Fisconet van FOD financiën waar alle actuele wetgeving staat.
Examen: schriftelijk vragen over alle 6H waarvan je over alle H iets moet kennen.
Examen vooral kennis verzamelen, niet per se toepassen. Er zijn wel theoretische
vragen in casussen. Open vragen & meerkeuze vragen.
=> dividenden zijn uitkeringen van winst.
De staat van de staat: BBP? De waarde vd economie, alles wat we produceren qua
goederen en diensten. Wat is de waarde vd BE eco? 620 miljard euro. Hoeveel procent
hiervan gaat naar de Schatkist, de overheid? Belastingdruk is 42,6% in 2024. Is dat veel
of weinig? Dat is veel maar is dat te veel? Om die vraag te beantwoorden moeten we
internationaal gaan zien. We staan op de 5e plaats (OESO ranking), dus nog 4 landen
voor ons doen het slechter. Vier landen betalen nog meer belastingen. Het is veel maar
er staat iets tegen over, de verzorgingsstaat en soms beseffen we dat te weinig. Als
bruto gelijk is aan netto (in Dubai bv) dan ga je wel veel aan (ziekte)verzekering moeten
betalen. Wat is er beter? We betalen niet veel om te studeren bv. De belastingdruk is
een politieke keuze, we kunnen het met minder doen maar het heeft een keerzijde. Of
ereloon is 6 euro voor een arts. We kunnen het met minder doen maar dan ga je bv 40
euro remgeld moeten betalen. Wat is er beter? Iedereen heeft eigen mening hierover.
Er is één groot probleem, we hebben een te kort. We hebben 334 miljard euro
uitgegeven. De overheid geeft meer uit dan dat erbinnen komt aan inkomsten. Dus we
hebben een begrotingstekort. Als dat structureel wordt dan bouwen we een
overheidsschuld op. 651 miljard euro aan staatsschuld in 2024. In landen waar de
overheidsschuld meer dan 100% van BBP bedraagt heeft de bevolking een
vertrouwensprobleem tav de overheid & politiek. Geen probleem als het tijdelijk is maar
wel als het structureel is. Sinds 2000 is het niet meer positief geweest, altijd een
schuld.
Wat is de Maastrichtnorm? Europese regeling waarbij bij de lidstaten een klein beetje
speling wordt gelaten en het begrotingstekort max 3% van het BBP bedraagt. Als je
erboven zit, dan word je op het matje geroepen en moet er een plan komen. 2024
hebben we afgesloten met een tekort van 4,4% vh BBP. Tegen 2029 kan het oplopen tot
5,9%. De huidige regering moet op zoek naar 27 miljard, maar met de discussie over
defensie komt daar nog 5 miljard bij dus ogv 30 miljard om binnen de 3% marge te
blijven. Europa heeft Be op het matje geroepen dus er is een sanering regering. Via de
begroting gaan we 12 van de 30 miljard saneren. De begroting zorgde voor veel
commotie.
Probleem? Meer dan de helft van onze uitgaven gaat naar pensioenen &
gezondheidszorg. Vergrijzing. Aantal beroepsactieven in verhouding tot
1
,gepensioneerden wordt kleiner. Als je gaat werken spaar je niet voor uw eigen pensioen.
Hoe meer beroepsactieven, hoe meer inkomsten en hoe makkelijker de pensioenen
betaald worden. 42,6% is de gemiddelde belastingdruk. Dus hoger en lager. De
belastingdruk op arbeid stellen we op plaats 1 op de ranking van OESO.
Zie tweet PWP. Kan je 30 miljard afnemen van de deelstaten? Nee het is een
gebetonneerd verhaal waar lang om gestreden is. In sociale zekerheid? In theorie kan
dat maar dan heb je een sociaal bloedbad. Rentelasten en Europa? Neen die gaan dat
ook niet begrijpen. Dus waar ga je het geld vinden? Besparen op justitie en politie? Gaat
niet he want er zijn al problemen genoeg met justitie & defensie. Het verhaal van de
sanering (=gezond maken) is een moeilijk verhaal. 8k voor een warmwaterpomp, 5k
premie voor een elektrische auto, is dat nodig? Nee maar mooi meegenomen (om
aankoop te stimuleren).
Het pijnpunt is de belastingdruk op arbeid. Belgische alleenstaanden zonder kinderen
moet 52,7% afstaan aan de overheid. Geen enkel ander OESOland doet slechter. In
deze context speelt fiscaal recht zich af.
Hoofdstuk 1
Belastingrecht: laat toe dat de overheid ons dwingt tot het leveren van een prestatie
(meestal geld) voor het te gebruiken in functie vh algemeen belang. We gaan bepalen
welke overheid belasting kan heffen, welke belastingen er zijn, dwangmaatregelen van
de overheid, fiscale geschillenregeling enz. Albert Einstein; hij zei dat het moeilijkste om
te begrijpen inkomstenbelasting is. Daarnaast, gebruik de wetboeken!
Wat is een belasting? Het heeft vier kenmerken. Een belasting doet een rechtsband
ontstaan tussen de overheid & de belastingplichtige, waarbij een heffing of prestatie
wordt opgelegd ten behoeve van een overheid, met als doen in de openbare uitgaven te
voorzien.
1. Rechtsband tussen 2 partijen.
2. Tussen overheid & een belastingplichtige
3. Heffing of prestatie ten behoeve vd overheid
4. Met als doel in de openbare uitgaven te voorzien
Rechtsband: zo dra de toepassingsvw van de belasting zijn vervuld, ontstaat er een
juridische relatie die vaak een belastingschuld doet ontstaan. Je erft van iemand,
erfbelastingen bepaald dat wie erft daarop erfbelasting moet betalen. De
belastingschuld heeft een formele en materieel karakter. Formeel verhaal is de
invordering & eisbaarheid vd belasting. Materieel houdt verband met de berekening.
Successierechten (=erfbelasting): iemand sterft en dan treedt het erfrecht in werking,
dan heb je de wettelijke devolutie maar ook de testamentaire. Daarop worden
belastingen, successierechten op toegepast. Het openvallen van de nalatenschap, dan
2
,ontstaat er ook onmiddellijk een fiscale schuld. Dat is de materiele belastingschuld,
berekenen van de belasting. De belastingschuld is onmiddellijk opeisbaar, soms moet
de materiele belastingschuld geformaliseerd worden, dat zal zijn als de belasting niet
vrijwillig betaald wordt. Die moet vrijwillig betaald worden, maar als dat niet gebeurt
dan gaat de FOD financiën de mat belastingschuld omvormen in een formele. De fiscus
kan voor zichzelf een uitvoerbare titel creëren, die moet niet naar de rb. In fiscaliteit kan
de fiscus zelf een dwangschrift creëren. Formele belastingschuld is de dwangmaatregel
die men kan nemen. Hier is de formalisering optioneel, het moet vrijwillig betaald
worden en als dat niet gebeurt wordt zal het dwangschrift opgesteld worden
(=uitvoerbare titel). Bij de inkomstenbelasting is dat anders, daar is het een verplichting.
Personenbelasting: Belasting die we betalen op ons inkomen (arbeid, huur,
dividenden,...). Inkomstenbelasting slaat op een bepaalde periode (vs erfbelasting op
één feit), we gaan kijken naar verschillende rechtsfeiten. Op het einde vh kalenderjaar,
dan ontstaat de materiele belastingschuld in de inkomensbelasting. Deze
belastingschuld is op dat moment niet opeisbaar, die moet omgevormd worden naar
een formele belastingschuld. Dit is een verschil met de successierechten die
onmiddellijk opeisbaar zijn, waar niet per se geformaliseerd moet worden. Hier moet er
geformaliseerd worden. Er is een procedure voor. Op het einde vh kalenderjaar ontstaat
de materiele belastingschuld (2025 bv). In het aanslagjaar (jaar volgend op
kalenderjaar) moeten we een aangifte indienen (meestal mei-juni). Uiterlijk op 30 juni
van het jaar volgend op het aanslagjaar (2027 indien aanslagjaar 2026) omgevormd in
formele belastingschuld, als de overheid dat niet tijdig doet dan kan de fiscus niet meer
invorderen. De formalisering is dus een verplichting. Formeel vs materieel is abstract.
Tussen overheid en belastingplichtige (wij, burgers, ondernemingen): Overheid gaat
een belasting opleggen, wat als gevolg heeft dat het betaald moet worden. Welke
overheid kan een belasting invoeren? Dit staat in de Gw (gem & gew, fed staat,
provincies, gemeenten). Deze hebben een belastingbevh en kunnen belastingen
invoeren. Onderscheid tussen de autonome en toegewezen belastingbevh.
- Autonome impliceert dat het bevh niveau zelf een belasting gaat invoeren binnen
haar wettelijk bevoegdheidskader. Het is een omgekeerde piramide. De meest
uitgebreide autonome belastingbevh is bij de fed staat. Daaronder zijn de
onderliggende besturen die minder autonome belasting bevh hebben. Degene
die minste bevh heeft zijn de gemeenten. De fed overheid heeft meest
uitgebreide bevh en bepaald welke beleidsbevh de ondergeschikte besturen
hebben op fiscaalrechtelijk vlak. Het gewest kan niet beslissen om een VN
belasting in te voeren want het zit op fed niveau. Autonome is gekoppeld aan de
eigen bevh van de verschillende besturen. Gemeenten kan gemeentebelasting
invoeren gekoppeld aan gemeentelijke aangelegenheden.
3
, - Daarnaast de toegewezen belasting bevh, dwz dat een overheid (beleidsniveau)
vrijwillig afstand doet van zijn belasting bevh ten voordelen van een ander
beleidsniveau. Het kan een onderliggend of bovenliggend bestuur zijn.
Beperkingen internationaal: Meest uitgebreide autonome bevh is op het fed niveau
maar dit wil niet zeggen dat deze om het even wat kan doen. Er zijn om te beginnen
internationale & nationale regels die de fiscale bevh beperken.
- EU verdrag met het vrijverkeer bv. Deze zorgt dat er geen fiscale belemmeringen
kunnen worden ingevoerd. Intrest is inkomen, dat wordt belast. De eerste 800
euro aan interest vd spaarrekening is belastingvrij. Oorspronkelijke regel was dat
het alleen voor Be rekeningen goldt, als je een buitenlandse rekening had dan
was het vanaf de eerste euro belastbaar maar dat gaat niet want vrij verkeer.*
- Tweede bevh beperking is het recht op eigendom (EVRM). De overheid mag
afbreuk doen aan dat recht op eigendom, oa om belastingen op te eisen maar
dat moet proportioneel zijn. Wat is proportioneel? De successierechten is een
regionale belasting geworden. Als je erft van een vriend, dan wordt dat als een
vreemde beschouwd en dan zijn er hoge successierechten. Ooit was 90%
belasting ingevoerd in het Waals gewest, dat is betwist geweest voor het GwH en
deze zeiden idd dat het niet kon (80% wel).
- BTW is ook een Europese regeling die ervoor zorgt dat de Belgische beleidsbevh
op dat vlak beperkt is. Alle lidstaten hebben een BTW systeem ingevoerd. Er
moet een algemeen tarief zijn van min 15%, bij ons is het 21 %. Er mogen twee
lagere tarieven ingevoerd, maar er is een lijst van goederen waarvoor het kan.
BTW op afhaalmaaltijden is veranderd naar 12%, dat is een maaltijd die bereid is
die zonder verdere bewerking genuttigd kan worden met een max datum. Maar
wat is een bereide maaltijd?
- EU verordening inzake douanerechten, daar is er geen enkele speelruimte vd
lidstaten.
- Volgende beperking op internationaal vlak zijn dubbelbelastingverdragen. De
maatschappij wordt steeds internationaler, dat is ook op het vlak van inkomsten.
Als je in het buitenland gaat werken maar je blijft in Be wonen bv. Be belast ook
de inkomsten die buiten Be verkregen zijn. Probleem is dat het buitenland dat
ook vaak zo ziet, dan krijg je dubbele belasting. Hoe lossen we het op? Door de
dubbelbelastingverdragen. Opsomming van een lijst van type inkomsten waar de
landen gaan bepalen wie het inkomen mag belasten, huurinkomsten mag bv
alleen het land waar het goed gelegen is belasten. 120 landen hebben het
verdrag afgesloten.
*Voorbeeld 1: je woont in Be en erft 200k van uw oma. Je bent rijks inwoner dus moet Be
personenbelasting betalen. Op de eerste 800 euro moet je geen intresten betalen.
Daarnaast is 100k geparkeerd op een rekening in Luxemburg. Je wordt belast op al uw
4