Moet kwaliteit leveren voor deze taken
 Planningen maken, activiteiten voorbereiden
 Helemaal onderaan to-do lijstje
 90% van je dag hiermee gevuld

o Niet belangrijk en niet dringend
 Taken die tijd verspillen
 Vorm van vluchtgedrag bij stress
 Irrelevante e-mails, facebook, instagram, dagdromen




focus: belangrijke, niet
dringende taken
meest relationele
kwadrant
dringend = altijd voorrang
op belangrijk




 Rode vak: wat is tijd?
o In filosofie spreken we niet over zaken die we NIET kunnen bewijzen
 Bv. leven na dood
o Je vindt het pas erg als je hond sterft, als hij gestorven is
o Als je wil zeggen tegen iemand dat je die persoon graag ziet, is het
niet dringend, maar als die persoon dood is dan besef je pas dat het
eigenlijk wel dringend is maar het is al te laat. Aangezien het punt
van dringendheid voorbij is omdat die persoon dood is.