ORGANISATIE PSYCHOLOGIE
HOOFDSTUK 4: WELZIJN OP HET WERK
INLEIDING
= hoe goed iemand zich voelt op het werk, zowel mentaal, fysiek als sociaal
“Werknemers ruilen hun loyaliteit niet langer alleen voor geld, maar voor welzijn en
stabiliteit” — Ans De Vos et al. (2020), 'Happy, Healthy, Productive'
WAAROM WELZIJN?
● PC = schakel tussen individu en organisatie
● Welzijn bepaalt hoe goed iemand functioneert binnen die organisatie
● Welzijn staat in directe relatie met motivatie.
● Meer welzijn → meer motivatie → hogere effectiviteit→ doelen worden beter en
sneller bereikt
● Welzijn = strategische sleutel voor organisaties
DE BANI-WERELD
→ welzijn is geen 'extraatje' meer, maar dé sleutel in de 'war for talent'.
BANI‑wereld = term van Jamais Cascio (2022) en beschrijft de huidige, onvoorspelbare
samenleving waarin organisaties en werknemers functioneren
● Brittle (Broos)
→ Systemen zijn kwetsbaar en kunnen snel breken
● Anxious (Angstig)
→ Mensen ervaren meer onzekerheid en stress.
● Non‑linear (Niet‑lineair)
→ Oorzaken en gevolgen zijn niet meer voorspelbaar
● Incomprehensible (Onbegrijpelijk)
→ Situaties zijn complex en moeilijk te begrijpen
1
,CIJFERS UIT VLAANDEREN
WELZIJN = RENDEMENT
ROI = Return on Investment = meet hoeveel een investering oplevert in verhouding tot wat
je erin steekt
ROL PSYCHOLOGISCH CONSULENT
● Schakel tussen individu en organisatie
→ Verbindt wat medewerkers nodig hebben met wat de organisatie kan bieden
● Werkt op meerdere niveaus (IGLO)
→ Individu – Team – Leidinggevende – Organisatie
● Focust op welzijn
→ Mentaal, fysiek en sociaal welzijn versterken
● Welzijn → motivatie → effectiviteit
→ Welzijn heeft directe impact op motivatie, prestaties en doelbereiking.
● Ondersteunt psychosociaal welzijnsbeleid
→ Zowel preventief (problemen voorkomen) als curatief (problemen aanpakken).
● Signalen analyseren
→ Stress, werkdruk, verzuim zien als organisatie‑signalen, niet als individueel
falen
● Creëert psychologische veiligheid
→ Zeker belangrijk in de BANI‑wereld
2
, WETTELIJK KADER
● Kaderwet van 4 augustus 1996
● Uitgangspunt: de werkgever is verantwoordelijk voor het welzijn
van medewerkers
● Welzijn wordt breed gedefinieerd in 7 domeinen
DE 7 DOMEINEN VAN WELZIJN
1. Arbeidsveiligheid
Focus: machines, vallen, elektrische installaties, brand en ontploffing
Voorbeeld: magazijnier die van onstabiele ladder valt
Preventie: installeren vaste loopbruggen met leuningen, periodiek keuren
heftrucks en verplicht stellen van veiligheidshelmen op bouwplaats
2. Gezondheid
Focus: periodieke medische onderzoeken en preventieve inentingen
Voorbeeld: verpleegkundige die besmet raakt met virus door
prikongeval
Preventie: vaccinatiecampagnes tegen hepatitis, gehoortesten bij
werknemers in metaalindustrie, of bloedafnames om de blootstelling aan
zware metalen te monitoren
3
HOOFDSTUK 4: WELZIJN OP HET WERK
INLEIDING
= hoe goed iemand zich voelt op het werk, zowel mentaal, fysiek als sociaal
“Werknemers ruilen hun loyaliteit niet langer alleen voor geld, maar voor welzijn en
stabiliteit” — Ans De Vos et al. (2020), 'Happy, Healthy, Productive'
WAAROM WELZIJN?
● PC = schakel tussen individu en organisatie
● Welzijn bepaalt hoe goed iemand functioneert binnen die organisatie
● Welzijn staat in directe relatie met motivatie.
● Meer welzijn → meer motivatie → hogere effectiviteit→ doelen worden beter en
sneller bereikt
● Welzijn = strategische sleutel voor organisaties
DE BANI-WERELD
→ welzijn is geen 'extraatje' meer, maar dé sleutel in de 'war for talent'.
BANI‑wereld = term van Jamais Cascio (2022) en beschrijft de huidige, onvoorspelbare
samenleving waarin organisaties en werknemers functioneren
● Brittle (Broos)
→ Systemen zijn kwetsbaar en kunnen snel breken
● Anxious (Angstig)
→ Mensen ervaren meer onzekerheid en stress.
● Non‑linear (Niet‑lineair)
→ Oorzaken en gevolgen zijn niet meer voorspelbaar
● Incomprehensible (Onbegrijpelijk)
→ Situaties zijn complex en moeilijk te begrijpen
1
,CIJFERS UIT VLAANDEREN
WELZIJN = RENDEMENT
ROI = Return on Investment = meet hoeveel een investering oplevert in verhouding tot wat
je erin steekt
ROL PSYCHOLOGISCH CONSULENT
● Schakel tussen individu en organisatie
→ Verbindt wat medewerkers nodig hebben met wat de organisatie kan bieden
● Werkt op meerdere niveaus (IGLO)
→ Individu – Team – Leidinggevende – Organisatie
● Focust op welzijn
→ Mentaal, fysiek en sociaal welzijn versterken
● Welzijn → motivatie → effectiviteit
→ Welzijn heeft directe impact op motivatie, prestaties en doelbereiking.
● Ondersteunt psychosociaal welzijnsbeleid
→ Zowel preventief (problemen voorkomen) als curatief (problemen aanpakken).
● Signalen analyseren
→ Stress, werkdruk, verzuim zien als organisatie‑signalen, niet als individueel
falen
● Creëert psychologische veiligheid
→ Zeker belangrijk in de BANI‑wereld
2
, WETTELIJK KADER
● Kaderwet van 4 augustus 1996
● Uitgangspunt: de werkgever is verantwoordelijk voor het welzijn
van medewerkers
● Welzijn wordt breed gedefinieerd in 7 domeinen
DE 7 DOMEINEN VAN WELZIJN
1. Arbeidsveiligheid
Focus: machines, vallen, elektrische installaties, brand en ontploffing
Voorbeeld: magazijnier die van onstabiele ladder valt
Preventie: installeren vaste loopbruggen met leuningen, periodiek keuren
heftrucks en verplicht stellen van veiligheidshelmen op bouwplaats
2. Gezondheid
Focus: periodieke medische onderzoeken en preventieve inentingen
Voorbeeld: verpleegkundige die besmet raakt met virus door
prikongeval
Preventie: vaccinatiecampagnes tegen hepatitis, gehoortesten bij
werknemers in metaalindustrie, of bloedafnames om de blootstelling aan
zware metalen te monitoren
3
